Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Pacific County, Washington

| Pacific County, Washington Pacific County
 |
| --- |
|  Položaj okruga u saveznoj državi Vašington |
|  |
| Savezna država | Vašington
 |
| Sedište |  |
| Godina osnivanja |  |
|  |
| Površina | km²
 |
| Stanovništvo | 20.920 (2010.) |
| Gustina naseljenosti | /km²
 |
|  |
| Veb stranica |  |
| FIPS kod | 53049
 |

**Pacific County, Washington** (engleski: *Pacific County*) je okrug u američkoj saveznoj državi Vašington.

## Demografija

Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 20.920, što je 64 (-0,3 %) stanovnika manje nego 2000. godine.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 18.462 (88,0 %)
 | 17.699 (84,6 %)
 |
| Afroamerikanci
 | 42 (0,2 %)
 | 79 (0,4 %)
 |
| Azijati
 | 436 (2,1 %)
 | 427 (2,0 %)
 |
| Hispanoamerikanci i Latinoamerikanci
 | 1.052 (5,0 %)
 | 1.677 (8,0 %)
 |
| Ukupno
 | 20.984
 | 20.920
 |

## Reference

## Literatura

* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.
* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.

## Vanjske veze

* United States Census Bureau
# George Vancouver

| George Vancouver |
| --- |
| Vjerojatni portret Georga Vancouvera |
| Rođenje | 22. jun 1757. King's Lynn  Engleska  |
| Smrt | 10. maj 1798. Richmond, Surrey  Engleska |

**George Vancouver** (King’s Lynn, Norfolk 22. jun 1757. - Richmond, Surrey, 10. maj 1798.), bio je veliki engleski istraživač i pomorac.

On je sa velikom preciznošću iscrtao dotad nepoznate obale Sjeverne Amerike od San Francisca do Britanske Kolumbije i utvrdio da ne postoji nikakav plovni put preko Kanade od Pacifika do Hudsonova zaljeva.

## Biografija

*Vancouver* je stupio u Kraljevsku mornaricu u dobi od samo 13 godina, bio je u posadi kapetana Jamesa Cooka na njegovoj drugoj (1772. - 1775.) i trećoj ekspediciji (1776. 1780.).

Nakon devet godina provedenih plovivši po Karibima povjerena mu je komanda nad ekspedicijom koja je trebala istražiti sjeverozapadne obale Sjeverne Amerike, ta ekspedicija donijela mu slavu.

Spomenik u rodnom gradu King's Lynn
Iz Engleske je otplovio 1. aprila 1791., preko Rta dobre nade do Australije, tu je pažljivo istražio njene jugozapadne obale. Nakon zaustavljanja na Tahitiju i Havajima, doplovio je do zapadne obale Sjeverne Amerike kod koordinata - 39°27′ 17. aprila 1792.

Istražio je vrlo pažljivo čitav kraj oko Otoka Vancouver svaku uvalu i svaki tjesnac, i pedantno ih kartografirao i imenovao, između ostalog dao je ime Zaljevu Puget i Tjesnacu Georgia.
August je proveo u pregovorima sa Španjolcima nagovarajući ih da Englezima prepuste svoju napuštenu bazu u Zaljevu Nootka na Otoku Vancouver. Nakon tog je nastavio istraživati obalu, pa je u aprilu 1793. doplovio do San Luisa Obispa u Kaliforniji.

Iz tog kraja je 1794. otplovio na sjever do Cookova zaljeva u južnoj Aljasci, a poslije toga natrag do San Francisca. Od tamo je odjedrio prema kući preko Rta Horn, doplovivši do Engleske - 20. oktobra 1794.

Svoja iskustva opisao je u trotomnoj knjizi, ilustriranoj brojnim kartama - Putovanje i otkrića na plovidbi po sjevernom Pacifiku i oko svijeta...1790. - 1795., koja je objavljena nakon njegove smrti - 1798.

