# 2014

|  |  |
| --- | --- |
| **Ihečyeđeh** | 1800-loho · 1900-loho · 2000-loho · 2100-loho · 2200-loho |
| **Iheloveh** |

---

1990-loho · 2000-loho · 2010-loho · 2020-loho · 2030-loho · 2040-loho 2050-loho · 2060-loho · 2070-loho · 2080-loho · 2090-loho · 2100-loho

---

 |
| **Iveh** | 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024 · 2025 · 2026 · 2027 · 2028 · 2029 2030 · 2031 · 2032 · 2033 · 2034 · 2035 · 2036 · 2037 · 2038 · 2039 2040 · 2041 · 2042 · 2043 · 2044 · 2045 · 2046 · 2047 · 2048 · 2049 2050 · 2051 · 2052 · 2053 · 2054 · 2055 · 2056 · 2057 · 2058 · 2059 2060 · 2061 · 2062 · 2063 · 2064 · 2065 · 2066 · 2067 · 2068 · 2069 2070 · 2071 · 2072 · 2073 · 2074 · 2075 · 2076 · 2077 · 2078 · 2079 2080 · 2081 · 2082 · 2083 · 2084 · 2085 · 2086 · 2087 · 2088 · 2089 2090 · 2091 · 2092 · 2093 · 2094 · 2095 · 2096 · 2097 · 2098 · 2099 2100 · 2101 · 2102 · 2103 · 2104 · 2105 · 2106 · 2107 · 2108 · 2109 |

**2014** (**MMXIV**) lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi gregoriaanlâš kalender mield koskokko. Tot lâi 2010-lovo viiđâd ihe.

## Tábáhtusah

### Kuovâmáánu

* kuovâmáánu 5. peeivi – Hannu Raittila vuoitij Runeberg-palhâšume kirjestis *Terminaali*.

### Nobel-palhâšumeh

* Fyysiik – Isamu Akasaki, Hiroshi Amano já Shūji Nakamura
* Kemia – Eric Betzig, Stefan Hell já William Moerner
* Kirjálâšvuotâ – Patrick Modiano
* Ráávhu – Malala Yousafzai já Kailash Satyarthi
* Talhâstieđâ – John O’Keefe, May-Britt Moser já Edvard Moser

### Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn

* Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2014
* Videospeelah ive 2014

## Šoddâmeh

## Jämimeh

* uđđâivemáánu 22. peeivi – Terttu Arajärvi, syemmilâš párnáitaavdâi spesiaaltuáhtár, professor já párnáipsykiatrâ (š. 1922)
* uđđâivemáánu 26. peeivi – José Emilio Pacheco, meksikolâš tihtâčällee já kirječällee (š. 1939)
* kuovâmáánu 19. peeivi – Valeri Kubasov, sovjetlittolâš já ryeššilâš kosmonaut (š. 1935)
* cuáŋuimáánu 17. peeivi – Gabriel García Márquez, ive 1982 Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume finnim kolumbialâš kirječällee, toimâtteijee já aktivist (š. 1927)
* vyesimáánu 12. peeivi – H. R. Giger, sveiccilâš taaidâr (š. 1940)
* vyesimáánu 16. peeivi – Viktor Sukhodrev, sovjetlittolâš já ryeššilâš jurgâleijee já tulkkâ (š. 1932)
* vyesimáánu 28. peeivi – Maya Angelou, ovtâstumstaatâlâš kirječällee (š. 1928)
* syeinimáánu 7. peeivi – Eduard Ševardnadze, georgialâš politikkár já Georgia 2. president iivij 1995–2003 (š. 1928)
* porgemáánu 11. peeivi – Robin Williams, ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee (š. 1951)
* porgemáánu 16. peeivi – Eija Saijonmaa, syemmilâš arkkiteht (š. 1923)
* porgemáánu 23. peeivi – Inga Juuso, sämmilâš jyeigee, čaittâleijee já toimâtteijee (š. 1945)
* skammâmáánu 27. peeivi – P. D. James, eŋlandlâš kirječällee (š. 1920)

## Kalender

| Kalender 2014 |
| --- |
|   | **1** | **2** | **3** | **4** | **5** | **6** | **7** | **8** | **9** | **10**   | **11** | **12** | **13** | **14** | **15** | **16** | **17** | **18** | **19** | **20**   | **21** | **22** | **23** | **24** | **25** | **26** | **27** | **28** | **29** | **30**   | **31** |
| **Uđđâivemáánu** | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá |   |
| **Kuovâmáánu** | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá |   |   |   |
| **Njuhčâmáánu** | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu |   |
| **Cuáŋuimáánu** | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko |   |
| **Vyesimáánu** | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá |   |
| **Kesimáánu** | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu |   |
| **Syeinimáánu** | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu |   |
| **Porgemáánu** | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa |   |
| **Čohčâmáánu**    | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma |   |
| **Roovvâdmáánu** | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá |   |
| **Skammâmáánu** | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa |   |
| **Juovlâmáánu** | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko | Tu | Vá | Lá | Pa | Vu | Ma | Ko |   |

## Fáádást eres soojijn

* Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást **2014**.

## Käldeeh