# 1584.

*Ovo je članak o godini 1584.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 15. vijek – **16. vijek** – 17. vijek
 |
| Decenija:
 |  1550-e  1560-e  1570-e  – 1580-e –  1590-e  1600-e  1610-e  |
| Godine:
 | 1581 1582 1583 – **1584** – 1585 1586 1587
 |

1584.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1584.. (MDLXXXIV) |
| Ab urbe condita
 | 2337.
 |
| Islamski
 | 991–992.
 |
| Iranski
 | 962–963.
 |
| Hebrejski
 | 5344–5345.
 |
| Bizantski
 | 7092–7093.
 |
| Koptski
 | 1300–1301.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1639–1640.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1506–1507.
 |
| • *Kali Yuga* | 4685–4686.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4220–4221.
 |
| • 60 godina
 | Yang Drvo Majmun (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11584.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1584** (**MDLXXXIV**) bila je prijestupna godina koja počinje u nedjelju po gregorijanskom kalendaru odn. prijestupna godina koja počinje u srijedu po 10 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.

## Događaji

* 10. 1. - Papa Grgur XIII. preporučuje kršćanima Albanije i "susjednih mjesta" pod turskom vlašću zadarskoga kanonika Aleksandra Komulovića i isusovca Tomu Radija (Radium) kao apostolske vizitatore i delegate (ove godine će putovati Albanijom, Srbijom (Kosovo), i zapadnom Bugarskom).
* 11. 3. - Akbar Veliki uveo bengalski kalendar.
* 28. 3. (18. 3. po j.k.) - Umro ruski car Ivan IV Grozni, nasleđuje ga slabi sin Fjodor I. (do 1598), kao glavni namesnik se ubrzo javlja Boris Godunov.
	+ Malo pre smrti Ivan je osnovao Arhangelsk, koji postaje centar trgovine.
* 8. 4. - Na saboru u Zagrebu Toma Erdődy uveden u bansku čast (do 1595).
* maj - Bitka kod Nagakutea, Toyotomi Hideyoshi porazio Tokugawa Ieyasua i Oda Nobukatsua.
* 11. 6. - Ugarsko-hrvatski kralj Rudolf obnovio primirje sa Turcima na osam godina (upadi se ipak nastavljaju).
* 19. 6. - Umro Fransoa, vojvoda od Anžua, najmlađi sin kralja Anrija II, čime hugenot Anri Navarski postaje prestolonaslednik.
* 3. 7. - Počinje španska Opsada Antverpena (1584-85).
* 5. 7. - U Rimu osnovan Maronitski kolegij.
* 10. 7. - Ubijen Willem van Oranje, vođa holandskog ustanka protiv Španaca.
* jul - Arthur Barlowe i Phillip Amadas po nalogu Waltera Raleigha istražuju obalu Severne Karoline, locirano ostrvo Roanoke.
* 24. 10. - Bosanski begovi upali u Kranjsku.
* 26. 10. - Ban Toma Erdedi i kapetan Josip Jost Thurn porazili Turke kod Slunja i oteli im plen i roblje iz Kranjske; Turci su govorili da im je to najveća nesreća od kad je Bosna pod osmanskom vlašću.

Crkva Il Gesù
* 25. 11. - U Rimu posvećena Crkva Il Gesù, sjedište i uzor Isusovaca, sa "prvom pravom baroknom fasadom".
* 4. 12. - Pismo Aleksandra Komulovića iz Sofije: nepovoljne prilike u evropskoj Turskoj zbog rata s Persijom i kuge, od koje je ove godine u Bosni, Srbiji i Hercegovini umrlo "200.000" ljudi.
* decembar - Sultanović Mehmed odlazi za sandžakbega u Saruhan (Manisa) gde ostaje do 1595.
* 31. 12. - Tajni Ugovor iz Joinvillea između francuske Katoličke lige i španskog kralja Filipa II.

### Tokom/tijekom godine

Mletačka Pula 1584.
* Navodno čudesni pronalazak moštiju cara Uroša u ranije zapustelom manastiru kod Šarenika (→ Crkva Uspenja Presvete Bogorodice u Nerodimlju) kod kasnijeg Uroševca.
* Najstarije sačuvano datirano *Raspeće* u srpskim crkvama, u manastiru Sv. Đorđa Pološkog kod Kavadaraca.
* Rastrojstvo državnih financija u Osmanskom carstvu: od 100 drama srebra se umesto 400 akči kuje 800, za jedan venecijanski dukat se dobija 120 akči umesto 60.
* Rumelijski beglerbeg Doğancı Mehmet-paša je prvi koji je dekretom zvanično dobio status carskog miljenika.
* Juraj II. Drašković kraljevski namjesnik za Ugarsku.
* Turci osvajaju Vrginmost, Pernu.
* Venecija uspostavila poseban prizivni sud u Kopru nadležan za Istru.
* Jurij Dalmatin objavio slovenački prevod Biblije, štampan novokoncipiranom bohoričicom.
* Traktat Giordana Bruna "O beskonačnom svemiru i svetovima".
* Ratu Hijau postala kraljica Pattanija na Malajskom poluostrvu (do 1616).

## Rođenja

* Abdulah Bosnevi, sufija iz Bosne († 1645)
* Petar Mazreku, barski nadbiskup
* Nikola IX. Tržački Frankapan, hrvatski ban († 1647)
* pribl. - Muhamed Nergisi Sarajlija, pjesnik i kroničar († 1635)
* pribl. - Matej Ponzoni, slikar († ca. 1663)
* pribl. - Miyamoto Musashi, japanski samuraj, slikar i pisac († 1645)
* Tabarin, francuski glumac-šarlatan († 1626)

## Smrti

* 28. 3. - Ivan IV Grozni, ruski car (\* 1530)
* 4. 4. - Gašpar Alapić, bivši hrvatski ban
* 19. 6. - Fransoa, vojvoda od Anžua, francuski princ (\* 1555)
* 10. 7. - Willem van Oranje, lider Holanđana (\* 1533)
* 22. 8. - Jan Kochanowski, pjesnik (\* 1530)
* 3. 11. - Sveti Karlo Boromejski, milanski nadbiskup (\* 1538)
* Ivan Ferenberger, bivši kapetan hrvatske krajine

## Reference

Literatura
* Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)
* *Historija naroda Jugoslavije II*, Školska knjiga Zagreb, 1959
* *Encyclopedia of the Ottoman Empire* Gábor Ágoston, Bruce Alan Masters