Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Domaće životinje

Domaće ovce i psi
Domaćima nazivamo one životinje koje čovjek pripitomljava i uzgaja radi koristi i razonode, a koje i same imaju koristi od takve trajne zajednice sa čovjekom jer su zaštićene u borbi za opstanak. Da bi se neka životinj smatrala domaćom, potrebno je ispuniti tri uvjeta. Prvi je uvjet da životinja posjeduje osobine koje su čovjeku korisne, drugi da je privržena i poslušna čovjeku i treći da se jedinke redovito razmnožavaju pod čovjekovim nadzorom. Brižljivim uzgajanjem čovjek je dobio velik broj raznolikih odlika, rasa ili pasmina. Grana poljoprivrede koja se bavi uzgajanjem domaćih životinja zove se stočarstvo.

Razvile su se i posebne znanosti o domaćim životinjama, poput kinologije o psima i hipologije o konjima.

Više o odomaćivanju životinja pogledajte u članku domesticiranje.

## Industrijska proizvodnja

Meso
Stanovništvo svijeta troši sve više bjelančevina, a one najvrjednije životinjskog su podrijetla (meso, mlijeko, jaja). Stoga se stočarstvo sve više razvija u oblik industrijske proizvodnje na specijaliziranim stočarskim farmama, s kojima surađuju brojni znanstveni instituti i eksperimentalne stanice. U uzgoju domaćih životinja sve se više primjenjuju i mehanizacija i automatizacija, a također i tekovine suvremene biologije, osobito znanosti o nasljeđivanju. Mnoge tvornice proizvode hranu za uzgajane životinje i prerađuju stočarske proizvode.

Posbno izobraženi inženjeri i tehničari brinu se za unaprijeđivanje stočarstva, a veterinari suzbijaju bolesti među domaćim životinjama.

## Bolesti domaćih životinja

Kao i sva živa bića, i domaće životinje obolijevaju od stanovitih bolesti. Posebno su opasne one koje se mogu prenijeti na čovjeka.

Takva je bolest bedrenica, kojom se čovjek može zaraziti dok raščlinja oboljelu životinju ili obrađuje njezinu kožu, ili pak ako jede zaraženo meso. Slinavka i šap, bolest papkara, može, kao i bedrenica, za čovjeka biti smrtonosna. Bjesnoća je najčešće bolest pasa prenosiva ugrizom. Ako se ne liječi, gotovo je uvijek smrtonosna. Radi suzbijanja opasnosti svi se psi moraju zaštitno cijepiti, a psi skitnice utamaniti. I tuberkuloza se prenosi s domaćih životinja na čovjeka, npr. zaraženim mlijekom oboljele krave. Od bolesnih kopitara može na čovjeka preći vrlo opasna sakagija. Domaće ptice, odnosno golubovi i papige, prenose virusnu bolest ornitozu, a papige još i srodnu psitakozu.

## Popis domaćih životinja

Mačka
Domaća svinja
* pas
* mačka
* konj
* magarac
* govedo
* bivol
* zebu
* jak
* gajal
* banteng
* deva
* ljama
* alpaka
* ovca
* koza
* sob
* svinja
* kunić
* zamorče
* kokoš
* guska
* patka
* puran
* biserka
* golub
* fazan
* noj
* paun
* kanarinac
* prugasta papiga
* pčela
* dudov svilac

### Pripitomljive

* srna
* jelen
* vjeverica
* čvorak
* gavran
* azijski slon

itd.

## Povezano

* Divlje životinje
# Divlja koza

| Divlja koza
 |
| --- |
|  |
| Divlja koza
 |
| Status zaštite
 |
|
Status zaštite: **Osjetljivi** (IUCN 3.1)
 |
| Naučna klasifikacija
 |
| Carstvo:
 | Animalia  |
| Koljeno:
 | Chordata  |
| Razred:
 | Mammalia  |
| Red:
 | Artiodactyla  |
| Porodica:
 | Bovidae  |
| Potporodica:
 | Caprinae  |
| Rod:
 | *Capra*  |
| Dvojni naziv
 |
| Capra aegagrus Erxleben, 1775. |
|  |
| Stanište divlje koze
 |

**Divlja koza** (latinski: *Capra aegagrus*; poznata i kao **perzijski kozorog**) je vrsta sisavaca iz porodice šupljorožaca (*Bovidae*).

