Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# یونیسکو

یونیسکو (انگریزی :UNESCO) (عربی : منظمة الأمم المتحدة للتربية والعلم والثقافة)؛ اقوام متحدہ تعلیمی، علمی و ثقافتی تنظیم (united nations educational, scientific and cultural organization) اقوام متحدہ دی ہک شاخ ہے، ایہ عمومآ ثقافتی معاملات وچ مصروف رہندی ہے۔ ایندا دارالتنظیم فرانس دے دار الحکومت پیرس وچ موجود ہے۔

## حوالے
# مسئلہ فیثا غورث

Pythagorean
مسئلۂ فیثا غورث دے مطابق، اینجھی مثلث جیندا ہک زاویہ عین 90 درجے دا ہووے (یعنی زاویہ قائمہ ہووے) اوندے وچ قاعدہ تے ارتفاع (یعنی اچائی) دے مربعے دا حاصل جمع اوندے وتر دے مربعے دے برابر ہوسی۔ آسان الفاظ وچ ایویں وی اکھیج سڳدے کہ کہیں قائمۃ الزاویہ مثلث دے سب توں وݙے ضلعے (یعنی وتر) دا مربع باقی ݙوہاں ضلعیاں دے مربعے دے حاصل جمع دے برابر ہوندے۔ (انگریزی وچ مربع، اسکوائر اکھیندے۔)

قائمۃ الزاویہ مثلث اوں مثلث کوں آہدن جیندا کوئی ہک زاویہ 90 درجے دا ہووے۔ (کہیں وی مثلث دے نہ ݙو زاویے 90 درجے دے تھی سڳدن تے نہ ہی تریہے زاویے 90 درجے دے تھی سڳدن۔)
اگر کہیں قائمۃ الزاویہ مثلث وچ وتر پنج فٹ لمبا ہے تاں باقی ݙوہیں ضلعے لازماً ترئے فٹ تے چار فٹ دے ہوسن کیونکہ ترئے دا مربع (یعنی 9) تے چار دا مربع (یعنی 16) مل کے پنج دا مربع (یعنی 25) بݨیندن۔

اینہی طرح اگر ہک دیوار a ترئے فٹ لمبی ہے تے اوندے نال متصل ݙوجھی دیوار b چار فٹ لمبی ہے تے ݙوہیں دیواراں دے آخری سریاں دا درمیانی فاصلہ c پورے پنج فٹ دا ہے تاں ݙوہیں دیواراں a تے b ہک ݙوجھے نال 90 درجے دا زاویہ بݨیندن۔ راج مزدوراں دی زبان وچ ایہ دیواراں "گونیے" وچ ہن یعنی قائمۃ الزاویہ ہن۔

ایں مسئلے دا ناں قدیم یونانی ریاضی دان فیثاغورث دے ناں تے ہے جینکوں روایتاً ایں مسئلے کوں دریافت کرݨ والا منا ویندے۔ اگرچہ اکثر ایہ سوال وی چایا ویندے کہ ایہ مسئلہ اوندے توں پہلے دے لوگاں کوں وی معلوم ہئی۔
ایں مسئلے کوں حل کرݨ دے 370 طریقے ریاضی اچ موجود ہن۔

(وتر)² =(قاعدہ)² + (عمود)²

## حوالے
# دریائے سندھ

دریائے سندھ پاکستان دا سب توں وݙا تے اہم دریا ہے۔ دریائے سندھ دی شروعات تبت دی ہک جھیل مانسرور (جھیل ماناساروار) دے قریب تھیندی ہے۔ ایندے بعد دریائے لدّاخ تے گلگت بلتستان توں گزردا ہویا صوبہ خیبرپختونخوا وچ داخل تھیندے ۔ صوبہ خیبرپختونخوا وچ اینکوں اباسین وی آہدن جیندا مطلب ہے دریاواں دا پیؤ۔ دریائے سندھ کوں شیر دریا وی آکھا ویندے۔ صوبہ خیبرپختونخواہ وچ اے دریا پہاڑاں توں میداناں وچ اتردے تے ایندے بعد صوبہ پنجاب تے سندھ توں گزردا ہویا ٹھٹھہ دے قریب بحیرہ عرب وچ ڈھاندے۔ مختلف مقامات تے ایں دے مشرقی معاون دریا (دریائے جہلم، دریائے چناب، دریائے راوی، دریائے ستلج) ایندے وچ شامل تھیندن ویندے۔ ایں دریا دی لمبائی 3200 کلومیٹر ہے۔

