Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Yang Shangkun

Yang Shangkun
Yang Shangkun, (5. srpnja 1907. – 14. rujna 1998), četvrti je po redu kineski predsjednik i jedan od istaknutih kineskih vođa za vrijeme 80-ih godina. Na poziciju predsjednika došao je 1988. godine, zamijenivši Lia Xianniana. Predsjednikom je bio do 1993. godine. Nasijedio ga je Jiang Zemin. Umro je 14. rujna 1998. godine.
# Protesti na trgu Tiananmen

Kinez privremeno blokira put tenkovima, koji su dan ranije prisilno uklonili prosvjednike s trga. Snimljena 5. lipnja 1989. godine, ovo je jedna od najpoznatijih i najikonskijih fotografija ovog događaja.
**Protesti na trgu Tianmen** su izraz kojim se opisuju masovne demonstracije koje su se u proljeće 1989. godine odigravale u Pekingu, glavnom gradu NR Kine, a u kojima su njihovi učesnici, uglavnom studenti pekinških univerziteta, od vlade na čelu sa Komunističkom partijom Kine (KPK) zahtijevali dalekosežne političke reforme u smjeru demokratizacije tadašnjeg kineskog društva. Njihovi uzroci se tradicionalno tumače negativnim posljedicama ekonomskih reformi Deng Xiaopinga, a povod za izbijanje je bila smrt bivšeg partijskog čelnika Hu Yaobanga, poznatog kao glavnog zagovornika političkih reformi.

Demonstracije, koje su se odigravale na glavnom pekinškom trgu Tjenanmen su dobile snažnu podršku, te je do maja na ulicama Pekinga znalo demonstrirati i do milion ljudi; istovremeno su pokazale i duboke podjele unutar samog vodstva Partije oko toga da li i kako treba prihvatiti zahtjeve demonstranata. Vodstvo KPK je na kraju u maju odlučilo demonstracije okončati vojnom silom, nakon što je Deng stao na stranu tvrdolinijaša.

Nakon višednevnih priprema su u noći 3/4. juna 1989. jedinice Narodnooslobodilačke armije rastjerali demonstrante i uklonile barikade koristeći vatreno oružje i oklopna vozila, pri čemu je došlo do najvećeg krvoprolića u historiji Pekinga u 20. vijeku, a što se često naziva **Tjenanmenski masakr**. Pokušaji nastavka demonstracija su krvavo ugušeni sljedećih dana, a uslijedile su masovna hapšenja i čistke, koje su za posljedicu imale nestanak reformatorske struje i kraj nastojanja da se u NR Kini uvede liberalna demokracija zapadnog tipa. Dok se u zapadnom svijetu ti događaji slave kao borba za demokraciju, u Kini, gdje se za njih koristi izraz **Incident 4. juna**, predstavljaju tabu temu i predmet su izuzetno stroge cenzure u medijima.

## Povezano

* Tjenanmenski incident (1976)
* Revolucije 1989.

## Vanjske veze

* *The Gate of Heavenly Peace – Feature-length Documentary* And various archival documents
* Secret recordings resurrect Chinese PM’s criticism of Tiananmen crackdown Arhivirano 2020-11-15 na Wayback Machine-u – Radio France Internationale
* "The Tank Man", 2006 PBS documentary
* BBC's "Witnessing Tiananmen: Clearing the square" with eyewitness accounts of Tiananmen
* Tiananmen Square, 1989 *The Declassified History*
* Tiananmen Dossiers and Video Clips (in French)
# Kanski filmski festival

**Filmski festival u Cannesu** (francuski: *le Festival international du film de Cannes* ili jednostavnije *le Festival de Cannes*) je najprestižniji filmski festival u svijetu. Prvi put je održan od 20. rujna do 5. listopada 1946. u ljetovalištu Cannesu, na jugu Francuske. Od tada festival se održava svake godine u svibnju mjesecu.

Najprestižnija nagrada festivala je Zlatna palma (*Palme d'Or*) koja se dodjeljuje za najbolji film.

