Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Jasiiradda Balkaan

**Balkaan**ku waa jasiirad ku taal Yurub. Gobolku wuxuu leeyahay bedka la isku daray 550,000 km² iyo dad ku dhow 55 milyan oo qof. Gobolku wuxuu magaciisa ka qaataa Buuraha Balkanka, kaas oo dhex mara bartamaha Bulgariya ilaa bari Seerbiya ka dibna u sii socda Islofeeniya sida Dinariig Albs.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Maqaalkan guud waa la *bilaabay*. Wax ma ka taqaan **Jasiiradda Balkaan** sida taariikhdeeda ama xidhiidhka ay la leedahay mawduucyo kale? Waxaa laga yaabaa inaad ku aragto macluumaadka Wikibidhiya Ingiriiska ama luqado kale oo ay tahay in la tarjumo? Markaa waxaad ku caawin kartaa Wikibidhiya leh wax ka bedel oo ku dar xog*.* |
# Awdalka Solomon

Jasiiradaha Solomon

**Awdalka Solomon** ama **Jasiiradaha Solomon** (Ingiriisiga: Solomon Islands) waa wadan oo wada jasiirado ah, waxey ku yaalaan Ooshiyaaniya. Wadankaan waxoo ka koobanyahay jasiirado aad u badan, waxaana degan 523,000 oo qof. Caasimada wadanka waa Honiara. luqada rasmiga ah ee lagaga hadlaana waa luqada ingiriisiga waxaana guud ahaan maamusha boqorada ingiriiska Elizabeth II.

## Taariikh

Ujasiiradaha soloman waxa la dagay kahor 3000 dadka kunool qaar kamidi waxa ay gaadheen oo ay tageen 4000 sano kahor helitaankii ugu horeeyay ee lahlayna waxa uu ahaa. Sanadkii 1568 markaas oo lagu tuhunasanaa in ay tahay jasiiradii nabi suleemaan ee uu dahabku kabuuxay qarniyadii 17 iyo 18 waxa iskudady in uu qabsado wadanka isbayn laakiin wuu ku guuldaraystay dhinacyo kamida Jasiiradaha Soloman waxa qabsaday wadanka jarmalka sanadii 1899 sanadkii 1900 waxa halmaamul loosameeyay dhamaan jasiirada solomon halkaas oo ay hoostagyeen jasiirada Fiji oo xarun u noqotay dhanaan jasiiradihii ku yaalay Ooshiyaaniya. Intaas kadib waxa dagay dadyaw kubaaqayay diinta Masiixiyada kuwaas oo u bedelay dhaan dadkii halkaas dagaan Maalinta Kirismaska ​​ee 1942 xiligii lagujiray dagaalkii labaad ee dunida waxaa aad jasiiradahan u duqeeyay ciidamada cirka ee Jabaan waxaana dhaan wadanka soo gaadhay burbur aad u ban waxaa baaba'ay dhaaan beerihii iyo wax soosaarkii intaas kadib sanadii 1945 markii dagaalkii labaad ee dunidu uu istaagay waxa xarunta jasiiradaha kuyaala Badweynta Baasifik oodhan loo wareejiyay xarunta jasiiradaha Solomon magaalda Honiara.

## Deegaan iyo Gobolo

Jasiiradaha solomon waxa ay u qaybsanyihiin 10 gobol

1. Central
2. Choiseul
3. Guadalcanal
4. Isabel
5. Makira-Ulawa
6. Malaita
7. Rennell and Bellona
8. Temotu
9. Western
10. Honiara, caasimada

## Juquraafi Ahaan

Jasiiradaha solomon waa jasiirado badan oo isu dhawdhaw waxay ku yaalaan bariga jasiirada wayn ee babwa niyuu gini waxa ay kakoobantahay jasiirado aad u badan oo gaadhaya 21 jasiiradood waxa wadankan ka oogma afar foolkaane oo dhaqaaq badan waxa kada roobab aad ubadan waxakale oo uu leeyahay wadankani kaymo roobeed heerkulaka jasiiradahaasi waa 27 °

