# 1534.

*Ovo je članak o godini 1534.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 15. vijek – **16. vijek** – 17. vijek
 |
| Decenija:
 |  1500-e  1510-e  1520-e  – 1530-e –  1540-e  1550-e  1560-e  |
| Godine:
 | 1531 1532 1533 – **1534** – 1535 1536 1537
 |

1534.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1534.. (MDXXXIV) |
| Ab urbe condita
 | 2287.
 |
| Islamski
 | 940–941.
 |
| Iranski
 | 912–913.
 |
| Hebrejski
 | 5294–5295.
 |
| Bizantski
 | 7042–7043.
 |
| Koptski
 | 1250–1251.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1589–1590.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1456–1457.
 |
| • *Kali Yuga* | 4635–4636.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4170–4171.
 |
| • 60 godina
 | Yang Drvo Konj (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11534.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1534** (**MDXXXIV**) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak (1. jan./sij. po julijanskom kalendaru).

## Događaji

* 30. 1. - Franjo Keglević, Petrov sin, dobio opatiju u Topuskom.
* 27. 2. - Jeronim Zadranin predlaže kralju Ferdinandu da skine Petra Kružića s kliske kapetanije, jer njegovi uskoci ne miruju (uprkos primirju s Turcima).

+ Anabaptisti na čelu sa Janom Matthysom zauzeli grad Münster i sprovode svoje ideje (Matthys poginuo u aprilu).
* april - Hajrudin Barbarosa povratio Koroni, Patras i Naupakt od Španaca.
* 17. 4. - Sir Thomas More zatočen u londonskom Toweru zbog protivljenja kraljevom novom braku i raskidu sa papom.
* 20. 4. - Jacques Cartier krenuo u potragu za Severozapadnim prolazom, do septembra istražuje Newfoundland i zaljev St. Lawrenca.
* 25. 4. - Francisco Pizzaro ustanovio Jauju (Hauhu) za privremeni glavni grad Perua; tu su iste godine pronađena ogromna skladišta hrane, odeće i dragocenosti - izvor ideje o Zemlji Dembeliji?.
* proleće - Pod kraljevim pritiskom, posednici grada Žumberka ustupili taj grad srpskim uskocima (350 kuća, naselja proširena i na područje Metlike, Kostanjevca, Frauenbruna i Pletarja).
* 11. 6. - Osmansko-safavidski rat (1532-1555): Sulejman I krenuo u irački pohod.
* lipanj - Bosanski i hercegovački sandžak neuspješno opsjedaju Klis 28 dana.
* 4. 7. - Za kralja Danske i Norveške izabran protestant Kristijan III - dolazi do građanskog rata (Grofov rat 1534-36).
* jul-avgust - Barbarosa hara italijanskim obalama od Kalabrije do Lacija, zatim osvaja Tunis (16. 8.) od hafsidskog vladara, španskog vazala.
* 15. 8. - Ignacije Loyola i šestorica prijatelja osnovali Družbu Isusovu.
* kolovoz - Tamás Nádasdy se vraća iz Zapoljine u Ferdinandovu stranku.
* 29. 9. - Turski poverenik u Ugarskoj Lodovico Gritti poginuo u Erdelju.
* 13. 10. - Alessandro Farnese izabran za papu pod imenom Pavao III. (do 1549).
* oktobar - Otomanska ambasada u Francusku (1534) stigla u Marsej.
* 18. 10. - Afera plakata: u nekoliko francuskih gradova osvanuli hugenotski antikatolički plakati - kralj François okončava pomirljivu politiku, sledi represija.
* novembar - Engleski parlament donosi prvi Zakon o supremaciji - kralj Henry VIII je poglavar Crkve Engleske.
* 30. 11. - Sastanak hrvatskog nižeg plemstva u Ripaču, traže od kralja da imenuje bana.
* 4. 12. - Osmanlijske snage zauzele Bagdad bez otpora (drže ga, u prvom periodu, do 1623).

+ Ferdinandova povelja Ljudevitu Pekriju od Petrovine: obećaje mu da će ga imenovati za bana, kao i gradove Medvedgrad, Rakovec i Lukavec, koje treba otkupiti od udovice Nikole Zrinskog.
* 6. 12. - Sebastián de Belalcázar sa 200 naseljenika osniva novi Quito, nakon što je inkanski general Rumiñahui zapalio stari.

### Tokom/tijekom godine

* Vojvoda Radoje Hrabren Miloradović podigao crkvu Sv. Nikole u Trijebnju.
* Manco Inca Yupanqui krunisan za vladara Inka.
* Osnovan *Cambridge University Press*.
* François Rabelais objavio "Gargantuu".
* Objavljivanjem Starog zavjeta kompletirana Luterova biblija.

## Rođenja

* 6. 1. - Pavao Skalić, hrvatski pustolov i humanist-polihistor († ca. 1575)
* 23. 6. - Oda Nobunaga, japanski ratnik († 1582)

## Smrti

* 5. 3. - Antonio da Correggio, slikar (\* 1489)
* mart - Ajše Hafsa Sultan, majka Sulejmana I (\* ca. 1479)
* 20. 4. - Elizabeth Barton, časna sestra (\* ca. 1506)
* 25. 9. - papa Klement VII. (\* 1478)
* 29. 9. - Lodovico Gritti (Alvise Gritti), turski namesnik Ugarske (\* 1480)
* Jakov Ilijin Bunić, dubrovački knez i pisac (\* 1469)
* Nikola III. Zrinski, velikaš (\* ca. 1489)
* Stefan VIII Batori, erdeljski vojvoda (\* 1477)
* Caitanya Mahaprabhu, hinduistički svetac (\* [[1486)
* pribl. - Antonio Pigafetta, istraživač (\* ca. 1491)

## Reference

* Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)