# 1597.

*Ovo je članak o godini 1597.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 15. vijek – **16. vijek** – 17. vijek
 |
| Decenija:
 |  1560-e  1570-e  1580-e  – 1590-e –  1600-e  1610-e  1620-e  |
| Godine:
 | 1594 1595 1596 – **1597** – 1598 1599 1600
 |

1597.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1597.. (MDXCVII) |
| Ab urbe condita
 | 2350.
 |
| Islamski
 | 1005–1006.
 |
| Iranski
 | 975–976.
 |
| Hebrejski
 | 5357–5358.
 |
| Bizantski
 | 7105–7106.
 |
| Koptski
 | 1313–1314.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1652–1653.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1519–1520.
 |
| • *Kali Yuga* | 4698–4699.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4233–4234.
 |
| • 60 godina
 | Yin Vatra P(ij)etao (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11597.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1597** (**MDXCVII**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u subotu po 10 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.

## Događaji

* januar - Ustanak Srba u Hercegovini (plemena Nikšići, Drobnjaci, Pivljani i dr., na čelu vojvoda Grdan).
	+ Poraženi kod Gackog od crnogorskog sandžaka Derviš-bega; Grdan se miri sa pašom Ahmed Hadumom.
* 24. 1. - Osamdesetogodišnji rat: Bitka kod Turnhouta je holandska i engleska pobeda.
* siječanj? - Nadvojvoda Ferdinand izdao zaštitno pismo za slavonske vlahe kojim garantira oslobođenje od "nameta, rabota i sličnih tereta" ("uskočke sloboštine").
* 5. 2. - Dvadeset šest japanskih mučenika: hrišćani razapeti u Nagasakiju.
* februar - Holanđanin Cornelis de Houtman na Baliju.
* 11. 3. - Franko-španski rat (1595-1598): Španci lukavstvom zauzimaju Amiens, počinje polugodišnja francuska opsada grada.
* 29/30. 3. - Uskoci opljačkali mletačke i turske lađe u Rovinju i zarobili dvojicu oficira; na povratku opljačkali još dva broda.
	+ Zbog ovoga reaktiviran Almoro Tiepolo (razoritelj Karlobaga iz 1592.), ali on ubrzo umire, nakon što je poslao po 300 "Arbanasa" u Kotor i Budvu.
* 23. 4. - Moguća praizvedba Šekspirovih "Veselih žena vindzorskih".
* 26. 4. - Umro glavni providur Tiepolo, naslediće ga Giovanni Bembo koji će u borbi protiv uskoka blokirati hrvatsko (Rijeka - Karlobag) ali i austrijsko primorje (Rijeka - Raša [sic] i oko Trsta).
	+ Hrvatski general Juraj Lenković će zbog napada na Rovinj objesiti sedam uskoka.
* 20. 5. - Na Hrvatskom saboru odobrena gradnja Husarskog grada na lijevoj obali Kupe kod Petrinje (završen iste godine), obnova Čazme, popravak Križevaca, Đurđevca i dr..
* maj - U Veneciji odštampan Bukvar inoka Save, prvi srpski bukvar.
* 2. 6. - Astronom Tycho Brahe napustio Dansku usled loših odnosa sa kraljem Kristijanom IV.
* lipanj - Križevački kapetan Gregorije Laibacher četovao u turskoj Slavoniji, spalio neka sela između Virovitice i Orahovice, poveo sa sobom nešto *Vlaha*.
* jun - avgust - Essex-Raleigheva ekspedicija (ili "Putovanje na ostrva"): neuspešan anglo-holandski udar na Špance kod Azora.
* 15. 8. - Imdžinski rat: Opsada Namwona okončana japanskim zauzećem.
* 27. 8. - Bitka kod Chilcheollyanga je jedina japanska pomorska pobeda nad Korejcima u ovom ratu.
* ca. 10. 9. - General Herberstein nakratko opsjeda Viroviticu, a za to vreme spaljena Slatina i dovedeno 1700 Vlaha sa dosta stoke (naseljeni u Rovišću, početak seobe *Vlaha* 1597-1600).
* 25. 9. - Kralj Anri IV povratio Amien.
* rujan - Kršćanska vojska opsjeda Győr ali radi "nepovoljnoga podneblja" i dolaska Saturdži-paše odlazi 2. 10..
* rujan - Dvojica srpskih kaluđera poslata u Rim za pomoć od pape; to su Damjan Ljubibratić i Pavle koji predlažu napad na Herceg Novi i nude priznanje papine vlasti.
* 4. 10. - Jakob je novi car Etiopije.
* 4. 10. - Huaniljova pobuna: indijansko pleme Guale se pobunilo protiv Španaca u današnjoj Džordžiji.
* 15. 10. - Maksimilijan I. je novi bavarski vojvoda (do 1651), nakon abdikacije oca Wilhelma V..
* 26. 10. - Pomorska bitka kod Myeongnyanga je važna korejska pobeda.
* 27. 10. - Alfonso II d'Este umro bez potomaka - u carskim lenima Modeni i Ređu ga nasleđuje rođak Cesare d'Este, a Feraru uzima papa jer ne priznaje Čezara.

### Tokom/tijekom godine

* Tomaž Hren imenovan za ljubljanskog biskupa, suzbija protestantizam.
* Prvo štampano izdanje Šekspirovog *Romeo and Juliet*.
* *Alchemia* Andreasa Libaviusa je prvi sistematski udžbenik hemije.
* U velikoj bici kod Herata šah Abas Veliki porazio Uzbeke i proterao ih iz Persije.

## Rođenja

* Martin Borković, zagrebački biskup († 1687)

## Smrti

* 6. 2. - Frane Petrić, filozof, polihistor (\* 1529)
* 20. 6. - Willem Barentz, moreplovac (\* ca. 1550)
* 4. 10. - Sarsa Dengel, etiopski car
* 27. 10. - Alfonso II d'Este, vojvoda Ferare (\* 1533)
* 21. 12. - Petar Kanizije, isusovac, crkveni naučitelj (\* 1521)

## Reference

Literatura
* Vjekoslav Klaić, Svezak treći: dio prvi..... Prva knjiga: Doba kraljeva Ferdinanda I., Maksimilijana i Rudolfa (1527-1608) (archive.org)
* *Historija naroda Jugoslavije II*, Školska knjiga Zagreb, 1959