Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Kantabrijsko gorje

| Kantabrijsko gorje Cordillera Cantábrica
 |
| --- |
| Dio
 |
| Pogled na masiv Pogled na masiv |
| Dužina masiva: | 300 km
 |
| Širina masiva: | 50-100 km
 |
| Površina masiva: | km²
 |
| Najviši vrh: | Torrecerredo (2,648 m)
 |
| Zaštićene oblasti: |  |
| Država: |  Španjolska
 |

**Kantabrijsko gorje** (španjolski: *Cordillera Cantábrica*) je planinski masiv koji se proteže u dužinu od oko 300 km duž sjeverne obale Španjolske.

## Geografija

Kantabrijske planine sličnog su geološkog porijekla kao i Pirineji, ali se vode kao posebna formacija, a sastoje se od niza visokih grebena koji se uzdiže od grada Torrelavega u autonomnoj zajednici Kantabriji, preko Provincije Palencija, Zajednice Asturije, Provincije León sve do Zajednice Galicija. Strme planine masiva prave oštru razliku od visoravni Mesete, odnosno kastilijanske visoravni kako se lokalno zove na jugu i kantabarske obale na sjeveru. Za razliku od tog granice masiva na istoku i zapadu prilično su nejasne.

Pozicija masiva na Iberijskom poluotoku
Istočne padine južno od Kantabrije naglo se uzdižu u vapnenačke Picos de Europa u kojima su vrhovi Torrecerredo 2.648 metara i Labro 2.018 m. Glavni greben masiva proteže se dalje na zapad, u širini koja ne prelazi 100 km, ali do visina od 1.500 do 2.000 m. Vrhovi; Vieja, Prieta, Llambrión, Naranjo de Bulnes i Espigüete viši su od 2.500 m.

Zapadno od kotline rijeke Narcea, masiv mijenja dotadašnju orjentaciju istok-zapad, u sjever-jug, a ta grana se zove *Sierra de Rañadoiro*. Nakon tog se glavni greben masiva na sjeverozapadu račva u podmasive *Sierra de Ancares* i *Sierra del Caurel*, i na *Sierra de Gistreo* i *Montes de León*, kod El Bierza i gornjeg toka rijeke Sil.

Ti masivi su impresivnija barijera nego Pireneji. Željeznička pruga Oviedo-León prolazi preko *prijevoja Pajares* na 1397 metara nadmorske visinei jedna je od najtežih željezničkih dionica u Evropi. Moćni vodotoci koji se obrušavaju po strmim sjevernim obroncima planina stvaraju duboke kanjone, dok se oni duži koji se spuštaju po južnim obroncima koriste za navodnjavane.

Regija je ekonomski važna zbog rezervi željezne rude i ugljena, kao i zbog hidroenergije.

Malobrojni stanovnici najviše se bave govedarstvom, a u novije vrijeme sve više turizmom.

## Reference

## Vanjske veze

* *Cantabrian Mountains* (`en`)
# Betički Kordiljeri

| Betički Kordiljeri
 |
| --- |
| Dio
 |
| Karta masiva u Andaluziji. Karta masiva u Andaluziji. |
| Dužina masiva: | 580 km
 |
| Širina masiva: | km
 |
| Površina masiva: | km²
 |
| Najviši vrh: | Mulhacén (3479 m)
 |
| Zaštićene oblasti: |  |
| Država: |  Španjolska
 |

**Betički Kordiljeri** (španjolski: *Sistema Penibético*) je planinski masiv u kom se nalaze planine Andaluzije i jugoistočne Španjolske.

## Geografija

Sjeverna grana masiva koju u Andaluziji zovu prebetičke, a u Valenciji podbetičke planine, prostire se u dužinu od 580 kilometara od rta Trafalgar u Andaluziji do rta Nao u Valenciji, a nastavlja se i ispod mora sve do Baleara.

Južna grana Betičkih Kordiljera, nešto je kraća proteže se od grada Estepona u Andaluziji do rta Gata na jugoistoku Andaluzije.

Te dvije grane istog masiva, isprepletene su međusobno u dužini od nekih 290 km.

I masiv Sierra Nevada na kom se nalazi najviši vrh Iberijskog poluotoka Mulhacén visok 3479 metara, samo je dio Betičkih Kordiljera.

