Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 2040-e

|  |  |
| --- | --- |
| **Milenijum:** | 3. milenijum
 |
| **Vjekovi:** | 20. vijek – **21. vijek** – 22. vijek
 |
| **Decenije:** | 2010-e 2020-e 2030-e – **2040-e** – 2050-e 2060-e 2070-e
 |
| **Godine:** | 2040 2041 2042 2043 2044 2045 2046 2047 2048 2049
 |
|  |  |

**2040-e** su decenija koja je počela 1. januara 2040. i završila 31. decembra 2049.

## Događaji i trendovi
# Roš Hašana

**Roš Hašana** (ראֹשׁ הַשָּׁנָה) je jevrejska *Nova godina* i na hebrejskom jeziku ovaj izraz doslovno znači *„glava godine“*. Ovaj praznik se u tradicionalnom jevrejstvu slavi prvog i drugog tišrija (septembra – oktobar). U Bibliji je ovaj dan označen kao dan okupljanja i duvanja u trube (Lev 23, 24), a slavljenje ovog praznika kao početka Nove godine ima svoje poreklo u Talmudu jer je tamo ovaj dan smatran za praznik rađanja sveta. Za razliku od običaja drugih naroda, kod Jevreja se ovaj praznik svetkuje ozbiljno, uz prisećanje na grehe i pokajanje. Duva se u šofar čiji zvuci, koji podsećaju na plač, treba da pozovu na pokajanje. Tradicionalno jevrejstvo zna za običaj da se tokom prvog prepodneva ovog praznika, odlazi na neku reku gde ima ribe. Govore se molitve, a u vodu se bacaju mrve hleba što simboliše odbacivanje greha (v.). Ovim preznikom počinje period koji se naziva „deset dana kajanja“ i koji se završava praznikom Jom Kipur.

## Povezano

* Jom Kipur
* Purim
* Talmud
# Kineska nova godina

Proslava kineske nove godine
**Kineska nova godina** (kin. 农历 新年 - Ako Nung-Nien, formalni kineski 农历 新年, pinyin: Nónglì xīnnián.) ili **Proljetni festival** (kín. 春节 -. Chun-kravata, pinyin: chūnjié) najvažniji je i najduži tradicionalni kineski praznik. Poznata je i pod imenom **lunarna nova godina**, posebice izvan Kine.

Slavlje tradicionalno počinje na prvi dan prvog lunarnog mjeseca, na početku godine po kineskom kalendaru. Slavlje završava 15. dan, nakon početka kineske godine, kada je festival svjetiljki. Tada se u zrak puštaju papirnate crvene svjetiljke.

Kineskom novom godinom, proslavlja se kraj zime i početak proljeća, ima sličnosti s karnevalima na Zapadu. Slavi se u Kini i u državama, gdje ima mnogo kineskog stanovništva kao što su: Sjeverna i Južna Koreja, Mongolija, Nepal, Butan, Vijetnam. Predstavlja razdoblje godišnjih odmora u jugoistočnoj Aziji. Do 1873. Kineska nova godina slavila se i u Japanu. U zemljama kao što su: Singapur, Indonezija, Malezija, Filipini, Tajland i druge sa značajnom kineskom manjinom, Kineska nova godina također se slavi među tamošnjim kineskim stanovništvom, ali nije dio tradicionalne kulture u tim zemljama.

Korijeni kineske nove godine sežu u antičku povijest, uz što je vezano mnogo mitova i legendi.

Kineska nova godina slavi se na razne načine. Obitelj se okuplja, kupuju se pokloni, dekoracije, hrana, svečana odjeća. Cijela obitelj zajedno čisti i uređuje kuću. Na prozore i vrata stavljaju se dekoracije od crvenog papira s temama sreće, zdravlja i blagostanja. Večer ususret Novoj godini, obitelj se okuplja oko svečanog blagdanskog stola. Najčešće se jedu svinjetina, pačetina, piletina te slatke delicije i voće (najviše naranče). Prije odlaska na spavanje, običaj je da se puca petardama. Sljedećeg jutra, djeca će pozdraviti roditelje te im zaželjeti sretnu novu godinu te dobiti na poklon novac u crvenim papirnatim omotnicama. Na kinesku novu godinu, tradicija je pomiriti se, zaboraviti sve trzavice i iskreno svakome zaželjeti mir i sreću. Predvladava crvena boja, koja u Kini simbolizira sreću, krepost, istinu i iskrenost. Popularni su plesovi ljudi obučenih u kostime zmajeva i lavova. Često se mogu vidjeti vatrometi, mnogo se koristi pirotehnika. Zbog mnogo ozljeda i ranjavanja te smrtnih posljedica, u nekim krajevima zabranjeno je ili ograničeno.

