Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Izraelske obrambene snage

| Izraelske obrambene snage (IDF) |
| --- |
|  Logo IDF-a
 |
| Osnovana
 | 1948.
 |
| Država
 | Izrael
 |
| Grana
 | Izraelska vojska  Izraelske zračne snage  Izraelska mornarica
 |
| Vrsta
 | Vojska
 |
| Uloga
 | Obrana Izraela
 |
| Veličina
 | 1.554.186 vojno sposobnih muškaraca (17-49 g.) 1.514.063 vojno sposobnih žena (17-49 g.) 176.500 aktivnih vojnika
 |
| Dio
 | Ministar obrane Ehud Barak Načelnik generalštaba Rav Aluf Benny Gantz
 |
| Sudjelovanje u borbama
 | Arapsko-izraelski rat 1948. Šestodnevni rat Jomkipurski rat Intifada Druga Intifada Izraelsko-libanonski rat 2006. Rat u Gazi 2008.-2009.
 |

**Izraelske obrambene snage** (hebrejski *צְבָא הַהֲגָנָה לְיִשְׂרָאֵל*, *Tzva Hahagana LeYisra'el*; arapski *جيش الدفاع الإسرائيلي*,‎ *Jaysh ad-Difāʻ al-Isrāʼīlī*), znane i pod skraćenicom **IDF** i **Tzahal**, je vojska Izraela. Sastoji se od kopnene vojske, zračnih snaga i mornarice. IDF predvodi načelnik generalštaba koji je podređen ministru obrane.

David Ben-Gurion izdao je 25. svibnja 1948. naredbu za osnivanje obrambenih snaga od ostataka paravojske Haganah, a uključila je militantne skupine Irgun i Lehi. IDF je sudjelovao u dvadesetak sukoba od svojeg nastanka: Arapsko-izraelski rat 1948., Sueska kriza, Šestodnevni rat, Jomkipurski rat, Libanonski rat 1982., Intifada, Druga Intifada, Izraelsko-libanonski rat 2006., Rat u Gazi 2008.-2009., Operacija Orchard i drugi. IDF se isprva borio na tri bojišnice - na sjeveru (Libanon, Sirija), istoku (Jordan, Irak) i jugu (Egipat) - ali nakon mirovnog sporazuma sa Egiptom 1979., koncentrirao je svoje napore protiv južnog Libanona i palestinskih područja.

IDF se razlikuje od ostalih vojnih formacija na mnogo načina. Jedna od razlika je i novačenje žena, obvezni vojni rok za svakog izraelskog građanina u trajanju od tri godina (dvije za žene) te bliski odnosi između vojske, mornarice i zračnih snaga. IDF je također kroz povijest utjecao na izraelsko društvo, kulturu i političku scenu. Također koristi veliki broj tehnologija koje su razvijene u Izraelu, kao što je Merkava borbeni tenk. 2012., proračun IDF-a bio je 14,5 milijardi $. Nakon 1967., IDF je imao blisku suradnju sa američkom vojskom, pogotovo u razvoju novih oružja i tehnologija.

Građani arapskog podrijetla su često izuzeti iz obveznog služenja vojnog roka, a zanimljiva je činjenica da vojska veganima daje posebne dozvole kako bi kupili vlastitu hranu, te također čizme od umjetne kože.

## Doktrina

Glavna doktrina IDF sastoji se od sljedećih pretpostavki:

* Izrael si ne može priuštiti izgubiti nijedan rat
* vojno djelovanje je defenzivne prirode, bez teritorijalnih ambicija
* napori u izbjegavanju rata pregovorima
* sprječavanje eskalacije
* borba protiv terorizma
* smanjenje žrtava
* brzi završetak rata

* Vojnici u tenku tijekom vježbe
* Pilotkinje ispred borbenog zrakoplova
* Načelnik generalštaba 2011., Benny Gantz
* Ženski vojnici u Jeruzalemu
* Vojnička smotra

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice
* Činovi i medalje IDF-a
* Službeni blog Arhivirano 2012-01-13 na Wayback Machine-u
# Tuarezi

Oblasti u kojima žive Tuarezi
**Tuareg** je naziv koji se koristi za pripadnike srodnih berberskih plemena i naroda koji žive u zapadnoj i Sjevernoj Africi.

