# Pseudonim

**Pseudonim** (grč. ψεῦδο = lažno, ονυμα = ime) jest izmišljeno, lažno, drugo ime pomoću kojega se neka osoba predstavlja s ciljem pritajivanja svog pravog identiteta ili kao način da se osoba predstavi u drugom svijetlu ili za razbijanje predrasuda oko porijekla, religijske ili druge pripadnosti, rodnosti, seksualne orijentacije i drugog. Može da se nazove *umetničkim imenom*, kao i *aliasom* (od latinskog *aliās* - na drugi način) ili akronimom *a.k.a* (od engleskog *also known as* - takođe poznat kao). Kod pisaca se koristi i francuski izraz *nom de plume* (ime iza pera).

Pseudonim je poznat još u antici, u vreme humanizma veoma je omiljen: imena se latiniziraju i greciziraju (Neander - Neumann; Agricola - Bauer i sl.) U XVI i XVII veku pseudonim je moda i pravilo i upotrebljavaju ga skoro svi pisci, naročito u obliku - anagrama. U XIX veku pseudonim istiskuje pravo ime pisca tako da su mnogi i poznati samo pod izmišljenim imenom: Bomarše - Caron, Stendal - Anri Bejl.

Oblici pseudonima su anagram, kriptogram, prenonim (pisci čija su imena bila duga skraćivali su ih tako da su se potpisivali samo imenom, bez prezimena), hagionim, frazeonim (umesto potpisa upotrebljava se fraza: "Hroničar", ili "Amerikanac" - Dž. F- Kuper. Ovakav tip pseudonima češći je u novinarstvu nego u književnosti), čest je *pseudandronim* (iza muškog imena skriva se žena pisac Džordž Eliot - Meri En Evans). Ime se skrivalo jer je vladalo ubeđenje da je nepristojno da žene pišu. Postoji i pseudoginim (muškarac se potpisuje ženskim imenom: Klara Gazil - Prosper Merime), ali je ređi.

Razlog skrivanja pravog imena može biti različit i najčešće je to želja za promenom imena, pogotovo kod mladih, još nepoznatih pisaca ili ambicija da se zvučnijim imenom lakše probiju do slave kod medijskih ličnosti. Ređe je posledica opreznosti zbog straha od neke odgovornosti. Pseudonime obično upotrebljavaju mladi pisci da bi svojim novim imenom nešto sugerisali (Maksim Gorki, J. Grobarov)

## Književni pseudonimi

Neki od najpoznatijih pisaca (Orvel, Čehov, Volter, sestre Bronte, Luis Kerol, Džulijan Barns i mnogi drugi) koristili su pseudonime, a postoje identiteti iza mnogih pseudonima koji nikada nisu otkriveni. Tako je npr. Džunijus pisao pisma u kojima je kritikovao politiku Velike Britanije između 1769-1772 (*Letters of Junius*) i još i danas se spekuliše ko je sve od njegovih savremenika mogao da bude autor ovih pisama.

Mnoge žene su u prošlosti pisale pod muškim imenima. Nadarena francuska književnica i prva feministkinja, Amantin Lusil Auror Dupen, pisala je pod pseudandronimom Žorž Sand (1804-1876). Sand je napisala preko 80 romana, 20 pozorišnih komada i ostavila iza sebe nevjerojatnu korespondenciju - više od 15 hiljada pisama koje je razmijenila sa posetiocima svog salona, prijateljima i brojnim ljubavnicima.

Ponekad muškarci objavljuju knjige pod ženskim imenima. Tomas Elmer Huff napisao je više od dvadeset ljubavnih romana koristeći se različitim ženskim imenima - Dženifer Vajld, Edvina Marlou… dok bračni par istoričara, Iny Klocke i Elmar Wohlrath, zajedno piše avanturističke romane i stoje iza imena Iny Lorentz.

Patriša Hajsmit (1921-1995), poznata po romanima o Talentovanom gospodinu Ripliju, nije htjela da je proglase piscem-lezbijkom pa je objavila svoj roman The Price of Salt (1952) pod imenom Kler Morgan.

Neki su pisali pod pseudonimom da bi pravo ime sačuvali za prelazak u druge žanrove, a neki su zbog već postojećeg uspjeha u novom žanru koristili pseudonim, kao npr. Dž. K. Rouling, tvorac Hari Potera, koja je svoj prvi detektivski roman, *Zov kukavice* (2013), objavila pod imenom Robert Galbraith.

