Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Karlovačka gimnazija

Karlovačka gimnazija
Stara zgrada Karlovačke gimnazije u 19. veku
**Karlovačka gimnazija** je najstarija srpska gimnazija, osnovana 1791. godine, na padinama Fruške gore u Sremskim Karlovcima.

Glavni inicijatori i finansijeri su bili mitropolit Stevan Stratimirović i trgovac Dimitrije Atanasijević Sabov, koji je izdvojio veliku sumu novca (20000 forinti) za izgradnju škole.

Gimnazija je počela sa radom 1. novembra 1791. godine i imala je šest razreda, četiri niža („gramatika“), i dva viša („humaniora“). Nastavni jezik je (kao i u mnogim drugim školama tog vremena) bio latinski, a učili su se sledeći predmeti: nemački, istorija, zemljopis, prirodne nauke, antropologija, rimske starine, fizika, logika i moralka, a kasnije je uveden i grčki jezik.
Prvi direktor je bio Johan Gros, Slovak koji je doktorirao u Jeni, a kasniji je Andrija Volni, takođe Slovak, ostao čak 21 godinu. Mitropolit Stratimirović je birao profesore i dovodio direktore. Pošto među Srbima tog doba nije našao pogodne ličnosti opredelio se za Slovake. Tako je sledeći direktor Georgije Karlo Rumi, a od 1821. godine Pavle Magda.

Današnja zgrada je sagrađena 1891. godine po projektu Lechner Ödön, mađarskog arhitekte. Kada je sagrađena, ujedno je bila i Patrijaršijski dvor i smatrana je najreprezentativnijom srpskom građevinom u Vojvodini.

Škola ima veoma vrednu biblioteku za istoriju Srba u Mađarskoj.

Danas je u ovoj zgradi filološka gimnazija.

Karlovačka gimnazija
Karlovačka gimnazija
Spomen ploča

## Smerovi

U školi postoje tri smera, a to su klasični jezici, savremeni jezici i smer istorija i geografija (prva generacija 2021. godine).
Klasični jezici u toku četiri godine izučavaju latinski i starogrčki kao glavne jezike, ali pohađajući i nastavu engleskog, kao trećeg i obaveznog jezika.
Savremeni jezici pružaju čitav niz jezika od kojih se učenici opredeljuju za jedan koji će učiti pored engleskog i po želji mogu da uče druge jezike fakultativno (nemački, španski, japanski, kineski, italijanski, francuski, ruski itd). Treći i obavezni jezik im je latinski jezik, koji imaju sve četiri godine.

## Značajni učenici

* Sima Milutinović Sarajlija
* Dimitrije Davidović
* Georgije Magarašević
* Georgije Magarašević
* Branko Radičević
* Jovan Sterija Popović
* Josif Rajačić
* Stevan Šupljikac
* Ilarion Ruvarac
* Borislav Mihajlović Mihiz
* Vida Ognjenović
* Dejan Medaković

## Galerija slika

* Gimnazija izvana
* Ulaz u gimnaziju, spomen ploča
* Ulaz u gimnaziju, druga spomen ploča

## Reference

## Vanjske veze

* Sajt Karlovačke gimnazije
# Dositej Obradović

| Dositej Obradović |
| --- |
| Novi vek |
| Banat |
|  |
| Biografske informacije |
| Rođenje | 17. februar, 1742 Čakovo |
| Smrt | 7. 4.1811 Beograd |
| Filozofija |
| Škola/Tradicija | prosvjetiteljstvo |
| Glavni interesi | jezik, društvo, religija, etika |
| Znamenite ideje |
| narodni jezik, kritika sujeverja, razvoj vrline, besmrtnost duše |

**Dositej Obradović** (pravo ime **Dimitrije Obradović**) (Čakovo, 17. februara 1739. – Beograd, 7. aprila 1811.), srpski filozof i prosvjetitelj. Smatra se jednim od najvažnijih predstavnika srpskog i južnoslovesnkog prosvjetiteljstva.

Njegova najpoznatija djela su *Pisma ljubeznom Haralampiju*, *Sovjeti zdravago razuma* i *Život i priključenija*.