Tuarezi su skoro 3000 godina, koristeći pripitomljavanje deva, izgradili nomadsko društvo na temelju trans-saharske trgovine između sjevernoafričke obale i gradova na južnim rubovima Sahare. Krajem 19. i 20. vijeka su pružali žestok, ali ne baš previše uspješan otpor francuskim kolonizatorima koji su ukinuli njihovu plemensku organizaciju i bitno utjecali na njihov dotadašnji način života. Teritorija Tuarega je poslije podijeljena između novonastalih nezavisnih država - Nigera, Malija, Alžira, Burkine Faso i Libije. 1990-ih je to dovelo do krvavih oružanih sukoba između boraca za autonomiju Tuarega s jedne, te nigerskih i malijskih trupa s druge strane. Ti su sukobi koliko-toliko smireni davanjem automonije, iako su godine 2004. zabilježeni u Nigeru.

Tuarege često zovu "Plavim narodom", jer vole nositi plavu odjeću. Po vjeri su sunitski muslimani, ali im na religiju dosta utječe i drevna pred-islamska tradicija. Predstavljaju jedan od rijetkih muslimanskih naroda gdje muškarci umjesto žena pokrivaju lice.

Broj Tuarega je prilično teško ustanoviti - spominju se brojke od oko 100.000 do 3 miliona - ne samo zbog nomadskog načina života nego i velikih razlika među pojedinačnim plemenima. Mnogi Tuarezi se razlikuju po rasnim značajkama, te im je temelj zajedničke nacionalne svijesti u jeziku.
# Heuristika

Rečnik socijalnog rada definiše **heuristiku** kao nauku o metodama i principima pronalaženja novog.

Heuristika obuhvata metode i tehnike rešavanja problema, učenja i otkrivanja koji su bazirani na iskustvu. Heurističke metode se koriste da ubrzaju proces pronalaženja dovoljno dobrog rešenja u situacijama kada sprovođenje detaljnog istraživanja nije praktično. Primeri toga obuhvataju korištenje raznih uopštenih pravila, informisanog nagađanja, intuicije i zdravog razuma.

Preciznije se heuristika može definisati kao korištenje lako dostupnih informacija, čija primena nije strogo određena, za kontrolu rešavanja problema od strane ljudi i mašina.

## Reference
# Sid Meier

| Sid Meier |
| --- |
|  |
| Rođenje | 24. februara 1954.  (1954-02-24) |
| Zanimanje | programer video igri |
| Suprug/a | Susan Meier |
| Djeca | Ryan Meier |

**Sid Meier** (24. 2. 1954. – ) je kanadsko-američki programer video igara koji je najpoznatiji po seriji Civilization, a ujedno je bio jedan od suvlasnika kompanija Microprose i Firaxis. Za svoj rad u industriji video igara dobio je 1999. nagradu za životno djelo.

## Popis igara

## Games

* *Spitfire Ace* (1982)
* *HellCat Ace* (1982)
* *Floyd of the Jungle* (1982)
* *NATO Commander* (1984)
* *Solo Flight* (1984)
* *Kennedy Approach* (1985)
* *F-15 Strike Eagle* (1985)
* *Silent Service* (1985)
* *Gunship* (1986)
* *Sid Meier's Pirates!* (1987)
* *F-19 Stealth Fighter* (1988)
* *F-15 Strike Eagle II* (1989)
* *Covert Action* (1990)
* *Railroad Tycoon* (1990),
* *Civilization* (1991)
* *Pirates! Gold* (1993)
* *C.P.U. Bach* (1993),
* *Colonization* (1994)
* *Civilization II* (1996)
* *Magic: The Gathering* (1997)
* *Sid Meier's Gettysburg!* (1997)
* *Sid Meier's Antietam]* (1998)
* *Sid Meier's Alpha Centauri* (1999)
* *Civilization III* (2001)
* *Sid Meier's SimGolf* (2002)
* *Sid Meier's Pirates!'* (2004)
* *Civilization IV*
* *Sid Meier's Railroads!*
* *Civilization Revolution* (2008)
* *Civilization IV: Colonization* (2008)
* *Civilization V* (2010)