## تفصیل

دریائے سندھ تے اٹک دے مقام تے بݨایا ڳیا پراݨا پل
دریائے سندھ وچ اندھی ڈولفن پاتی ویندی ہے۔ ایں کوں سوسو آکھا ویندے۔ ایندا ہک مقامی ناں ٻلہݨ وی ہے۔ ڈولفن دی ایہ قسم دنیا بھر وچ نایاب ہے۔ ایہ قدرتی طور تے اندھی ہوندی اے تے پاݨی وچ آواز دے سہارے رستہ تلاش کریندی ہے۔ ایندی آبادی وچ اضافے تے ایندی حيات کوں پیش دشواریاں کوں دور کرݨ دے کئی کوششاں کیتیاں ویندے پئے ہن ۔
دریائے سندھ دے زیریں میدان وچ جھیلاں وی پائیاں ویندن مثلاً منچھر جھیل، کینجھر جھیل تے کالری جھیل۔ ایہ جھیلاں صحت افزا مقامات بݨ چکن تے لوگ اتھاں سیر و تفریح کیتے آندن۔

## حوالے
# ہسپانوی ٻولی

ہسپانوی ٻولی(Spanish Language) رومن فیملی دی ہک ٻولی ھے، اینکوں 47 کروڑ لوک ٻولی سڳدے ہن۔ 41 کروڑ لوکاں دی ماءٻولی ھے۔ ہک چنڳی بھلی تعداد اینکوں بطور غیر ملکی ٻولی، سکھدی پئ ھے۔ ہسپانوی سپین تین ٻئے 22 ملکیں اچ استعمال تھیندی ھے۔
# بین الاقوامی مالیاتی فنڈ

Headquarters of the International Monetary Fund (Washington, DC) آئی ایم ایف ہیڈکوارٹر واشنگٹن
بین الاقوامی مالیاتی فنڈ یا آئی ایم ایف (انٹرنیشنل مونیٹری فنڈ:IMF) ہک عالمی مالیاتی ادارہ ہے جیہڑا ملکی معیشتاں تے انہاندی باہمی کارکردگی بالخصوص زر مبادلہ، بیرونی قرضہ جات تے نظر رکھدا ہے تے انہاندی معاشی فلاح تے مالی خسارے توں نمٹݨ کیتے قرضے تے تیکنیکی معاونت فراہم کریندا ہے۔ ݙوجھی جنگ عظیم دی وجہ نال بہت سارے یورپی ممالک دا توازن ادائیگی دا خسارہ پیدا تھی گیا ہئی۔ اینجھے ممالک دی مدد کرݨ کیتے ایہ ادارہ وجود وچ آیا۔ ایہ ادارہ جنگ عظیم دوم دے بعد بریٹن وڈز دے معاہدے دے تحت بین الاقوامی تجارت تے مالی لین دین دی ثالثی کیتے دسمبر 1945 وچ قائم تھیا۔

ایندا مرکزی دفتر امریکہ دے دار الحکومت واشنگٹن وچ ہے۔ ایں وقت دنیا دے 185 ممالک اس دے رکن ہن۔ شمالی کوریا، کیوبا تے کجھ ݙوجھے چھوٹے ممالک دے علاوہ تمام ممالک اس دے ارکان وچ شامل ہن۔ بین الاقوامی مالیاتی فنڈ تے وݙی طاقتاں دا مکمل راج ہے جس دی وجہ اس دے فیصلیاں کیتے ووٹ پاوݨ دی غیر منصفانہ تقسیم ہے۔ ایہ ادارہ تقریباً تمام ممالک کوں قرضہ ݙیندا ہے جیہڑا انہاں ممالک دے بیرونی قرضہ وچ شامل ہوندے ہن۔ انہاں قرضیاں دے نال غریب ممالک دے اتے کچھ شرائط وی لائیاں ویندن جنہاں دے بارے وچ ناقدین دا خیال ہے کہ ایہ شرائط اکثر اوقات مقروض ملک دی معاشی حالت کوں بہتر بݨاوݨ دی بجائے اینکوں بگاڑدے ہن۔ بین الاقوامی مالیاتی فنڈ جیہے بین الاقوامی اداریاں دے ڈھانچے کوں بدلݨ دی ضرورت وقت دے نال نال زیادہ محسوس کیتی ویندی پئی ہے۔

