# 4. hrvatski korpus

| **Četvrti hrvatski korpus** |
| --- |
|  |
| Osnivanje | 22. novembar 1942. |
| Formacija | Šesta lička divizija Sedma banijska divizija Osma kordunaška divizija |
| Deo | **Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije** |
| Angažovanje | Operacija Vajs I Ofanziva NOVJ u Lici proleća 1943. Operacija Volkenbruh Napad na Glinu novembra 1943. Operacija Panter Napad na Cazin aprila 1944. Operacija Morgenštern Operacija Šah Operacija Reselšprung Napad na Cazin septembra 1944. Napad na Cazin novembra 1944. Karlovačka operacija |
| Komandanti |
| Komandant | Ivan Gošnjak |

**Četvrti hrvatski korpus NOVJ** je bio prvi korpus NOVJ sa teritorije Hrvatske, formiran od jedinica sa Like, Banije i Korduna.

Formiran je 22. novembra 1942. godine kao **Prvi hrvatski narodnooslobodilački udarni korpus**. U njegov sastav tada su ušle sve jedinice na teritoriji Hrvatske: Šesta lička i Sedma banijska i Osma kordunaška divizija, kao i tri partizanska odreda.

Za komandanta Prvog hrvatskog korpusa postavljen je Ivan Gošnjak, narodni heroj, a za političkog komesara Većeslav Holjevac, narodni heroj. Formiranjem štaba korpusa, prestao je da postoji Štab Prve operativne zone Hrvatske, pošto su njegove funkcije prenete na štab korpusa.

Oktobra 1943. godine za komandanta je postavljen Ivan Rukavina. Naredbom Vrhovnog komandanta NOV i POJ Prvi hrvatski korpus preimenovan je 5. oktobra 1943. u **Četvrti korpus NOVJ**. 9. novembra 1943. Šesta lička divizija izlazi iz sastava Korpusa i ulazi u sastav Prvog proleterskog korpusa. 30. januara 1944. iz sastava Korpusa izlazi i Trinaesta primorsko-goranska divizija, koja ulazi u sastav Jedanaestog korpusa. Umesto nje, 30. januara 1944. u sastav Korpusa ulazi novoformirana 34. žumberačka divizija, a 8. februara i novoformirana Unska operativna grupa.

## Sastav štaba 4. korpusa tokom rata

Komandanti:

* Ivan Gošnjak
* Ivan Rukavina
* Bogdan Oreščanin
* Miloš Šumonja

Politički komesar:

* Većeslav Holjevac

Zamenici komandanta za Kordunašku vojnu oblast:

* Stanko Bjelajac
* Uroš Krunić

Načelnici Štaba:

* Bogdan Oreščanin
* Milan Kuprešanin
* Nikola Grubor
* Petar Kleut
* Stanko Bjelajac

## Formacija korpusa

4. januar 1943:

| **jedinica** | **ukupno** |
| --- | --- |
| Štab korpusa
 |  |
| Šesta divizija
 |  |
| Sedma divizija
 |  |
| Osma divizija
 |  |
| ukupno
 | 9.819
 |

Naoružanje 4. januara 1943: 6.480 pušaka, 275 puškomitraljeza, 57 teških mitraljeza, 10 topova, 20 minobacača.

27. juli 1943:

| **jedinica** | **oficira i podoficira**  | **vojnika** | **ukupno** |
| --- | --- | --- | --- |
| Štab korpusa
 | 12
 | 71
 | 89
 |
| Šesta divizija
 | 889
 | 2.184
 | 3.073
 |
| Osma divizija
 | 639
 | 2.247
 | 2.886
 |
| Tenkovska četa
 | 8
 | 28
 | 36
 |
| Artiljerija korpusa
 | 14
 | 138
 | 152
 |
| ukupno
 | 1.568
 | 4.668
 | 6.230
 |

31. oktobar 1944:

| **jedinica** | **oficira i podoficira**  | **vojnika** | **ukupno** |
| --- | --- | --- | --- |
| Štab korpusa
 | 336
 | 894
 | 1.230
 |
| Sedma divizija
 |  |  | 5.791
 |
| Osma divizija
 |  |  | 5.626
 |
| 34. divizija
 |  |  | 4.292
 |
| Unska operativna grupa
 |  |  | 2.549
 |
| Prvi i Drugi banijski NOPO
 |  |  | 820
 |
| Karlovački, Turopoljsko-posavski i Samoborski NOPO
 |  |  | 987
 |
| Centar za obuku
 |  |  | 1.310
 |
| Komande vojne oblasti Korpusa
 |  |  | 5.296
 |
| ukupno
 | 5.367
 | 23.873
 | 29.240
 |

## Literatura

|  |  |
| --- | --- |
|  |
Portal Narodnooslobodilačke borbe Jugoslavije
 |

* **Vojna enciklopedija**, Beograd 1975. godina
* Dušan Baić: **ČETVRTI KORPUS NOV JUGOSLAVIJE**, Vojnoizdavački i novinski centar Beograd, 1990.

## Reference