## Galerija

* Kineski zmaj
* Dekoracije na vratima povodom kineske nove godine
* Ples kostimiranog lava
* Proslava kineske nove godine u Kineskoj četvrti u Londonu
* Crvene svjetiljke postavljaju se na posljednji dan kineske nove godine
* Kostim lava
* Povorka proslave kineske nove godine u Parizu
* Kineske novogodišnje slastice
* Tradicionalna kineska odjeća
* Ples kostimiranog zmaja
* Novogodišnji vatromet u Tianjinu
* Vatromet u Hong Kongu
* Kineska nova godina u Manchesteru

## Reference
# Bugarski lev

| Bugarski lev |
| --- |
| български лев |
| ISO 4217 |
| Kod | BGN |
| Denominacije |
| Novčanice | 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100 leva |
| Kovanice | 1, 2, 5, 10, 20, 50 stotinka, 1 lev |
| Demografija |
| Izdavanje |
| Nacionalna banka | Balgarska narodna banka |
| Kovnica | Moneten dvor |
| Vrijednost |
| Inflacija | 5 % |
|  Izvor | The World Factbook 2005. |

**Lev** (skraćeno: lv ili lv) je novčana jedinica Bugarske. Upotrebljavao se od 1881. do 2025., kad ga je zamijenio Euro. Deli se na 100 „stotinki“. Naziv mu proizilazi iz reči „lъv“ - lav u bugarskom jeziku, upotrebljavana u 19 vijeku.

Kod bugarske novčane jedinice pomeđunarodnom standardu ISO 4217 je **BGN**. Upotrebljavaju se i drugi kodovi za lev:

* **BGL** - za vrednosti pre denominacije iz 1999 g.
* **BGK** - za vrednosti pre denominacije iz 1962 g.
* **BGJ** - za vrednosti pre denominacije iz 1952 g.

## Kovanica

| vrijednost | promjer | težina | materijal | előlap | hátlap
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 stotinka | 16 mm | 1,8 g | alumini, nikal, bakar | vrijednost sa slovima is brojom, 12 zvijezde | konjanik
 |
| 2 stotink | 18 mm | 2,5 g
 |
| 5 stotinka | 20 mm | 3,5 g
 |
| 10 stotinka | 18.5 mm | 3 g | bakar, nikal,
 |
| 20 stotinka | 20.5 mm | 4 g
 |
| 50 stotinka | 22.5 mm | 5 g
 |
| 1 lev | 24.5 mm | 7 g | ? | Sv. Ivan Rilski
 |

## Novčanice

| vrijednost | razmjer | boja | opis | tiskanje
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| prednja strana | stražnja strana | vodeni otisak
 |
| 1 lev
 | 112 × 60 mm
 | crven
 | Jovan Rilski
 | Manastir u Rili
 | lav
 | 1999
 |
| 2 leva
 | 116 × 64 mm
 | ibolya
 | Pajsij Hilendarski
 | detalj jednog slike od Pajsija Hilendarskija
 | 1999, 2005
 |
| 5 leva
 | 121 × 67 mm
 | crven
 | Ivan Milev
 | detalj jednog slike od Ivana Mileva
 | 1999
 |
| 10 leva
 | 126 × 70 mm
 | zelen
 | Petar Beron
 | astronomske sredstvo
 |
| 20 leva
 | 131 × 73 mm
 | plav
 | Stefan Stambolov
 | Parlament u Sofiji
 | 1999, 2007
 |
| 50 leva
 | 136 × 76 mm
 | smeđ
 | Penčo Slavejkov
 | detalj jednog pjesme od Penča Slavejkova
 | 1999, 2006
 |
| 100 leva
 | 141 × 79 mm
 | zelen
 | Aleko Konstantinov
 | detalj jednog slike od Aleka Konstantinova
 | 2003
 |

