# 1827.

*Ovo je članak o godini 1827.*

|  |  |
| --- | --- |
| Milenijum:
 | 2. milenijum
 |
| Vjekovi:
 | 18. vijek – **19. vijek** – 20. vijek
 |
| Decenija:
 |  1790-e  1800-e  1810-e  – 1820-e –  1830-e  1840-e  1850-e  |
| Godine:
 | 1824 1825 1826 – **1827** – 1828 1829 1830
 |

Bitka kod Navarina

1827.. po kalendarima
| Gregorijanski
 | 1827.. (MDCCCXXVII) |
| Ab urbe condita
 | 2580.
 |
| Islamski
 | 1242–1243.
 |
| Iranski
 | 1205–1206.
 |
| Hebrejski
 | 5587–5588.
 |
| Bizantski
 | 7335–7336.
 |
| Koptski
 | 1543–1544.
 |
| Hindu kalendari
 |
| • *Vikram Samvat* | 1882–1883.
 |
| • *Shaka Samvat* | 1749–1750.
 |
| • *Kali Yuga* | 4928–4929.
 |
| Kineski
 |
| • Kontinualno
 | 4463–4464.
 |
| • 60 godina
 | Yin Vatra Svinja (od kineske Ng.) |
| Holocenski kalendar
 | 11827.
 |
| p • r • u |
| Podrobnije: Kalendarska era |

Godina **1827.** (**MDCCCXXVII**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak po gregorijanskom, odn. redovna godina koja počinje u subotu po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (linkovi pokazuju godišnje kalendare).

## Događaji

### Januar/Siječanj – Mart/Ožujak

* 27. 1. (15. 1. po j.k.) - Srpska skupština u Kragujevcu obaveštena o rusko-osmanskoj Akermanskoj konvenciji, knez Miloš traži mir i pokornost u zemlji kako bi se ostvarile predviđene povlastice.
* 29. 1. - Kragujevac: Veliki sud, knezovi, kmetovi i dr. ponavljanju zakletvu Milošu kao naslednom knezu, sultana mole za mitropolita Srbina i da potvrdi Miloševo dostojanstvo. Određeni novi poslanici u Carigradu (odlaze 8/20. marta).
* januar? - Abdurahman-paša dolazi u Bosnu gde ubija, proteruje i globi sultanove protivnike i nezadovoljnike a u vezi sa ukidanjem janičara. U Beograd treba doći nikopoljski paša Husein-paša Havanasoglu.
	+ Abdurahman je prvobitno blokiran u Zvorniku od strane sarajevskih pobunjenika, gde je na prevaru ubio sedam sarajevskih aga, kasnije zauzima Mostar i Travnik gde je ubijeno preko 300 odn. 200 opozicionara.
* januar - Sukobi između novopazarskih Turaka, izveštava se da je "istrebljeno stotinu srpskih kuća"; narednih meseci više desetina porodica beži u kneževinu Srbiju.
* februar - Abdurahman ušao u Sarajevo uz pomoć janičarskih protivnika.
* 11. 2. - Josef Ressel dobio austrijski patent za propeler.
* 20. 2. - Cisplatinski rat: bitka kod Ituzaingóa je taktička argentinska pobeda u Brazilu.
* 28. 2. - Inkorporirana *Baltimore and Ohio Railroad*, prva železnička kompanija u Americi koja nudi komercijalni transport ljudi i robe.
* 7. 3. - Otmica u Shrigleyu: u Engleskoj oteta mlada naslednica radi prisilnog braka a počinitelj je budući kolonijalni političar Edward Gibbon Wakefield.
* mart - Izbija rat između skadarskog paše Mustafe i pećkog Numan-paše u koji će biti uvučeni i okolni namesnici.
* mart - Preki sud u Sarajevu mnogim prvacima Bosne.

### April/Travanj – Jun/Lipanj

* 7. 4. - John Walker prodao prve šibice.
* 8. 4. - Bitka kod Monte Santiaga je brazilska pomorska pobeda nad Argentincima.
* 18. 4. - Prvi koncert Hrvatskog glazbenog zavoda.
* 29. 4. - Alžirski upravitelj Hussein Dey udario teralicom za muve francuskog konzula iz čega će se izroditi Francuska invazija Alžira 1830.
* 6. 5. (24. 4. po j.k.) - Grčki rat za nezavisnost: Bitka kod Falerona je grčki poraz u pokušaju deblokiranja atinskog Akropolja.
* maj - Joanis Kapodistrijas izabran za šefa grčke države (titula *Kyvernetes*).
* 20. 5. - 9. 7. - Putovanje žirafe Zarafe iz Marseja u Pariz. Ona je poklon egipatskog upravitelja Muhamed Alija francuskom kralju (isti poklon upućen i u Englesku i Austriju) i prva je žirafa u Evropi od Medičijeve 1486.
* 25. 5. - Petrache Poenaru dobio francuski patent za nalivpero.
* 5. 6. (24. 5. po j.k.) - Rešid Mehmed-paša zauzeo atinski Akropolj nakon devetomesečne opsade.
* 30. 6. - Pruga Saint-Étienne - Andrézieux (23 km) prva je u Francuskoj i kontinentalnoj Evropi.