## Reference

## Vanjske veze

* *George Vancouver* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
# Sonoma, California

| Sonoma
 |
| --- |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Savezna država
 |  Kalifornija
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2010.) | 10.648
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC-8, leti UTC-7
 |
| SonomaSonoma (Sjedinjenih Država)
 |

**Sonoma** je grad u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 10.648 stanovnika.

## Demografija

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 8.141 (89,2%)
 | 8.430 (79,2%)
 |
| Crnci
 | 33 (0,4%)
 | 52 (0,5%)
 |
| Azijati
 | 155 (1,7%)
 | 300 (2,8%)
 |
| Hispanoamerikanci
 | 625 (6,8%)
 | 1.634 (15,3%)
 |
| Ukupno
 | 9.128
 | 10.648
 |

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze
# San Joaquin County, California

| San Joaquin County, California San Joaquin County
 |
| --- |
|  Položaj okruga u saveznoj državi Kalifornija |
|  |
| Savezna država | Kalifornija
 |
| Sedište |  |
| Godina osnivanja |  |
|  |
| Površina | km²
 |
| Stanovništvo | 685.306 (2010.) |
| Gustina naseljenosti | /km²
 |
|  |
| Veb stranica |  |
| FIPS kod | 6077
 |

**San Joaquin County, California** (engleski: *San Joaquin County*) je okrug u američkoj saveznoj državi Kalifornija.

## Demografija

Prema popisu stanovništva iz 2010. u okrugu je živelo 685.306, što je 121.708 (21,6 %) stanovnika više nego 2000. godine.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 267.002 (47,4 %)
 | 245.919 (35,9 %)
 |
| Afroamerikanci
 | 37.689 (6,7 %)
 | 51.744 (7,6 %)
 |
| Azijati
 | 64.283 (11,4 %)
 | 98.472 (14,4 %)
 |
| Hispanoamerikanci i Latinoamerikanci
 | 172.073 (30,5 %)
 | 266.341 (38,9 %)
 |
| Ukupno
 | 563.598
 | 685.306
 |

## Reference

## Literatura

* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.
* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.

## Vanjske veze

* United States Census Bureau
# Alturas, California

| Alturas
 |
| --- |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Savezna država
 |  Kalifornija
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2010.) | 2.827
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC-8, leti UTC-7
 |
| AlturasAlturas (Sjedinjenih Država)
 |

**Alturas** je grad u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 2.827 stanovnika.

## Demografija

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 2.319 (80,2%)
 | 2.286 (80,9%)
 |
| Crnci
 | 9 (0,3%)
 | 15 (0,5%)
 |
| Azijati
 | 21 (0,7%)
 | 45 (1,6%)
 |
| Hispanoamerikanci
 | 344 (11,9%)
 | 347 (12,3%)
 |
| Ukupno
 | 2.892
 | 2.827
 |

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze
# Pravilo desne ruke

Pravilo desne ruke
**Pravilom desne ruke** određuje se smjer induciranog napona u vodiču, koji se kreće u magnetnom polju. Takođe se određuje i smjer ugaone brzine.

Pravilo glasi:

*Postavimo li desnu ruku s ispruženim palcem tako da silnice magnetne indukcije ulaze u dlan i palac da pokazuje smjer kretanja struje relativno prema magnetnom polju, onda će ispruženi prsti pokazivati smjer induciranog napona.*

Za određivanje smjera ugaone brzine pravilo glasi:

*Ako prstima desne ruke pokazujemo u pravcu obrzanja tačke ili tijela, tada će palac pokazivati smjer ugaone brzine. Smjer ugaone brzine uvijek je okomit na ravan kretanja.*

## Povezano
# Srednja Zemljina orbita

Dijagram Zemljinih orbita
**Srednja Zemljina orbita** ili **MEO** (iz engleski: *Medium Earth orbit*), je Zemljina orbita koja se nalazi između niske Zemljine orbite koja se završava na 2000 km i geostacionarne Zemljine orbite koja počinje na 35.786 km.

## Sateliti u srednjoj Zemljinoj orbiti

Sateliti koji kruže u ovoj orbiti se često nazivaju MEO sateliti. Prvi satelit u srednjoj Zemljinoj orbiti je Explorer 1 lansiran 1958. od strane SAD, kružio je na visini od oko 2500 km. Prvi komunikacioni satelit Telstar lansiran je 1962. godine, i njime je napravljen prvi satelitski prenos slike, prvi satelitski poziv, i prvo slanje telefaksom, orbita satelita je 2,5 sata a visina 5500 km. Tokom 1960-ih godina, SAD su stvorile MIDAS sistem, koji se sastojao od 12 satelita koji su leteli na visini od 3500 km, i služili su da upozore na eventualni napad interkontinentalnim balističkim raketama. Danas se u srednjoj Zemljinoj orbiti nalaze sledeći navigacioni sistemi: američki GPS na visini od 20.300 km, ruski GLONASS na visini od 19.100 km, kineski Beidou, na visini od 21.500 km, i evropski Galileo na visini od 23.200 km.

