# Bollywood

**Bolivud** (engleski: *Bollywood*; Hindi: बॉलीवूड), je naziv za filmsku industriju u Indiji, odnosno njen specifični stil. Često se naziv Bolivud netačno upotrebljava kao naziv za svu filmsku industriju u Indiji, jer je on samo dio nje. Bolivud je jedan od najvećih filmskih proizvoda u svijetu.

Ime je dobio po Bombaju - bivšem nazivu za Mumbai - i Holivudu u Kaliforniji - centru američki filmske industrije.
Bolivud se uglavnom odnosi na filmove koji koriste Hindi, odnosno hindustani - kolokvijalnu osnovu Hindi i Urdu jezika. Takođe se primjećuje i rast prisustva engleskog jezika u dijalozima, kao i pjesmama. A takođe postoji i veliki broj filmova koji su napravljeni isključivo u engleskom jeziku.

## povijest

Prvi indijski film sa zvukom, Ardeshir Irani's *Alam Ara* (1931)
*Raja Harishchandra* (1913) je bio prvi igrani film napravljen u Indiji.Od 1930. godine indijska filmska industrija proizvodi više od 200 filmova godišnje. Prvi film sa zvukom je bio veliki hit u Indiji.

Kasnih 1950ih, Bolivud je napravio prvi film u boji, ali je ipak je većina filmova nastavila da se snima u crno-bijeloj tehnici sve do 1960-ih. U ovom vremenu su u industriji najviše bile zastupljene muzičke romanse i melodrame. Uspješni glumci tog vremena su Dev Anand, Dilip Kumar i Raj Kapoor, a glumice Nargis, Meena Kumari, Nutan i Madhubala. Kasnih 1960-ih i ranih 1970-ih su najpopularniji proizvod postale romanse i akcioni filmovi, a zvijezde tog doba su Rajesh Khanna i Dharmendrall. Sredinom 1970ih počinju se snimati nasilni filmovi o gangsterima i banditima. Amitabh Bachchan, zvijezda poznata po njegovoj ulozi "ljutitog mladog čovjeka", je vodio ovaj trend sa Mithun Chakraborty i Anil Kapoor. koji su trajali do ranih 1990ih. Glumice iz ovog doba uključuju Hemu Malini, Jayu Bachchan i Rekhe

Sredinom 1990ih, na scenu opet stupaju muzičke romanse, a filmovi toga doba su Hum Aapke Hain Kaun 1994. i Dilwwale Dulhania Le Yayenge 1995. Zahvaljujući tim filmovima u indijskoj industriji se rađaju nove zvijezde glumaca kao što su Shahrukh Khan, Aamir Khan i Salman Khan, i glumice Sridevi, Madhuri Dixit i Kajol. U tom periodu akcije i komedije su takođe bile zastupljene sa glumcima kao što su Govinda i Akshay Kumar i glumicama Raveena Tandon i Karisma Kapoor.

2000e počinje porast popularnosti Bolivud filmova u svijetu. Ovo je vodilo snimanju filmova sa više kvaliteta, tehničkih unapređenja i dr. Bolivud-manija raste u Sjedinjenim Američkim Državama. Neke od najvećih filmskih kuća, kao što su Yash Raj films i Dharma production bili su proizvođači novih modernih filmova. Filmovi koji su najuspješnije prošli na stranom tržištu bili su Devdas,Koi Mil Gaya, Kal Ho Naa Ho, Veer-Zaara i Dhoom2. A takođe se pojavljuje i nova generacija popularnih glumaca kao što su Hrithik Roshan, Abhishek Bachchan i glumice Aishwarya Rai, Preity Zinta i Rani Mukerji, a takođe se očuvala i popularnost glumaca iz prošle dekade.

## Žanr

Bolivud filmovi su najčešće muzički filmovi. Uspjeh filma pretežno zavisi od kvaliteta muzičkih melodija. Muzika za filmove se često objavljuje prij filma i pomaže u prijemu filma kod publike

Bolivud filmovi su pretežno melodramatični. Pretežno se bave ljubavnim temama, ljuti roditelji, ljubavni trouglovi, porodične veze, žrtve, korumpirani političari, kidnaperi, slomljena srca, kurtizane sa zlatnim srcem... ...