## Izvori
# Zapadna Flandrija

| Zapadna Flandrija
 |
| --- |
|  |
|  |
| **U sastavu** | Belgije u Flandriji
 |
| **Upravni oblik** | provincija
 |
| **Službeni jezik** | nizozemski
 |
| **Glavni grad** | Brugge
 |
| **Guverner** | Carl Decaluwé
 |
| Površina
 | 3144 km²
 |
|  |
| **Stanovništvo** | 1.203.312
 |
| **Gustoća** | 383 stanovnika na km²
 |

**Zapadna Flandrija** (nizozemski: *West-Vlaanderen*, francuski: *Flandre-Occidentale*, njemački: *Westflandern*), jedna je od 10
provincija na koje je Belgija od 1995. administrativno podijeljena.

## Karakteristike

Zapadna Flandrija se prostire na krajnjem zapadu zemlje duž obala Sjevernog mora, i jednim malim dijelom uz granicu sa Nizozemskom, na
površini od 3 144 km² na kojoj živi 1 203 312 stanovnika.

Graniči sa provincijama: Istočna Flandrija, Flamanski Brabant i Hainaut.

## Administrativna podjela

Teritorij Provincije je administrativno podijeljen na 8 arondismana (okruga): Bruges, Diksmuide, Kortrijk, Ostende, Roeselare, Tielt, Veurne, Ypres; i 64 općina. Administrativni centar provincije je grad Brugge u kom je 2021. živjelo 118 467 stanovnika.

Većina općina pripada Flamanskoj zajednici, u kojoj se govori nizozemski sa zapadnoflandrijskim dijalektom.

## Reference

## Eksternalni linkovi

* *Provincie West-Vlaanderen* (`fr`)
# Kanupolo

Kanupolo
**Kanupolo** ilo **kajakpolo** skupni je vodeni sport koji igraju dvije ekipe po 5 članova u kajaku. Cilj napada je zabiti gol, a pobjednik je ekipa koja zabije više golova.

## Razvoj

Kanupolo se igra u mnogim državama svijeta, kao rekreacijski ili profesionalni sport. Svjetska prvenstva održavaju se svake dvije godine. Na međunarodnom planu sport organizira Kanupolski odbor ili Međunarodni kajakaški savez kao jednu od disciplina kajaka i kanua. 2005. kanupolo se igrao na Svjetskim igrama u Duisburgu pod nadzorom Međunarodnog olimpijskog odbora.

Sam kanupolo je mješavina vaterpola, košarke i kajakaštva.

## Vanjske veze

* Kanupolo
# Muhamed Mehmedbašić

| Muhamed Mehmedbašić |
| --- |
|  |
| Rođenje | Stolac, 1887.  |
| Smrt | Sarajevo, 29. svibnja 1943.  |
| Etnicitet | Bošnjak |
| Roditelji | Mehmed Mehmedbašić Nura Mehmedbašić |

**Muhamed Mehmedbašić** (1886 - 29. maj 1943) je bio pripadnik revolucionarne organizacije Mlada Bosna, koja je 28. juna 1914. godine izvršila atentat na austrougarskog prijestolonasljednika Franju Ferdinanda u Sarajevu. Poslije atentata je pobjegao u Crnu Goru i kasnije u činu potporučnika učestvovao u povlačenju srpske vojske preko Albanije. Zajedno sa pukovnikom Dragutinom Dimitrijevićem Apisom vođom grupe Crna Ruka osuđen je 1917. godine u Solunskom procesu na 15 godina zatvora za učešće u navodnoj zavjeri za pokušaj ubistva srpskog prijestolonasljednika Aleksandra Karađorđevića. Amnestiran je 1919. godine i vraća se u Sarajevo.