## Ostale nagrade

### Dugometražni filmovi

* Grand Prix
* Prix de la mise en scène
* Prix du Jury
* Prix du scénario
* Prix d'interprétation féminine du Festival de Cannes
* Prix d'interprétation masculine du Festival de Cannes
* Prix un certain regard

### Kratkometražni filmovi

* Palme d'Or du Festival de Cannes - court métrage
* Prix du Jury - court métrage

### Ostali

* Camera d'Or – utemeljena 1978.
# Sima Qian

*Ovo je kinesko ime; porodično ime je* Sima*.*

| Sima Qian |
| --- |
|  |
| Biografske informacije |
| Rođenje | o. 145/135. pne. Longmen, Kina pod dinastijom Han (danas Hejin u provinciji Shanxi) |
| Smrt | 86. pne. |
| Rodbina | Sima Tan (otac) |
| Obrazovanje |
| Zanimanje | historičar |
| Opus |
| Znamenita djela |
| *Zapisi Velikog Historičara* |

| Sima Qian
 |
| --- |
| Tradicionalni kineski
 |  司馬遷  |
| Pojednostavljeni kineski
 |  司马迁  |
|

| Transkripcije
 |
| --- |
| Mandarinski
 |
| - Hanyu Pinyin
 | Sīmǎ Qiān
 |
| - Wade–Giles
 | Szu1-ma3 Ch'ien1 |
| Kantonski
 |
| - Jyutping
 | Si1maa5 Tsin1 |

 |
| Zichang
 |
| Tradicionalni kineski
 |  子長  |
| Pojednostavljeni kineski
 |  子长  |
|

| Transkripcije
 |
| --- |
| Mandarin
 |
| - Hanyu Pinyin
 | Zǐcháng
 |
| - Wade–Giles
 | Tzu3-ch'ang2 |
| Cantonese
 |
| - Jyutping
 | Zi2coeng4 |

 |

**Sima Qian** (cca. 145. pne. - 90. pne.) je kineski pisac koji se smatra ocem kineske historiografije. Radio je kao prefekt Carskih pisara pod vladavinom cara Han Wudija. Uškopljen je nakon što se zamjerio caru. U zatvoru je dovršio *Shiji* (Opća historija), knjigu u kojoj je opisao sve najvažnije događaje u Kini od vremena legendadrnog Žutog cara do Han Wudija. Ta je knjiga, danas poznata kao Zapisi Velikog Historičara, je sa svojim stilom i pristupom materiji uticala na historiografiju ne samo u Kini, nego i u drugim zemljama Istočne Azije.

## Vanjske veze

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Shiji (in Chinese) Sima Qian and His *Shiji*
* Significance of *Shiji* on literature Arhivirano 2004-10-14 na Wayback Machine-u
# Knjiga Hana

Drvorezom napravljena izdanja Knjige Hana koje datiraju iz dinastije Han, kolekcija komore Ningbo Tian Yi
**Historija bivše dinastije Han** (pojednostavljeni kineski: 汉书 or 前汉书; tradicionalni kineski: 漢書 ponekad, 前漢書; pinyin: *Hànshū*; Wade-Giles: Ch'ien Han Shu) je klasična kineska historiografska knjiga čije je pisanje dovršeno godine 111., a čiji sadržaj pokriva historiju Kine pod vlašću dinastije Zapadni Han od 206. pne. do 25. n.e.. Ponekad se za nju koristi naziv **Knjiga Bivšeg Hana**. Djelo su sastavili historičari Ban Biao, Ban Gu i Ban Zhao. Druga knjiga *Historija kasnije dinastije Han* pokriva period Istočnog Hana od 25. do 220, a u 5. vijeku ju je sastavio historičar Fan Ye (398–445). Neki učenjaci su procijenili da najstariji materijal u knjizi datira još od perioda izmešđu 206. i 202. pne. Knjiga je također važna kao prvi spomen Japana u pisanoj historiji.

## Napomene

## Vanjske veze

* Pan Chao (Ban Zhao), Female Historian Arhivirano 2007-12-09 na Wayback Machine-u
* Silk Road Seattle (The Silk Road Seattle website contains many useful resources including a number of full-text historical works, maps, photos, etc.)
# Ban Gu

Ban Gu

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ovaj članak sadrži kineski tekst.** Bez pravilne podrške za renderiranje, možete vidjeti upitnike, kvadrate i druge simbole umjesto kineskih znakova.
 |

*Ovo je kinesko ime; porodično ime je* Ban*.*
**Ban Gu** (kineski: 班固; Wade-Giles: **Pan Ku**, 32–92), kurtoazno ime **Mengjian** (孟堅) bio je kineski historičar najpoznatiji po tome što je dovršio znamenito historijsko djelo *Knjiga Hana*. Također se istakao pisanjem *fua*, specifičnih književnih djela karakterističnih za doba Hana, odnosno pjesama miješanih sa prozom. Neke od njih su postale dijelom *Izbora rafinirane literature*, antologije koju je objavio Xiao Tong u 6. vijeku.