## Reference
# Teorija odvraćanja

**Teorija odvraćanja** dobila je na važnosti kao vojna strategija za vrijeme Hladnog rata kada se primarno odnosila na uporabu nuklearnog oružja. Prema teoriji, inferiornija nuklearna sila zahvaljujući samom posjedu tako razornog oružja može odvratiti superiorniju nuklearnu silu, pod uvjetom da je svoja ključna vojna postrojenja u stanju zaštititi od iznenadnog napada. Odvraćanje je dakle strategija s ciljem prevencije protivnika od poduzimanja prvog udara, kao i drugih opasnih radnji koje mogu ugroziti mirno stanje. Među najutjecajnijim teoretičarima odvraćanja smatra se američki vojni strateg Bernard Brodie koji je 1959. sažeo teoriju riječima "Uvijek na gotovs, ali nikad upotrijebiti".

## Literatura

* Schultz, George P. i Goodby, James E. (2015): *The War that Must Never be Fought*, Hoover Press, ISBN 978-0-8179-1845-3
* Freedman, Lawrence. 2004. *Deterrence*. New York: Polity Press.
* Jervis, Robert, Richard N. Lebow i Janice G. Stein (1985): *The Psychology of Deterrence*. Baltimore: Johns Hopkins University Press
* Morgan, Patrick (2003): *Deterrence Now*. New York: Cambridge University Press.
* T.V. Paul, Patrick M. Morgan, James J. Wirtz (2009): *Complex Deterrence: Strategy In the Global Age*, University of Chicago Press, ISBN 978-0-226-65002-9
* Garcia Covarrubias, Jaime (mart–april 2004): "The Significance of Conventional Deterrence in Latin America"
* Waltz, Kenneth N. (sep. 1990): "Nuclear Myths and Political Realities", *The American Political Science Review*, 84 (3), str. 731–746.
# MSAS

Termin **MSAS** ima više značenja.

* 6-metilsalicilna kiselina sintaza, enzim
* Multifunkcionalni sistem za augmentaciju satelita (engleski: *Multi-functional Satellite Augmentation System*)
# Troposfera

**Troposfera** (grčki: tropos — povratak izmena i grčki: sphaira — lopta) je najniži i najgušći deo atmosfere, koji se prostire od visine 8 km iznad polova i do 18 km iznad ekvatora. U njoj se nalazi 80% mase atmosfere, skoro sva atmosferska voda, tu se stvaraju oblaci, nastaju sva značajnija strujanja vazduha i odvijaju se sve vremenske promene. Temperatura s visinom opada i na gornjoj granici troposfere iznosi od -55 °C do -80 °C. Jedino je u ovom sloju moguć život. Od stratosfere je odvaja tropopauza.

## Podela troposfere

U okviru same troposfere mogu se izdvojiti sledeća tri sloja:

* *Prizemni sloj* — do visine od 100 metara, zbog direktnog kontakta sa Zemljinom površinom u ovom sloju su velika kolebanja temperature i vlažnosti vazduha.
* *Pogranični sloj* — između 100 i 3000 metara, odlikuju ga ista kolebanja kao i u donjem sloju, osim što ovde dolazi do povećanja brzine vetra sa porastom nadmorske visine.
* *Slobodna atmosfera* — najviši sloj troposfere između 3000 i 8000 metara, sa visinom opada temperatura i vlažnost vazduha, a kako je kondenzacija velika ovde se obrazuju svi tipovi oblaka.