## Reference

## Vanjske veze

* *Sistema Bético* (`es`)
# Guadiana

| Gvadijana  |
| --- |
| Gvadijana |
| Lokacija |
| Države |  Španija  Portugalija |
| Hidrografija |
| Dužina | 818 km |
| Pritoke | Jabalón, Degebe |
| Karta |
|  |

**Gvadijana** ili **Odijana** je reka koja se nalazi na portugalsko-španskoj granici, razdvajajući Ekstremaduru i Andaluziju u Španiji od Alenteja i Algarva u Portugaliji. Reka i njene pritoke teku od istoka ka zapadu. Dužina toka iznosi 829 km, što čini ovu reku četvrtom po dužini na Pirinejskom poluostrvu. Basen Gvadijane ima površinu od 68.000 km² .

Na rijeci je između 1998.-2002. kod grada Reguengos de Monsaraz podignuta brana sa hidroelektranom i formirano akumulaciono jezero u Evropi-Alqueva.

## Sliv reke

Od ukupne dužine reke 578 km je na teritoriji Španije, 140 na teritoriji Portugalije, a 100 km je podeljeno između ove dve zemlje; 81,9% basena se nalazi u Španiji (55.513 km²), a 17,1% u Portugaliji (11.620 km²). Na njenom rečnom slivu postoji preko trideset brana.

Siguela je desna pritoka Gvadijane, duga je 225 km, a Jabalón lijeva (161 km)

## Reference
# Tajo

| Tajo Taho, Tagus |
| --- |
| Most preko rijeke u Alcántari |
| Lokacija |
| Kontinenti | Evropa |
| Regije | Iberijski poluotok |
| Države |  Španjolska  Portugal |
| Pokrajine | Ekstremadura, Zajednica Madrid, Aragon, Kastilja-La Mancha Centro, Alentejo |
| Gradovi | Aranjuez, Toledo, Alcántara, Santarem, Lisabon |
| Hidrografija |
| Izvor   – aps. visina | Fuente de García (Iberijsko gorje) 1575 m |
| Ušće   – aps. visina   – vrsta | Lisabon (Atlanski ocean) 0 m estuarij |
| Dužina | 1,007 km |
| Pritoke | lijeve; Guadiela, Algodor, Gévalo, Ibor, Almonte, Salor, Sever desne; Gallo, Jarama, Guadarrama, Alberche, Tiétar, Alagón, Zêzere |
| Jezera | Embalse de Alcántara |
| Hidrologija |
| Protok   – srednji |  500 m³/s |
| Sliv   – površina | atlanski 81.600 km² |
| Ulijeva se u | Atlanski ocean |
| Karta |
|  Karta sliva rijeke |

**Taho** ili **Težo** (španski: *Tajo*, portugalski: *Tejo*, latinski: *Tagus*) je sa svojih 1007 km najduža rijeka Iberijskog poluotoka, koja protiče preko Španjolske i Portugala.

## Karakteristike

Tajo izvire kod lokaliteta Fuente de García u Iberijskom gorju (Kastilja-La Mancha), na nadmorskoj visini od 1580 metara, nekih 150 km zapadno od Sredozemnog mora, a uljeva se u Atlantski ocean kod Lisabona. Na svom toku najvećim dijelom teče preko Španjolske, a manjim (179 km) po Portugalu, a u dužini od 43 km formira španjolsko-portugalsku granicu. U gornjem toku podignuto je nekoliko brana koja formiraju akumulacijska jezera, najveća je brana Bolarque koja formira jezero veliko 132 km², kog zovu *Kastiljsko more*. Puno veće jezero, dugo čak 92 km, formirano je u donjem toku 1969. kod Alcántare, u to vrijeme drugo po veličini akumulaciono jezero u Evropi.

Rijeka kod Toleda
Sliv rijeke Tajo prostire se na 81,600 km², od čega 69,2% (55.810 km²) pripada Španjolskim autonomnim zajednicma; Ekstremadura, Zajednica Madrid, Aragon, Kastilja-La Mancha a 30,8% Portugalu (24.790 km²). U španjolskom dijelu je 2005. živjelo 6,093 miliona ljudi, a u portugalskom tačno 3,5 miliona. Jedine dvije rijeke Iberijskog poluotoka sa većim slivovima su Douro (97.290 km²) i Ebro (83.093 km²). Tajo na svom putu do ušća oplakuje brojne gradove, a najveći su Aranjuez, Toledo i Alcántara u Španjolskoj, te Santarem i Lisabon u Portugalu.

