# Kapetan general

| Kapetan general Capitan General |
| --- |
| Insignije španjolskog *Capitan Generala*Insignije španjolskog *Capitan Generala*
 |
|  |

**Kapetan general** (od latinskog: *capitaneus*, od *capit*, *caput* = glava + *generalis*, od gener-genus =opći) je najviši vojni čin u Španjolskoj i nekim latinoameričkim državama. Nakad se koristio u vojskama i milicijama brojnih evropskih zemalja.
To je bila i titula španjolskih kolonijalnih guvernera po Latinskoj Americi.

## Historija

Institut *Kapetan generala* prvi put se pojavio u 14. vijeku kao titula vrhovng komandanta vojske i ratne mornarice.
U Mantovi se tog položaja dočepao - 1328. Luigi Gonzaga.
U Mletačkoj Republici *kapetan general* (zapravo Capetanio da Mar) bio je vrhovni komandant mletačke mornarice u ratu, kog je na taj položaj biralo Veliko vijeće.

Popularnost te titule i čina bila je najveća tokom 16. i 17. vijeka, ali sa različitim značenjima u pojedinim državama. Tokom 18. vijeka ta titula (sintagma) je zamenjena jednostavnijim nazivom - general, izbacivanjem prefiksa kapetan.
Nakon završetka Napoleonskih ratova taj čin je ukinut u većini evropskih zemalja.

### Kapetan generali po španjolskim kolonijama

Španjolci su po svojim američkim kolonijama postavljali *kapetan generale* (španjolski: *Capitán General) zapravo guvernere pomoćnike vicekraljeva.*
*Kapetan generale* pstavljali su po okrzima koji su bili ozbiljno ugroženi potencijalnom stranom invazijom ili indijanskim napadima. Iako su nominalno bili ispod svojih vicekraljeva, *kapetan generali* su zbog svojih specijalnih vojnih odgovornosti i velike udaljenosti njihovih teritorija od prijestolnice vicekralja, postali de facto vicekraljevi na terenu, jer su imali direktni kontakt sa kraljem i Savjetom za Indije u Madridu.

Kao i šefovi drugih glavnih ureda vicekralja, *kapetan generali* upravljali su regionalnom administracijom, - sudovima i upravnim odborima, ali se generalno rečeno nisu pačali u sudstvo ukoliko to nisu studirali.

Prvi *kapetan general* postavljen je 1540. u Santo Domingu, njegova odgovornost protezala se i na obalu Venezuele. Drugi je postavljen u Gvatemali 1560., njegova jurisdikcija protezala se na Centralnu Ameriku; ubrzo nakon tog, formirano je Novo Kraljevstvo Granade, teritorij u kom su bile današnja Kolumbija (sa Panamom) i Ekvador, Venezuela je priključena Kraljevstvu 1739. godine, kad je ono transformirano u Vicekraljevstvo Nova Granada.
Nakon reorganizacije kolonija u 18. vijeku, još više je naglašena nezavisnost *kapetan generala* od vicekralja, pa su tako reformirane Generalna kapetanija Kuba (
1764. (uključujući i Louisianu), Generalna kapetanija Venezuela (1777.) i Generalna kapetanija Čile (1778.)

Sličan sistem imali su i Portugalci u svojim kolonijama, naročito u Brazilu, gdje su oni u početku bili nazivani - **Donatario**.

### Današnja upotreba

U Španjolskoj je kapetan general najviši vojni čin, a od 1999. dodjeljuje se samo kralju (danas je *Capitáno General* Felipe VI).
Pored Španjolske tu titulu i čin zadržala je jedino Bolivija, a Čile ju je ukinuo 2008.

### Kapetan generali u zemljama Komonveltskog kraljevstva

U armijama država Komonveltskih kraljevstva čin - *kapetan general* se dodjeljuje kao ceremonijalna titula, tako je kraljica Elizabeta II *kapetan general* Britanske počasne artiljerije, Kraljevskog puka Kanadske artiljerije, Kraljevske Australijske artiljerije, Kraljevske Novozelandska artiljerije i Kraljevskog Novozelandskog oklopnog korpusa.
Taj čin imaju i komandanti Kraljičine tjelesne garde za Škotsku i Kraljevske streljačke garde.

I mladi britanski Princ Harry je *kapetan general* Kraljevskih marinaca.

## Povezano

* Kapetan naroda

## Reference

## Vanjske veze

* *Captain general* (`en`)