# Revolucioni i shkurtit

| Revolucioni i shkurtit |
| --- |
| Pjesë e Revolucionit rus dhe Revolucioneve të 1917–1923 |
|  Protestat në Petrograd, mars 1917 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Data | 8–16 mars 1917 [O.S. 23 shkurt – 3 mars] |
| Vendi | Petrograd, Perandoria Ruse |
| Rezultati | * Fitore revolucionare:
* Fundi i monarkisë
* Shpërbërja e Perandorisë Ruse
* Periudha e pushtetit të dyfishtë midis Qeverisë së Përkohshme dhe Petrograd Soviet
* Shpallja e Republikës
* Revolucioni i tetorit dhe fillimi i Luftës Civile Ruse
 |

 |
| Ndërluftuesit |
|  **Qeveria**:* Policia e Petrogradit
* Xhandarët
* Ministria e Punëve të Brendshme
* Petrograd Garrison

---

 **Monarchists**:
* Russian Assembly
* Monarchist Union
* Bashkimi i Kombit Rus
 |  **Liberals**:
* Kadets
* Tetoristët
* Partia Progresive

---

 **Socialistët**:
* Partia Revolucionare Socialiste
* Partia e Punës Social Demokrate Ruse
	+ Menshevikët
	+ Bolshevikët
	+ Dashnakët
 |
| Komandantët dhe udhëheqësit |
| * **Nikolla II Nikolai Golitsyn
* Sergey Khabalov
* Mikhail Belyaev
* Nikolai Ivanov
* Alexander Protopopov
* Vladimir Purishkevich
* Alexander Dubrovin
 | * Georgy Lvov
* Pavel Miliukov
* Alexander Guchkov
* Mikhail Rodzianko
* Alexander Kerensky
* Viktor Chernov
* Julius Martov
* Nikolay Chkheidze
* Alexander Shliapnikov
* Nikolay Tolmachyov

Stepan Shahumyan |
| Fuqia |
| **Policia e Petrogradit**: 3,500 | *Panjohur* |
| Viktimat dhe humbjet |
|
1,443 të vrarë në Petrograd |

**Revolucioni i shkurtit** (Rusisht: Февральская революция) ishte i pari nga dy revolucionet që ndodhën në Rusi më 1917.

Ngjarjet kryesore të revolucionit u zhvilluan në dhe afër Petrogradit (tani Shën Petersburg), kryeqyteti i atëhershëm i Rusisë, ku pakënaqësia e gjatë me monarkinë shpërtheu në protesta masive kundër racionimit të ushqimit më 23 shkurt të stilit të vjetër (8 mars, stili i ri). Aktiviteti revolucionar zgjati rreth tetë ditë, duke përfshirë demonstrata masive dhe përleshje të armatosura të dhunshme me policinë dhe xhandarët, forcat e fundit besnike të monarkisë ruse. Më 27 shkurt S.V. (12 mars S.R.), forcat e garnizonit të kryeqytetit ranë në anën e revolucionarëve. Tre ditë më vonë, Nikolla II abdikoi, duke i dhënë fund sundimit të dinastisë Romanov. Qeveria e Përkohshme Ruse nën Georgy Lvov zëvendësoi Këshillin e Ministrave të Rusisë.

Qeveria e Përkohshme u tregua thellësisht jopopullore dhe u detyrua të ndante pushtetin e dyfishtë me Petrograd Soviet. Pas Ditëve të Korrikut, në të cilat qeveria vrau qindra protestues, Alexander Kerensky u bë kreu i qeverisë. Ai nuk ishte në gjendje të zgjidhte problemet e menjëhershme të Rusisë, duke përfshirë mungesën e ushqimit dhe papunësinë masive, pasi u përpoq ta mbante Rusinë të përfshirë në luftën botërore gjithnjë e më të papëlqyeshme. Dështimet e qeverisë së përkohshme çuan në Revolucionin e Tetorit nga bolshevikët komunistë më vonë atë vit. Revolucioni i shkurtit e kishte dobësuar vendin; Revolucioni i tetorit e theu atë, duke rezultuar në Luftën Civile Ruse dhe formimin përfundimtar të Bashkimit Sovjetik.

Revolucioni dukej se kishte shpërthyer pa ndonjë udhëheqje të vërtetë apo planifikim formal. Rusia kishte vuajtur nga një sërë problemesh ekonomike dhe sociale, të cilat u përkeqësuan pas fillimit të Luftës së Parë Botërore më 1914. Ushtarët e pakënaqur nga garnizoni i qytetit iu bashkuan rebelëve të bukës, kryesisht grave në radhët e bukës dhe grevistëve industrialë në rrugë. Ndërsa gjithnjë e më shumë trupa të garnizonit të padisiplinuar të kryeqytetit dezertuan, dhe me trupat besnike larg në Frontin Lindor, qyteti ra në kaos, duke çuar në vendimin e Carit për të abdikuar nën këshillën e gjeneralëve të tij. Në total, mbi 1300 njerëz u vranë gjatë protestave të shkurtit 1917. Arsyet historiografike për revolucionin kanë qenë të ndryshme. Historianët rusë që shkruanin gjatë kohës së Bashkimit Sovjetik përmendën si shkak zemërimin e proletariatit kundër borgjezisë që ziente. Liberalët rusë përmendën Luftën e Parë Botërore. Revizionistët e gjurmuan atë në mosmarrëveshjet për tokën pas epokës së robërve. Historianët modernë citojnë një kombinim të këtyre faktorëve dhe kritikojnë mitologjizimin e ngjarjes.

## Etimologjia

Pavarësisht se ndodhi në mars të kalendarit Gregorian, ngjarja njihet më së shumti si "Revolucioni i Shkurtit", sepse në atë kohë Rusia ende përdorte kalendarin Julian. Ngjarja njihet ndonjëherë si "Revolucioni i Marsit", pasi Bashkimi Sovjetik modernizoi kalendarin e tij.

## Referime