## Vanjske veze

* Kurs dolar - lev
* Katalog i Galerija novčanica u Bugarskoj
* Galerija Bugarski papirnog novca Arhivirano 2009-09-06 na Wayback Machine-u
# Hadramaut (muhafaza)

| Muhafaza Hadramaut
حضرموت

 |
| --- |
|  |
|  |
| Zemlja: |  Jemen
 |
| Glavni grad: | Al-Mukala
 |
| Stanovništvo: | 1.029.462
 |
| Površina: | 167,280 km²
 |
| Gustoća stanovništva: | 6154 st/km²
 |

**Hadramaut** ili **Hazramaut** (arapski: حضرموت) je jedna od 20 jemenskih muhafaza. Ova pokrajina nalazi se na sjeveroistoku zemlje, uz obale Arapskog mora.

Hadramaut ima površinu od 167.280 km² i najveća je jemenska pokrajina, ali vrlo slabo naseljena. Broji 1,029.462 stanovnika i gustoća naseljenosti joj iznosi svega 6,2 stanovnika po km².

Od 2004. arhipelag Sokotra, dotada u sastavu Muhafaze Adana, pripojen je muhafazi Hadramaut, a pripadaju joj i mali otoci Perim i Kamaran u Crvenom moru.

## Reference
# Al-Mahra (muhafaza)

| Muhafaza Al-Mahra
‏المهرة ‎

 |
| --- |
|  |
|  |
| Zemlja: |  Jemen
 |
| Glavni grad: | Al-Ghaida
 |
| Stanovništvo: | 89.093
 |
| Površina: | 98.249 km²
 |
| Gustoća stanovništva: | 1 st/km²
 |

**Al-Mahra** (arapski: المهرة) je jedna od 20 jemenskih muhafaza. Ova pokrajina prostire se na istoku Jemena, uz obale Arapskog mora i granicu s Omanom. Na teritoriju al-Mahre prostirao se Sultanat Mahra.

## Geografija

Pokrajina al-Mahra ima površinu od 98.249 km² i 89.093 stanovnika, a gustoća naseljenosti joj iznosi 1 st/km². Teren al-Mahre je sličan susjednom Zofaru u Omanu. Vrhovi obalnog gorja dižu se do 1300 metara, a na sjeveru se prostire pustinja Rub' al Khali. Obale al-Mahre pod utjecajem su sezonskih monsuna harifa koji traju od juna do prve polovice septembra. U to doba napada puno kiša po obalnom gorju koje postane vlažno, maglovito i zeleno, od silne vegetacije koja plane nakon toga. U al-Mahri se nalazi jemenski nacionalni park Hauf.

## Reference
# Aden

| Aden عدن
 |
| --- |
| Stari gradStari grad |
|  |
| Koordinate: ﻿ / ﻿ |
| **Država** |  |
|  |
| **Stanovništvo** (2005.)
 |
|  - **Grad** | 590.000
 |
|  |
| Karta
 |
| Aden
 |

**Aden** je grad u Jemenu i bivši glavni grad nekadašnjeg Južnog Jemena. Aden je najveća jemenska luka u Adenskom zaljevu u blizini strateški važnog tjesnaca Bab el Mandeb, koji povezuje Crveno more s Indijskim oceanom.

Aden je administrativni centar male jemenske Muhafaze Adan od 590,413 stanovnika.

## Historija

Prostor Adena je oduvijek imao izuzetno važan položaj, na prometnom putu između Evrope i Azije, tako da je tu još od antike bilo trgovačkih uporišta. Po svemu sudeći tu je još u 1. st. pne. postojala trgovačka kolonija *Eudaemon*. Za predislamskom razdoblja, gradom i okolicom vladali su Sabejsko kraljevstvo, a nakon njega *Himjarsko Kraljevstvo*. Kratkotrajno je bio pod vlašću Aksumskog kraljevstva. Iz tog vremena postoje ostatci njihovih utvrda, na širem prostoru grada . Nakon širenja islama po Jemenu od 6. st., Adenom i okolicomm vladaju lokalni imami.