### Jul/Srpanj – Septembar/Rujan

* 1. 7. - Karl Baedeker osnovao izdavačku kuću *Baedeker* (prvo izdanje sledeće godine).
* 6. 7. - Londonski ugovor: Rusija, Britanija i Francuska traže autonomnu grčku državu pod sultanovim sizerenstvom.
* 7. 8. - Pismo osmanskog velikog vezira beogradskom paši: neprihvatljivo je da knez Miloš vojnički obučava nekoliko stotina uniformisanih ljudi.
* 4. 9. - U požaru uništene tri četvrtine finskog grada Turku.
* 7. 9. - Konjski tramvaj České Budějovice - Trojanov.
* 10. 9. - Hrvatski sabor u Zagrebu: hrvatska mladež ima u svim školama obligatno učiti madžarski.
* 22. 9. - Osnivač mormona Joseph Smith navodno uzeo Zlatne ploče i od sledećeg decembra započeo Knjigu Mormona.

### Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac

* oktobar - Sima Milutinović Sarajlija došao na Cetinje za sekretara Petra I i učitelja Radu Tomovu.
* 13. 10. (1. 10. po j.k.) - Rusko-persijski rat (1826-28): gen. Ivan Paskevič zauzeo Erevan.
* 20. 10. - Pomorska Bitka kod Navarina, evropski saveznici odlučujeće pobedili tursko-egipatsku flotu u ratu za grčko oslobođenje. Poslednji okršaj jedrenjaka.
* 26. 10. - General Georgij Eristov ušao u Tabriz.
* novembar - Pariski Salon: Jean-Auguste-Dominique Ingres je izložio "Edipa i Sfingu", nedavno proširenu sliku, inicijalno rađenu 1808.
* 16. 12. - Umro zagrebački biskup Maksimilijan Vrhovac.

### Kroz godinu

* Vuk Karadžić u Beču štampao Prvi srpski bukvar.
* Savindan postaje školska slava u Kneževini Srbiji (zvanično od 1840). Knez Miloš je izdao naredbu kojom crkva u Beogradu dobija više srpski karakter - Grci gube raniji prestiž u čaršiji, koja prelazi u srpske ruke.
* Narednik Mihailo Latas pobegao u Bosnu.
* Zategnuta situacija između Zećana i Turaka - Zećani bi se pobunili a Turci ih zlostavljaju.
* Objavljena književna krivotvorina Prospera Mériméa *La Guzla*.
* *Servian Popular Poetry* Johna Bowringa.
* Rusija anektirala Balkariju.
* Vientianski vladar Anouvong diže pobunu protiv sijamskog sizerena.

* "Edip i Sfinga", Ingres, 1808/1827
* Sardanapalova smrt, Delacroix
* "*Five Points* u Njujorku"

## Karte

* Finleyeva karta Evrope
* Finleyeva karta evropske Turske

## Rođenja

* 1. 1. - Jovan Belimarković, srpski general i političar († 1906)
* 1. 2. - Miloš Bajić (baron) († 1897)
* 5. 4. - Joseph Lister, pionir antiseptičke hirurgije († 1912)
* 4. 5. - John Hanning Speke, istraživač Afrike († 1864)
* 12. 5. - Ilija Okrugić, sveštenik i književnik († 1897)
* 22. 6. - Serafim Perović, mitropolit zahumsko-hercegovački († 1903)
* 21. 9. - Janko Jurković, književnik († 1889)
* 6. 10. - Josip ml. Freudenreich, glumac, redatelj († 1881)
* 15. 10. - Mihály Zichy, slikar († 1906)
* 23. 10. - Ivan Vončina, hrvatski političar († 1885)
* 18. 11. - Mehmed Ali-paša, osmanski vojnik († 1878)
* 23. 12. - Wilhelm von Tegetthoff, austrijski admiral († 1871)
* ? - Đorđe Karađorđević (ađutant), Karađorđev unuk († 1884)
* ? - Mihailo Rašković, hemičar († 1872)

## Smrti

* 5. 1. - Prince Frederick, Duke of York and Albany, izgledni prestolonaslednik UK i Hanovera (\* 1763)
* 5. 3. - Pierre-Simon Laplace, matematičar i astronom (\* 1749)
* 5. 3. - Alessandro Volta, italijanski fizičar (\* 1745)
* 26. 3. - Ludwig van Beethoven, njemački kompozitor (\* 1770)
* 3. 4. - Ernst Chladni, pionir akustike i proučavanja meteorita (\* 1756)
* 13. 4. - Hugh Clapperton, istraživač Afrike (\* 1788)
* 5. 5. - Georgios Karaiskakis, grčki ratnik (\* 1780-82)
* 14. 7. - Augustin-Jean Fresnel, fizičar (\* 1788)
* 12. 8. - William Blake, engleski književnik, slikar i grafičar (\* 1757)
* 10. 9. - Ugo Foscolo, književnik i revolucionar (\* 1778)
* 16. 12. - Maksimilijan Vrhovac, zagrebački biskup (\* 1752)

## Reference

## Literatura

* Šišić, Ferdo. Povijest Hrvata - Pregled povijesti hrvatskoga naroda 1526.-1918., drugi dio. ISBN 953-214-198-7
* Vukićević, Milenko M. (1906). Znameniti Srbi Muslomani. *Srpska književna zadruga* (rastko.rs)
* *Istorija srpskog naroda*, Od Prvog ustanka do Berlinskog kongresa 1804-1878, Beograd 1981
	+ Peta knjiga prvi tom (V-1)
	+ Peta knjiga drugi tom (V-2)