Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# පැනමා නගරය

**පැනමා නගරය** (ස්පාඤ්ඤ: *ciudad de Panamá*) පැනමා ජනරජයේ අනනුවර හා විශාලතම නගරයයි. එහි ජනගහනය 880,691 ඇතුළුව මුළු පුරවැසියන් 1,272,672 සිටී. එය පැනමා පළාතෙහි, පැනමා ඇළෙහි පැසිෆික් ද්වාරයෙහි පිහිටා ඇත. මෙම නගරය රටෙහි දේශපාලන හා පරිපාලන ම්ධ්‍යස්ථානයයි. එසේම අන්තර්ජාතික බැංකුකරණ හා වාණිජ ම්ධ්‍යස්ථානයකි.

අභ්‍යවකාශයට පැනමාව පෙනෙන අයුරු.
මෙම නගරය නිවර්තන වැසි වනාන්තරයකින් වටවී ඇති අතර මෙහි ඉතා උස් වූ ගොඩනැගිලි තිබේ. පැනමාවේ ටොකුමෙන් ජ්‍යාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ මධ්‍යම ඇමරිකාවේ විශාලතම හා කාර්‍යබහුලම ගුවන් තොටුපළයි. පැනමාව 2003 වසරේ ඇමරිකානු සංස්කෘතික අගනුවර ලෙස තෝරාගන්නා ලදි.

පැනමා නගරය 1519 අගෝස්තු 15 දින පෙඩ්‍රෝ අරිආස් ඩවිලා විසින් සොයාගන්නා ලදි. ස්පාඤ්ඤය මේ හරහා රන් හා රිදී ඇමරිකාවෙන් වැඩි වශයෙන් ගෙන ගොස් ඇත.

## මූලාශ්‍ර

<references>
# 1821

|  |  |
| --- | --- |
| සහශ්‍රවර්ෂය: | 2 වන සහස්‍රවර්ෂය |
| සියවස්: | 18 වන සියවස – **19 වන සියවස** – 20 වන සියවස |
| දශක: |  1790ගණන්  1800ගණන්  1810ගණන්  – 1820ගණන් –  1830ගණන්  1840ගණන්  1850ගණන්  |
| වසර: | 1818 1819 1820 – **1821** – 1822 1823 1824 |

**1821** වසර (**MDCCCXXI**) යනු, ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුන ප්‍රකාර සඳුදා දිනයකින් ඇරඹුනු සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) සහ දින-12 කින් මන්දගාමී ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර සෙනසුරාදා දිනයකින් ඇරඹුනු සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් විය.
# 1903

|  |  |
| --- | --- |
| සහශ්‍රවර්ෂය: | 2 වන සහස්‍රවර්ෂය |
| සියවස්: | 19 වන සියවස – **20 වන සියවස** – 21 වන සියවස |
| දශක: |  1870ගණන්  1880ගණන්  1890ගණන්  – 1900ගණන් –  1910ගණන්  1920ගණන්  1930ගණන්  |
| වසර: | 1900 1901 1902 – **1903** – 1904 1905 1906 |

**1903** (**MCMIII**) යනු, ග්‍රෙගෝරියානු දින දසුන ප්‍රකාර බ්‍රහස්පතින්දා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දක් (බැඳිය විසින් මුළු දින දසුන දක්වනු ඇත) වන අතර, දින 13 ක් මන්දගාමි ජූලියානු දින දසුන ප්‍රකාර බදාදා දිනයකින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය අවුරුද්දකි.
# 1914

1914 වසර වෙනත් දින දසුන් වල| ග්‍රෙගරි දින දසුන | 1914 *MCMXIV* |
|  අබ් ඌර්බෙ කෝන්ඩිටා | 2667 |
| ආර්මේනියානු දින දසුන | 1363 ԹՎ ՌՅԿԳ |
| ඇසිරියානු දින දර්ශනය | 6664 |
| බහායි දින දසුන | 70–71 |
| Balinese saka calendar | 1835–1836 |
| බෙංගාලි දින දර්ශනය | 1321 |
| Berber calendar | 2864 |
| British Regnal year | 3 ජෝර්ජ්. 5 – 4 ජෝර්ජ්. 5 |
| බෞද්ධ දිනදසුන | 2458 |
| බුරුම දින දර්ශනය | 1276 |
| බයිසැන්තියානු දින දර්ශනය | 7422–7423 |
| චීන දින දර්ශනය | 癸丑年 (Water Ox) 4611 or 4404     *— to —* 甲寅年 (Wood Tiger) 4612 or 4405 |
| කොප්ටික දින දසුන | 1630–1631 |
| Discordian calendar | 3080 |
| ඉතියෝපියානු දින දර්ශනය | 1906–1907 |
| හෙබ්‍රෙව් දින දසුන | 5674–5675 |
| Hindu calendars |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1970–1971 |
|  - *Shaka Samvat* | 1835–1836 |
|  - *Kali Yuga* | 5014–5015 |
| Holocene calendar | 11914 |
| Igbo calendar | 914–915 |
| Iranian calendar | 1292–1293 |
| ඉස්ලාමීය දින දසුන | 1332–1333 |
| Japanese calendar | Taishō 3 (大正３年) |
| Javanese calendar | 1843–1845 |
| Juche calendar | 3 |
| ජුලියානු දිනදසුන | Gregorian minus 13 days |
| Korean calendar | 4247 |
| Minguo calendar | ROC 3 民國3年 |
| Nanakshahi calendar | 446 |
| තායි සූර්ය දින දසුන | 2456–2457 |
| Tibetan calendar | 阴水牛年 (female Water-Ox) 2040 or 1659 or 887     *— to —* 阳木虎年 (male Wood-Tiger) 2041 or 1660 or 888 |