### Mostovi

Svojevremeno najduži evropski most Vasco da Gama (*Ponte Vasco da Gama*) dug 17,2 km podignut je preko Taja u Lisabonu. Mnogo stariji su znameniti Alkantarski most (iz rimskih vremena) i most Svetog Martina u Toledu iz srednjeg vijeka.

Pogled na most Vasco da Gama

## Reference

## Vanjske veze

* Hidrografska konferencija o rijeci Taho (`es`)
* *Tagus River”* (na portalu Encyclopædia Britannica) (`en`)
# Douro

| Douro  |
| --- |
| Rijeka na ušću kod Porta |
| Lokacija |
| Države |  Španjolska  Portugal |
| Pokrajine | Kastilja i Leon, Burgos, Valladolid, Zamora, Salamanca |
| Gradovi | Porto, Vila Nova de Gaia, Zamora, Soria |
| Hidrografija |
| Izvor   – aps. visina   – koordinate | Iberijsko gorje (Provincija Soria) 2.160  m 42°0′37.92″N 2°52′49.00″W |
| Ušće   – aps. visina   – koordinate   – vrsta | Porta 0 m 41°8′35.74″N 8°40′10.07″W estuarij |
| Dužina | 897 km |
| Pritoke | lijeve: Águeda, Tormes, Adaja desne; Esla, Valderaduey, Pisuerga, Tâmega, Tua, Sabor, Coa, Corgo |
| Hidrologija |
| Protok   – srednji |  650 m³/s |
| Sliv   – površina | atlanski 98.400 km² |
| Transport |
| Plovnost | 210 km od ušća |
| Karta |
|  Sliv rijeke |

**Douro** (na portugalskom ili **Duero** na španjolskom) je treća po veličini rijeka na iberijskom poluotoku duga 897 km.
Od tog se oko 572 km nalazi u Španjolskoj, 213 km u Portugalu, a 112 km je pogranično.

## Karakteristike

Rijeka Douro izvire ispod vrha Urbión u Iberijskom gorju na nadmorskoj visini od 2.160 metara u općini Duruelo de la Sierra (Provincija Soria).

Od tamo teče prema zapadu preko Mesete do ušća u Atlanski ocean kod portugalskog Porta.
To je najvećim dijelom suhi kraj, iako u dijelu sliva kod Kantabrijskog gorja koji je puno vlažniji, prima sa juga pritoke bogate vodom, a to su Tormes, Huebra i Águeda.

Nizvodno od Zamore Duero se naglo spušta sa visoravni Meseta u portugalsku nizinu. U Parku prirode Arribes nalazi se kompleksni hidroenergetski sistem koji formiraju akumulacionih jezera; Ricobayo, Villalcampo, Castro, Almendra uz samu pogranicu sa Portugalom.

Douro se geomorfološki formirao za kenozoika, kad je potekao prema Atlantiku.

Njegov prosječni protok prije uvira u Atlantik na mjernoj stanici Porto kreće se između 650 - 675 m³ / s, inače je po svemu tipična rijeka mediteranske klime sa poplavama u decembru i februaru, i sušama u augustu i septembru. Rijeka je plovna od ušća uzvodno nekih 210 km, skoro do španjolske pogranice.

Sliv rijeke ima površinu od 98.400 km² i proteže se preko sjeverne Španjolske i Portugala. Duž njenih obala u Portugalu nižu se vinogradi od čijeg se grožđa pravi Vino Porto.

## Reference

## Vanjske veze

* *¡¡¡Ríos de España!!!*  (`es`)
# Katalonci

**Katalonci** je naziv za romansku etničku grupu koja živi španskoj autonomnoj zajednici Katalonija, kao i obližnjim dijelovima Španije (Valencia i Balearski otoci) te Francuske (Catalunya de Nord) i Andore.