## Dadka

dadka dagan jasiiradahani wxa ay gaadhayaan 538032 waxa ay kasoojeedaan dhamaan dadka kunooli qabiilka looyaqaa malaansiyiin
%96 waxa haystaan diinta kiristanka
# Vancouver

Canada Vancouver
Vancouver horizon oct15
**Vancouver** waa magaalo ku taal Kanada.Waxay ku taal gobolka gobolka British Columbia. Magaaladu waxay leedahay dad tiradoodu tahay 631,486. Marka lagu daro xaafadaha magaalada, aagga waxaa ku yaal dad 2,463,431 ah. Waa magaalo ahaan qowmiyado kala duwan, iyada oo aan jirin koox qowmiyadeed oo sameeya aqlabiyad.

Totem poles Stanley Park Vancouver December 2010
## Taariikhda

Dadka asaliga ah ee Maraykanka ah ayaa ku noolaa aagga muddo ka badan 10,000 oo sano. Goobjoogayaasha ayaa ogaaday aagga 1592, magaaladanna waxaa la aasaasay 1886kii. Sanadii 2010 magaalada ayaa marti Archived Sebteembar 8, 2022 // Wayback Machine galisay ciyaaraha Olombiga Winter.

## Tixraacyada
# San Fransisko

*Kani waa maqaal ku saabsan magaalada San Fransisko, Kaliforniya, Maraykanka.*
*Boga "San Francisco" halka ayaa laga soo toosiyay.*

| San Fransisko, Kaliforniya |
| --- |
| Caasimad iyo Degmo isku Xidhan |
| Caasimada iyo Degmada San Fransisko |
| San Fransisko iyo Buundada Golden Gate ee Marin Headlands |
| CalankaShaabadda |
| Naanaysta: *Caasimadii Gacanka*; *Caasimada Ceeryaamada*; *San Fran*; *Frisco* (*wakhti hore*); *Caasimada Taqaana Sida* (*wakhti hore*); *Gacan ahaan Baqdaad* (*wakhiyo*); *Baariista Galbeedka* |
| Halku-dhig: *Oro en Paz, Fierro en Guerra* (Turjumaad: "Dahabkii Nabada, Birta Dagaalka") (Ingiriis: "Gold in Peace, Iron in War") |
| Meesha ku taalo San Fransisko gobolka Kaliforniya |
| Wadan |  United States |
| Gobol | Kalifornia

---

 |
| CSA | San Jose–San Fransisko–Oakland |
| Deegaan | San Fransisko–Oakland–Hayward |
| La Hindisey | Juun 29, 1776 |
| Dowlda hoose | Abril 15, 1850 |
| Waxaa aasaasay | José Joaquin Moraga Francisco Palóu |
| Loogu magac daray | St. Francis of Assisi |
| Dawladda |
|  • Nooca | Golaha Duqa-magaalada |
|  • Guddiga | Xubnaha La Taliyayaasha |
|  • Duqa-magaalada | Edwin M. Lee (Xisbiga Dimuqraadiga) |
|  • La Taliye |
Liiska
* Eric Mar (D)
* Mark Farrell (D)
* Julie Christensen (D)
* Katy Tang (D)
* London Breed (D)
* Jane Kim (D)
* Norman Yee (D)
* Scott Wiener (D)
* David Campos (D)
* Malia Cohen (D)
* John Avalos (D)
 |
|  • Xubnaha Golaha | Jackie Speier Phil Ting |
|  • Guurtida Gobolka | Mark Leno |
|  • Golaha Wakiilada Maraykanka | Nancy Pelosi |
| Bedka |
|  • Caasimad iyo Degmo | 231.89 sq mi (600.6 km2) |
|  • Beriga | 46.87 sq mi (121.4 km2) |
|  • Biyaha | 185.02 sq mi (479.2 km2)  80.00% |
|  • Metro | 3,524.4 sq mi (9,128 km2) |
| Joogga | 52 ft (16 m) |
| Joogga ugu sareeya | 934 ft (285 m) |
| Joogga ugu hooseeya | 0 ft (0 m) |
| Dadka (Luuliyo 1, 2014) |
|  • Caasimad iyo Degmo | 852,469 |
|  • Cufnaanta | 18,187/sq mi (7,022/km2) |
|  • Metro | 4,594,060 (11aad) |
|  • CSA | 8,607,423 (5aad) |
| Magaca dadka | San Fransiskan |
| Aagga waqtiga | UTC−8 (Bacific Time Zone) |
|  • Xagaaga (DST) | UTC−7 (Wakhtiga Iftiinkamaalintii Bacific) |
| ZIP Kodh | 94102–94105, 94107–94112, 94114–94134, 94137, 94139–94147, 94151, 94158–94161, 94163–94164, 94172, 94177, 94188 |
| Area Kodes | Area kodes 415 iyo 628 |
| FIPS kodes | FIPS |
| Astaanta GNIS | GNIS 4 |
| Websaydhka | www.sfgov.org |

