# 1502.

*Ovo je članak o godini 1502.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 15. vijek – **16. vijek** – 17. vijek
 |
| Decenija:
 |  1470-e  1480-e  1490-e  – 1500-e –  1510-e  1520-e  1530-e  |
| Godine:
 | 1499 1500 1501 – **1502** – 1503 1504 1505
 |

1502.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1502.. (MDII) |
| Ab urbe condita
 | 2255.
 |
| Islamski
 | 907–908.
 |
| Iranski
 | 880–881.
 |
| Hebrejski
 | 5262–5263.
 |
| Bizantski
 | 7010–7011.
 |
| Koptski
 | 1218–1219.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1557–1558.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1424–1425.
 |
| • *Kali Yuga* | 4603–4604.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4138–4139.
 |
| • 60 godina
 | Yang Voda Pas (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11502.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1502** (**MDII**) bila je redovna godina koja počinje u subotu (1. jan./sij. po julijanskom kalendaru).

## Događaji

Januar/Siječanj
* 1. 1. - Gonçalo Coelho otkriva zaliv Guanabara - pomislivši da se radi o ušću reke, naziva ga *Rio de Janeiro*.
* januar - Despot Jovan Branković upada u Bosnu sa 2600 ljudi.
* siječanj-veljača - Turci opet upadaju u Jajačku banovinu.

Februar/Veljača
* 10. 2. - Vasco da Gama sa ujakom Vicenteom kreće iz Lisabona na čelu 15 brodova četvrte indijske armade (rođak Estêvão da Gama vodi još pet tek 1. 4.).
* 12. 2. - Naređeno pokrštavanje muslimana u Andaluziji.
* 13. 2. - Nicolás de Ovando, novi guverner Hispaniole, kreće iz Španije sa trideset brodova i 2500 kolonista.

April/Travanj
* 15. 4. - Ivan III., moskovski veliki knez, za savladara krunisao Vasilija, svog sina sa Sofijom Paleolog.

Maj/Svibanj
* 11. 5. - Kristifor Kolumbo kreće na četvrto i poslednje putovanje u Novi svet, gde će istraživati obalu srednje Amerike.
* 21. 5. - Na povratku iz Indije, Portugalac João da Nova otkrio otok Sveta Helena.

Jun/Lipanj
* jun - Uspostavljena portugalska faktorija na Mozambičkom otoku za trgovinu sa lukom Sofala.
* lipanj - Sin bosanskog Skender-paše opsjeda Jajce.
* 21. 6. - Cesare Borgia zauzeo Urbino.

Jul/Srpanj
* 1. 7. - U prolazu Mona od uragana stradalo 20 od 31 broda španskog konvoja, među njima i bivši guverner Francisco de Bobadilla.
* 3. 7. - Kraljevski kapetan Ivan Tarcaj porazio Turke kod Jajca.
* 20. 7. - Da Gama iznudio 1500 zlatnika danka od Ibrahima, sultana Kilwe.
* leto - Despot Jovan Branković sa 10.000 ljudi porazio Turke kod Zvornika.

Avgust/Kolovoz
* 14. 8. - Kolumbo se iskrcava u dan. Hondurasu.
* avgust - Leonardo da Vinci u službi Cesara Borgie kao vojni inženjer i arhitekta.

Septembar/Rujan
* 13. 9. - Bitka na jezeru Smolina - Tevtonski vitezovi porazili moskovskog kneza Ivana III.
* 18. 9. - Kolumbo se iskrcava u dan. Kostarici.
* 29. 9. - Ana od Foixa se udala za kralja Vladislava II. u Stolnom Biogradu i okrunjena istog dana (Matej Andreis napisao djelo *Epithalamium* povodom ovog događaja).

Oktobar/Listopad
* listopad - Erdeljski vojvoda Petar osvojio vidinsku oblast, temeški župan Josip Som s vranskim priorom Bartolom Berislavićem prodro u istočnu Bosnu; Mađari takođe zauzeli i Kladovo, nisu mogli zauzeti Nikopolj u Bugarskoj.
* 3. 10. - Po da Gaminom naređenju opljačkan i spaljen zajedno sa muslimanskim hodočasnicima brod "Miri" kod indijske obale (on to smatra odmazdom za Kalikutski masakr 1500).
* 16. 10. - Kolumbo u dan. Panami.
* 18. 10. - Uspostavljena faktorija portugalske krune u Kannuru.

Novembar/Studeni
* 1 - 2. 11. - Portugalci bombarduju Kalikut; da Gama zatim plovi do Kočina s kojim sklapa trgovački ugovor.
* studeni - Ban Ivaniš Korvin u jajačkoj banovini, hrvatski banovci iz Knina osvojili

podgrađe Roga (kod Duvna), u povratku napali martolose koji su harali u župi Cetina.

* 19. 11. - Mlečani odbijaju ponudu saveza monaha Maksima, brata despota Jovana.

Decembar/Prosinac
* 10. 12. - Umro srpski despot Jovan Branković - nema naslednika a njegov brat, monah Maksim, ne želi se vratiti na položaj.
* 14. 12. - Sultan Bajazit II potvrdio primirje sa Mlečanima.
* 31. 12. - Cesare Borgia zatočio i ubio dvojicu nesigurnih saveznika (Vitellozzo i Oliveretto).

### Tokom/tijekom godine

* Krimski kan Mengli I Geraj i moskovski knez Ivan III napadaju Litvaniju ali neuspešno; Mengli iste godine opustošio Saraj čime je srušio Veliku Hordu (ostatak Zlatne Horde).
* približno - Prvi robovi iz Afrike stižu na Hispaniolu.
* Montezuma II postaje vladar Tenochtitlána (do 1520).
* Ascher Lemlein iz Izole tvrdio da će se mesija pojaviti za šest meseci.
* Da Gama otkrio Amirantska ostrva, deo Sejšela.
* Završena Crkva sv. Marije (Gdańsk).
* Turci pokušali uzeti ostrvo Leros od Hospitalera.
* Kantinova planisfera je najstarija sačuvana karta koja pokazuje novotkrivene zemlje.
* Makarska prvi put pomenuta pod tim imenom.
* Obitelj Ratkaj dobila posjed na kome će izgraditi Veliki Tabor.

## Rođenja

* 7. 1. - Ugo Boncompagni, papa Grgur XIII. († 1585)
* 7. 6. - João III, portugalski kralj († 1557)
* István Dobó, mađarski ratnik († 1572)
* Bálint Török, beogradski ban († 1551)

## Smrti

* 2. 4. - Artur, princ od Velsa, najstariji sin Henryja VII (\* 1486)
* 10. 12. - Jovan Branković, srpski despot
* Andreas Paleolog, titularni vizantijski car
* Ivan Gučetić, dubrovački književnik (\* 1451)
* Francesco Laurana (Franjo Vranjanin), skulptor iz Vrane kod Zadra

## Reference

* Vjekoslav Klaić, Svezak drugi: dio treći.... Treća knjiga: Doba kralja Matijaša Korvina i Jagelovića (1458-1526) (archive.org)