## Biografija

Rodio se 1742. godine u Čakovu u Banatu (danas rumunski Banat), u zanatlijskoj porodici. Umro je je 1811. u Beogradu.

## Reference

## Vanjske veze

* (`sh`) Saveti zdravoga razuma (savremeno izdanje)
* (`sh`) Život i priključenija (savremeno izdanje)
* Основна школа Доситеј Обрадовић - Биографија Доситеја Обрадовића
* Бојан Пенев: Доситеј Обрадовић код Бугара Arhivirano 2016-03-04 na Wayback Machine-u
* Востани Сербије Arhivirano 2014-06-11 na Wayback Machine-u
* Писмо Харалампију
* Поштанска марка са ликом Доситеја Обрадовића
* Задужбина „Доситеј Обрадовић“
# Jakov Nenadović

| Jakov Nenadović |
| --- |
|  |
| Rođenje | 1765. Brankovina, Osmanlijsko carstvo, danas Srbija  |
| Smrt | 1836. Brankovina, Osmanlijsko carstvo, danas Srbija |

**Jakov Nenadović** (Brankovina oko 1765 - Brankovina 1836) je bio vojvoda iz Prvog srpskog ustanka. Mlađi brat Alekse Nenadovića. Pridružio se odmah ustaničkom pokretu i ubrzo (poslije pobjede nad Turcima kod Svileuve 1804.) postao je jedan od najistaknutijih vođa ustanka i ličnosti zapadne Srbije. Dobijao je municiju i oružje iz Austrije (Srema), pa je već u martu napao Šabac.

Poslije Karađorđa i Janka Katića imao je najveći ugled u zemlji, pa je bio jedan od vođa opozicije protiv Karađorđa. Doprinio je da se u Srbiji 1805. godine uvede Praviteljstvujušči sovjet. 1810. godine Karađorđe je morao da popusti opoziciji, pa je na mjesto Mladena Milovanovića za predsjednika sovjeta postavljen Jakov Nenadović. On se potom približio Karađorđu, pristao na ustavne odredbe od 1811. godine, i postao popečitelj (ministar) unutrašnjih poslova. Poslije propasti Prvog srpskog ustanka sa Karađorđem je napustio Srbiju i 1814. godine stigao u Besarabiju. Sa Karađorđem se nalazio u deputaciji na dvoru kod cara Aleksandra I u Petrogradu 1816. godine. Emigrirao je u Austriju, gdje je živio sve do 1831. godine, a potom se vratio u Srbiju gde je i umro u Brankovini 1836. godine.

Njegov sin bio je vojvoda Jevrem Nenadović (1793-1867) otac kneginje Perside Karađorđević (1813-1879), udate za kneza Aleksandra Karađorđevića (1806-1885), Karađorđevog sina.

## Vanjske veze

* Fond Jakova Nenadovića u Arhivu Srbije
* Istorijat obaveštajno-bezbednosnih struktura na teritoriji Srbije Arhivirano 2010-01-25 na Wayback Machine-u
* Znamenite ličnosti Brankovine Arhivirano 2007-11-18 na Wayback Machine-u
* Prva godina Karađorđevog ratovanja, odlomci iz knjige Konstantina N. Nenadovića
* dr Ljubivoje Cerović: Srbi u Moldaviji Arhivirano 2014-01-11 na Wayback Machine-u
* Biografija Jakova Nenadovića
# Austrijska nacionalna biblioteka

| Austrijska nacionalna biblioteka
Österreichische Nationalbibliothek |
| --- |
|  |
| *Zgrada biblioteke*

---

 |
|  |
| Država |  Austrija |
| Vrsta ustanove: | javna ustanova |
| Osnovana: | XVIII vek |
| Internetska stranica: | www.onb.ac.at |
|  |

**Austrijska nacionalna biblioteka** (njemački: *Österreichische Nationalbibliothek*), skraćeno **ÖNB**, najveća je biblioteka u Austriji sa 7.4 miliona jedinica u svojoj raznovrsnoj kolekciji. Biblioteka je smeštena u palači Hofburg u Beču. Od 2005. godine u baroknu bečku palaču *Palais Mollard-Clary*. Biblioteku su osnovali Habsburgovci i u početku je nosila naziv **Imperijalna biblioteka** (njemački: *Hof-Bibliothek*), da bi današnji naziv bio usvojen 1920. godine. Kompleks biblioteke uključuje i četiri muzeja, kao i nekoliko specijalnih kolekcija i arhiva.