Od kraja 18. st. Adenom vlada Sultanat Lahidž,čiji je sultan 1838. prodao teritorij grada Adena Britanskom Carstvu, koje je tražilo uporište na strateški važnom Bab el Mandebu. Na taj način je osnovana britanska Kolonija Aden, kojom je upravljala Britanska istočnoindijska kompanija. Grad je bio trgovačka kolonija, administrativno dio Britanske Indije.

Aden je 1937. izdvojen iz Indije i stvorena je *Krunska kolonija Aden*. Britanci su cijeli prostor južnog arapskog poluotoka (Hadramaut) organizirali kao Protektorat Aden. Sam grad Aden nije bio dio Protektorata Aden, nego posebna kolonija.

Tokom 1960-ih godina jača pokret za oslobođenje od britanske vlasti, zbog tog je Britanija 1962 osnovala novu nešto samostalniju tvorevinu Južnoarapsku Federaciju, no na kraju 1967 povukle su se i posljednje britanske jedinice, i osnovana je Demokratska Narodna Republika Jemen (znana Južni Jemen), s Adenom kao glavnim gradom. Nakon ujedinjenja Jemena 1990 godine, glavni je grad nove države postao Sana, a Aden gubi dotadašnji status. Tijekom građanskog rata 1994. Aden je bio centar pobunjenika. Poznat je kao mjesto prvog napada Al Qaide na američke ratne brodove *USS The Sullivans* i *USS Cole*, 2000 godine.

## Geografija

Aden se nalazi na jugu Arapskog poluotoka u Adenskom zaljevu. Sam grad je smješten u krateru ugaslog vulkana, na poluotoku uskom prevlakom povezanim s kopnom. Zbog toga se stari Aden često naziva Krater. Između poluotoka i kopna je zaljev koji je idealna luka. Aden ima tropsku klimu sa izuzetno malo kiše.

## Znamenitosti

Od turističkih znamenitosti najzanimljiviji su ostaci spremišta za vodu Tavila, sagrađenog u vulkanskim stijenama još u pretpovijesti. Poznata je i tvrđava Seerah. Grad ima mnoge građevine tradicionalne islamske arhitekture, ali i evropske građevine iz kolonijalnog razdoblja (tradicionalne britanske crkve). Zanimljive su plaže s vulkanskim stijenama u okolici grada.

## Reference

## Vanjske veze

* Regional/Middle\_East/Yemen
* 100+ Travel Photos of Yemen Arhivirano 2013-01-05 na Wayback Machine-u
* Adenska luka (`en`)
# Rumen Radev

| Rumen Radev
 |
| --- |
|  |
|

---

5. Predsjednik Bugarske
 |
| *Inkumbent* |
| Mandat 22. januar 2017.
 |
| Potpredsjednik
 | Iliana Iotova
 |
| Premijer(i)
 | Ognian Gerdzhikov Bojko Borisov Stefan Janev Kirill Petkov
 |
| Prethodnik
 | Rosen Plevnelijev
 |
|

---

 |
| Rođenje
 | 18. juna 1963.  (1963-06-18) Dimitrovgrad, Bugarska
 |
| Politička stranka
 | Nezavisen (podržan od BSP)
 |
| Supružnik
 | Desislava Radeva
 |
| Obrazovanje
 | Bugarski univerzitet ratnog zrakoplovstva Vojna akademija Stojkov Rakovski Air War College
 |
| Vjera
 | pravoslavlje
 |

General-major **Rumen Georgiev Radev** (bugarski: Румен Георгиев Радев; 18. jun 1963 -) je bugarski vojni pilot i političar, koji je od 2014. do 2016. služio kao zapovjednik Bugarskog ratnog zrakoplovstva. Tu je funkciju napustio kao bi se kao nezavisni kandidat, uz podršku ljevičarske Bugarske socijalističke partije u jesen 2016. natjecao za predsjednika. Radev, koji se tokom kampanje zalagao za ponovno zbližavanje Bugarske sa tradicionalnim saveznikom Rusijom, je u drugom krugu sa 59.4% glasova porazio Cecku Čačevu, kandidatkinju vladajuće pro-zapadne stranke GERB i predsjednicu parlamenta. Nakon Radevljeve pobjede bugarski premijer Bojko Borisov najavio je svoju ostavku.