## Život

*Vidi takođe: Hanshu*
Ban Guovi preci su u 3. vijeku pne. stekli bogatstvo, uticaj i ugled na sjeverozapadnim granicama tadašnje Kine zahvaljujući krdima od nekoliko hiljada goveda i konja, na temelju kojih su stvorili poslovno carstvo, te tako potakli brojne druge porodice da se presele na granice.

Ban Gu je, pak, odrastao u učenoj porodici. Njegov otac Ban Biao je bio ugledni historičar. Od njega je preuzeo pisanje historije dinastije Han, kapitalnog djela koje je u današnje vrijeme poznato kao *Hanshu* ili*Knjiga Hana*. Rad na njegovoj knjizi je, međutim, bio često prekidan političkim komplikacijama, prvenstveno vezanim uz povezanost sa porodicom carice majke Dou. Zbog njih je na kraju i uhapšen, te smaknut ili umro prilikom mučenja. Nedovršena poglavlja je, međutim, dovršila njegova sestra Ban Zhao te je ta knjiga postala model za buduće dinastijske historije.

## Ban Guova porodica

* Ban Biao (班彪; 3-54 CE; otac)
	+ **Ban Gu** (班固; 32-92; prvi sin)
	+ Ban Chao (班超; 32-102; drugi sin)
		- **Ban Xiong** (班雄; ?- iza 107; Ban Chaov najstariji sin)
		- **Ban Shi** (班始; ?-130; Ban Chaov drugi sin)
		- Ban Yong (班勇; ?- c. 128; najmlđai sin Ban Chaoa)
	+ Ban Zhao (班昭; 49-140; kći)

## Povezano

* Dvadeset četiri historije

## Napomene

## Izvori

* Bielenstein, Hans. “Pan Ku’s Accusations against Wang Mang.” In *Chinese Ideas about Nature and Society: Studies in Honour of Derk Bodde*. Ed. Charles Le Blanc and Susan Blader. Hong Kong: Hong Kong University Press, 1987, 265-70.
* Clark, Anthony E. *Ban Gu's History of Early China* (Amherst: Cambria Press, 2008). [1]
* Hsu, Mei-ling. "The Qin Maps: A Clue to Later Chinese Cartographic Development," *Imago Mundi* (Volume 45, 1993): 90-100.
* Van der Sprenkel, O. B. *Pan Piao, Pan Ku, and the Han History*. Centre for Oriental Studies Occasional Paper, no. 3. Canberra: Australian National University, 1964.
* Yü, Ying-shih. (1967). *Trade and Expansion in Han China: A Study in the Structure of Sino-Barbarian Economic Relations*. Berkeley: University of California Press.
# Chen Shou

*Ovo je kinesko ime; porodično ime je* Chen*.*
**Chen Shou** (233–297) bio je kineski historičar iz doba dinastije Jin, najpoznatiji kao autor knjige *Zapisi Tri kraljevstva*, koja predstavlja najautoritativniji i najpouzdaniji izvor podataka o Kini u periodu Tri kraljevstva. Rodio se u Nanchongu u današnjoj provinciji Sečuan, a otac mu je bio Chen Shi, general države Shu Han. Karijeru je započeo na dvoru iste države, a nakon njenog pada godine 263. prešao je na dvor države Cao Wei, a kasnije služio dinastiju Jin.

## Povezano

* Popis ličnosti Tri kraljevstva
# Zapisi Tri kraljevstva

Zapisi Tri kraljevstva (pojednostavljeni kineski: 三国志; tradicionalni kineski: 三國志; pinyin: *Sānguó Zhì*) je naziv za tekst koji se smatra službenom historijom Kine u periodu od 189. do 280. kasnije poznatom kao Tri kraljevstva. U drugoj polovici 3. vijeka ga je napisao Chen Shou i u njemu prikupio ranije odvojene historije suparničkih država Cao Wei (曹魏), Shu Han (蜀漢) i Istočni Wu (東吳) u jedan tekst. Zapisi Tri kraljevstva su poslužili kao glavna podloga za *Romansu Tri kraljevstva*, znameniti historijski roman iz 14. vijeka.