|  |  |
| --- | --- |
| සහශ්‍රවර්ෂය: | 2 වන සහස්‍රවර්ෂය |
| සියවස්: | 19 වන සියවස – **20 වන සියවස** – 21 වන සියවස |
| දශක: |  1880ගණන්  1890ගණන්  1900ගණන්  – 1910ගණන් –  1920ගණන්  1930ගණන්  1940ගණන්  |
| වසර: | 1911 1912 1913 – **1914** – 1915 1916 1917 |

**ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1914 (MCMXIV)**
නම් ග්‍රෙගෝරියානු දිනදසුනෙහි a  බ්‍රහස්පතින්දා වෙතින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය වසරක්  and a common year starting on Wednesday of the Julian calendar, the 1914 වන year of the Common Era (CE) and *Anno Domini* (AD) designations, 2 වන සහස්‍රවර්ෂය තුල 914 වන වසර, 20 වන සියවස තුල 14 වන වසර, සහ 1910ගණන් දශකයෙහි 5 වන වසර between 1583 and 1929 and with Julian Value: 1914 is
13 calendar days difference, which continued to be used until the complete conversion of the Gregorian calendar was entirely done in 1929.
# 1977

|  |  |
| --- | --- |
| සහශ්‍රවර්ෂය: | 2 වන සහස්‍රවර්ෂය |
| සියවස්: | 19 වන සියවස – **20 වන සියවස** – 21 වන සියවස |
| දශක: |  1940ගණන්  1950ගණන්  1960ගණන්  – 1970ගණන් –  1980ගණන්  1990ගණන්  2000ගණන්  |
| වසර: | 1974 1975 1976 – **1977** – 1978 1979 1980 |

**ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1977 (MCMLXXVII)**
නම් ග්‍රෙගෝරියානු දිනදසුනෙහි a  බ්‍රහස්පතින්දා වෙතින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය වසරක්, the 1977 වන year of the Common Era (CE) and *Anno Domini* (AD) designations, 2 වන සහස්‍රවර්ෂය තුල 977 වන වසර, 20 වන සියවස තුල 77 වන වසර, සහ 1970ගණන් දශකයෙහි 8 වන වසර .
# 1979

|  |  |
| --- | --- |
| සහශ්‍රවර්ෂය: | 2 වන සහස්‍රවර්ෂය |
| සියවස්: | 19 වන සියවස – **20 වන සියවස** – 21 වන සියවස |
| දශක: |  1940ගණන්  1950ගණන්  1960ගණන්  – 1970ගණන් –  1980ගණන්  1990ගණන්  2000ගණන්  |
| වසර: | 1976 1977 1978 – **1979** – 1980 1981 1982 |

**ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1979 (MCMLXXIX)**
නම් ග්‍රෙගෝරියානු දිනදසුනෙහි a  සඳුදා වෙතින් ඇරඹෙන සාමාන්‍ය වසරක්, the 1979 වන year of the Common Era (CE) and *Anno Domini* (AD) designations, 2 වන සහස්‍රවර්ෂය තුල 979 වන වසර, 20 වන සියවස තුල 79 වන වසර, සහ 1970ගණන් දශකයෙහි 10 වන සහ අවසන් වසර .
# බළලා

| බළලා |
| --- |
|  |
| විවිධ බළල් වර්ග |
| විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණය |
| රාජධානිය: | Animalia |
| Phylum: | Chordata |
| වර්ගය: | Mammalia |
| ගෝත්‍රය: | Carnivora |
| කුලය: | Felidae |
| ගණය: | '**Felis'** |
| විශේෂය: | ''F. catus'' |
| ද්වීපද නාමය |
| Felis catus |

*බළලා* හෙවත් **පූසා** ක්‍ෂීරපායී සිවුපාවෙකි. **බළලා** මිනිසා විසින් ගෘහස්තව ඇති කෙරෙන අතර ඇතැම් බළල් විශේෂ වනචාරීව වෙසෙයි. ෆෙලිඩේ කුලයට අයත් එකම ගෘහස්ථ සත්ත්වයා වෙයි. මිනිසා විසින් ගොවි යුගයේ දී හීලෑ කැරැගැනුණු සතෙකි. මිනිසා විසින් රැස්කැරැගැනුණු ආහාර වනසන්නට පැමිණි මීයන් වැනි කරදරකාරී සතුන් ආහාරයට ගැනීම නිසා බළලා මිනිසා ගේ මිතුරකු විය. එ සේ ම සුරතලයට ඇතිකළ හැකි මිනිසාට වඩාත් මිත්‍රශීලී සතෙකි. බළල් විශේෂ 70 පමණ ලොව පුරා වෙසෙති.