**San Fransisko** (/sæn frənˈsɪskoʊ/), sida dowliga ah loo yaqaano **Caasimada iyo Degmada San Fransisko**, waa xarunta dhaqanka, ganacsiga, dhaqaalaha, maalgashiga ee Waqooyiga Kalifornia iyo mida kali ah ee leh nidaam Caasimad iyo Degmo isku xidhan oo wada shaqeeya taasi oo ku taala gobolka Kalifornia, ee wadanka Maraykanka. Caasimada San Fransisko waxay leedahay dhul baaxadiisu dhan tahay 46.9 mayl labo laaban (121 km2)

* The Golden Gate Bridge​—50 Years Old

# Magaalooyinka Maraykanka

# Tixraac
# UNESCO

Astaanka UNESCO
**United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization** (oo loo soo gaabiyo UNESCO) waa hey'ad ka tirsan ururka Qaramada Midoobay oo qaabilsan Waxbarashada, Seyniska iyo Dhaqanka. Waxaana la aasaasay sanadkii 1945.

## Warka

*
*

# Sidoo kale fiiri

* Qaramada Midoobay

*

# Qoraalo La Xidhiidha

* Qaramada Midoobay
* Bankiga Aduunka
* Ururka Caafimaadka Aduunka
* Hayada Cuntada Aduunka
* UNESCO
* UNICEF
* ICAO

# Tixraac
# Dowladaha baldiiqa

sadexda dowlad ee baltiiqa
**Dowladaha Baldiiqa** (Af Carabi: دول البلطيق; Af Ingiriis: *The Baltic states*) waa magac loo yaqaan sadex dowlad oo ka mida wadamada yurub, oo kala ah Estoniya, Latfia iyo  Lithuania, hore waxaa uga mid ahaa finland hase yeeshee way ka baxday,

dowladaha baldiiqa ayaa saaran bada baldiiqa oo ah qayb ka mida bada woqooyi, magaca dowladahaas ayaa waxaa keenay badaas baldiiqa oo loogu magac daray,

## sidoo kale eg

* Dadyowga baldiiqa
* Bada baldiiqa

## Tixraac
# 1978

1977 - **1978** - 1979

Waxaa wax iska bedelay dalka soomaaliya tan iyo markii ay burburtay dowladii mxamad siyaad bare taasoo aan moodno in uu dalka tilaabsaday wax yaabo aan wali la arak gaar ahaan caasimada muqdisho mida ugu horeysa aytahay xsiloonida iyo reenreenta kajirta magaalada muqdisho waqtigaan inkabadan 21sano ayaa waxaan la arag haweenee soomaaliyeed oo gacanteeda gaari kukaxeesaneysa in hadda lagu arkaayo magaalda muqdisho waxaa aad usoo badanaayo dhismaha caalamig ah oo ay dad ku kuqurxinayaan guryahoodii waxaakaloo iyaduna kamarneyn in ay soolaabanayaan qurbajoogta soomaaliyeed nabadgelyada darteed inkastoo dhowr sano kahor laga cararijiray ayaa hdda alle waxa uu idmay in loo soo carraco dalkeena soomaaliya taasi waxaa tusaale u ah wax qabadka dowlada soomliya tan iyo intii ay luga laabatay dowladii siyaad bare ayaa waxaa dlka soomaaliya laga aqoon sady aduunka intiisabadan waxaa isa sootaraaya dhaqaalaha dalka oo dib usoonoqonaaya iyo shacabka oo aad ugu qanacsan dalkooda iyo dowladoodaba iyagoon laga dareemaya in ay firfircooni iyo farxad ugu baryo waaga.