## Historija

### Srednji vek

Austrijska nacionalna biblioteka vuče svoje poreklo iz imperijalne biblioteke koja je postojala još u srednjem veku. U tome periodu austrijski je vojvoda Albrecht III. Habsburški (1349–1395) je knjige iz više bečkih zbirki i od njih osnovao biblioteku. Albrecht je također organizovao prevod značajnih latinskih knjiga na nemački jezik. U današnjem Hofburgu zadužbina vojvode Alberta čuva se u sakristiji u južnom tornju imperijalne kapele. Vojvoda je bio posvećen umetnosti; podržavao je Univerzitet u Beču, i osnovao kraljevsku radionicu za oslikavanje rukopisnih tekstova. Najstarija knjiga u biblioteci je evanđelje iz 1368. godine, oslikano zlatnim slovima od strane sveštenika Johannes-a von Troppau-a iz Brna u burgundijskom stilu, a koje je bilo u vojvodinom ličnom vlasništvu.

## Vanjske veze

* (`de`) www.onb.ac.at
# Gradonačelnik Beograda

**Gradonačelnik Beograda** predstavlja i zastupa Grad i vrši izvršnu funkciju u Gradu Beogradu. On je, takođe, predsednik Gradskog veća u kojem ima pravo glasa.

Gradonačelnik se bira neposredno, istovremeno kada i odbornici za Skupštinu grada i ima pomoćnika i zamenika koji ga zamenjuje u slučaju duže odsutnosti ili drugih razloga sprečenosti da obavlja svoju dužnost.

### Nadležnosti

Gradonačelnik Beograda:

* imenuje i razrešava zamenika gradonačelnika uz saglasnost Skupštine grada
* neposredno izvršava i stara se o izvršavanju odluka i drugih akata Skupštine grada
* predlaže odluke i druge akte koje donosi Skupština grada, kao i način rešavanja pitanja o kojima odlučuje Skupština grada
* stara se o izvršavanju poverenih poslova iz okvira prava i dužnosti Republike
* usmerava i usklađuje rad Gradske uprave
* predlaže postavljenje i razrešenje načelnika i zamenika načelnika Gradske uprave
* odlučuje o davanju na korišćenje, odnosno u zakup, kao i o otkazu ugovora o davanju na korišćenje, odnosno u zakup i stavljanju hipoteke na nepokretnosti koje koriste organi Grada i Gradska uprava, uz saglasnost Republičke direkcije za imovinu Republike Srbije
* naredbodavac je za izvršenje budžeta
* donosi pojedinačne akte za koje je ovlašćen zakonom, Statutom ili odlukom Skupštine grada
* obrazuje stručna radna tela za pojedine poslove iz svog delokruga
* vrši i druge poslove utvrđene Statutom i drugim aktima Grada

### Sadašnji gradonačelnik

Od izbora 2004. godine do svoje smrti, 27. septembra 2007, gradonačelnik Beograda bio je Nenad Bogdanović iz Demokratske stranke. Na izborima je izabran u drugom krugu, dobivši 50,19% glasova, a protivkandidat mu je bio Aleksandar Vučić iz Srpske radikalne stranke.

Do izbora novog gradonačelnika, dužnosti gradonačelnika vršio je Zoran Alimpić, predsednik Skupštine grada. Zamenica gradonačelnika bila je Radmila Hrustanović, a pomoćnica − Gorica Mojović.

Od 19. avgusta 2008. do 2013. gradonačelnik je bio Dragan Đilas.

