# Abidjan

| Abidjan
 |
| --- |
| Panorama AbidjanaPanorama Abidjana |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **Pečat** |  **Grb** |

 |
| Koordinate: ﻿ / ﻿ |
| **Država** |  Obala Slonovače
 |
| **Regija** | Lagunes
 |
| **Distrikt** | Abidjan
 |
|  |
| **Vlast**  |
|  - **Predsjednik generalnog savjeta** | Aka Aouélé
 |
|  |
| **Površina**  |
|  - **Područje utjecaja** | 57 735 km²
 |
|  |
| **Stanovništvo** (2006.)
 |
|  - **Gustoća** | 1 970 stanovnika/km²
 |
|  - **Urbano područje** | 3 677 115
 |
|  - **Područje utjecaja** | 5 068 858
 |
|  |
| **Vremenska zona** | UTC+0 (UTC+0)
 |
| Karta
 |
| Abidjanclass=notpageimage| Abidjan na karti Obale Slonovače |

**Abidjan** (fonetski: **Abidžan**) je ekonomski centar i bivši glavni grad afričke države Obale Slonovače od 3 677 115 stanovnika.(po procjeni iz 2006.), u široj okolici grada živi 5 068 858 stanovnika što predstavlja 20 % ukupne populacije zemlje.

Iako je *de jure* Yamoussoukro glavni grad države, *Abidžan* je po mnogo čemu *de facto* i dalje neslužbena prijestolnica, jer se u njemu i nadalje nalazi parlament, Vrhovni sud, brojna ministarstva i ambasade, koji se još uvijek nisu preselili u Yamoussoukro.

## Geografija

Centar *Abidžana* leži na poluotoku Plato (Le Plateau) u velikoj Laguni Ebrie udaljenoj oko 10 km od Gvinejskog zaljeva, od kojeg ga razvaja pješčana sprud Vridi. Grad se sa predgrađima raširio 30 km duž lagune, a od Atlanske obale preko otoka u laguni do unutrašnjosti u dužini od 35 km. Poslovni centar grada nalazi se u distriktu Plateau na kopnu, a industrijska zona na jugu na otoku Petit-Bassam, koja se produžava do lučkih dokova, skladišta i tankova za naftu uz Kanal Vridi na Atlantiku.

*Abidžan* se nalazi na jugoistoku zemlje, udaljen 170 km od granice s Ganom i oko 246 km jugoistočno od glavnog grada Yamoussoukra.

Grad je administrativno podjeljen na slijedeće distrikte (okruge); Plateau, Cocody (mjesto Nacionalnog univerziteta Côte d'Ivoire), Treichville, Adjame, Koumassi i Marcory.

## Historija

Poslovno sjedište grada - Le Plateau
*Abidžan* je 1898. bio malo ribarsko selo, prvi francuski kolonisti koji su se tu naselili, napustili su ga zbog nezdrave klime, u to vrijeme nedaleki Bingerville (19 km od centra) - danas praktički predgrađe grada postao je glavni grad kolonije 1900. *Abidžan* je 1903. dobio status grada, a već slijedeće godine 1904. do grada je stigla željeznička pruga koja ga je povezala sa unutrašnjošću, ali to nije puno pomoglo razvoju grada, jer je u to vrijeme ovisio o maloj i nesigurnoj luci Port-Bouët, na pješčanoj sprudi na obali oceana. Velik skok u razvoju bila je 1934. kad je postao glavni grad kolonije, umjesto dotadašnjeg Bingervillea.

Kanal Vridi dug 2,8 km, prokopan je od lagune do mora 1950., i to je bio pravi poticaj rastu luke, koja je ubrzo postala najveća u tom dijelu Afrike. Istovremeno rastao je i grad koji je postao financijsko središte frankofonskih zemalja Zapadne Afrike. Prvi od dvaju mostova za otok Petit-Bassam sagrađen je 1958., to je omogućilo daljnje proširenje luke i grada.

*Abidžan* je zadržao status glavnog grada i nakon stjecanja nezavisnosti zemlje 1960., sve do 1983. kad je odlučeno da se prijestolnica seli u Yamoussoukro, udaljen 274 km, sjeverozapadno. Ali se selidba državne administracije odvijala tako usporeno, da je *Abidžan* i nadalje ostao stvarni glavni grad zemlje.

Centar grada
## Znamenitosti

Zgrada državnog parlamenta
*Abidžan* je grad širokih avenija sa drvoredima, i brojnih trgova sa zelenim parkovima, najveća znamenitost tog novog grada je veliki moderni Hôtel Ivoire, u kom je najveća atrakcija klizalište (jedino u Zapadnoj Africi) uz ostale klasične sadržaje koje imaju veliki hoteli; kuglanu, kino, casino. Pažnju posjetioca privlači modernistički projektirana katedrala sv. Pavla talijanskog arhitekta Alda Spirita. Sjeverno od grada prostire se nacionalni park Banco, veličanstvena tropska kišna šuma.

