# 1239.

< |
12. vijek |
**13. vijek**
| 14. vijek
| >

< |
1200-e |
1210-e |
1220-e |
**1230-e**
| 1240-e
| 1250-e
| 1260-e
| >

<< |
< |
1235. |
1236. |
1237. |
1238. |
**1239..**
| 1240.
| 1241.
| 1242.
| 1243.
| >
| >>

1239.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1239.. (MCCXXXIX) |
| Ab urbe condita
 | 1992.
 |
| Islamski
 | 636–637.
 |
| Iranski
 | 617–618.
 |
| Hebrejski
 | 4999–5000.
 |
| Bizantski
 | 6747–6748.
 |
| Koptski
 | 955–956.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1294–1295.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1161–1162.
 |
| • *Kali Yuga* | 4340–4341.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 3875–3876.
 |
| • 60 godina
 | Yin Zemlja Svinja (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11239.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1239** (**MCCXXXIX**) bila je redovna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru (1. januar).

## Događaji

### Januar/Siječanj – Mart/Ožujak

* jesen - zima 1238/39 - Litavski pohod Mihaila Vsevolodoviča, kneza Galicije, Černigova i Kijeva (Litvanci su pre ovoga nakratko zauzeli Smolensk, nakon smrti Svjatoslava Mstislaviča; Danilo Romanovič Galički koristi priliku da zauzme veći deo Galicije).
* početkom godine? - Manojlo Duka, raniji solunski vladar, sada se vraća u Grčku uz pomoć nikejskog cara Jovana Vataca: iskrcava se u Dimitrijadi i ubrzo zauzima Tesaliju, možda uz podršku guvernera Konstantina Maliasena. Ali sadašnji solunski vladar Teodor Komnin Duka se nagodio sa Manojlom: ovaj zadržava Tesaliju, ali poriče lojalnost Nikeji.

* 3. 3. - Mongolska invazija Kijevske Rusije: zauzeli su Perejaslav.
* 20. 3. - Umro je Hermann von Salza, veliki majstor Teutonskog reda. Naslediće ga Konrad von Thüringen ali umire već sledeće godine.
* 20. 3. - Papa je ponovno ekskomunicirao cara Fridrika II, koji se nalazi u Padovi. Car odgovara proterivanjem franjevaca i dominikanaca iz Lombardije i stavljanjem crkve na svojim posedima pod svoju kontrolu.

"Kumani stižu u Ugarsku", M. i. hronika, ca. 1360
* 27. 3.? (Uskrs) ili sledeće jeseni - Kralj Béla IV od Ugarske i Hrvatske daje utočište kumanskom poglavaru Kötenu (Kotijanu) i njegovih "40.000 koliba", pod uslovom da se pokrste i bore protiv Mongola ispred kojih beže. Kumani se naseljavaju između Dunava i Tise, brojni su sporovi sa prethodnim stanovništvom.

### April/Travanj – Jun/Lipanj

* 13. 5. - Inkvizitor Robert le Bougre je spalio 183 optuženih za katarizam u Bergères-lès-Vertus u Šampanji.

* 3. 6. - Na jugu Evrope je vidljivo totalno pomračenje Sunca, trajanja blizu šest minuta u središtu u Španiji. Detaljan opis ostavlja Restoro d'Arezzo.

### Jul/Srpanj – Septembar/Rujan

* jul - Enzo Sardinski, vanbračni sin cara Fridrika II i kralj Sardinije, odlazi sa otoka jer je postavljen za carskog vikara u Lombardiji i legata u Romanji - papi osim Romanje oduzima i Marke i Vojvodstvo Spoleto.
* srpanj - Garganus de Arsignis postaje splitski načelnik (latinska stranka u gradu, na čelu sa Tomom Arhiđakonom, uspjela je da je za načelnika izabran Talijan, umjesto nekog hrvatskog kneza). Garganus sklapa mir sa Trogiranima, čiji je knez Stjepko Šubić.

"Kralj Louis IX prima Trnovu krunu", ilustracija iz 1332-50
* avgust - U Pariz su stigle relikvije Hristove pasije, među kojima trnova kruna, koje je kralj Louis IX kupio od latinskog cara Balduina II. Za smeštaj relikvija se gradi *Sainte-Chapelle* (posvećena 1248).

* 1. 9. - Barunski križarski rat (isteklo je deset godina primirja nakon Šestog križarskog rata): Teobald I., kralj Navare stigao je u Akru sa 1.500 vitezova - kasnije se pridružuju križari sa Cipra, mnogi koji su bili rasuti u putovanju na moru i lokalni baruni.
* septembar - Sporovi među Ajubidima: Al-Salih Ismail je uzeo Damask od As-Salih Ayyuba.

### Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac

Rekonstrukcija Černigova u 12. st.
* 18. 10. - Mongoli su nakon opsade zauzeli Černigov. Mihail Vsevolodovič je u Kijevu, koji je sledeći cilj Mongola, na čelu sa Munkeom (Möngke).

Križarski poraz kod Gaze
* 2. 11. - Oko 4.000 vitezova križara kreću iz Akre u Askalon. Bretanjski vojvoda Petar je 4-tog opljačkao jedan muslimanski karavan - njegov vlasnik An-Nasir Dawud, emir Al-Karaka u Transjordaniji, zatim će krenuti na Jeruzalem.
* 13. 11. - Bitka kod Gaze tj. Beit Hanuna: muslimani, egipatski Ajubidi, potukli su neposlušni dio vitezova koji se odvojio od glavne vojske. U čast pobede je u Beit Hanunu podignuta džamija Umm al-Nasr, "Majka pobjedâ" (uništena 2023).

Panorama Đakova
* 7. 12. - Papa potvrđuje bosanskom biskupu Ponsi Kolomanov poklon: desetina u Usori, Solima i Donjim Krajima, vlastelinstvo Đakovo u Slavoniji (prvi pomen mjesta, začetak današnje Đakovačko-osječke nadbiskupije). Papa takođe poručuje prioru dominikanaca u Mađarskoj da pošalje u Bosnu nekoliko ljudi za propovednike.
	+ Kaločki nadbiskup je ove godine podigao više tvrđava u Bosni "na obranu rimske vjere i crkve i trijebljenje krivovjeraca".
* 7. 12. - Garnizon u Davidovoj kuli u Jeruzalemu se predao An-Nasir Dawudu, propušten je otići u Akru - Dawud ruši franačke fortifikacije Jeruzalema i vraća se kući.
* 13. 12. (ili 25. 11.) - Blizu Askalona je umro grof Albert IV. Habsburški Mudri - njegove posjede u Švicarskoj i Alzasu nasljeđuje 11-godišnji sin Rudolf (kralj Rimljana/Njemačke 1273-91).
* decembar - Car Fridrih je ušao u Toskanu, Božić je proveo u Pizi - kreće se prema papinom Rimu koji namerava osvojiti.

### Kroz godinu

* Stjepko II. Šubić Bribirski je trogirski knez (do 1250).
* Župa Garić pripada županiji šimeškoj 1239-56.
* Pečujski biskup Bartol daje svoju desetinu u Našicama tamošnjim božjacima/templarima.
* Toma Akvinski (14) prelazi, zbog rata između cara i pape, iz Monte Cassina na univerzitet u Napulju.
* Frankfurtska katedrala je posvećena apostolu Bartolomeju, počela je gradnja u gotičkom obliku.
* Farinata degli Uberti je lider gibelinske, procarevske, stranke u Firenci (do 1250).
* Čormakanovi Mongoli osvajaju nekoliko gruzinskih gradova u današnjoj Gruziji, Jermeniji i Turskoj, uključujući Ani i Kars. Gruzinska kraljica Rusudan i njeni plemići sklapaju ugovor sa Mongolima o danku i drugim obavezama.
* 1238-39 - Drugi švedski križarski rat u Tavastiji na jugu Finske (tradicionalno datiranje 1249-50), osigurana i proširena švedska vlast u toj zemlji.
* 1239. ili 1240. - U Anadoliji, u Rumskom Sultanatu, izbija pobuna propovednika Baba Ishaka.

## Rođenja

* 18. 6. - Edward I od Engleske († 1307)
* < 18. 10. - Stjepan V., hrvatsko-ugarski kralj († 1272)
* c. Mihailo II Asen, car Bugarske († 1256/57)

## Smrti

* 20. 3. - Hermann von Salza, veliki majstor Teutonskog reda (\* ca, 1165)
* 28. 3. - Go-Toba, bivši japanski car (\* 1180)
* 13. 12. - Albert IV. Habsburški Mudri, grof Habsburga u Švicarskoj, otac kralja Rudolfa I (\* ca. 1188)

## Reference

Literatura
* Svezak prvi. Prvo doba: Vladanje knezova i kraljeva hrvatske krvi (641-1102) i Drugo doba: Vladanje kraljeva Arpadovića (1102-1301). Vjekoslav Klaić (archive.org)
* *Istorija srpskog naroda*, Prva knjiga, Od najstarijih vremena do Maričke bitke (1371), SKZ Beograd 1981 (I)