Katalonci uglavnom dijele porijeklo s drugim narodima na Iberijskom poluotoku te predstavljaju potomke romaniziranih keltoiberskih prastanovnika, a današnji katalonski jezik je svoje početke imao u vulgarizaciji latinskog jezika koja se na području današnje Katalonije bilježi pred kraj Zapadnog rimskog carstva.

Na formiranje katalonske nacionalne svijesti je važan utjecaj imala činjenica da su oblasti oko današnje Barcelone bile među prvima koje su u procesu reconquiste oslobođene od arapskih osvajača, te su njeni stanovnici bili manje izloženi arapskim utjecajima i tako formirali zaseban kulturni, a kroz Krunu Aragona i politički identitet.

Katalonija i Katalonci su krajem 15. vijeka vjenčanjem Ferdinanda II Aragonskog i Izabele Kastiljske postali dio jedinstvene španske države. Nastojanja da se očuva poseban katalonski identitet su 1640. godine dovele do katalonskog ustanka u koji se umiješala Francuska, a koji je 1659. doveo do Pirinejskog mira i podjele Katalonije na španski i francuski dio.

Katalonci su u obje države bili izloženi centralizatorskim nastojanjima da se zatre njihov nacionalni identitet. U Španiji je u tome bilo malo uspjeha, jer se španski dio Katalonije profilirao kao relativno prosperitetna regija, napredna u odnosu na ostatak Španije. To je u 20. vijeku dalo podlogu za pokret kojemu je cilj bio autonomija Katalonije, koja je ustanovljena 1932. godine nakon uspostavljanja Republike.

Katalonci su zbog toga u španskom građanskom ratu bili na strani Republike, a nakon poraza su podvrgnuti brutalnoj represiji od strane pobjedničkih nacionalista na čelu s Franciscom Francom. Katalonski nacionalni identitet je ponovno priznat tek nakon Francove smrti, a 1978. ponovno uspostavljena katalonska autonomija. Dio Katalonaca, međutim, s time nije zadovoljan te zahtijeva suverenitet odnosno punu nezavisnost.

Katalonaca ima otprilike 7 miliona. Po vjeri su uglavnom katolici, ali se od ostatka populacije na Iberijskom poluotoku razlikuju i po velikom broju agnostika i ateista. Uz to se povezuje tradicionalna podrška lijevim političkim opcijama kao što su socijalizam, komunizam i anarhizam.

## Vanjske veze

* US Library of Congress Country Studies: Spain, The Catalans
* Ethnologue for Catalan language
* Lletra. Catalan Literature Online Arhivirano 2014-06-06 na Wayback Machine-u
* Catalans in France
* Catalan Resources
* Catalan Identity
* Museum of the History of Catalonia
* CatalanismArhivirano 2015-09-24 na Wayback Machine-u
* Catalan Dancing
# Galicija (Španija)

*Za ostale upotrebe, pogledajte Galicija (razvrstavanje).*

**GalicijaGalicia**

|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Zastava
 | Grb
 |

 |
|  Geografski položaj Galicije u Španjolskoj
 |
| **Glavni grad** | Santiago de Compostela
 |
| **Površina**
- ukupno

 | 7. po veličini
- 29.574 km²

 |
| **Stanovništvo**
- Ukupno
- Gustoća

 | 6. po veličini
- 2.767.524 (2006.)
- 93,78/km²

 |
| **Politički status** | autonomna zajednica
 |
| Statut usvojen
 | 28. travnja 1981.
 |
| ISO 3166-2
 | GA
 |
| Broj predstavnika u *Las Cortes Generales*  Kongres  Senat
 | 25 19
 |
| Predsjednik
 | Alberto Núñez Feijoo
 |
| Službene stranice
 |

**Galicija** (galicijski: **Galicia** [ɡaˈliθa] (zvanično) ili **Galiza** [ɡaˈliθja], španjolski: **Galicia** [ɡaˈliθja]), španjolska autonomna zajednica smještena na krajnjem sjeverozapadu Pirenejskog poluotoka. Nalazi se na obali Atlantskog oceana, graniči na jugu s Portugalom, na istoku s Asturijom i Kastiljom i Leónom (provincije Zamora i León).