## Povezano

* Spisak gradonačelnika Beograda

### Izvori

* Grad Beograd − Gradonačelnik Arhivirano 2016-03-04 na Wayback Machine-u
# Mladogramatičari

**Mladogramatičari** (njemački: *Junggrammatiker*) ili **neogramatičari** je izraz koji se koristi za sljedbenike lingvističkog pravca koji je nastao u Njemačkoj (Univerzitet u Leipzigu) 1870-ih, a koji su nastojali na lingvistiku primijeniti metode i načela prirodnih nauka. Razvoj jezika su prije svega tumačili kao posljedicu "beziznimnih fonetskih zakona" i analogije. Taj je pravac imao značajnu ulogu u razvoju komparativne lingvistike i indoevropistike. Značajni predstavnici su bili:

* Otto Behaghel (1854-1936)
* Wilhelm Braune (1850-1826)
* Karl Brugmann (1849—1919)
* Berthold Delbrück (1842—1922)
* August Leskien (1840—1916)
* Adolf Noreen (1854—1925)
* Hermann Osthoff (1847—1909)
* Hermann Paul (1846—1921)
* Eduard Sievers(1850—1932)
* Karl Verner (1846—1896)

## Literatura

* Hermann Paul: *Prinzipien der Sprachgeschichte.* (1880).
* Karl Brugmann und Bertold Delbrück: *Grundriß der vergleichenden Grammatik der indogermanischen Sprachen.* (1897–1916).
* Hugo Schuchardt: „Über die Lautgesetze. Gegen die Junggrammatiker“, in *Hugo-Schuchardt-Brevier, ein Vademekum der allgemeinen Sprachwissenschaft.*, ed. Leo Spitzer. Halle (Saale) 1922.
* Harald Wiese: *Eine Zeitreise zu den Ursprüngen unserer Sprache. Wie die Indogermanistik unsere Wörter erklärt*, Logos Verlag Berlin, 2007, ISBN 978-3-8325-1601-7.

## Vanjske veze

* Članak o mladogramatičarima na Enciklopediji LZMK
# Gramatika

|  |
| --- |
| **Lingvistika** |
| **discipline** |
| fonetika
 |
| fonologija
 |
| morfologija
 |
| sintaksa
 |
| semantika
 |
| pragmatika
 |
| leksikologija
 |
| leksikografija
 |
| stilistika
 |
| lingvistika teksta
 |
| analiza diskursa
 |
|  |
| primijenjena lingvistika
 |
| sociolingvistika
 |
| generativna lingvistika
 |
| kognitivna lingvistika
 |
| računarska lingvistika
 |
| korpusna lingvistika
 |
| kvantitativna lingvistika
 |
| etimologija
 |
| spisak lingvista
 |

**Gramatika** je skup strukturnih pravila koja opisuju sklapanje rečenica, izraza i riječi u jeziku. Isti termin se također koristi za proučavanje tih pravila, a obuhvaća fonologiju, morfologiju i sintaksu, koje čine cjelinu s fonetikom, semantikom i pragmatikom. Gramatika kao studij je dio lingvistike – znanstvene discipline koja proučava jezik.

## Gramatički termini

* Čestica
* Glagol
* Gramatički rod
* Imenica
* Jednina
* Lična zamjenica
* Posvojna zamjenica
* Pokazne zamjenice
* Množina
* Padež
* Pridjev
* Prijedlog
* Prilog
* Veznik
* Zamjenica

|  |
| --- |
|  |

## Povezano

* Formalna gramatika
* Kontekstno nezavisna gramatika
* Kontekstno ovisna gramatika
* Chomskyjeva hijerarhija
* Gramatika srpskohrvatskog jezika

## Literatura

* Chris Foryth, Grammar through time, 1981.

## Vanjske veze
# Gavril Stefanović Venclović

**Gavrilo "Gavril" Stefanović Venclović** (fl. 1670–1749) bio je srpski pravoslavni sveštenik, filozof, iluminator i narodni prosvetitelj, poznat kao jedan od zagovornika uvođenja narodnog jezika u tadašnju srpsku književnost, a zbog čega ga se često navodi kao preteču Dositeja Obradovića i Vuka Karadžića. Delovao je na području Južne Ugarske u prvim decenijama posle Velikog turskog rata, među šajkašima koji su se protiv Turaka borili za Habsburšku Monarhiju, a među kojima je nastojao širiti pismenost, ali i svoje propovedi učiniti što pristupačnijim njihovom svakodnevnom životu i govoru. Mnoge od tih propovedi je zapisao u tri knjige, od kojih su dve sačuvane.