Divlje koze žive u stadima do 500 jedinki. Mužjaci su samci. Trudnoća traje oko 170 dana. Ženke obično rađaju samo jedno jare. Ono slijedi majku gotovo čim je rođeno, a nakon 6 mjeseci prestaje sisati. Zrelost je u dobi od 1,5 - 2,5 godina, kod mužjaka od 3,5 - 4 godine. Životni vijek je od 12 do 22 godine.

Ova vrsta se smatra ranjivom glede ugroženosti vrste od izumiranja.

Područje rasprostiranja divlje koze obuhvaća veći broj država. Vrsta je prisutna u ovim državama: Rusija, Turska, Pakistan, Iran, Armenija, Azerbajdžan, Gruzija i Turkmenistan. Izumrla je u Jordanu, Libanonu i Siriji. Prisustvo je nesigurno u Afganistanu i Iraku.

Staništa vrste su: crnogorične šume i makija, planine, brdoviti predjeli. Vrsta je rasprostranjena do 3250 metara nadmorske visine.

## Reference

## Vanjske veze

Ostali projekti

|  |  |
| --- | --- |
|  | U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala o temi: **Divlja koza** |
|  | Wikivrste imaju podatke o taksonu **Divlja koza** |
# Genski fond

**Genski fond** (genofond) biološke vrste ili populacije predstavlja kompletan set pojedinačnih alela svih gena živih članova te vrste ili populacije.

Može se definisati i kao skup gena u gametima jedinki koje obrazuju neku populaciju (vrstu).

## Reference
# 1780-e

|  |  |
| --- | --- |
| **Milenijum:** | 2. milenijum
 |
| **Vjekovi:** | 17. vijek – **18. vijek** – 19. vijek
 |
| **Decenije:** | 1750-e 1760-e 1770-e – **1780-e** – 1790-e 1800-e 1810-e
 |
| **Godine:** | 1780 1781 1782 1783 1784 1785 1786 1787 1788 1789
 |
| **Kategorije:** | Rođenja – Smrti – Arhitektura Nastanci – Prestanci
 |

**1780-e** su decenija koja je počela 1. januara 1780. i završila 31. decembra 1789.

## Događaji i trendovi
# 1800-te

|  |  |
| --- | --- |
| **Milenijum:** | 2. milenijum
 |
| **Vjekovi:** | 18. vijek – **19. vijek** – 20. vijek
 |
| **Decenije:** | 1770-e 1780-e 1790-e – **1800-e** – 1810-e 1820-e 1830-e
 |
| **Godine:** | 1800 1801 1802 1803 1804 1805 1806 1807 1808 1809
 |
| **Kategorije:** | Rođenja – Smrti – Arhitektura Nastanci – Prestanci
 |

**1800-e** su decenija koja je počela 1. januara 1800. i završila 31. decembra 1809.

## Događaji i trendovi
# Tambora

| Tambora
 |
| --- |
|  Pogled na Vulkan Tambora. |
| **Nadmorska visina** | 2722 m
 |
| **Države** | Indonezija
 |
| Koordinate
 |  |
| **Tip** | stratovulkan
 |
| **Poslednja erupcija** | 1967
 |

**Tambora** (indonezijski: *Tambora, Tomboro*) je stratovulkan na ostrvu Sumbava u Indoneziji. Postao je poznat po erupciji iz 1815. godine, koja je izazvala klimatske anomalije 1816. godine, zbog čega je ta godina nazvana godina bez leta. To je bila jedna od najvećih vulkanskih erupcija u novijoj istoriji. Krater vulkana visok je 2,722 metra. Visina vulkana u prošlosti, dostizala je i do 4.300 metara, što ga čini jednim od najviših vrhova u Malajskom arhipelagu. Veliki slojevi magme bili su akumulirani u vulkanu, tako da je bio ispunjen dugo vremena, sve dok vulkanska aktivnost nije dostigla svoj vrhunac i prerasla u kolosalnu erupciju u aprilu 1815. godine.