Galiciji također pripadaju arhipelag Cíes (kojeg čine otoci Faro, Monteagudo i San Martiño), arhipelag Ons (kojeg čine otoci Ons i Onza), i arhipelag Sálvora (kojeg čine otoci Sálvora, Vionta y Sagres), kao i drugi otoci kao Cortegada, Arosa, Sisargas, i Malveiras; većina ih pripada nacionalnom parku *Islas Atlánticas* (Atlantski otoci).

Galicija se dijeli na četiri provincije: La Coruña (galicijski: *A Coruña*), Lugo, Orense (galicijski: *Ourense*) i Pontevedra. Glavni grad je Santiago de Compostela. Galicija je priznata kao povijesna nacija u svom Statutu autonimije iz 1981. godine.

Službeni jezik u Galiciji, pored španjolskog, je i galicijski jezik (galicijski: *galego*, španjolski: *gallego*). Jezik se smatra srodnim portugalskom jeziku, a prema nekim podjelama on je portugalski dijalekt.
# Iberi

Dama iz Baze, ibersko umjetničko djelo
**Iberi** ili **Iberijci** su bili drevni, predindoevropski narodi koji su nastanjivali istočni i jugoistočni dio Iberskog poluotoka u prahistorijskim i historijskim vremena. Postoje dvije teorije o njihovom porijeklu:

* Jedna teorija tvrdi da su u Španiju došli u 3. milenijum pne., iako je njihov dolazak datiran još u 4000. pne.. Većina naučnika priklonjena ovoj teoriji na temelju arheoloških dokaza smatra da su Iberi došli iz oblasti na istoku Mediterana, iako neki špekuliraju da su možda potekli iz sjeverne Afrike. Iberi su se po tome morali prvo naseliti na istočnoj obali Španije, a potom kasnije proširiti po Iberskom poluotoku. [1]
* Alternativna teorija smatra da su oni bili prvotni stanovnici zapadne Evrope te tvorci/nasljednici velike megalitske kulture na tom području, a tu teoriju djelomično podržavaju genetičke studije. Iberi bi stoga trebali biti slični ili istovjetni sa stanovništvom koje su pokorili Kelti u 1. milenijumu pne. u Irskoj, Britaniji i Francuskoj, te pripadati preindoevropskom stanovništvu Evrope kao što su Arkađani u Grčkoj, Pikti u Škotskoj ili Etruščani u Italiji. 1 Arhivirano 2007-02-11 na Wayback Machine-u 2 Arhivirano 2009-10-29 na Wayback Machine-u 3 Arhivirano 2009-02-13 na Wayback Machine-u

Iberi su živjeli u izoliranim zajednicima temeljenima na plemenima. Također su poznavali obradu metala, uključujući broncu te poljoprirvredne tehnike. U kasnijim godinama Iberi su evoluirali u složeniju civilizaciju s urbaniziranim zajednicama i društvenom stratifikacijom. Trgovali su metalima s Feničanima, Grcima i Kartašanima.

U moderno doba se izraz **Iberijac** koristi za stanovnika Iberijskog poluotoka.
# August

**August** ili **Avgust** može značiti:

* **August** ili **Oktavijan August**, prvi rimski car;
* **August**, muško ime;
* **August, avgust** ili **kolovoz**, osmi mjesec u godini.
# 534.

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 1. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 5. vijek – **6. vijek** – 7. vijek
 |
| Decenija:
 |  500-e  510-e  520-e  – 530-e –  540-e  550-e  560-e  |
| Godine:
 | 531 532 533 – **534** – 535 536 537
 |

Godina **534.** (**DXXXIV**) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Justinijana i Paulina** (ili, rjeđe, **godina 1287. *Ab urbe condita). Oznaka 534. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