## Povezano

* Dvadeset četiri historije
* *Romansa Tri kraljevstva*
* Ličnosti Tri kraljevstva
* Kronologija perioda Tri kraljevstva
# Knjiga Jina

Knjiga o Jinu ili Knjiga Jina (pojednostavljeni kineski: 晋书; tradicionalni kineski: 晉書; pinyin: *Jìn Shū*) je zbirka tekstova koja predstavlja službenu historiju kineske carske dinastije Jin. Sastavila ju je grupa historičara i velikodostojnika u službi dinastije Tang na čelu sa kancelarom Fang Xuanlingom, koristeći kao građu uglavnom službene dokumente i arhive dinastije Jin. Neke od dijelova teksta je osobno napisao car Taizong, a službeno je objavljen godine 648. Tekst pokriva period od godine 265. kada je dinastija stvorena, do godine 420. kada ju je zamijenila južnokineska dinastija Liang; osim zbivanja vezanih za samu dinastiju Jin također opisuje događaje vezane uz Šesnaest kraljevstava koje su od početka 4. vijeka zavladale sjevernom Kinom. Knjiga o Jinu je kasnije postala dio kineskog historijskog korpusa poznatog kao *24 kanonske historije*.

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Kanonska knjiga dinastije Jin (na kineskom)
# Knjiga Songa

Knjiga Songa (pojednostavljeni kineski: 宋书; tradicionalni kineski: 宋書; pinyin: *Sòng Shū*), također poznata i kao Historija Songa je kineski tekst koji predstavlja službenu historiju dinastije Liu Song, koja je vladala južnim dijelom Kine od 420. do 479. Njen autor je Shen Yue, koji je prvu verziju sa objavio oko godine 488. u doba sljedeće dinastije Južni Qi, a drugu verziju oko 502. u doba dinastije Liang. Sastojala se od 100 poglavlja, od kojih su neka, međutim, izgubljena u doba dinastije Song u 10. vijeku. Usprkos toga se *Knjiga Songa* smatra jednom od službene Dvadeset četiri historije Kine.
# Fang Xuanling

Fang Xuanling, slika čiji je autor japanski umjetnik Kikuchi Yosai.
**Fang Xuanling** (房玄齡) (579–648), formalno ime **Fang Qiao** (房喬), kurtoazno ime Xuanling, formalno **Vojvoda Wenzhao od Lianga** (梁文昭公), bio je kineski političar, državnik i historičar. Najpoznatiji je kao autor *Knjige Jina*, ali se također istakao i kao jedan od najcijenjenijih kancelara dinastije Tang. On i kolega Du Ruhui, koji su decenijama vjerno služili cara Taizonga, su često bili navođeni kao ideal kome svi kineski kancelari i državnici trebaju težiti.

## Napomene i reference

* *Knjiga Tanga*, vol. 66.[1] Arhivirano 2008-02-10 na Wayback Machine-u
* *Nova knjiga Tanga*, vol. 96.[2] Arhivirano 2008-02-10 na Wayback Machine-u
* *Zizhi Tongjian*, vols. 179, 184, 189, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199.
# Shen Yue

*Ovo je kinesko ime; porodično ime je* Shen*.*
**Shen Yue** (pojednostavljeni kineski: 沈约; tradicionalni kineski: 沈約; pinyin: *Shěn Yuē*; Wade-Giles: Shen Yüeh) (441–513), kurtoazno ime **Xiuwen** (休文), bio je kineski pjesnik, pv historičar koji je kao velikodostojnik služio careve iz tri dinastije Liu Song, Južni Qi i Liang. U potonjoj je stekao reputaciju jednog od najvrsnijih učenjaka, napisavši pravila eufonije za kineske pjesme svog vremena, kao i djela posvećena muzici. Najpoznatiji je kao autor *Knjige Songa*, djela u kome opisuje vladavinu dinastije Liu Song.