Erupcija 1815. čula se je do 2000 km udaljenih naselja na ostrvu Sumatra, dok je stub vulkanskog pepela bio vidljiv sa ostrva Borneo, Sulavesi, Java i Molučkih ostrva. Zbog uništavanja poljoprivrednih useva u široj regiji, do čega je došlo zbog izbacivanja vulkanskog pepela, nastupila je glad i došlo je do pojave bolesti. Prema procenama, ukupan broj žrtava je bio oko 70.000 ljudi, dok je broj stradalih direktno od erupcije iznosi oko 11,000-12,000.

U avgustu 2011. godine nivo rizika erupcije vulkana je podignut sa nivoa I (normalan nivo rizika) na nivo II (povišen rizik), zbog povećane vulkanske aktivnosti. U septembru 2011. nivo rizik je ponovo podignut i dostigao je nivo III (postoji mogućnost erupcije).

## Izvori

* Global Volcanism Program, Smithsonian Institution Arhivirano 2013-02-20 na Wayback Machine-u
* TAMBORA, Nusatenggara Barat
* Climatic, environmental and human consequences of the largest known historic eruption: Tambora volcano (Indonesia) 1815
# Smederevski sandžak

Smederevski sandžak (*Beogradski pašaluk*) 1791.
**Smederevski sandžak** (turski: *Semendire Sancağı*) je upravna jedinica Osmanskog carstva u kojoj je izbio Prvi srpski ustanak, a čiji je domaći kolokvijalni naziv Beogradski pašaluk (turski: *Belgrad Paşalığı*). Među Turcima Osmanlijama Smederevski sandžak je takođe bio poznat i kao oblast *Morava* (nezvaničan naziv). Na osnovu današnjih procena Smederevski sandžak je u momentu izbijanja Prvog srpskog ustanka imao oko 400.000 stanovnika, od kojih su oko 40-50.000 bili muslimani (najvećim delom srpskog jezika).

Zabuna u vezi sa zvaničnim nazivom Smederevskog sandžaka je jedan od velikih propusta domaće istoriografije, a istorijski netačan naziv *Beogradski pašaluk* je kasnije našao put i do stranih istoričara.

Smederevski sandžak osnovan je neposredno nakon pada Srpske despotovine (1459. godine). Nakon otomanskog osvajanja Beograda (1521. godine) uprava Smederevskog sandžaka je premeštena u Beogradsku tvrđavu. Do 1541. godine Smederevski sandžak je bio u sastavu Rumelijskog ejaleta (turski: *Rumeli Eyaleti* ili turski: *Rumeli Beylerbeyliği*), a od tada do kraja 17. v. Budimskog beglerbegluka. U Beogradu je, u vreme Osmanskog carstva, postojalo 273 džamija i mesdžida. U vreme austrijske vladavine (1717—1739) srušen je velik broj džamija, a ostale su srušene nakon prvog srpskog ustanka.

Krajem 18. v. Smederevski sandžak se delio u 12 nahija, koje će ostati do izbijanja Prvog srpskog ustanka: beogradska, smederevska, požarevačka, ćuprijska, jagodinska, kragujevačka, užička, valjevska, šabačka, rudnička, sokoska i boravička.

## Povezano

* Prvi srpski ustanak

## Fusnote

## Reference
# Dekabristi

Pobuna dekabrista
**Dekabristi** su bili ruski časnici, koji su tražili promjenu režima u Rusiji i ustavne oblike vlasti.

Njihova pobuna dogodila se, kada se skupina mladih plemića i časnika okupila se na Trgu Senata u St. Petersburgu, 26. prosinca 1825. godine. Prosinac je na ruskom: "декабрь" [dekabr]). Ruski car Aleksandar I. umro je taj dan, a novi car Nikola I. imao je prisegu. Dekabristi su planirali poduzeti vojnu zavjeru, kako bi svrgnuli cara i politički preoblikovali Rusiju u ustavnu monarhiju ili čak republiku.