Corpus iuris civilis, izdanje iz 1583.
## Događaji

* 1.1. – Decim Teodorije Paulin preuzima dužnost kao posljednji rimski konzul koji će tu dužnost vršiti na Zapadu.
* mart - \* Gelimer, posljednji vandalski kralj, se, nakon što je u očajnim uvjetima prezimio u planinima Numidije, predaje bizantskom generalu Belizaru, čime je okončan vandalski rat, a Bizant preuzeo vlast nad Sjeverozapadnom Afrikom, kao i otocima zapadnog Mediterana, uključujući i Maltu.
* april - Na području nekadašnjeg Vandalskog Kraljevstva bizantski car Justinijan uspostavlja Pretorijansku prefekturu Afriku.
* Toledo postaje prijestolnicom Vizigotskog Kraljevstva u Španiji.
* Cynric postaje kralj Wessexa.
* Teodahad postaje kralj Ostrogota.
* Franački kraljevi, braća Klotar I i Hildebert I svrgavaju Godomara, posljednjeg burgundskog kralja čime je srušeno Drugo Burgundsko Kraljevstvo.
* 16.11. – U Bizantu objavljena druga i konačna verzija *Codex Justinianusa*, kodifikacije rimskog prava.

## Rođenja

* Carica Liu Jingyan
* Car Ming od Sjevernog Zhoua
* Taliesin, velški pjesnik (približni datum)

## Smrti

* Teuderik I od Austrazije (ili 533)
* Cerdic, prvi kralj Zapadnih Saksonaca
* 2.10. – Atalarik, kralj Ostrogota
* Antemije iz Trala, bizantski matematičar i arhitekt (približni datum)

## Reference
# 585.

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 1. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 5. vijek – **6. vijek** – 7. vijek
 |
| Decenija:
 |  550-e  560-e  570-e  – 580-e –  590-e  600-e  610-e  |
| Godine:
 | 582 583 584 – **585** – 586 587 588
 |

Godina **585.** (**DLXXXV**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. Oznaka 585. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

Sv. Hermenegild u zatvoru, naslikao: Goya
## Događaji

* Vizigotski kralj Leovigild osvaja svevsko kraljevstvo na sjeverozapadu Iberijskog poluotoka.
* Car Yōmei dolazi na japansko prijestolje.
* Creoda postaje kralj Mercije.
* Car Jing nasljeđuje Minga na prijestolju Zapadne dinastije Liang.
* Područje Galije pogođeno glađu.
* Hussa nasljeđuje svog brata Frithuwalda kao kralj Bernicije (tradicionalni datum).

## Rođenja

* Du Ruhui, kineski kancelar dinastije Tang (u. 630)
* Yang Jian, kineski princ
* Yuchi Jingde, kineski vojskovođa

## Smrti

* 13.4. - Hermenegild, vizigotski princ, kasnije proglašen za katoličkog sveca (pogubljenje)
* Car Bidatsu, car Japana
* Car Ming od Zapadnog Lianga
* Frithuwald, kralj Bernicije (tradicionalni datum)
* Jovan od Efeza, sirijski monofizitski vođa (približni datum)

## Reference
# Isabel I, kraljica Castille

Izabela Katolička
**Izabela I. Kastiljska** (španjolski: *Isabel I de Castilla*) ili **Izabela Katolička** rođena je 22. travnja 1451. u mjestu po imenu Madrigal de las Altas Torres, a umrla je 26. studenog 1504. u Medini del Campo. Bila je kraljica Kastilije i Leona. Ona i njen suprug, Ferdinand II. od Aragona, bili su još i poznati kao Katolički kraljevi, jer su predvodili Rekonkvistu u borbi protiv Maura i izborili konačnu pobjedu nad njima protjeravši ih sa Pirinejskog poluotoka 1492. godine.

Bila je kći Ivana II. od Kastilije i njegove druge žene, Izabele od Portugala, kao i sestra prethodnog prijestolonasljednika, Henrika IV.

## Povezano

* Rekonkvista

## Vanjske veze

* Izabela Kastilijska u Katoličkoj enciklopediji
# Luzitanci

**Luzitanci** (latinski: *Lusitani*) su iberski narod, koji je u antičko doba bio naseljen u zapadnim delovima Pirenejskog ili Iberskog poluotoka ili, pak, rimskoj provinciji Hispaniji. Braneći svoju slobodu, vodili su protiv Rimljana dugotrajne gerilske borbe od 192. pne. godine, do 139. pne. U tim borbama naročito se isticao njihov vođa Virijat.

U I veku pre nove ere, na teritoriji gde su oni živeli, Rimljani su osnovali provinciju Luzitaniju (latinski: *Lusitania*) sa glavnim gradom Emerita Avgusta (latinski: *Emerita Augusta*) (danas Merida).