Muhamed Mehmedbašić je uhapšen i mučen od strane ustaških vlasti. Nakon puštanja iz zatvora umro je od posljedica torture 29. maja 1943. u Sarajevu.

## Reference

* Vladimir Dedijer, "Sarajevo 1914"
# Leibnitz

| Leibnitz
 |
| --- |
| Centar grada - Marijanski pilCentar grada - Marijanski pil |
|  |
|

|  |
| --- |
|  **Grb** |

 |
| Koordinate: ﻿ / ﻿ |
| **Država** |  Austrija
 |
| **Savezna zemlja** | Gornja Austrija
 |
| **Okrug (bezirk)** | Leibnitz
 |
|  |
| **Vlast**  |
|  - **gradonačelnik** | Helmut Leitenberger
 |
|  |
| **Površina**  |
|  - **Urbano područje** | 23.53 km²
 |
| **Visina** | 275
 |
|  |
| **Stanovništvo** (2017.)
 |
|  - **Urbano područje** | 11,630
 |
|  - **Urbana gustoća** | 517 stan./km²
 |
|  |
| **Vremenska zona** | UTC+1 (UTC+2)
 |
| **Poštanski broj** | 8430, 8435, 8451, 8462
 |
| **Pozivni broj** | +43 3452
 |
| **Službene stranice** www.leibnitz.at
 |
| Karta
 |
| Leibnitz
 |

**Leibnitz** čita se *Lajbnic* (slovenski: *Lipniza*) je grad na jugu Austrije od 12,176 stanovnika, on je i administrativni centar Okruga Leibnitz.

## Geografija

Leibnitz leži na jugu Štajerske u istoimenoj dolini pored ušća rijeke Sulm u Muru, u kraju poznatom po vinu.

Grad leži udaljen desetak km od granice sa Slovenijom i 33 km južno od Graza.

## Historija

Leibnitz je izrastao u neposrednoj blizini važnog rimskog naselja Flavia Solva. Prvi put je spomenut u dokumentima 970. pod imenom - *Lipizza*, već oko 1135. izrastao je u planski izgrađeno naselje, koje su 1532. razorile Osmanlije.

Sve do 16. vijeka Leibnitz je bio feud salzburgške nadbiskupije, tako da je status grada dobio tek 1913.

## Znamenitosti

Od znamenitosti Leibnitz ima parohijsku crkvu, koja je prvi put dokumentirana još 1170. Ta nekad gotička građevina restaurirana je baroknom stilu početkom 18. vijeka. Pored nje značajan je i kapucinski samostan sa crkvom (posvećena 1639.) i barokni marijanski pil iz 1744.

Pored grada u trgovištu Wagna nalazi se palača Retzhof iz 17. vijeka.

Nedaleko od centra leže jezera Sulm i Plank, tako da preko ljeta u njemu ima puno turista kupača.

## Privreda

Oko 67 % od svih zaposlenih 1991. radilo je u tercijarnom sektoru. Industrija Leibnitza proizvodi tekstil, mlječne prerađevine, bezalkoholna pića, predmete od metala, plastike i drva. Značajna grana lokalne ekonomije je i građevinarstvo.

Pored grada leže hidroelektrane na Muri - Obervogau, podignuta 1977 (snage 13 MW) i Gabersdorf, podignuta 1974 (snage 14.5 MW).

## Pobratimski gradovi

* Austrija, Gumpoldskirchen
* Italija, Mira
* Zelenortska Republika, Pedra Badejo

## Reference

## Vanjske veze

* *Službene stranice Leibnitza* (`de`)
# Megali Idea

*Za drugo značenje vidi Velika Grčka*
Grčki i francuski predlog na Pariskoj mirovnoj konferenciji 1919.
**Megali idea** ili **Velika ideja** (grčki: Μεγάλη Ιδέα) je bila grčki plan o objedinjavanju svih grčkih zemalja sa grčkom maticom u jednu državu koja bi objedinjavala današnju Grčku, Trakijsko poluostrvo (evropski deo današnje Turske), maloazijska obala Egejskog mora i maloazijska obala Mramornog mora.