## Biografija

### Djetinjstvo

Rumen Radev rođen je 18. lipnja 1963. u Dimitrovgradu. Njegovi roditelji su Stanka i Georgi Radev, elektroinžinjer i računovođa. Roditelji su mu porijeklom iz sela Slavjanova istočno od grada Haskova. Radev je u Slavjanovu proveo najveći dio djetinjstva. Njegova sestra Lozana dvije je godine starija od njega. Osnovnu i srednju školu Radev je završio u Haskovu.

### Obrazovanje

1982. godine završio je *Prirodoslovno-matematičku gimnaziju „Akad. Bojan Petkančin“* u Haskovu sa nagradom poznatom kao zlatna medalja. Po završetku gimnazije upisao je Bugarski univerzitet ratnog zrakoplovstva u Donjoj Mitropoliji kod Plevena na kojemu je diplomirao 1987. godine kao prvi u generaciji. 1992. završio je oficirski kurs na *Air War koledžu* u Sjedinjenim Državama, da bi od 1994. do 1996. prešao na *Vojnu akademiju Stojkov Rakovski* gdje je program završio kao prvi u generaciji. 2003. stekao je magisterij u vojnim znanostima na *Air War koledžu* u oblasti strateških studija.

## Reference

## Vanjske veze

* Službena stranica za vrijeme kampanje Arhivirano 2017-09-11 na Wayback Machine-u
* Булгарија доби генерал за претседател Arhivirano 2016-11-21 na Wayback Machine-u (makedonski)
* Генерал Радев победио на председничким изборима, премијер Борисов подноси оставку
# Minneapolis, Minnesota

| Mineapolis engleski: *Minneapolis* |
| --- |
|  Mineapolis |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Gradonačelnik
 | R. T. Ribak (Demokratska stranka radnika i farmera Minesote)
 |
| Savezna država
 |  Minesota
 |
| Okrug
 | Henepin
 |
| Osnovan
 | 1867.
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2000) | 382.618
 |
| Aglomeracija
 | 3.142.779
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC-6
 |
| Površina
 | 153,3 km²
 |
| Mineapolis
 |
| MineapolisMineapolis (Sjedinjenih Država)
 |
| Ostali podaci
 |
| Web-stranica
 | www.ci.minneapolis.mn.us |

**Minneapolis** je najveći grad američke države Minnesota od 382.578 stanovnika.

Metropolitanski Minneapolis zajedno sa glavnim gradom države Saint Paul koji leži u blizini ima 3,279.833 stanovnika.

## Historija

Kod ušća rijeke Minnesote u Mississippi vojska je podigla 1819. utvrdu Fort Snelling. Pored nje izraslo je naselje St. Anthony, od 1849. počelo je masovno naseljavanje kolonista na zapadnu obalu rijeke Minnesota, područje koje je dotad bilo rezervirano za Indijance. Vlada Sjedinjenih Američkih Država odobrila je njihovo naseljevanje 1855. Tako da je već 1856. to naselje prozvano Minneapolis, a to je bila sintagma od riječi minne, što na jeziku Siouxa značilo voda i od grčke riječi polis = grad.

St. Anthony je dobio status grada 1860. a Minneapolis 1867., ta dva grada spojila su se - 1872. u jedinstveni grad Minneapolis.

## Geografija

Grad leži na obali rijeke Mississippi, koja pored grada ima ušće rijeke Minnesota.

## Privreda, kultura, školstvo

Privreda Minneapolisa se temelji na trgovini, bankarstvu, željezničkom i cestovnom saobraćaju, medicini i industriji.

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze

* *Minneapolis* na portalu Encyclopædia Britannica (`en`)
# Nadbiskup Canterburyja

Justin Velbi, nadbiskup kenterberijski
**Nadbiskup kenterberijski** (engleski: *Archbishop of Canterbury*) je poglavar Crkve Engleske, duhovni vođa Anglikanske zajednice, metropolit Kenterberijske provincije i dijecezanski biskup Kenterberijske dijeceze.

Od 2013, nadbiskup kenterberijski je Justin Velbi (engleski: *Justin Welby*).