## Ekipa

Bolivud zapošljava ljude iz svih djelova Indije. On privlači hiljade inspirisanih glumaca i glumica, koji se nadaju proboju u fulmskoj industriji. Modeli i lijepe takmičarke, tv glumci, pozorišni glumci, svi sa nadom i snovima o tome da budu zvijezde. Kao i u Holivudu, vrlo malo njih uspije.

Popularnost zvijezda može da raste, ali takođe i da opada jako brzo. Jako malo stranih glumaca su u mogućnosti da daju obilježje u Bolivudu, ima izuzetaka kao što je hit film Rang de Basanti gdje je glavna glumica bila Alice Patten, engleskinja.

## Bollywood pjesme i igra

Većina glumaca, posebno danas su odlični igrači, a nekoliko njih su i pjevači. Izuzetak je Kishore Kumar, koji je glumio u nekoliko filmova 1950ih, dok je takođe gradio karijeru i kao playback pjevač. Kundan Lal Saigal, SUraiyya i Noor Jehan su poznati kao glumci i kao pjevači.

Bolivud igra obično prati pjesme.
Igranje u Bolivud filmovima, posebno u starijim, predstavlja model indijske igre: klasični dens stil, ili folk dens. U modernim filmovima se pojavljuje pretežno zapadni dens stil. Heroj ili heroina se često pojavljuju sa grupom podržavajućih igrača.

## Finansije

Bolivud filmovi su multi-milionske produkcije, sa najskupljom produkcijom koja košta 10 miliona dolara. Više ambiciozni projekat kao što je film Mahabharata - Ravi Chopra, smatra se da će koštati više od 30 miliona, a počeće snimanje u 2008.
U areama kao što su akcije i specijalni efekti, skoriji Bolivud filmovi, Bolivud je zapošljavao međunarodne tehničare za filmove kao što je Krrish 2006. I Ljubavna priča 2007, specijalni efekti su se radili u pet međunarodnih studija.

## Popularnost

Tokom godina, Bolivud godišnje snimi preko 800 filmova, što je pokazatelj njegove popularnosti.

### Azija

Bolivud filmovi se gledaju u juznoazijskim zemljama kao što su Bangladeš, Nepal, Pakistan i Šri Lanka.
Bolivud filmovi su popularni i u Avganistanu, a u skorije vrijeme i u Izraelu.

Indijski filmovi su takođe popularni i u nekoliko arabskih zemalja, posebno u Gulf zemlji

### Afrika

Bolivud je prepoznatljiv i u djelovima Afrike. Posebno u Južnoj Africi, Nigeriji i Moroku.

### Rusija i istočna Europa

Bolivud filmovi su sinhronizovani na ruskom jeziku, a prikazuju se u pozorištima kao što su Mosfilm i Lenfilm.

### europa i Amerika

Bolivud je popularan u većim gradovima sjeverne Amerike kao što s u Čikago i Nju Jork siti. Yash Raj Films produkcijska kuća je izjavila u septembru 2005 da su Bolivud filmovi u Americi zarađuju oko 100 miliona dolara godišnje.
Tokom zadnje decenije, Bolivud filmovi se snimaju i u Nju Jorku, Los Anđelesu, Vankuveru i Torontu.

Bolivud filmovi takođe prolaze dobro i u Engleskoj, koja je takođe jedna od lokacija, gdje se većinom snimaju scene za Bolivud filmove.

Na njemačkom govornom području Bollywood filmove odnedavno redovno prikazuje TV-stanica RTL II.

Na prostoru bivše Jugoslavije ih je u nekoliko navrata prikazala hrvatska TV-stanica RTL Televizija.

### Oceanija

Bolivud nije uspješan toliko u Novoj Gvineji i Indoneziji, ali je jako popularan u Australiji i Novom Zelandu.

## Reference