## Povezano

* Tropopauza

## Literatura

* Mastilo, Natalija (2005): *Rečnik savremene srpske geografske terminologije*, Geografski fakultet, Beograd
* Dukić, Dušan (2006): *Klimatologija*, Geografski fakultet, Beograd
# Obalna straža Sjedinjenih Američkih Država

| Obalna straža SAD-a *United States Coast Guard (USCG)* |
| --- |
|  |
| Osnovana
 | 1790.
 |
| Država
 | Sjedinjene Američke Države
 |
| Geslo
 | "Semper Paratus"
 |
| Marš
 | *Semper Paratus* |
| Zapovjednici
 |
| Trenutačni zapovjednik
 | admiral Thad W. Allen
 |
| Znakovlje
 |
| Oznaka na boku
 |  |

**Obalna straža SAD-a** (engl. United States Coast Guard (USCG)) su grana Oružanih snaga SAD-a. Za razliku od ostalih grana Oružanih snaga, Obalna straža jedinstvena je po tome što objedinjuje poslove pomorske policije (sa jurisdikcijom po teritorijalnim i međunarodnim vodama), vojnopomorske podrške, i ostalih federalnih institucija. Radi se o agenciji Ministarstva unutrašnje sigurnosti (*Department of Homeland Security*), dok u vrijeme rata potpada pod Ratnu mornaricu obavljajući vojne operacije.

Obalna straža ima zadaću suzbijanja nezakonite migracije, suzbijanja trgovine opojnih droga, postići obrambenu spremnost, skrbiti za sigurnost luka, plovnih puteva i obale, traganja i spašavanja, očuvanja pomorske sigurnosti te zaštite morskog okoliša, kao i drugih poslova provođenja zakona.

* Vojnopomorska zastava Obalne straže
* USCG HH-65 Dolphin
* USCG HC-130H
*

## Vanjske veze

* Službene stranice Obalne straže SAD
# Savezna uprava za avijaciju

**Federalna uprava za avijaciju** (engleski: *Federal Aviation Administration, FAA*) je agencija u sklopu američkog Ministarstva prometa nadležna za reguliranje i nadziranje svih aspekata civilnog zračnog prometa u SAD. Zakonom o saveznom civilnom zrakoplovstvu iz 1958. stvorena je skupina pod nazivom "Federalna uprava za avijaciju", a njen sadašnji naziv usvojen je 1967., kada je postao dio Ministarstva prometa. FAA je pojedinačno najutjecajnija vladina zrakoplovna agencija u svijetu, dok bi Evropska agencija za avijacijsku sigurnost bila druga.

## Vanjske veze

* Službene stranice FAA (`en`)
# Faradayev kavez

Animacija prikaza djelovanja Faradayevog kaveza
Trajanje: 20 sekundi.0:20Video prikaz
**Faradayev kavez** predstavlja zaštitu od električnog polja. Sastoji se od metalne mreže, odnosno kaveza unutar kojeg se nalazi električna oprema koja se na taj način štiti od djelovanja električnog polja. Faradayevim kavezom smatra se i oprema koja služi u građevinarstvu za zaštitu objekata od udara groma - gromobran. Ime je dobio prema britanskom znanstveniku Michaelu Faradayu.

## Učinci unutar kaveza

Faradayev kavez ima sljedeće efekte::

* Unutar kaveza nije moguć prijem radiovalova (npr. radio, GSM itd.)
* Udari li munja u Faradayev kavez, npr. u automobilu ili zrakoplovu, osobe unutar kaveza ostaju sigurne, jer je električna jačina polja unutar poprilično manja od vanjske. U blizini otvora metalne oplate prodire vanjsko magnetsko polje unutar zaštićenog prostora. Jačina prodora ovisi o širini otvora u odnosu prema valnoj duljini vanjskog polja elektromagnetskog spektra.
* Ako se unutar kaveza dogodi električno pražnjenje, osobe izvan kaveza su sigurne.
# Moss Landing, California

*Za ostale upotrebe, pogledajte Moss Landing (razvrstavanje).*

| Moss Landing
 |
| --- |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Savezna država
 |  Kalifornija
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2010.) | 204
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC-8, leti UTC-7
 |
| Moss LandingMoss Landing (Sjedinjenih Država)
 |

**Moss Landing** je naseljeno područje za statističke svrhe u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 204 stanovnika.