## Historija

Sadašnji nadbiskup kenterberijski je Justin Velbi i on je 105. po redu. Služba nadbiskupa kenterberijskog uspostavljena je prije više od 1.400 godina, od strane Svetog Avgustina Kenterberijskog, koji je 597. godine osnovao Katoličku crkvu u Engleskoj. Od vremena Svetog Avgustina pa do 16. vijeka, nadbiskupi kenterberijski su bili u punom opštenju sa Svetom Stolicom. Za vrijeme reformacije u Engleskoj, Crkva Engleske se odvojila od pape i Katoličke crkve. U početku je to bilo privremeno, za vrijeme Henrija VIII i Edvarda VI, a kasnije za stalno, za vrijeme Elizabete I.

U srednjem vijeku, bilo je više načina imenovanja nadbiskupa kenterberijskog i drugih biskupa. U različitim vremenima, izbor su vršili kanonici Kenterberijske katedrale, engleski kralj ili papa. Nakon reformacije u Engleskoj, Crkva Engleske je postala državna crkva, a izbor formalno vrši monarh. Faktički, izbor u ime monarha vrši premijer, sa liste koju predlaže ad hok komitet pod nazivom *Kraljevska komisija za imenovanja*.

## Uloga

Danas, nadbiskup kenterberijski vrši sljedeće važnije dužnosti:

* on je dijecezanski biskup Kenterberijske dijeceze, koja pokriva istočni dio Grofovije Kent. Osnovana je 597. godine i najstarija je dijeceza Crkve Engleske;
* on je metropolit Kenterberijske provincije, koja pokriva 2/3 Engleske;
* on je primat sve Engleske, i kao takav je glavni duhovni vođa Crkve Engleske (monarh je *„vrhovni guverner“*). Zajedno sa nadbiskupom jorškim predsjedava Generalnim sinodom i mnogim crkvenim važnijim odborima i komisijama. Nadbiskup kenterberijski igra vodeću ulogu prilikom nacionalnih ceremonija, npr. krunisanja.
* on je duhovni vođa Anglikanske zajednice, i kao takav je priznat kao prvi među jednakim (latinski: *primus inter pares*) anglikanskim primatima širom svijeta.

Nadbiskup kenterberijski je i duhovni lord, odnosno član Doma lordova. On je jedan od najviših rangiranih lica u Engleskoj i jedan od najviših rangiranih ne-kraljevskih lica u Ujedinjenom Kraljevstvu.

Kenterberijskog arhiepiskopa neki nazivaju "papom anglosaksonskog protestantizma” i smatraju ga jednim od glavnih izvora engleskog globalnog uticaja.

## Povezano

* Crkva Engleske
* Anglikanska zajednica

## Vanjske veze

* Zvanična stranica nadbiskupa kenterberijskog (`en`)
# Jeffrey Epstein

| Jeffrey Epstein |
| --- |
| Epstein na policijskoj fotografiji iz 2006. godine |
| Rođenje | Jeffrey Edward Epstein (1953-januara-20)20. januara 1953. Brooklyn, New York, SAD  |
| Smrt | 10. augusta 2019. (dob: 66)  |
| Uzrok smrti | samoubistvo |
| Prebivalište | New York Palm Beach, Florida Stanley, New Mexico Pariz Američlki Djevičanski Otoci |
| Obrazovanje | Cooper Union (bez diplome) New York University (bez diplome) |
| Zanimanje | financijski mešetar vlasnik Fodnacije Jeffrey Epstein VI |

**Jeffrey Edward Epstein** (20. januar 1953 – 10. august 2019) bio je američki financijski mešetar, poznat po tome što je stekao izuzetno bogatstvo i uticaj, ali i po tome što je 2008. godine pravomoćno osuđen na 13 mjeseci zatvora zbog seksualnog iskorištavanja maloljetnica. Uprkos toga se smatrao dijelom američke i svjetske elite, što je uključivalo i članstvo u Trilateralnoj komisiji. Godine 2019. je, nakon medijskih otkrića pokrenutih od strane žrtava u građanskoj tužbi ponovno uhapšen, a nedugo nakon toga u pritvoru izvršio samoubistvo u okolnostima koja su i prije samog čina izazvale cijeli niz teorija zavjere.