## Dhacdooyin

* Buugayga Sheekooyinka Baybalka

## Dhalashooyin

* K'naan
* Usher

## Dhimashooyin

## Madaxda Aduunka
# Bill Clinton

Clinton (1993)
**Bill Clinton** (19 Agoosto 1946) Clinton Waxa uu ahaa Madaxweyne sanadihii 1993 ilaa 2001 waxa uuna inta uu xilka hayay sameeyay IS badal dhqaale oo weyn Aad ayaa ilaa iyo hada looga xasuutaa Xisbigiisa Dimuquraadiga iyo waliba Shacab weynaha Maraykanka waxqabadkiisa

* Hillary Clinton
# Rubiidhiyaam

Curiyaha Rubiidhiyaam
**Rubiidhiyaam** (ingiriis: Rubidium) astaanta (Rd) waa curiye kimiko oo tirada atomkiisu tahay sodon-iyo-todoba (37).
Curiyaha Rubiidhiyaam waa bir ka tirsan curiyayaasha guruubka 1aad, (Birta Alkali), ee Diwaanka Curiye.

Markii u horeeysay curiyahan waxaa helay labo saynisyahan ee kala ah Robert Bunsen iyo Gustav Kirchhoff sanadkii 1861.

Rubiidhiyaam waa bir ka tirsan birta alkali taas oo leh midab cowlaan-cad, jilicsan, miisaankeeduna yahay 85.4678.
Si la mid ah curiyayaasha ay la guruubka tahay, Rubiidhiyaam waa mid aad u firfircoon oo si degdeg ah ula falgalsha hawada, biyaha iyo dhamaan curiyayaasha ay la kulanto.

Curiyaha Robiidhiyaam sida dabiiciga ah waxa la helaa asagoo ah labo isotope: 85Rb mid leh isotope degan, iyo 87Rb oo ah radioactive.

Maadaama Robiidhiyaamtu si fudud u uumi baxdo, waxaa loo isticmaalaa waxyaabo badan ooy ka mid tahay *laser*ka.
# Xaglagooye

Xagalka saddeaad waa xaglagooye

**Xaglagooye** (ingiriis: diagonal) waa xagal iyo xariiq toosan ama jihada isku xirta geesaha iska soo horjeeda ee qaab-dhismeedka, ama socod ku socda xagal u dhexeeya jihoyinka waaweyn, sida inaad isku mar kor iyo dhinac u dhaqaaqdo. Ma aha jiho keliya, balse waa isku darka labo jiho.
# Aragtida Baytagoras

Xisaab ahaan, **aragtida Baytagoras** ama **qaybta Baytagoras** waa odhaah ku saabsan dhinacyada saddexagalka saxda ah.

**Aragtida Baytagoras**
Wadarta meelaha labada geesood ee lugaha (a iyo b) waxay la mid yihiin bedka labajibbaaran ee hibotenuus (c).

Caddaynta Leonardo da Vinci.

## Noocyada kale ee aragtida

Haddii *c* ay muujiso dhererka hibotenuus iyo a iyo b waxay tilmaamayaan labada dherer ee lugaha ee saddexagalka saxda ah, markaa aragtida Baytagoras waxaa lagu muujin karaa aragtida Baytagoras:

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_0

Haddii kaliya dhererka lugaha saddexagalka saxda ah la yaqaan laakiin aan la garanayn hibotenuus, markaa dhererka hibotenuus waxaa lagu xisaabin karaa aragtida

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_2

Haddii dhererka hibotenuus iyo hal lug la yaqaan, markaa dhererka lugta kale waxaa loo xisaabin karaa sida

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_4

ama

 WIKINIUM\_MATH\_PH\_6

## Tixraac

* "Pythagoras's Theorem." *ProofWiki*, proofwiki.org/wiki/pythagoras's\_theorem.
# Mesoarkeyaan

**Mesoarkeyaan** (*Mesoarchean*) waa xilligii saddexaad ee juquraafi ee eonka Arkeyaan. Waxay bilaabatay 3.2 bilyan sano ka hor, waxayna dhammaatay 2.8 bilyan sano ka hor. Kahor xilligii Mesoarkeyaan waxay ahayd xilligii Baleyoarkeyaan. Ka dib xilligii Mesoarchaean waxay ahayd Neoarchaean.