Nastala je u XIX veku posle grčkog rata za nezavisnost, a svoj vrhunac je dobila početkom XX veka kada je po okončanju Prvog svetskog rata oko ovih teritorija izbio grčko-turski rat. Pored početnih uspeha Grci su na kraju u potpunosti izgubili rat, što je dovelo do velike migracije stanovništva.

Kraj rata se smatra za kraj Velike Ideje jer su njegovim okončanjem nestali njeni osnovni uslovi objedinjavanja svih prostora na kojima Grci čine većinu stanovništva.

Podršku ovoj ideji davali su venizelisti.

## Vanjske veze
# Anime News Network

Anime News Network
|  |
| URL
 |  |
| Komercijalan? | da |
| Tip
 | anime |
| Registracija | potrebna za sudjelovanje u forumima |
| Jezik | engleski |
| Posednik
 | Christopher MacDonald
 |
| Autor
 | Justin Sevakis |
| Početak rada | 1998. |
| Alexa rank | 5.786 (2014) |

**Anime News Network** (**ANN**) je anime website koji izvještava o statusu animea, mangi, video igrica, popularne japanske glazbe i drugim temama vezanim uz animea za Sjevernu Ameriku, Australiju i Japan. Povremeno govori i o drugim događanjima diljem svijeta. Website sadrži recenzije i drugi urednički sadržaj, internetske gdje čitatelji raspravljaju o trenutnim događajima te opsežan enciklopedijski sadržaj o animeima i mangama, poput sadržaja, ocjene korisnika, glasovnim ulogama i dr.

Anime News Network je osnovao Justin Sevakis u julu 1998. te danas tvrdi da je vodeći engleski izvor informacija i vijesti o animeima i mangama na internetu. Website uređuje i časopis *Protoculture Addicts*. Postoje različite verzije vijesti za SAD, Australiju i Ujedinjeno Kraljevstvo.

## Reference

## Vanjske veze

* Zvanični website
# Apstraktni ekspresionizam

| Apstraktni ekspresionizam Abstract expressionism |
| --- |
| Jackson Pollock: *Action painting*Jackson Pollock: *Action painting* |
|  |

**Apstraktni ekspresionizam** je uglavnom slikarski pokret. Osnovna tematika se sadrži u izražavanju emocija putem nepredmetnih formi i proizvoljnog kolorita. Za podlogu se koriste platna velikih (monumentalnih) dimenzija, jaki kontrasti boja i slobodni (gestualni) pokreti četke i kista.

Pojam apstaktni ekspresionizam prvi je upotrijebio američki kritičar umjetnosti Robert Koatis, 1946 godine.

Pokret nastaje u New Yorku u kvartu Grinvič), sredinom četrdesetih godina 20. vijeka. Drugačija imena za apstraktni ekspresionizam su: slikarstvo akcije (action painting) i Njujorška škola. Bio je to prvi umjetnički pravac koji je nastao na američkom tlu. Prve manifestacije pokreta vežu se za slikara Arshila Gorkog, koji pod utjecajem umjetnosti nadrealizma i slikara kao što su Juan Miró i Pablo Picasso postavlja bazu forme i izraza apstraktnog ekspresionizma.

Kao i u nadrealizmu teorije psihoanalize Sigmunda Frojda i Karla Junga su intelektualna i predmetna osnova. Nadrealizam stiže u SAD-e preko umjetnika koji napuštaju Evropu zbog Drugog svjetskog rata, među kojima su Piet Mondrian i Max Ernst, bili najznačajniji za apstraktni ekspresionizam. Raskidanje tih umjetnika sa 'tradicijom' umjetnosti su inspirisale revolucionarni nagon apstraktnog ekspresionizma. Pokret se održao na umjetničkoj sceni sve do pojave Pop arta, šezdesetih godina, omogućivši New Yorku da zamjeni Pariz kao svjetski centar umjetničkih zbivanja.