Čelnici pobune bili su sljedbenici francuske revolucije. Ideološki vođa, pukovnik Pavel Pestel, čak je otvoreno zagovarao ubojstvo kraljevske obitelji, uključujući i žene i djecu. Mnogi redovni vojnici, međutim, nisu znali za radikalne političke ciljeve i ambicije njihovih lidera. Car Nikola I. tri je puta predlagao pregovore s pobunjenicima, ali oni su odbili takve pokušaje. Neuspjeh u pregovarima, naveo je carsku vladu, da pobunu uguši silom.

Pobunjenici nisu bili dobro organizirani. Nisu imali saveznike u drugim gradovima izvan glavnog grada. Pobuna je slomljena i pet vođa pobune su pogubljeni, a drugi su bili prognani u Sibir i lišeni činova. Mnoge od pobunjenika su na putu u izgnanstvo pratile njihove žene, zbog čega je izraz *dekabristička supruga* u ruskoj kulturi postao sinonim za vjernost i požrtvovnost. Obični vojnici međutim, nisu bili kažnjeni, jer su samo slušali zapovijedi svojih pretpostavljenih.

## Izvori
# Il barbiere di Siviglia

| *Seviljski berberin Seviljski brijač* |
| --- |
| *Il barbiere di Siviglia* |
| Prikaz Figara |
| Opće informacije |
| Muzika | Gioachino Rossini |
| Libreto | Cesare Sterbini |
| Predložak | *Le Barbier de Séville*; autor: Pierre-Augustin Caron de Beaumarchais (komedija, 1775 |
| Jezik | italijanski |
| Žanr | Opera buffo |
| Činovi | 2 |
| Informacije o premijeri |
| Premijera | 20. februar 1816. Teatro di Torre Argentina, Rim |

Seviljski brijač ili uzaludan oprez (talijanski: *Il barbiere di Siviglia, ossia L'inutile precauzione*) je opera buffa u dva čina, koju je skladao talijanski skladatelj Gioacchino Rossini po libretu Cesara Sterbinija. Sterbini je inspiraciju za libreto pronašao u komediji Pierrea Beumarchaisa iz trilogije o Figaru – Seviljski brijač ili uzaludan oprez iz 1775. godine.

Rossinijev *Seviljski brijač* smatra se jednom od najboljih komičnih opera ikada napisanih. Premijera (pod nazivom *Almaviva ili uzaludan oprez*) upriličena je 20. veljače 1816. u Teatru Argentina, u Rimu.

## Sadržaj opere

Radnja opere se vrši u Sevilji.

Rozina, mlada devojka, zaljubljena je u grofa Almavivu, mladog i lepog, koji peva pod njenim prozorom želeći da joj se približi. Ali, Rozinu čuva stari doktor Bartolo, koji želi da se njome oženi, i ne dozvoljava joj da izlazi iz kuće. Figaro, lični berberin Bartolov, pomaže mladima da se upoznaju, predstavljajući Almavivu kao učitelja pevanja. I dok Figaro brije Bartola, Rozina i Almamiva se dogovaraju o svojoj budućnosti.

Da bi ostvarili svoju ljubav, pomaže im Figaro koji dovodi beležnika i svedoke. Venčanje se obavlja, a stari Bartolo mora da se pomiri sa pobedom mladosti i ljubavi.

## Vanjske veze

* Libreto
* HNK Zagreb Arhivirano 2010-01-27 na Wayback Machine-u
* Teatar.hr Arhivirano 2009-02-28 na Wayback Machine-u
# Berchtesgaden

| Berhtesgaden *Berchtesgaden* |
| --- |
|  |
|  Grb
 |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Njemačka
 |
| Gradonačelnik
 | *Franz Rasp* (CSU)
 |
| Savezna država
 | Bavarska
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo
 | 7.662
 |
| Gustina stanovništva
 | 220 st./km²
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC+1, ljeti UTC+2
 |
| Nadmorska visina
 | 572 m
 |
| Površina
 | 34,8 km²
 |
| BerhtesgadenBerhtesgaden (Njemačke)
 |
| Ostali podaci
 |
| Poštanski kod
 | 83471
 |
| Pozivni broj
 | 08652
 |
| Registarska oznaka
 | BGL (bis 1972 BGD)
 |
| Web-stranica
 | www.berchtesgaden.de |