## Poznati pseudonimi

| Pseudonim
 | Pravo ime
 | Podaci
 |
| --- | --- | --- |
| * Lady Gaga
* Noemi
* Jack Trbosjek
* Prežihov Voranc
* Ringo Starr
* Percy 'Thrills' Thrillington
* Michael Collins
* Charles Drummond
* Boz
* Daniel Defoe
* George Orwell
* Lewis Carroll
* Mark Twain
* Mary Westmacott
* Molière
* Che Guevara
* Josif Staljin
* Tito
* Lenjin
* Jem
* Billie Holiday
* Billy Idol
* Bob Dylan
* Billy Ocean
* Elton John
* Eminem
* Elvis Costello
* Doris Day
* Dusty Springfield
* Freddie Mercury
* Tina Turner
* Tom Cruise
* Stevie Wonder
* Sting
* Shania Twain
* Ray Charles
* Marilyn Monroe
* Antoša Čehonte
* Jenio Sisolski
* Ksaver Šandor Gjalski
* Maksim Gorki
* Voltaire
* Stendhal
* Anatole France
* Alexandre Dumas sr.
* Carlo Collodi
* Woody Allen
* Jack London
* Joseph Conrad
* Sully Prudhomme
* Saul Bellow
* Lav Trocki
* Vječeslav Molotov
* Malcolm X
* Buffalo Bill
* Billy the Kid
* Lemony Snicket
* Tadeon
* Danil Harms
* John le Carré
* George Sand
* George Eliot
* Ignac Fuchs
* Lord Kelvin
* Branislav Nušić
 | * Stefani Germanotta
* Veronica Scopelliti
* *pravo ime/imena nepoznata*
* Lovro Kuhar
* Richard Starkey jr.
* Paul McCartney
* Dennis Lynds
* Kenneth Giles
* Charles Dickens
* Daniel Foe
* Eric Arthur Blair
* Charles Lutwidge Dodgson
* Samuel Langhorne Clemens
* Agatha Christie
* Jean-Baptiste Poquelin
* Ernesto Rafael Guevara de la Serna
* Josif Visarionovič Đugašvili
* Josip Broz
* Vladimir Ilijič Uljanov
* Jemma Grifftis
* Eleanora Fagan
* William Michael Albert Broad
* Robert Zimmerman
* Leslie Charles
* Reginald Kenneth Dwight
* Marshall Mathers III.
* Declan Patrick Aloysius McManus
* Doris Mary Ann Von Kappelhoff
* Mary Isabel Catherine Bernadette O'Brien
* Faroukh Bulsara
* Anna Mae Bullock
* Thomas Cruise Mapother IV
* Steveland Morris
* Gordon Sumner
* Eileen Regina Edwards
* Ray Charles Robinson
* Norma Jean Mortenson
* Anton Pavlovič Čehov
* Eugen Kumičić
* Ljubomir Babić
* Aleksej Maksimovič Pješkov
* François Marie Arouet
* Marie-Henri Beyle
* Jacques Anatole François Thibault
* Dumas Davy de la Pailleterie
* Carlo Lorenzini
* Allen Stewart Konigsberg
* John Griffith London
* Jozef Teodor Konrad Nalecz Korzeniowski
* René François Armand Prudhomme
* Solomon Bellows
* Lav Davidovič Brojnštajn
* Vječeslav Skrijabin
* Malcolm Little
* William Frederic Cody
* Henry McCarty
* Daniel Handler
* Dragutin Tadijanović
* Danil Ivanovič Juvačov
* David John Moore Cornwell
* Amandine-Aurore-Lucile Dupin
* Mary Ann Evans
* Vatroslav Lisinski
* William Thomson
* Alkibijad Nuša
 | * američka pjevačica
* talijanska pjevačica
* Londonski serijski ubojica/e
* slovenski pisac
* bubnjar grupe The Beatles
* skladatelj/gitarist grupe The Beatles
* pisac kriminalističkih romana
* pisac kriminalističkih romana
* britanski pisac
* britanski pisac
* britanski pisac
* britanski pisac
* američki pisac
* britanska spisateljica kriminalističkih romana
* francuski dramatičar
* argentinski reavolucionar
* ruski revolucionar i državni službenik
* jugoslavenski predsjednik
* ruski revolucionar i državni službenik
* britanska pjevačica
* američka jazzistica
* britanski pjevač
* američki pjevač i skladatelj
* glazbenik iz Trinidada i Tobaga
* britanski pjevač
* američki raper
* britanski pjevač
* američka glumica i pjevačica
* britanska pjevačica
* rocker grupe Queen rođen u Zanzibaru
* američka pjevačica
* američki glumac
* američki pjevač
* britanski pjevač
* kanadska pjevačica
* američki pjevač i pijanist
* američka glumica
* ruski književnik
* hrvatski pisac
* hrvatski književnik
* ruski pisac
* francuski filozof
* francuski književnik i filozof
* francuski književnik i nobelovac
* francuski književnik
* talijanski pisac
* američki slikar
* američki pisac
* britanski pisac
* francuski pisac i nobelovac
* američki pisac i nobelovac
* ruski državnik i revolucionar
* ruski političar
* američki borac za prava crnaca
* važna ličnost Divljeg Zapada
* američki razbojnik
* američki pisac
* hrvatski pjesnik
* ruski književnik
* britanski pisac kriminalističkih romana
* francuska književnica
* britanska književnica
* hrvatski skladatelj
* britnski fizičar
* srpski pisac i začetnik retorike u Srbiji
 |

## Vanjske veze

* An extensive list of pseudonyms
* List of pseudonyms
* Another list of pseudonyms
* The U.S. copyright status of pseudonyms Arhivirano 2007-08-24 na Wayback Machine-u

|}|}