## Vanjske veze

* Jeffrey Epstein's Little Black Book Arhivirano 2019-08-22 na Wayback Machine-u (Epstein's redacted contact book)
* Jeffrey Epstein VI Foundation (discontinued; archived in 2014)
* Collected news and commentary at *The New York Times*
* Collected news at the New York *Daily News*
* FBI records
# Cortina d'Ampezzo

| Cortina d'Ampezzo
 |
| --- |
|  |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Italija
 |
| Gradonačelnik
 | Gianpietro Ghedina
 |
| Regija
 | Veneto
 |
| Provincija
 | Belluno
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2026.) | 5399
 |
| Gustina stanovništva
 | 21 st./km²
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Nadmorska visina
 | 1211 m
 |
| Površina
 | 252,8 km²
 |
| Cortina d'AmpezzoCortina d'Ampezzo (Italije)
 |
| Ostali podaci
 |
| Geo ID
 | 3177952
 |
| Web-stranica
 | www.comunecortinadampezzo.bl.it |

**Cortina d'Ampezzo** je italijanski grad od 5423 stanovnika u Venetu.

## Geografija

Smješten je u Dolomitima, na visini od 1210 m, te predstavlja popularno odmaralište zaljubljenika u zimske sportove. Blizu Cortine d'Ampezzo se nalazi San Vito di Cadore.

## Historija

Cortina d'Ampezzo je bila domaćin Zimske olimpijade 1956. Taj grad je prije toga trebao biti domaćinom Zimske olimpijade 1944, neodržane zbog drugog svjetskog rata.

## Kultura

Kao jedno od najeksluzivnijih odmarališta u Evropi, Cortina je također poznata po svojim vrhunskim hotelima i bogato opskrbljenim trgovinama. Za vrijeme zimskih i ljetnih praznika lokalno stanovništvo se voli šetati na glavnom gradskom korzu Coros Italia, gdje turisti obavljaju šoping. Okolica Cortine je poslužila za filmove kao što su *Cliffhanger* sa Sylvesterom Stalloneom u glavnoj ulozi te *Pink Panther* sa Davidom Nivenom i Peterom Sellersom.

## Vanjske veze

* Comune Cortina d'Ampezzo (`it`)
* Cortina d'Ampezzo (`en`)
# Santa Clara, California

*Za ostale upotrebe, pogledajte Santa Clara (razvrstavanje).*

| Santa Clara
 |
| --- |
|  |
| Osnovni podaci
 |
| Država
 |  Sjedinjene Američke Države
 |
| Savezna država
 |  Kalifornija
 |
| Stanovništvo
 |
| Stanovništvo (2010.) | 116.468
 |
| Geografija
 |
| Koordinate
 | ﻿ / ﻿ |
| Vremenska zona
 | UTC-8, leti UTC-7
 |
| Santa ClaraSanta Clara (Sjedinjenih Država)
 |

**Santa Clara** je grad u američkoj saveznoj državi Kalifornija. Po popisu stanovništva iz 2010. u njemu je živelo 116.468 stanovnika.

## Demografija

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Grupa** | **2000.** | **2010.** |
| Belci
 | 49.392 (48,3%)
 | 42.026 (36,1%)
 |
| Crnci
 | 2.341 (2,3%)
 | 3.154 (2,7%)
 |
| Azijati
 | 29.966 (29,3%)
 | 43.889 (37,7%)
 |
| Hispanoamerikanci
 | 16.364 (16,0%)
 | 22.589 (19,4%)
 |
| Ukupno
 | 102.361
 | 116.468
 |

## Reference

## Literatura

* Morris, Richard B. (1996). *Encyclopedia of American History* (Seventh izd.). Collins Reference. ISBN 0062700553.
* Peter C. Mancall, Gary B. Nash, Allan M. Winkler, Charlene Mires, John W. Jeffries, ur. (2009). *Encyclopedia of American History*. Facts on File. ISBN 0816071365.
* Stanley I. Kutler (2002). *Dictionary of American History* (Third izd.). Charles Scribners & Sons. ISBN 0684805332.
* Paul S. Boyer (2001). *The Oxford Companion to United States History*. Oxford University Press. ISBN 0195082095.
* Michael Kazin, Rebecca Edwards, Adam Rothman, ur. (2011). *The Concise Princeton Encyclopedia of American Political History*. Princeton University Press. ISBN 0691152071.
* Kane, Joseph and Aiken, Charles (2004). *The American Counties: Origins of County Names, Dates of Creation, and Population Data, 1950-2000*. Scarecrow Press. ISBN 0-8108-5036-2.

## Vanjske veze