**Berhtesgaden** (njemački: *Berchtesgaden*) je grad u njemačkoj saveznoj državi Bavarska. Jedno je od 15 opštinskih središta okruga Berhtesgadener Land. Prema procjeni iz 2010. u gradu je živjelo 7.662 stanovnika. Posjeduje regionalnu šifru (*AGS*) 9172116.

## Geografski i demografski podaci

Položaj grada u okrugu Berhtesgadener Land
Berhtesgaden se nalazi u saveznoj državi Bavarska u okrugu Berhtesgadener Land. Grad se nalazi na nadmorskoj visini od 572 metra. Površina opštine iznosi 34,8 km². U samom gradu je, prema procjeni iz 2010. godine, živjelo 7.662 stanovnika. Prosječna gustina stanovništva iznosi 220 stanovnika/km².

## Međunarodna saradnja

| Mjesto
 | Država
 | Vrsta saradnje
 | Od
 |
| --- | --- | --- | --- |
| Sent Malo
 | Francuska
 | kontakt
 | 2000.
 |
| La Grand Mot
 | Francuska
 | kontakt
 | 2000.
 |
| Ansi
 | Francuska
 | kontakt
 | 2000.
 |
| Temišvar
 | Rumunija
 | kontakt
 | 2000.
 |
| Furlanija
 | Italija
 | kontakt
 | 2000.
 |
| Izvor |

## Reference

## Literatura

* Berger, Dieter (1999). *Geographische Namen in Deutschland*. Bibliographisches Institut. ISBN 3411062525.
* Fulbrook, Mary (1991). *A Concise History of Germany*. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-36836-0.
* Gareth, Shaw (2011). *Urban Historical Geography: Recent Progress in Britain and Germany (Cambridge Studies in Historical Geography)* (Reprint edition izd.). Cambridge University Press. ISBN 0521189748.
* Home, William R.; Pavlovic, Zoran (2007). *Germany (Modern World Nations)* (2 ed. izd.). Chelsea House Pub. ISBN 0791095126.
* Hamm, Ingrid; Werding, Martin; Seitz, Helmut (3540681353). *Demographic Change in Germany* (8. izd.). New York: Springer-Verlag. ISBN 2007.
* Berghahn, V. R. (2004). *Modern Germany: Society, Economy and Politics in the Twentieth Century* (2. izd.). Cambridge University Press. ISBN 0521347483.
* Jähnig, Bernhart; Biewer, Ludwig (1991). *Kleiner Atlas zur deutschen Territorialgeschichte* (2. izd.). Bonn: Kulturstiftung der Deutschen Vertriebenen. ISBN 3885570963.
* Dornbusch, Joachim; Aner, Ekkehard (1997). *Grosser Atlas zur Weltgeschichte*. Braunschweig: Westermann. ISBN 3075095206.

## Vanjske veze

* Zvanični sajt opštine (`de`)
* Njem. Savezni zavod za statistiku (`de`)
* Stalna konferencija gradova i opština (`de`)
* KommOn Arhivirano 2014-04-29 na Wayback Machine-u - Informacioni sistem gradova, opština i okruga. (`de`)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)
# Proljeće

Cvetanje višnje u proleće
**Proleće** (ekavski) ili **proljeće** (ijekavski) jedno je od godišnjih doba koje po konvenciji na severnoj Zemljinoj polulopti traje deo marta, ceo april, maj i deo juna, a na južnoj Zemljinoj polulopti deo septembra, ceo oktobar, novembar i deo decembra. Na dan početka proleća, koje obično pada oko 21. marta, obdanica i noć traju po 12 sati (prolećna ravnodnevica).