## Reference

* Shen, Yucheng, "Shen Yue" Arhivirano 2007-09-29 na Wayback Machine-u. *Enciklopedija Kine*, 1st ed.
# Knjiga Qija

Stranica primjerka Knjige Qija iz doba dinastije Ming
Knjiga Qija, kasnije poznata kao Knjiga Južnog Qija (kineski: 齊書/南齊書; pinyin: *Qí Shū/Nánqí Shū*) je tekst koji predstavlja službenu historiju kineske dinastije Južni Qi, odnosno opisuje njenu vladavinu od 479. do 502. u južnoj Kini. Napisao ju je oko 537. Xiao Zizian, historičar i dvorjanin u službi dinastije Liang, ali isto tako i unuk cara Gaoa, osnivača dinastije Južni Qi. Tako predstavlja jedini klasični kineski historijski tekst među Dvadeset četiri historije čiji je autor pripadnik carske porodice. Od doba dinastije Song se očuvao skoro cijeli tekst, s izuzetkom dijela predgovora.

## Reference
# Xiao Zixian

**Xiao Zixian** (pojednostavljeni kineski: 萧子显; tradicionalni kineski: 蕭子顯; pinyin: *Xiāo Zǐ Xiǎn*, 489–537), kurtoazno ime **Jingyang** (景陽), formalno **Vikont Jiao od Ningdua** (寧都驕子) bio je kineski pisac i historičar najpoznatiji kao autor *Knjige Qija*, službene historije dinastije Južni Qi, koja je poslije postala jedna od službene Dvadeset četiri historije Kine. Xiao Zixian je bio član iste dinastije; otac mu je bio princ Xiao Ni, odnosno drugi sin cara Gaoa, njenog osnivača.

## Reference
# Knjiga Lianga

Knjiga Lianga ili Knjiga o Liangu (kineski: 梁書; pinyin: *Liáng Shū*) je tekst koji predstavlja službenu historiju južnokineske dinastije dinastije Lang. Napisao ju je Yao Silian godine 635. Temelji se na tekstovima, odnosno originalnom rukopisu njegovog oca Yao Caa, koga je citirao u nekoliko poglavlja. Modernim historičarima je zanimljiva jer daje neke od najranijih pisanih izvještaja o Japanu.

## Vanjske veze

* Text of the *Book of Liang*, available from National Sun Yat-sen University.
* Vol. 54 na kineskom i japanskom Arhivirano 2006-10-06 na Wayback Machine-u
# Yao Silian

Yao Silian
**Yao Silian** (姚思廉) (? - 637), kurtoazno ime **Jianzhi** (簡之),, formalno **Baron Kang od Fengchenga** (豐成康男) je bio kineski historičar u službi dinastija Sui i Tang, poznat kao autor *Knjige Lianga* i *Knjige Chena*, službenih historija dinastije Liang i dinastije Chen. Potonjoj je kao službenik služio njegov otac Yao Cha (姚察), koji je otpočeo, ali do smrti nije dovršio taj tekst. Yao Silianov unuk Yao Shu je služio kao kancelar kineske carice Wu Zetian.

## Reference
# Knjiga Chena

Knjiga Chena ili Knjiga o Chenu (tradicionalni kineski: 陳書; pinyin: Chén Shū) je tekst koji predstavlja službenu historiju južnokineske dinastije Chen. Dala ju je izraditi kineska dinastija Tang, a izradio ju je historičar Yao Silian 636. Slično kao i Knjiga Lianga istog autora, i Knjiga Chena se temelji na ranijem tekstu Yao Sillianovog oca koji se zvao Yao Ca. Predstavlja također jedan od potpunijih i detaljnijih izvora o dinastiji Chen, iako je često bila kritizirana zbog nastojanja da se izostave ili opravdaju nedjela dinastije Chen. Knjiga također sadrži komentar Wei Zheng, premijera dinastije Tang, koji proturječi mnogim navodima teksta. Usprkos toga je Knjiga Chena postala dio kanonske *24 historije*.

## Vanjske veze

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Canonical Book of the Chen Dynasty Tekst dostupan na [ Arhivirano 2006-10-06 na Wayback Machine-u Nacionalnom univerzitetu Sun Yat-sena].
# Knjiga Weija

