# KPGT

| KPGT
 |
| --- |
| Portret Dušana Jovanovića autora kultne predstave teatra KPGT *Oslobođenje Skopja*Portret Dušana Jovanovića autora kultne predstave teatra KPGT *Oslobođenje Skopja* |
|  |
| **Država** |  Jugoslavija
 |

**KPGT** (akronim od **Kazalište, Pozorište, Gledalište, Teatar**) je ime nekadašnje vanistitucionalne teatarske družine sa sjedištem u Zagrebu., koja je djelovala po cijeloj Jugoslaviji.

## Historija teatra KPGT

KPGT je osnovan u jesen 1977. pod pokroviteljstvom Centra za kulturnu djelatnost omladine -CKD iz Zagreba kao takozvana umjetnička radna zajednica za predstavu *Oslobođenje Skopja*, osnivači su bili grupa tadašnjih prominentnih teatarskih umjetnika; Ljubiša Ristić, redatelj iz Beograda, Nada Kokotović, koreograf i redatelj iz Zagreba, Rade Šerbedžija, glumac iz Zagreba i Dušan Jovanović, dramski pisac i redatelj iz Ljubljane.

Prva predstava kojom se KPGT predstavio publici, bila je već spomenuta - *Oslobođenje Skopja* autora Dušana Jovanovića u režiji Ljubiša Ristića, sa Radom Šerbedžijom i Inge Appelt u glavnim ulogama. Premijerno je izvedena na Gornjem Gradu u Zagrebu, u junu 1978. Zadnji put je igrana u Lenjingradu, u junu 1991. Predstava je izvedena 800 puta, od čega 36 puta na turneji u Australiji, 78 puta na turneji po Americi i preko 30 puta u raznim gradovima Evrope i Meksika. Ta predstava bila je s jedne strane dočekana kao veliki kazališni novum i pozitivni eksperiment zbogmuzike sastava Leb i sol, glumaca naturšćika (zagrebački advokat Vladimir Rubčić), no neki su imali i velike ograde od toga, zbog njezinog prekomjernog bratstva i jedinstva (malo srpski, malo hrvatski, malo makedonski, malo slovenski, malo albanski...). U svakom slučaju predstava je podigla dosta prašine, i pokupala brojne nagrade (pet nagrada na Sterijinom pozorju

KPGT je nakon toga podigao i dosta prašine svojom drugom predstavom Karamazovi, Dušana Jovanovića - u kojoj se kao tema pojavio logor za informbirovce Goli otok. Vremenom kako se bližio raspad Jugoslavije, interes za KPGT projekt je opadao, a i sami osnivači tog kazališta počeli su se razilaziti. Nada Kokotović je početkom 1991. emigrirala u Njemačku, Rade Šerbedžija nešto kasnije u Englesku, Ljubiša Ristić bacio se u političke vode i bio desna ruka Mirjane Marković Milošević u tadašnjoj novoosnovanoj partiji Jul. U svakom slučaju 1990-ih se KPGT kao i njegov formalni pokrovitelj CKD-a Zagreb raspao.

Projekt KPGT je nastavljen 1990-ih-, u krnjem obliku u Subotici, na kraju je završio u Beogradu, ali i tu se postupno gasio,- da bi jedno vrijeme egzistirao kao disko klub, u novije vrijeme KPGT opet djeluje kao teatar.

## Poznatije predstave KPGT-a

* Dušan Jovanović: *Olobođenje Skopja*
* Dušan Jovanović: *Karamazovi*
* Shakespeare: *Richard III.*
* Sofoklo: *Kralj Edip*
* Shakespeare: *Tit Andronik*

## Umjetnici koji su radili s KPGT-om

* Dušan Jovanović
* Rade Šerbedžija
* Ljubiša Ristić
* Ingeborg Appelt (u predstavama; Kralj Edip i Tit Andronik )
* Radko Polič
* Antonija Ćutić
* Miodrag Krivokapić
* Aleksandar Cvjetković
* Filip Gajić

## Bibliografija

* Jill Dolan: Linking Art and Politics: KPGT, the Zagreb Theatre Company (Yugoslavia)
* Dragan Klaic: Exile and Return of Writers from East-Central Europe, Neubauer, John; Török, Borbála Zsuzsanna, Berlin, New York (Walter de Gruyter) 2009, ISBN 978-3-11-021773-5

## Izvori

## Vanjske veze

* Portal obnovljenog teatra KPGT iz Beograda