**godišnja doba**
| umjereni pojas
 |
| --- |
| proljeće
 |
| ljeto
 |
| jesen
 |
| zima
 |

**godišnja doba**
| tropski pojas
 |
| --- |
| suho godišnje doba
 |
| vlažno godišnje doba |

## Vanjske veze

* "Spring of animals and plants in Finland" by Northern Nature Project
* Why Has Date Changed for Start of Spring? by SPACE.com
# Petar Nikolajević Moler

|  |
| --- |
| Petar Nikolajević *Moler* |
|
 |
|

---

predsednik Narodne kancelarije
 |
| **Na dužnosti** 21. novembar 1815 – 16. maj 1816
 |
| Monarh
 | Miloš
 |
| Prethodnik
 | Mladen Milovanović
 |
| Nasljednik
 | Jevrem Obrenović
 |
|

---

 |
| Rođen/a
 | 1775 Babina Luka, Osmansko Carstvo
 |
| Umro/la
 | 1816 Bogovađa, Kneževina Srbija
 |
| Državljanstvo
 | Srbin
 |
| Religija
 | Srpska pravoslavna crkva
 |

**Petar Nikolajević Moler** (1775 - 1816) je bio vojvoda iz Prvog i Drugog srpskog ustanka i predsednik Narodne kancelarije (vlade Srbije) od 1815. do 1816.

Petar Nikolajević Moler je školovan slikar, poznat po radovima u više manastira u predustaničkom periodu, pa je po tome i dobio nadimak Moler. Bio je sinovac Hadži Ruvima, kog su dahije pogubile za vreme Seče knezova.

U Prvom srpskom ustanku istakao se u bici kod sela Jelenče. Tokom ustanka oslikao je Karađorđevu zadužbinu u Topoli. Prilikom odbrane Loznice 1813. morao je zbog nedostatka mastila svojom krvlju da ispiše pismo ustaničkim vođama.

Posle propasti ustanka prebegao je u Austriju, ali se vratio u Srbiju sa početkom Drugog srpskog ustanka.

Bio je predsednik Narodne kancelarije (vlade) u periodu od 1815. do 1816. Petar Nikolajević Moler i vladika Melentije Nikšić ubrajaju se u prve opozicionare knezu Milošu Obrenoviću i kao takvi su ubijeni već 1816. godine.

## Izvori

* Grad Ub Arhivirano 2008-10-07 na Wayback Machine-u
* Mirjana Marinkoić: KAKO OGRANIČITI VLAST SAMODRŠCA
# José Gaspar Rodríguez de Francia

|  |
| --- |
| José Gaspar Rodríguez de Francia |
|
Joséov portret |
| Biografija |
| Datum rođenja
 | 6. januar 1766.
 |
| Mesto rođenja
 | Asunción (Vicekraljevstvo Río de la Plata)
 |
| Poreklo
 | španjolsko
 |
| Datum smrti
 | 20. septembar 1840.
 |
| Mesto smrti
 | Asunción (Paragvaj)
 |
| Državljanstvo
 | paragvajsko
 |
| Veroispovest
 | katolik
 |
| Mandat(i) |
| 1 predsednik Paragvaja
 |
| 12. jun 1814. — 20. septembar 1840.
 |
| Prethodnik
 | -
 |
| Naslednik
 | Manuel Antonio Ortiz
 |
| Naslednik
 | -
 |
| uredi  |

**José Gaspar Rodríguez de Francia** (6. januar 1766.-20. septembar 1840.) bio je prvi predsjednik Paragvaja, koji je kao diktator, vladao zemljom od 12. jun 1814. do smrti 20. septembra 1840.

## Biografija

Nakon studija teologije posvetio se advokaturi, i kao iskusni pravnik je 1811. postao je sekretar hunte koja je dokrajčila španjolsku kolonijalnu vlast. Francia je 1813. po uzoru na Francusku revoluciju izabran za konzula, a već iduće godine i za diktatora. Nakon tog je 1816. proglašen doživotnim diktatorom Paragvaja.