Knjiga Weija (kineski: 魏書/魏书; pinyin: *Wèishū*) je klasični kineski historijski tekst koji je napisao Wei Shou od 551 do 554, a koji predstavlja važan izvor za historiju carskih dinastija Sjeverni Wei i Istočni Wei, odnosno sjeverne Kine od 386 do 550. Usprkos toga, knjiga je gotovo odmah postala i jedan od najkontroverznijih tekstova kineske historiografije, pa nije bila rijetkost da je kasniji historičari umjesto *Weishu* nazivaju *Huishu* (穢書), a što doslovno znači "Knjiga prljavštine". Razlog je bio u tome što je Wei Shou knjigu pisao pod vlašću dinastije Sjeverni Qi, koja je sebe smatrala legitimnom nasljednicom dinastija Sjeverni Wei i Istočni Wei; tekst je trebao poslužiti u propagandne svrhe, pa je iz njega potpuno izostavljena suparnička dinastija Zapadni Wei nastala raspadom Sjevernog Weija 535. a od koje je kasnije stvorena dinastija Sjeverni Zhou, glavni suparnik Sjevernog Qija. Wei Shou je također prenaglasio ulogu drevne države Dai, čiji je vladajući klan Tuoba kasnije postao dinastija Sjeverni Wei; opisao ju je kao moćno carstvo koje je kao vazale imalo države Kasniji Zhao, Raniji Qin i Raniji Yan i dinastiju Jin, iako je u stvari Dai bia vazal svih tih entiteta. Zbog tih i drugih kritika je Wei Shou dva puta (560-561 i 565-572) revidirao tekst. Dio teksta je izgubljen u doba dinastije Song, ali je kasnije rekonstruiran uz pomoć citata iz Historija Sjevernih dinastija.

## Izvori
# Wei Shou

**Wei Shou** (kineski: 魏收), Xingtai, provincija Hebei, 506–572), je bio kineski pisac i historičar. Najpoznatiji je po tome što je godine 554. sastavio *Knjigu Weija*, jedan od najvažnijih tekstova u kineskoj historiografiji.

## Povezano

* Dvadeset četiri historije

* Cao, Daoheng, "Wei Shou". *Encyclopedia of China*, 1st ed.
# Knjiga Sjevernog Qija

Knjiga Sjevernog Qija (kineski: 北齊書, pinyin Běi Qí Shū) je bila službena historija kineske carske dinastije Sjeverni Qi. Tekst je u svom originalnom obliku objavljen 636. te je opisivao vladavinu dinastije Zapadni Wei (535 - 550) i njene nasljednice Sjeverni Qi (550 - 577). Rad na njoj je godine 627. otpočeo historičar Li Baiyao (李百藥) po zahtjevu cara Taizonga iz dinastije Tang. Li Baiyao se pri tome oslanjao na tekst koji je između 560. i 590. napisao njegov otac Li Delin.

Knjiga se sastojala od 50 poglavlja - od toga 8 kronika i 42 biografije. Za vrijeme dinastije Song u 10. vijeku je, pak, postojalo samo 17 poglavlja koja su se očuvala do današnjih dana. Usprkos toga se tekst navodi kao jedna od službene Dvadeset četiri historije Kine.
# Li Baiyao

**Li Baiyao** (pojednostavljeni kineski: 李百药; tradicionalni kineski: 李百藥) (564–647), kurtoazno ime **Zhonggui** (重規), formalno **Vikont Kang od Anpinga** (安平康子), bio je kineski historičar i državni službenik u doba dinastija Sui i Tang. Bio je poznat po svojim književnim sposobnoistima, zahvaljujući kojima je dovršio *Knjigu Sjevernog Qija*, službenu historiju kineske dinastije Sjeverni Qi koju je započeo, ali ne i završio njegov otac Li Delin.
# Knjiga Zhoua

Knjiga o Zhouu (tradicionalni kineski: 周書; pinyin Zhōu Shū) bila je službena historija kineske/Xianbei dinastije Sjeverni Zhou, koja je predstavljala dio službene zbirke Dvadeset četiri historije carske Kine. Tekst je uređivao Linghu Defen, historičar u službi dinastije Tang, a dovršen je godine 636. Sadržavao je 50 poglavlja od kojih su neka izgubljena i naknadno zamijenjena novim tekstovima.

## Vanjske veze

* Text of the *Book of Zhou*, available from National Sun Yat-sen University Arhivirano 2006-10-06 na Wayback Machine-u.

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Canonical Book of the Northern Zhou Dynasty
# Knjiga Suija

Knjiga Suija ili Knjiga o Suiju (pojednostavljeni kineski: 隋书; tradicionalni kineski: 隋書; pinyin: *Suīshū*) je tekst koji predstavlja službenu historiju kineske carske dinastije Sui. Sastavio ga je tim historičara u službi dinastije Tang na čelu sa Wei Zhengom i objavio 636. Kasnije je ušao u kanon znamenitih 24 historije.