## حوالے
# پہلا پرت

**سڄـݨ آون اکھـیں ٹھـرِن**
بھُوم ڳوجھی وچ تُہـاکـوں سَـــت بـِســم اللہ!

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| آزاد بھُوم ڳوجھی  سرائیکی وکیپیڈیا، جیندے وچ کوئی وی تبدیلی کر سڳدا ہے، *وچ ہُݨ تائیں کُل **٢٤,٦٤٥** مضمون موجود ہن۔*

---

خمیس ٩ جولائی ٢٠٢٦ء بمطابق ٢٣ محرم ١٤٤٨ ہجری

 |

|  |
| --- |
|
کہیں وی سرائیکی لفظ دا معانی ݙیْکھݨ کیتے یا چنڳے چنڳے تے سوہݨے سوہݨے اکھر ورتݨ کیتے سرائیکی ڈکشنری تے ون٘ڄو ۔ سرائیکی کتاباں پڑھݨ کیتے سرائیکی کتاباں تے ون٘ڄو۔ تازہ سرائیکی وکی خبراں پڑھو۔ |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * سائنس
* مذہب
* کھیݙ
 | * تاریخ
* ٹیکنالوجی
* کتاب
 | * جغرافیہ
* ایجادات
* فلسفہ
 |

 |

 |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  **سرائیکی** · **شخصیتاں** · **وکیپیڈیا** · **جغرافیہ** · **سائنس** · **ٹیکنالوجی**· **تاریخ** · · **ایشیاء** · **کیمسٹری**· **مذہب** · **آرٹ** |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ضلع بہاول پور

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
| وکیپیڈیا صحت ومعتبریت دی کوئی ضمانت کائنی ݙیندا۔ ادارہ وکیمیڈیا وکیپیڈیا تے موجود مواد دی درستی تے صحت دا ذمہ دار کائنی۔ ہر ترمیم کنندہ خود آپݨی ترمیم دا ذمہ دار ہوسی۔ |

 |

 |

 |  |

|  |
| --- |
| کرونا صورت حال
نوال کرونا وائرس
کرونا ڈاکٹر

کرونا |
| ساݙا وسیب
بہاول پور
ضلع بہاول پور

چوݨواں مضمون
اساں قیدی تخت لہور دےـــــــــ آخر کے تئیں

ساݙی ثقافت
سرائیکی وسیب دی تاریخ تے ثقافت

 |

 |

|  |
| --- |
|  |  |  |
| بہاؤ الدین زکریا دا مقبرہ  | مسجد غوثیہ، ملتان  | شاہ رکن عالم دا مقبرہ  |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| سرائیکی کی بورڈ* سرائیکی کیبورڈ سافٹویئر
* موبائل کیتے سرائیکی کی بورڈ

آن لائن لکھݨ کیتے* آن لائن کی بورڈ
سرائیکی وکی پیڈیا تے کم کرݨ دا طریقہ* وکی پیڈیا تے کم کرݨ دا طریقہ ٻہوں سوکھا ہے. ایہ کم سکھݨ کیتے ایں لنک تے کلک کرو.

|  |
| --- |
|

پاکستانی زباناں وچ وکی پیڈیا |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| پنجابی | • | اردو | • | پشتو | • | سندھی | • | کشمیری |

 |
|

ساݙے ٻئے منصوبے |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | **کامنز** سرائیکی مشترکہ ذرائعے  |  | **وکیمیڈیا** آزاد سرائیکی میڈیا  |  | **میٹاوکی** سرائیکی وکیمیڈیا منصوبہ  |  | **سرائیکی وکی کتاباں** سرائیکی وکی کتاب |
|  | **وکی ڈیٹا** سرائیکی وکی ڈیٹا  |  | **سرائیکی وکی خبراں** آزاد سرائیکی اخبار  |  | **سرائیکی وکی ٻـول** سیاݨیاں دے ٻول  |  | **وکی ماخذ** سرائیکی آزاد لائبریری |
|  | **وکی انواع** سرائیکی راہنامچۂ انواع  |  | **وکی یونیورسٹی** آزاد تعلیمی مواد  |  | **وکی سیر سپاٹا** سرائیکی سفری راہنما  |  | **سرائیکی وکشنری** سرائیکی ڈکشنری  |

 |

 |