## Demografija

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 168 (56,0%)
 | 138 (67,6%)
 |
| Crnci
 | 9 (3,0%)
 | 7 (3,4%)
 |
| Azijati
 | 6 (2,0%)
 | 2 (1,0%)
 |
| Hispanoamerikanci
 | 85 (28,3%)
 | 46 (22,5%)
 |
| Ukupno
 | 300
 | 204
 |

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze
# Balistička raketa

Dijagram V-2, prve balističke rakete
**Balistička raketa** je raketa koja prati suborbitalnu balističku putanju leta sa ciljem dostavljanja bojeve glave na unapred određenu metu. Navođena je samo tokom relativno kratke inicijalne faze leta, a kasnije njenim letom upravljaju zakoni orbitalne mehanike i balistike. Do sada napravljene balističke rakete kao pogon tokom leta koriste hemijske raketne motore raznih tipova.

Raketa može biti u velikoj meri balistička a ipak sposobna za određene manevre izbegavanja, kao što se tvrdi za raketu Bulava koja je u razvoju. U tom slučaju se ponekad koristi izraz *kvazibalističke* rakete.

Prva balistička raketa je bila A-4, poznata pod oznakom V-2. Razvila ju je Nacistička Nemačka tokom tridesetih i četrdesetih godina dvadesetog veka, pod vođstvom Valtera Dornbergera. Prvo uspešno lansiranje V-2 je izvedeno 3. oktobra, 1942. a u upotrebu je ušla 6. septembra, 1944, kada je gađan Pariz, a dva dana kasnije je gađan London. Do kraja Drugog svetskog rata je lansirano preko 3000 ovih raketa.

Putanja balističke rakete se deli na tri dela: Deo tokom koga raketa koristi pogon motora, deo slobodnog leta, koji čini najveći deo leta, i faza ponovnog ulaza, kada raketa ponovo ulazi u Zemljinu atmosferu.

Balističke rakete mogu da se lansiraju sa fiksiranih ili mobilnih lansirnih mesta, uključujući vozila, letelice, brodove i podmornice. Faza leta tokom koga se koristi pogon motora može da traje od nekoliko desetina sekundi do nekoliko minuta, i može da se sastoji od više raketnih stadijuma.

Kada se isključi pogon, raketa ulazi u fazu slobodnog leta. Kako bi prešle velike razdaljine, balističke rakete se obično lansiraju u suborbitalne svemirske letove; kada su u pitanju interkontinentalne balističke rakete, najveća visina dostignuta tokom slobodnog leta je oko 1200 km.

## Povezano

* Krstareća raketa
* Raketa zemlja-zemlja
* Kvazibalistička raketa

## Literatura

* Vojna enciklopedija, Beograd, 1970., knjiga prva, str. 445 i 446.
# Astronautika

Hablov svemirski teleskop
**Astronautika** je nauka i inženjerija koja istražuje i razvija tehnologiju koja omogućava putovanja u kosmos, bilo da su ta putovanja sa posadom ili bez nje (veštački satelit). Istraživanja kosmosa ili astronautika je interdisciplinarna nauka koja se bazira na saznanju drugih nauka, kao što su: fizika, aerodinamika, astronomija, matematika, hemija, biologija, medicina, elektronika i meterologija.

## Reference
# Telemetrija

Telemetrija
**Telemetrija**, poznata još i kao **telematika** je tehnologija koja omogućava daljinsko merenje i prenos informacija sa udaljene lokacije do operatora. Pojam je nastao od dve grčke reči *tele* = daleko, udaljen i *metron* = meriti. Upravljačke instrukcije koje se koriste u telemetriji nazivaju se telekomande. Pojam telemetrija odnosi sa na prenos podataka i instrukcija na daljinu kako bežičnim tehnologijama (radio veza, wireless, IC...) tako i prenos putem različitih medija kao što su: telefonska ili računarska mreža, optički kabl, koaksijalni kabl i druge vrste mreža.

Telemetrija nalazi široku primenu u oblasti poljoprivrede, upravljanja vodama, odbrane i vojne industrije, raketne i svemirske industrije, upravljanja udaljenim resursima, moto i autotrkama, medicini, ribolovstvu, zaštiti životinja, zaštiti od krađe i provala i dr oblastima.

## Povezano

* Daljinska istraživanja
* Radio telemetrijski holter EKG (medicinska primena)

## Vanjske veze

* Međunarodna fondacija za telemetriju
* IRIG 106 — Standard za digitalnu telemetriju
* Evropsko društvo za telemetriju