Nezadovoljnan pozicijom Paragvaja u tadašnjim Ujedinjenim Provincijama Río de la Plate, u kojima je Buenos Aires vodio glavnu riječ, Francia je 1813. proglasio nezavisnost od Argentine, usprkos činjenici da je jedina veza Paragvaja sa vanjskim svijetom bio Estuarij La Plata. Odlučan da održi nezavisnost svoje zemlje, Francia je zabranio sav riječni promet prema Argentini i svu trgovinu sa inozemstvom. Na taj je način doveo zemlju u potpunu izolaciju, pa je iz nje i u nju bilo vrlo teško ući ili izaći.

Francia ili “El Supremo,” kako su ga zvali, preuzeo je kontrolu nad svim aspektima društva, od prihoda i rashoda, do programa razvoja. Angažirao se za razvoj tuzemne industrije, kako bi zemlja postala samodostatna. Uveo je suvremene metode u ratarstvo i stočarstvo i osobitu pažnju posvetio jačanju armije.

Francia je bio okrutan, ali i vrlo štedljiv i pošten vladar. Za svoje vladavine smanjio je utjecaj crkve, ukinuvši desetinu i inkviziciju i lišio aristokraciju brojnih privilegija,
Ipak je njegova dugogodišnja vladavina dovela zemlju do potpune autarhije, iz koje se godinama oporavljala.

## Izvori

## Vanjske veze

* *José Gaspar Rodríguez de Francia dictator of Paraguayr* (`en`)
# Melentije Nikšić

| Melentije (Nikšić)
 |
| --- |
|  |
| Datum rođenja
 | 1780.
 |
| Mesto rođenja
 | Brezova
 |
| Datum smrti
 | 16. jun 1816.
 |
| Mesto smrti
 | Šabac
 |

**Melentije Simeonović Nikšić** (Brezova kod Studenice, 1780 – Šabac, 16. jun 1816) je bio episkop šabački i užički.

Melentije Nikšić je postao jeromonah 1800. godine. Odlikovao se u Prvom ustanku, a 1813. prebegao je u Srem i neko vreme stanovao u manastiru Feneku. Docnije se vratio u Srbiju i knez Miloš ga je poslao sa knezom Aksentijem kao izaslanika u Carigrad gde je posvećen za šabačkog episkopa. Melentije Nikšić je bio vrlo ponosit i pisao se: *„vladika užičko-valjevsko-rudnički i arhiepiskop šabački“*. Knez Miloš se bojao toga uglednog, bogatog i ambicioznog vladike, te ga je Marko Štitarac, po Miloševom uputstvu, ubio.

## Reference

## Literatura

* Radoslav Grujić, „Azbučnik Srpske pravoslavne crkve“

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Prethodnik: **Danilo II Grk** | **episkop šabački 1815 — 1816.** | Nasljednik: **Gerasim Dominin** |
# Banska Hrvatska

**Banska Hrvatska** može značiti:

* Kraljevina Hrvatska (1527.-1868.), područje pod vlašću hrvatskog bana i Sabora (za razliku od Vojne Krajine, kratko Slavonije i sl.)
* Trojedna Kraljevina Hrvatska, Dalmacija i Slavonija (1868.-1918.), područje Kraljevine Hrvatske i Slavonije pod banom, vladom i Saborom (za razliku od Dalmacije, Istre, Međimurja i Baranje)
# Galveston, Texas

*Za ostale upotrebe, pogledajte Galveston (razvrstavanje).*

| Galveston
 |
| --- |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Savezna država
 |  Texas
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2010.) | 47.743
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| GalvestonGalveston (Sjedinjenih Država)
 |

**Galveston** je grad u američkoj saveznoj državi Teksas. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 47.743 stanovnika.

## Demografija

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 25.277 (44.2%)
 | 21.500 (45.0%)
 |
| Crnci
 | 14.592 (25.5%)
 | 9.145 (19.2%)
 |
| Azijati
 | 1.839 (3.2%)
 | 1.512 (3.2%)
 |
| Hispanoamerikanci
 | 14.753 (25.8%)
 | 14.925 (31.3%)
 |
| Ukupno
 | 57.247
 | 47.743
 |

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze