# 1914

|  |  |
| --- | --- |
| **Ihečyeđeh** | 1700-loho · 1800-loho · 1900-loho · 2000-loho · 2100-loho |
| **Iheloveh** |

---

1890-loho · 1900-loho · 1910-loho · 1920-loho · 1930-loho · 1940-loho 1950-loho · 1960-loho · 1970-loho · 1980-loho · 1990-loho · 2000-loho

---

 |
| **Iveh** | 1890 · 1891 · 1892 · 1893 · 1894 · 1895 · 1896 · 1897 · 1898 · 1899 1900 · 1901 · 1902 · 1903 · 1904 · 1905 · 1906 · 1907 · 1908 · 1909 1910 · 1911 · 1912 · 1913 · 1914 · 1915 · 1916 · 1917 · 1918 · 1919 1920 · 1921 · 1922 · 1923 · 1924 · 1925 · 1926 · 1927 · 1928 · 1929 1930 · 1931 · 1932 · 1933 · 1934 · 1935 · 1936 · 1937 · 1938 · 1939 1940 · 1941 · 1942 · 1943 · 1944 · 1945 · 1946 · 1947 · 1948 · 1949 1950 · 1951 · 1952 · 1953 · 1954 · 1955 · 1956 · 1957 · 1958 · 1959 1960 · 1961 · 1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 |

**1914** (**MCMXIV**) lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi gregoriaanlâš kalender mield tuorâstâh. Tot lâi 1910-lovo viiđâd ihe.

## Tábáhtusah

### Nobel-palhâšumeh

* Fyysiik – Max von Laue
* Kemia – Theodore William Richards
* Kirjálâšvuotâ – ij kihheen
* Ráávhu – ij kihheen
* Talhâstieđâ – Robert Bárány

## Šoddâmeh

* kuovâmáánu 5. peeivi – Alan Lloyd Hodgkin, ive 1963 Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume finnim brittilâš biofysikkár (j. 1998)
* kuovâmáánu 22. peeivi – Renato Dulbecco, ive 1975 Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume finnim italialâš-ovtâstumstaatâlâš virolog (j. 2012)
* njuhčâmáánu 7. peeivi – Knut Bergsland, suomâ-ugrâlij kielâi kielâtiettuu professor (j. 1998)
* porgemáánu 5. peeivi – Else Aropaltio, syemmilâš arkkiteht (j. 2008)
* porgemáánu 9. peeivi – Tove Jansson, suomâruátálâš kirječällee já kovetaaidâr (j. 2001)
* vyesimáánu 19. peeivi – Max Perutz, ive 1962 Nobel-kemiapalhâšume finnim nuorttâriijkâlâš-brittilâš molekyylbiolog (j. 2002)
* roovvâdmáánu 28. peeivi – Giuseppe Beviacqua, italialâš almosvalastâllee (j. 1999)
* roovvâdmáánu 28. peeivi – Richard Laurence Millington Synge, ive 1952 Nobel-kemiapalhâšume finnim brittilâš biokemist (j. 1994)
* skammâmáánu 9. peeivi – Hedy Lamarr, nuorttâriijkâlâš čaittâleijee já utkee (j. 2000)
* juovlâmáánu 7. peeivi – Einari Teräsvirta, syemmilâš arkkiteht (j. 1995)

## Jämimeh

* cuáŋuimáánu 2. peeivi – Paul Heyse, ive 1910 Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume finnim saksalâš kirječällee (š. 1830)

## Kalender

| Kalender 1914 |
| --- |
|   | **1** | **2** | **3** | **4** | **5** | **6** | **7** | **8** | **9** | **10**   | **11** | **12** | **13** | **14** | **15** | **16** | **17** | **18** | **19** | **20**   | **21** | **22** | **23** | **24** | **25** | **26** | **27** | **28** | **29** | **30**   | **31** |
| **Uđđâivemáánu** | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá |   |
| **Kuovâmáánu** | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá |   |   |   |
| **Njuhčâmáánu** | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma |   |
| **Cuáŋuimáánu** | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu |   |
| **Vyesimáánu** | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa |   |
| **Kesimáánu** | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma |   |
| **Syeinimáánu** | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá |   |
| **Porgemáánu** | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu |   |
| **Čohčâmáánu**    | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko |   |
| **Roovvâdmáánu** | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá |   |
| **Skammâmáánu** | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu |   |
| **Juovlâmáánu** | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu |   |

## Fáádást eres soojijn

* Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást **1914**.

## Käldeeh