# James McNeill Whistler

| Džejms Meknil Visler
 |
| --- |
|   |
| Informacije
 |
| Datum rođenja
 | 11. jul 1834.
 |
| Mesto rođenja
 | Louel (SAD)
 |
| Datum smrti
 | 17. jul 1903..
 |
| Mesto smrti
 | London (Velika Britanija)
 |
| Dela
 |
| Pravac/tradicija
 | tonalizam
 |
| Značajna dela
 | aspored u sivom i crnom, br.1: umetnikova majka
 |
| Uticao na
 | tonaliste, američke impresioniste
 |

**Džejms Abot Meknil Visler** (engleski: *James Abbot McNeill Whistler*, 1834 – 1903.) bio je britanski slikar, rođen u SAD, koji se bavio i grafikom i litografijom.

## Biografija

Džejms Visler je pohađao vojnu školu Vest Point, ali je ubrzo napustio vojsku i posvetio se umetnosti. 1855. došao je u Pariz da studira slikarstvo i prihvatio je boemski način života. Izlagao je sa Maneom u Salonu odbačenih 1863.

Godine 1863. prešao je u London, gde je postigao znatan uspeh i postao poznat širom zemlje zbog svoje duhovitosti i sjajnog javnog nastupa.

Tokom 60-ih i 70-ih godina 19. veka počeo je da koristi muzičke termine za naslove svojih slika, kao što su „Simfonija“ ili „Harmonija“, jer je verovao u prožimanje umetnosti. Tokom ovog perioda, počeo je da slika svoje noćne scene Londona, naročito Čelzija, koje su imale snažan poetski naboj. Zbog njih je razvio specijalnu tehniku kojom je boju, veoma razređenu, nabacivao na platno brzim potezima četke, donekle u stilu japanske kaligrafije.

Od 70-ih godina 19. veka bio je zaokupljen problemima portretnog slikarstva, i stvorio je nekoliko remek-dela, kao što je „Raspored u sivom i crnom, br.1: umetnikova majka“(1871 – 1872), poznat kao Vislerova majka. On je uskratio čak i nagoveštaj sentimentalnosti. Brižljiva uravnotežeost jednostavnih oblika slici daje odliku spokojnosti, a njeni prigušeni tonovi „sivog i crnog”, počev od staričine kose i haljine, do zidova i odaje, pojačavaju izraz pomirene usamljenosti koja sliku i čini privlačnom. Slika je danas u pariskom Luvru.

## Tužba protiv Raskina

Njegova navika da slikama daje nazive koji su zapanjivali ljude kao nastrani, njegovo zanemarivanje akademskih konvencija, navukli su gnev Džona Raskina, velikog kritičara koji je uzdizao Ternera i prerafaeliste. Godine 1877. Visler je podneo tužbu zbog klevete i uvrede njegovih slika noćnih prizora u japanskom stilu koje je nazvao „Nokturna“. Visler je dobio parnicu, ali je odšteta bila minimalna, a cena parnice ogromna, pa je privremeno bankrotirao. Iako je spadao u vodeće slikare svoga vremena, nakon smrti slava mu je opala. Tek pred kraj 20. veka započinje ponovno priznavanje vrednosti Vislerovog dela.

## Djela

Detalj *Paunove sobe*
Slikao je u duhu francuskog impresionizma i japanskog višebojnog drvoreza, prozračnim bojama i naglašenom dekorativnosti. Slikao je većinom krajolike, interijere i vedute, a svojim dekoracijama bio je preteča art nouveaua i secesije. Svojim dekoracijama je uklanjao granicu između slike i njezina okvira te između slikarstva i dekorativnih umjetnosti. Najpoznatije uređenje interijera mu je *Paunova soba*, tj. blagovaonica u kući Fredericka Leylanda u Prince's Gateu u Londonu. Whistler je kasnije pisao kako se nada da će imati priliku predstaviti svoj kićeni ukus i vještinu svojim rodnim Sjedinjenim Državama.
Također je radio tehnički besprijekorne bakropise, a napisao je i poznato djelo *"Nježna umjetnost stvaranja neprijatelja"*.

Ostale slavne slike su mu:

* *Simfonija br. 1* ili *Djevojka u bijelom* iz 1862.
* *Simfonija br. 3* ili *Dame u bijelom* iz 1864.
* *Nokturno u zlatnom i plavom* ili *Stari Battresa most* iz 1872.-75. (Tate, London)
* *Aranžman u sivom i crnom br. 2.* ili *Portret Thomasa Carlylea* iz 1973.

## Vanjske veze

* The Correspondence of James McNeill Whistler, Glasgow University
* Artciklopedija
* Artchive Arhivirano 2009-05-05 na Wayback Machine-u
* Afera Raskin Arhivirano 2003-12-30 na Wayback Machine-u
* Whistler House Museum of Art
* Hill-Stead Museum Arhivirano 2006-05-18 na Wayback Machine-u
* Rudolf Wunderlich Collection