බළලා කොටියා සිංහයා ආදී සතුන් එකම පවුලකට අයත්ය. සාමාන්‍ය බලළෙකුගේ ශරීර උෂ්ණත්වය 100.4°F-102.5°අතර වේ. සැඟවුන නිය,තියුනු රදනක දත්,මෘදු පතුල්,දියුණු ආඝ්‍රහණ ශක්තිය(ඉව) බළල් පවුලට පොදු දෙයකි.මිනිස් කනට නොඇසෙන තරංග සංඛ්යාතයකින් යුත් ශබ්ද ඔවුන්ට ඇසිය හැක. බළලුන්ගේ ශ්‍රව්‍ය පරාසය 48Hz-85kHz අතර වෙයි. කෙසේ වෙතත් බළලුන්ට පෙනීමේ දුර්වලතාවක් ඇත.එනම් ඔවුන් වර්ණ අන්ධයන්ය.වර්ණ නොපෙනුනද දෘෂ්ටිය ඉතා තියුණුය.බළළුන් සන්නිවේදනය සදහා ශබ්දය හා ශරීර භාෂාව හා රසායනික සංයෝග භාවිත කරති.විවිධ හැඟීම් පලකිරීමේදී එකිනෙකට වෙනස් ශබ්ද පිටකරති.ශරීරය ඇතිල්ලීම වලිගය එසවීම ආදී ශරීරික චලනයන් මගින් පණිවුඩ ලබා දෙයි.බළලුන් බළලුන් අතර සන්නිවේදනයේදී ශරීරයෙන් පිටකරන රසායනික සංයෝග විශේෂ තැනක් ගනී.පිරිමි සතුන් තම සීමාව ලකුණු කිරීමට මුත්‍රා යොදාගනී. මුත්‍රා සහ මළපහ සමග පිට කරන රසායන මගින් ස්ත්‍රී පුරුෂ බව,වයස වැනි තොරතුරු සන්නිවේදනය කරති.තවද බළලුන් කුප්පමේනියා(Acalypha indica) කෑමට රුචියක් දක්වතී.ඊට හේතුව එම ශාකයෙන් නිකුත් වන ගන්ධයයි. එම ගන්ධයට හේතුවන්නේ කුප්පමේනියා ශාකයේ ඇති ට්‍රාන්ස් - නෙප්ටාලැක්ටෝන් නම් රසායන ද්‍රව්‍යයයි.බළලුන්ට දහදිය දමන්නේ අත්ලටය.

බළල්ලු සාමාන්‍යයෙන් යම් ආහාරයක් විශ්වාසයෙන් යුතුව කෑමට ගැනීමට පෙර තුන්වරක් දිවගා බලා හතරවෙනි වතාවේදී ආහාරයට ගනිති. එ බැවින් බළලුනට කෑමත් සමග යම් බෙහෙතක් කැවීමට අවශ්‍ය නම් හතරවැනි කෑමපිඩ සමග එය දිය යුතුයි.

බළල්ලු සාමාන්‍යයෙන් දවසේ තුනෙන් දෙකක පමණ කාලයක් නිඳති. එනම් අවුරුදු නවයක් වයසැති බළලකු ගත කර ඇත්තේ අවුරුදු තුනක් පමණි. අඳුරේ දී බළලුන් ගේ මුත්‍රා සිතාගැනීමට බැරි තරම් උණුසුම් වේ. සාමාන්‍යයෙන් බළලෙක් දිනකට 2-4 වරක් මුත්‍රා කරයි. බළලුනට පැණි රස නොදැනේ. වැඩි වශයෙන් බැළලියකට දකුණත හුරුවන අතර බළලකුට හුරුවන්නේ වමතයි.

බළලුන්ට උරහිසත් පපුවත් යාකෙරෙන අකු ඇටයක් නැත.බළලුන්ට මුහුදු වතුර පානය කිරීමේ හැකියාව ඇත. එයට හේතුව බළලුන්ගේ වකුගඩු වලඇති සංඛීර්ණ යාන්ත්‍රණයක් මගින් වතුරෙන් ලුණු ඉවත්කළ හැකි වීමය.ක්ෂීරපායි සතුන් සහ කුරුල්ලන් ඇතුළු සත්ව විශේෂ 33ක් මිහිතලයෙන් තුරන්වීමට බළලුන් හේතුවී ඇත. එම සත්ව විශේෂ වඩාත්ම වැඩි ව්‍යාප්තියකින් යුතු සත්ව විශේෂ 100 ට අයත්වේ.බළලෙකු හිමිකරු අසල සිටී නම් සහ එහි වලිගය වෙව්ලන්නේ නම්, මෙයින් අදහස් කරන්නේ සත්වයා ඉහළම ප්‍රේමය පෙන්වන බවයි.ලංකාවේ ජීවත් වෙන්නේ Ceylon Cat විශේෂයයි.

## ආශ්‍රිත

* කුප්පමේනිය