## Privreda, transport i školstvo

*Abidžan* je najveća luka u tom dijelu Afrike, iz koje se izvozi kava, kakao, drvo, banane, ananas i mangan. On je i najveći industrijski centar u zemlji sa razvijenom prehrambenom, drvnom, tekstilnom, građevinskom, kemijskom i automobilskom industrijom. U neposrednoj blizini grada, u podmorju je pronađena nafta koja se prerađuje u velikoj rafineriji nafte - Société Ivoirienne de Raffinage u predgrađu - Port-Bouët.

Grad je sjedište brojnih regionalnih ureda Ujedinjenih naroda; UNICEFa, UNDP-a, WHO-a, FAO-a, UNOPS-a, UNFPA i međunarodnih organizacija Frankofonija (OIF), Međunarodnog monetarnog fonda i donedavno Afričke banke za razvoj.

*Abidžan* je magistralnim cestama; A3, A1, A100 i željezničkom prugom koja vodi do Vagadugua u Burkini Faso) dobro povezan sa ostalim gradovima u zemlji i okolnim državama. Grad ima veliki međunarodni aerodrom, Felix Houphouet Boigny u predgrađu - Port-Bouët (zapravo je to grad za sebe), pored Atlanskog oceana udaljen 14 km od centra grada.

*Abidžan* je najznačajniji kulturni i obrazovni centar zemlje, sjedište Nacionalnog univerziteta, osnovanog 1958) koji se nalazi u distriktu Cocody na istoku grada. U gradu se nalazi i Nacionalna biblioteka, nekoliko poljoprivrednih i naučno istraživačkih instituta.

## Stanovništvo

Još 1948. Abidžan je imao samo 50 000 stanovnika, a već 1975. dosegao je 1 000 000, tih godina stanovništvo grada raslo je po stopi od 10 do 12% na godinu, a dupliciralo se svakih 6 - 7 godina. Taj rast zaustavile su ekonomske krize 1980-ih i 1990-ih, tako da je posljednjih 20 godina, rast stanovništva pao na 3-6%.

Rast stanovništva Abidjana
| 1920. | 1946. | 1970. | 1978. | 1998. | 2003.
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 000 | 48 000 | 500 000 | 1 200 000 | 3 125 890 | 3 660 682
 |

## Francuska vojna baza Port-Bouët

U predgrađu Port-Bouët (pored aerodroma) nalazi se francuska vojna baza, na osnovu ugovora o obrani kojeg su sklopile dvije zemlje 24. aprila 1961. To je jedna od 6 francuskih afričkih baza, pored onih u Dakru, Librevilleu, Bouaru, N'Djameni i Djiboutiju u kojoj stalno boravi oko 1 000 vojnika.

Stalna Francuska vojna prisutnost, bila je ključni faktor u političkom životu zemlje od stjecanja nezavisnosti do danas.

## Klima

*Abidjan* ima Tropsku monsunsku klimu po Köppenovoj klasifikaciji klime, sa dvije kišne sezone; dužom koja traje od maja do jula, i kraćom od septembra do novembra. Ali čak i u vrijeme dvije sušne sezone - ipak ima kiše, tako da uvijek ima jako puno vlage u zraku, prosječno iznad 80 %. Temperaturne oscilacije su male, tako da ima relativno konstantnu temperaturu od prosječnih 27 °C. Prosječno padne oko 1 847 mm kiše na godinu, od 13 mm u januaru do 561 mm u junu. Za kišne sezone - može kišiti neprekidno po par dana, inače kiše traju po sat a zatim grane sunce.

| **Klimatološki medijani za Abidjan** |
| --- |
| Mjesec
 | jan-sij | feb-velj | mar-ožu | apr-tra | maj-svi | jun-lip | jul-srp | aug-kol | sep-ruj | okt-lis | nov-stu | dec-pro | godina
 |
| Srednji maksimum (°C)
 | 30
 | 31
 | 31
 | 31
 | 30
 | 29
 | 27
 | 27
 | 28
 | 29
 | 30
 | 30
 | **30** |
| Srednji minimum (°C)
 | 23
 | 25
 | 25
 | 25
 | 25
 | 24
 | 23
 | 22
 | 22
 | 24
 | 24
 | 24
 | **24** |
| Precipitacija (mm)
 | 13
 | 40
 | 84
 | 141
 | 293
 | 561
 | 205
 | 36
 | 80
 | 137
 | 143
 | 75
 | **1 847** |
| *Izvor:*  |

## Gradovi prijatelji

Abidjan ima ugovore o prijateljstvu sa slijedećim gradovima;

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * Kina, Tianjin
* Francuska, Marseille
 | * Brazil, Sao Paulo
* SAD, San Francisco
 | * Francuska, Alfortville
* Gana, Kumasi
 |

## Sport

Stadion *Félix Houphouët-Boigny*, popularno zvan **le Félicia**
Nogomet je najpopularniji sport u gradu, a klub ASEC Mimosas najpoznatiji, u njemu su ponikli slijedeći igrači:

* Kolo Touré
* Aruna Dindane
* Salomon Kalou
* Didier Zokora
* Yaya Touré
* Emmanuel Eboué
* Gilles Yapi Yapo

Iz Abidžana je i poznati nogometaš Didier Drogba koji je rođen u gradu.

## Reference

## Vanjske veze

* Presentation d'Abidjan Arhivirano 2012-01-24 na Wayback Machine-u (`fr`)
* *Abidjan* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)