## Literatura

* Milorad Pavić: *Gavril Stefanović Venclović*, 1980, Belgrade
* Jovan Skerlić, *Istorija Nove Srpske Književnosti* / History of New Serbian Literature (Belgrade, 1914, 1921), str. 28 i 29.

## Vanjske veze

* Gavril Stefanovic Venclovic Arhivirano 2008-09-24 na Wayback Machine-u
# Szentendre

| Szentendre
 |
| --- |
| Centar grada (Glavni trg)Centar grada (Glavni trg) |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **Zastava** |  **Grb** |

 |
| Koordinate: ﻿ / ﻿ |
| **Država** |  Mađarska
 |
| **Županija** | Pest
 |
|  |
| **Vlast**  |
|  - **gradonačelnik** | Miklós Zoltán
 |
|  |
| **Površina**  |
|  - **Urbano područje** | 43.82 km²
 |
| **Visina** | 110
 |
|  |
| **Stanovništvo** (2015.)
 |
|  - **Urbano područje** | 25,542
 |
|  - **Urbana gustoća** | 582.9 stan./km²
 |
|  |
| **Vremenska zona** | UTC+1 (UTC+2)
 |
| **Poštanski broj** | 2000, 2001
 |
| **Pozivni broj** | 026
 |
| **Službene stranice** www.szentendre
 |
| Karta
 |
| Szentendre
 |

**Szentendre** (hrvatskosrpski: *Senandrija* ili *Sentandreja*, njemački: *Sankt Andrä*, slovački: *Svätý Ondrej*) je grad na sjeveru Mađarske od 25,542 stanovnika, koji administrativno podpada pod Županiju Pest.

## Geografija

Szentendre leži udaljen 20 km sjeverno od Budimpešte, na desnoj obali istoimenog desnog rukavca Dunava - *Szentendrei Duna*.

## Historija

U vrijeme Rimskog Carstva od 2. vijeka, tu se nalazila jedna od utvrda dunavskog limesa - **Ulcisia Castra** (Vučja tvrđava)

Srednjovjekovnu Sentandreju prvo su razarali Mongoli, a nakon njih dokrajčili Osmanlije za invazije tokom 15 - 16. vijeka. Grad je obnovljen tokom 17. vijeka, nakon protjerivanja Osmanlija i naseljen brojnim izbjeglicama koji su pristizali sa Balkana, počevši od Srba, Vlaha, Grka, Slovaka, Njemaca, Hrvata i drugih.
Svaka grupa - naseljavala se u svom etničkom kvartu, podizala vlastitu crkvu, pa su tako poprilično dugo uspjele zadržale svoje nacionalne specifičnosti.

Tako da danas Szentendre ima ukupno devet crkava, jedna od najvećih je pravoslavna Navještenja Marijina podignuta u baroknom stilu u grčkom kvartu. Na centralnom trgu (Fő tér) koči se kužni stup podignut 1763.

Srbi su se u Szentendre počeli doseljavati nakon privilegija koje im je dodjelio car Leopold I - 1690.
Najviše se njih doselilo (oko 8000 porodica).vođeni patrijarhom Arsenijem Čarnojevićem. Tako da su početkom
18. vijeka oni bili većinsko stanovništvo tog gradića.

Iako u njemu danas ne živi puno Srba, on je još uvijek sjedište Budimske eparhije - Srpske pravoslavne crkve.

Szentendre je danas vrlo popularna turistička destinacija - naročito za jednodnevne izlete iz Budimpešte, zbog svoje mediteranske atmosfere, uličice su popločene kamenom, a ima i puno mediteranskog bilja smokava, koje su njegovi novi stanovnici - nastavili uzgajati i u tom novom kraju, daleko od domovine.

Jedna od najvećih atrakcija grada je etnografski muzej na otvorenom, gde se posjetioci mogu dobro upoznati sa mađarskim folklorom.