## Vanjske veze

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Canonical Book of the Sui Dynasty Tekst Arhivirano 2006-10-06 na Wayback Machine-u *Knjige Suija* na stranici Nacionalnog univerziteta Sun Yat-sena.
# Wei Zheng

|  |
| --- |
| Wei Zheng |
|
Statua Wei Zhenga |
|

---

kancelar dinastije Tang
 |
| **Na dužnosti** 629–632
 |
| Monarh
 | Car Taizong
 |
| Prethodnik
 | Du Yan
 |
| Nasljednik
 | Hou Junji
 |
| **Na dužnosti** 636–642
 |
| Prethodnik
 | Xiao Yu
 |
| Nasljednik
 | Cen Wenben
 |
|

---

 |
| Rođen/a
 | 580 Kapatenija Julu, Sjeverni Zhou
 |
| Umro/la
 | 643. (dob: 62–63) Chang'an, Kina pod dinastijom Tang
 |
| Suprug/a
 | Gospa Pei
 |
| Djeca
 | Wei Shuyu
 |

**Wei Zheng** (kineski: 魏徵; Wade-Giles: Wei Cheng) (580–643), kurtoazno ime **Xuancheng** (玄成), formalno **Vojvoda Wenzhen od Zhenga** (鄭文貞公), bio je kineski političar, državnik i historičar. Njegovo najpoznatije historijsko djelo je *Knjiga od Suija*, koje je uredio godine 636. Poznat je i kao dugogodišnji kancelar dinastije Tang, koju je služio za vrijeme cara Taizonga.

Odrastao je u siromašnoj porodici u provinciji Hebei. Za vrijeme kolapsa dinastije Sui se priključio Li Mijevoj pobuni protiv cara Yanga. Kada su se Li Mijevi pobunjenici predali trupama novoproglašene dinastije Tang, Wei Zheng je ušao u službu krunskog princa Li Jianchenga, najstarijeg sina cara Gaozua. Godine 626. Li Jianchenga je ubio njegov mlađi brat Li Shimin, prisilivši tako oca da mu prepusti prijestolje; Li Shimin, koji je uzeo carsko ime Taizong, uzeo je u službu Wei Zhenga kao i brojne njegove suradnike. Wei Zheng je napredovao u službi, postavši jedan od najcijenjenijih carevih suradnika. Posebno se istakao spremnošću da kritizira carevu politiku, što je posebno došlo do izražaja po pitanju vanjske politike i poduzimanja ambicioznih osvajačkih pohoda. Car je toliko cijenio Weija, da je nakon njegove smrti dogovorio brak njegovog sina Wei Shuyua sa svojom kćeri, Princezom Hengshan.

## Reference

* *Mirror to the Son of Heaven* by Howard J. Wechsler (Yale University Press: 1974) ISBN 0-300-01715-4
* *Knjiga Tanga*, vol. 71 [1] Arhivirano 2007-10-11 na Wayback Machine-u.
* *Nova knjiga Tanga*, vol. 97 [2] Arhivirano 2008-02-10 na Wayback Machine-u.
* *Zizhi Tongjian*, vols. 184, 185, 186, 187, 190, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 198.
# Historija Južnih dinastija

Historija Južnih dinastija (kineski: 南史; pinyin: *Nánshǐ*) je tekst koji predstavlja službenu historiju kineskih Južnih dinastija - dinastija Liu Song, Južni Qi, Liang i Chen. Ona pokriva period od 420. do 589. godine u Južnoj Kini. Kao i *Historiju Sjevernih dinastija*, u 7. vijeku, za vrijeme vladavine dinastije Tang, ju je započeo pisati Li Dashi. U tom poslu ga je prekinula smrt, ali je tekst između 649. i 653. dovršio njegov sin Li Yanshou. Iako njen početak nije bio službeno sankcioniran od strane državnih vlasti, kasnije je priznata kao jedna od kanonske Dvadeset četiri historije.

## Vanjske veze

Wikiizvor
Kineski Wikiizvor ima originalni tekst vezan uz ovaj članak:
Canonical History Records of the Southern Dynasties Text of the *History of the Southern Dynasties*, available from [ Arhivirano 2006-10-06 na Wayback Machine-u National Sun Yat-sen University].