Danas se zemlje koje govore jezicima Pirenejskog poluotoka nazivaju upravo luzofonskim zemljama ili zajedničkim imenom Luzofonijom, te zajedno s drugim državama koje govore romanskim jezicima čine Frankofoniju.

## Značenje u savremenom dobu

Danas se termini *Luzitanci* i *Luzitanija* koriste kao metafora za Portugalce i Portugaliju, naročito u književnosti. *Luzofon* je termin koji opisuje govornika portugalskog jezika.

## Vanjske veze

* Istorijska biblioteka: Virijatov ustanak Arhivirano 2011-10-05 na Wayback Machine-u
# Antička Kartagina

*Za ostale upotrebe, pogledajte Kartagina (razvrstavanje).*
Kartagina i njeni posedi
**Antička Kartagina** ili **Kartaga** je bila antička civilizacija koja je nastala od feničanskog polisa Kartagine, blizu današnjeg grada Tunisa. Prvobitno je bila kolonija Tira, ali je stekla nezavisnost oko 650. pne. i uspostavila dominaciju nad drugim feničanskim kolonijama u današnjoj Španiji, Italiji i severnoj Africi koja je trajala do 146. pne. Na vrhuncu svoje moći, Kartagina je dominirala najvećim delom zapadnog Sredozemlja.

Kartagina je od 3. veka pne. bila u konstantnom sukobu sa Rimskom republikom, što je dovelo do niza ratova koji se nazivaju Punski ratovi. Posle trećeg i poslednjeg punskog rata, Kartaginu su zauzele i razorile rimske legije.
# Silinzi

**Silinzi** (latinski: *Silingae*, starogrčki *Σιλίγγαι* – *Silingai*) su bili istočnogermansko pleme, verovatno deo veće vandalske podgrupe. Prema većini naučnika, Silinzi su mogli živeti u današnjoj Šleziji (latinski: *Silesia*) i da postoji veza između imena Silinzi i Silesija.

Silinzi su učestvovali u seobi Vandala na Pirinejsko poluostrvo i kasnije u severnu Afriku, što je bio jedan od uzroka pada Zapadnog rimskog carstva.

## Izvori
# Valencijska Zajednica

**Valencijska ZajednicaComunidad Valenciana
Comunitat Valenciana**

|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Zastava
 | Grb
 |

 |
|  Geografski položaj Valencijske Zajednice u Španjolskoj
 |
| **Glavni grad** | Valencia
 |
| **Površina**
- ukupno

 | 8. po veličini
- 23,255 km²

 |
| **Stanovništvo**
- Ukupno
- Gustoća

 | 4. po veličini
- 4,941,509 (2017.)
- 212.5/km²

 |
| **Politički status** | autonomna zajednica
 |
| Statut usvojen
 | 10. jun 1982. (noveliran 10. april 2006)
 |
| ISO 3166-2
 | VC
 |
| Broj predstavnika u *Las Cortes Generales*  Kongres  Senat
 | 32 5
 |
| Predsjednik
 | Francisco Camps
 |
| Službene stranice
 |

**Valencijska Zajednica** (španjolski: *Comunidad Valenciana*, valencijsnski: *Comunitat Valenciana*) je španjolska autonomna zajednica smještena na istoku Iberijskom poluotoku, na obali Sredozemnog mora.

## Geografija

Valencijska Zajednica prostire se na površini od 23,255 km², u kojoj živi 4,941,509 stanovnika.

Sastavljena je od provincija; Alicante, Castellón i Valencia.
Sa sjevera graniči sa Katalonijom i Aragonom, na zapadu s Kastilja-La Manchom i Aragonom, te na jugu s Regijom Murcia.

## Historija

Teritorij ove autonomne zajednice, se u velikoj mjeri podudara sa teritorijem historijske Kraljevine Valencije (*Reino de Valencia*), koja je od početka 11. do početka 18. vijeka imala različita imena i različite forme.

Krajem 19. vijeka taj kraj bio je poznat kao Valencijanska Regija, a krajem 1960-ih neslužbeno su ga zvali Valencijanska Država.

Glavni grad ove regije je Valencia.

## Reference

## Reference

## Vanjske veze

* *Generalitat Valenciana* (`es`)