## Pobratimski gradovi

|  |  |
| --- | --- |
| * Poljska, Kalisz
* Finska, Uusikaupunki
* Bugarska, Koprivštica
 | * Njemačka, Wertheim
* UK, Huntingdonshire
* Srbija, Kruševac
 |

## Reference

## Vanjske veze

* *Službene stranice Szentendrea* (`hu`)
# 375.

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 1. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 3. vijek – **4. vijek** – 5. vijek
 |
| Decenija:
 |  340-e  350-e  360-e  – 370-e –  380-e  390-e  400-e  |
| Godine:
 | 372 373 374 – **375** – 376 377 378
 |

Valentijan I

Godina **375.** (**CCCLXXV**) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Augusta i Valensa** (ili, rjeđe, **godina 1128. *Ab urbe condita). Oznaka 375. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* Sagrađena prva dva korejska budistička hrama.
* Sveti Jeronim se povlači u pustinju kraj Halkide u Siriji.
* Rav Ashi dovršava Babilonski talmud, komentar Mišne koji će ukupno sadržavati 2,5 miliona riječi na 5.894 stranica.
* Na području današnjeg Libanona sv. Maron osnivati Maronitsku crkvu.
* U Africi je buntovni berberski princ Firm izdan Rimljanima od strane vlastitog brata Gildona.
* 17.11. - Nakon što je napustio Trier, rimski car Valentinijan I dolazi u Brigecion, grad na današnjoj mađarsko-slovačkoj granici, kako bi ugušio ustanak Kvada; tokom razgovora sa kvadskim izaslanicima se na njih toliko naljuti da dobije apopleksiju i umire
* Gracijan i Valentinijan II postaju novi rimski carevi.
* Gracijan po savjetu Ambrozija započinje sistematske progone pagana u Carstvu. Imovina paganskih hramova je konfiscirana i stavljena na raspolaganje carskoj riznici, dok je Oltar pobjede uklonjen iz Senata. Istovremeno su zabranjeni arijanstvo i donatizam.
* Čandragupta II počinje vladati (približni datum).

## Rođenja

## Smrti

* Grof Teodozije, otac rimskog cara Teodozija I (pogubljenje)
* Kralj Geunchogo od Baekjea
* Wang Meng, kineski državnik u službi države Raniji Qin
* Rav Papa, jevrejski Amora
* Kipunada, vladar indijskih Kušana
* 17.11. – Valentinijan I, rimski car (apopleksija)
* Samudragupta, vladar Gupta Carstva

## Reference
# 268.

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 1. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 2. vijek – **3. vijek** – 4. vijek
 |
| Decenija:
 |  230-e  240-e  250-e  – 260-e –  270-e  280-e  290-e  |
| Godine:
 | 265 266 267 – **268** – 269 270 271
 |

Jezero Garda (Italija)

Godina **268.** (**CCLXVIII**) bila je prijestupna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Paterna i Egnacija** (ili, rjeđe, **godina 1021. *Ab urbe condita). Oznaka 268. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* septembar – Bitka kod Naisusa: Rimski car Galijen uz pomoć Aurelijana tuče gotsku vojsku od 50.000 ratnika kraj Naisusa (suvremeni Niš).
* Galijen se vraća u Italiju te stavlja pod opsadu svog suparnika i bivšeg potčinjenog Aureula, jednog od Trideset tirana. Za vrijeme opsade ga u Mediolanumu (današnji Milano) ubijaju vlastiti oficiri. Aureol je ipak zarobljen, te ga ubija Pretorijanska garda.
* Viktorina legije u Augusti Treverorum (današnji Trier) proglašavaju carom Galskog Carstva, nakon što su ubijeni njegovi prethodnici. Za cara ga priznaju i provincije u Galiji i Britaniji, ali se Hispanija vraća pod vlast Rimskog Carstva.
* Marko Aurelije Klaudije je od strane Senata optužen za Galijenovo ubistvo, ali ta optužba nikada neće biti dokazan. Umjesto toga preuzima prijestolje kao novi rimski car, koji će biti poznat kao Klaudije II.
* Klaudije II od Senata traži da se poštedi život Galijenovoj porodici i pristašama. Ubijeni Galijen je deificiran i sahranjen u porodičnoj grobnici na Apijevom putu.
* Vizigoti se prvi put pojavljuju kao zaseban narod.
* Alemani ponovno napadaju Italiju i pustoše područje sjeverno od rijeke Po.
* novembar – Bitka na jezeru Benak: Rimska vojska od 35.000 ljudi pod Klaudijem II na obalama jezera Garda nanosi poraz germanskim plemenima na čelu sa Alemanima.
* 26.12.—Papa Dionizije umire u Rimu nakon 9-godišnjeg pontifikata, te ga nasljeđuje papa Feliks I.