Fosil ka Australia ayaa muujinaya in stromatoliit ay ku noolaayeen dhulka tan iyo Mesoarkeyaan. Baraf-ka Pongola wuxuu dhacay 2.9 bilyan sano ka hor. Qaaradda sare ee ugu horreysey ee Faalbara waxay jabtay waqtigan, qiyaastii 3.2 bilyan oo sano ka hor. Qaaradda labaad ee Uur waxay jirtay xilligaan, 3.1 bilyan oo sano ka hor.

# Tixraac
# Aristarchus

**Aristarchus Samos waa qof ka soo jeeda giriigga qiyaastii 2000 sano ka hor, waa saynisyahan weyn oo ku takhasusay cilmiga hawada iyo cilmiga adduunka.

* Aristarchus—A Loyal Companion
# Warshad

Warshad weyn oo saarta alaabta.
**Warshad** (Af-Ingiriis: Industry) waa waa dhismo wayn oo qalab wax lagu sameeyo iyo dad aqoon u leh ka shaqeeyaan, taas oo soo saarta alaab badan.
Warshaduhu waa furaha koboca dhaqaalaha wadan ama qaarad.

Noocyada warshaduhu way kala duwan yihiin, kala wayn yihiin, kala shaqaale badan yihiin, oo waxsoosaar kala badan yihiin. Warshadihii ugu horeeyay dunida waxay ahaayeen warshadaha dhuxul dhagaxa iyo warshadaha birta, laakiin mudo ka dib, teknoolojiyada oo horumartey darteed waxaa samaysmay warshado badan, sida warshadaha gaadiidka, kuwa maacuunta, kuwa alaabaha elektarooniga iwm.

Ayadoo la tixraacayo alaabta eeys soo saarto ayaa warshadaha loo kala saari karaa noocyo badan, tusaale ahaan warshadaha dharka, warshadaha shidaalka, warshadaha kaluunka & kheyraadka biyaha, warshadaha elektarooniga, warshadaha softwarka, warshadaha cuntada, warshadaha waraaqaha, warshadaha madadaalada]] iwm.

# Warshadaha iyo Dhaqaalaha

Warshaduhu waa illo dhaqaale oo muhiim ah. Wadanka warshado badan leh dhaqaalihiisu wuu sareeysaa, sababtoo ah dadkiisa inta u badan weey shaqeeyaan dhaqaale fiicana helaan. Taasi waxay keentaa in Dawladda wadanku hesho canshuur badan oo dhaqaaleheeda aad u dhista.

Wadanada reer galbeedku waxay leeyihiin warshadaha ugu badan dunida, taasi ayaa keentay ineey hogaan u noqdaan dhaqaalaha iyo Siyaasadda dunida.

# Warshadaha Soomaaliya

Wadanka Soomaaliya inkastuu ka mid yahay dalalka dunida 3aad ee soo koraya, ka hor burburkii dowladii hore ee *Siyaad Barre* wadanku wuxuu lahaa warshado badan oo waxsoosaara laakiin la bililiqeeystay ama burburey wakhtigii dagaalada.

Sidaas ay tahay maanta majiraan wax warshado ah oo dalka gudihiisa kashaqeeya laakiin kuwii hore waxaa kamid ah

* Warshada kaluunka ee Laasqoray oo aan hadda shaqeynin

* Warshada Hilibka ee Kismaayo oo aan hadda shaqeynin

* Warshada Dharka ee Balcad oo aan hada shaqanin.

* Warshada Caanaha ee Xamar oo aan hadda shaqeynin

* Warshada Sonkorta ee Jowhar oo aan hada shaqaynin.

by Abdiaziz