# 1563.

*Ovo je članak o godini 1563.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 15. vijek – **16. vijek** – 17. vijek
 |
| Decenija:
 |  1530-e  1540-e  1550-e  – 1560-e –  1570-e  1580-e  1590-e  |
| Godine:
 | 1560 1561 1562 – **1563** – 1564 1565 1566
 |

Maksimilijan, ugarsko-hrvatski kralj 1563-1576

1563.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1563.. (MDLXIII) |
| Ab urbe condita
 | 2316.
 |
| Islamski
 | 970–971.
 |
| Iranski
 | 941–942.
 |
| Hebrejski
 | 5323–5324.
 |
| Bizantski
 | 7071–7072.
 |
| Koptski
 | 1279–1280.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1618–1619.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1485–1486.
 |
| • *Kali Yuga* | 4664–4665.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4199–4200.
 |
| • 60 godina
 | Yin Voda Svinja (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11563.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1563** (**MDLXIII**) bila je redovna godina koja počinje u petak (1. jan./sij. po julijanskom kalendaru).

## Događaji

* 1. 2. - Sarsa Dengel je novi car Etiopije (do 1597), suočava se s brojnim pobunama.
* 18. 2. - Francuski religiozni ratovi: u atentatu smrtno ranjen katolički političar François de Guise koji je opsedao Orlean.
* 19. 3. - Amboaski edikt: hugenotima u Francuskoj data izvesna tolerancija, čime je okončana prva faza Religioznih ratova; katolici i hugenoti zatim zajednički opsedaju Engleze u Le Havre-u (predali se 28. 7.).
* 23. 4. - Položen kamen-temeljac za *El Escorial* (završen 1584).
* 28. 5. - Sigetski kapetan Nikola Šubić Zrinski imenovan vrhovnim kapetanom Ugarske s desne obale Dunava.
* 30. 5. - Pomorskim okršajem između Danaca i Šveđana kod Bornholma počinje Sjeverni sedmogodišnji rat.
* 13. 6. - Jak zemljotres u Boki Kotorskoj.
* 12. 7. (ili 1564?) - Povelja kralja Ferdinanda kojom je uskocima u Žumberku potvrdio povlastice (ne plaćaju porez na zemlju, slobodni su od mitničarine i carine).
* 8. 9. - Maksimilijan okrunjen u Požunu/Bratislavi za ugarsko-hrvatskog kralja (do 1576); supruga Marija okrunjena sutradan.
* 7. 10. - Izvješće komisije o stanju gradova na hrvatskoj i slavonskoj granici i potrebnim mjerama.
* 19. 11. - Kralj Ferdinand imenovao Jurja Draškovića, koji učestvuje u Tridentskom koncilu, za zagrebačkog biskupa (do 1578).
* 4. 12. - Zvanično zatvoren Tridentski koncil, reafirmirane sve glavne katoličke doktrine (dekreti potpisani 6. 12.).

### Kroz godinu

* Turci osvajaju Glinu.
* Obnovljen manastir Žitomislić kod Mostara (vojvoda Petar i Milisav Hrabren Miloradovići).
* Turci srušili franjevačke samostane sv. Ante u Mostaru i sv. Katarine u Ljubuškom - nema legalnog vjerskog života do 1844.
* Habsburgovci zatražili slobodnu plovidbu na Jadranu, Mlečani odbijaju pozivajući se na "pravo vlasništva" nad tim morem.
* Tvrđava Sutvrač na Lopudu.
* "Pjesni razlike" Dinka Ranjine.
* Trideset devet članaka definiše doktrine Crkve Engleske.
* 1563-97 - Aktivnost Zografa Longina, pećkog monaha, ikonopisca, pesnika i prepisivača.

* Breughel Stariji: Babilonska kula
* Veronese: Svadba u Kani

## Rođenja

* 4. 9. - Wanli, kineski imperator († 1620)
* Matija Divković, književnik († 1631)

## Smrti

* 1. 2. - Menas, etiopski car
* 24. 2. - François de Guise, vojnik i političar (\* 1519)
* Sejdi Ali-reis, osmanski admiral (\* 1498)
* Andrea Schiavone (poznat i kao Andrija Medulić), slikar i grafičar (\* 1510-15)
* Hajdar-paša, turski vezir, sandžak Hercegovine
* Matija Bruman, zagrebački biskup

## Reference

* Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)
* *Historija naroda Jugoslavije II*, str. , Školska knjiga Zagreb, 1959