## Rođenja

## Smrti

* Aureol, rimski uzurpator
* Carica majka Wang Yuanji, supriga Sima Zhaoa
* Galijen, rimski car
* Lelijan, rimski uzurpator
* Marko Aurelije Marije, rimski car (u Galiji)
* Postum, rimski car Galskog Carstva
* 26.12.—Papa Dionizije
# Klaudije Gotski

Klaudije Gotski na novcu
**Klaudije Gotski** ili **Klaudije II.** ili **Marko Aurelije Klaudije Gotski** (rođen 10. maja 213. ili 214. godine - umro januara 270. godine), poznat pod imenom **Klaudije II**, vladao je rimskim carstvom manje od dve godine (od 268. do 270.), ali je tokom ovog kratkog perioda bio uspešan i voljan vladar.

Njegovo poreklo nije poznato, ali se ubraja u Ilirske careve. Klaudije je verovatno bio iz okoline Sirmijuma ili iz Dardanije. Klaudije je bio komandant rimske vojske koja je pobedila Gote u bici kod Niša septembra 268. godine. Odmah zatim Klaudije je zadobio rimski presto. Optužbe da je tada ubio svog prethodnika Galijena nisu nikada bile dokazane. Posle dolaska na vlast, Klaudije je zatražio od senata da poštedi život Galijenovim rođacima i pristalicama.
Klaudije, kao i Maksimin Tračanin bio je varvarskog porekla.

## Klaudije kao car

U vreme njegovog dolaska na vlast najveću opasnost po Rim predstavljali su Goti koji su napadali Ilirik i, naročito, Panoniju.

U bici kod Niša Klaudije i njegove legije su zaokružile Gote. Zajedno sa svojim komandantom konjice, budućim carem, Aurelijanom, Klaudije je zadobio hiljade zarobljenika, uništio gotsku konjicu. Ostatak Gota je pobegao preko Dunava, i nije se desetinama godina usuđivao da uzmemirava Rim.

Dok se ovo dešavala, drugo germansko pleme, Alemani, prešli su Alpe i napali Italiju. Klaudije je promptno napao varvare i porazio ih u bici kod jezera Benakus, u kasnu jesen 268. godine, nekoliko meseci posle bitke kod Niša. Tada se okrenuo Galskom Carstvu i u nekoliko bitaka ponovo stekao kontrolu nad dolinom Rone i Španijom. Kasnije je Galsko Carstvo bilo potpuno uništeno u doba Aurelijana. Tako je Klaudije II dao veliki doprinos da se okonča kriza III veka, koja umalo nije dovela do kraja Rimskog carstva

Ipak, Klaudiju nije bilo suđeno da dugo vlada. Kasno 269. godine, kada je pripremao rat protiv Vandala, koji su pljačkali Panoniju, pao je kao žrtva kuge i umro je početkom 270. godine. Pre nego što je umro, imenovao je Aurelijana za svog naslednika, iako je njegov brat Kvintil zakratko vladao.

Rimski senat je deifikovao Klaudija pod imenom "Božanski Klaudije Gotski".

## Smrt sv. Valentina

Klaudije II Gotski je takođe poznat po tome što je naredio ubistvo jednog hrišćanskog monaha, kasnije poznatog pod imenom sveti Valentin. To ubistvo se navodno dogodilo 14. februara, 269. godine.

Historia Augusta navodi da su Klaudije i Kvintil imali još jednog brata pod imenom Krisp.