Karakteristike predstavljanja u apstraktnom ekspresionizmu su proizvoljni oblici, linije, boje, teksture i forme, ne slijedeći prirodu ni realnost. Naizgled ne postoji kontrola, iako je sam proces slikanja, koji je od velike važnosti za apstraktne ekspresioniste, pod direktnom kontrolom umjetnika. Dozvoljene su 'greške' i slučajno nastale forme idu u prilog kompletnog umjetničkog doživljaja.

**Apstraktni ekspresionizam** se može nazvati i egzistencijalističkom umjetnošću, pošto se u djelima tih umjetnika konstantno pojavljuje traženje identiteta i odgovora na pitanja o ljudskoj egzistenciji. Lične, unutrašnje psihološke borbe, spoljašnja sprega između čovjeka i prirode i traženje duhovne ravnoteže, su osnovne ideje umjetnika ovog pokreta. Serijsko stvaranje slika i njihove podjele na serije od strane njihovih stvaraoca, podkrepljuje teze ove vrste.

## Glavni predstavnici

* James Brooks
* Arshile Gorky
* Barnett Newman
* Willem de Kooning
* Jean-Paul Riopelle
* Clyfford Still
* Lee Krasner
* Mark Rothko
* Robert Madervil
* Philip Gaston
* Franz Kline
* Hans Hofmann
* Jackson Pollock
# Northern Lights (film, 1978)

| Northern Lights |
| --- |
| Režija | John Hanson Rob Nilsson |
| Producent | Rob Nilsson John Hanson |
| Uloge | Robert Behling Susan Lynch Joe Spano |
| Muzika | Ozzie Ahlers |
| Fotografija | Judy Irola |
| Premijera | 12. jula 1978 (1978-07-12) |
| Zemlja |  Sjedinjene Države |
| Jezik | engleski |

Northern Lights (srpskohrvatski: *Sjeverna svjetlost* ili *Polarna svjetlost*) je američki igrani film snimljen 1978. godine u režiji Johna Hansona. Po žanru je historijska drama, a radnja se događa u Sjevernoj Dakoti početkom 20. vijeka i prikazuje kako su se tamošnji farmeri, ogorčeni iskorištavanjem od strane banaka ili velikih korporacija udružili u populistički pokret poznat pod imenom Nestranačka liga. *Northern Lights* je napravljen s niskim budžetom u nezavisnoj produkciji na autentičnim lokacijama, pri čemu se sa izuzetkom troje glavnih glumaca, koristili naturščici. Samo snimanje su obilježile nepovoljne vremenske prilike, prije svega neuobičajena hladnoća zbog čega su filmaši morali pojedine scene snimati u izuzetno kratkim intervalima. Prikazan je Kanskom festivalu gdje je osvojio nagradu Camera d'Or.

## Reference

## Vanjske veze

* *Northern Lights* na sajtu IMDb
* Cannes Film Festival at IMDb Arhivirano 2010-04-11 na Wayback Machine-u.
# Stranger Than Paradise

| Stranger Than Paradise |
| --- |
|  |
| Režija | Jim Jarmusch |
| Producent | Sara Driver |
| Scenario | Jim Jarmusch |
| Uloge | John Lurie Eszter Balint Richard Edson Cecillia Stark |
| Muzika | John Lurie |
| Fotografija | Tom DiCillo |
| Montaža | Jim Jarmusch Melody London |
| Studio | Cinesthesia Productions Inc. |
| Distribucija | The Samuel Goldwyn Company |
| Premijera | 16. maja 1984 (1984-05-16) |
| Trajanje | 89 min. |
| Zemlja |  Sjedinjene Države  Zapadna Njemačka |
| Jezik | engleski mađarski |
| Budžet | 100.000 US$ |
| Bruto prihod | 2,436.000 $ |

Stranger Than Paradise (srpskohrvatski: *Čudnije od raja*) je američko-zapadnonjemački igrani film snimljen 1984. godine u režiji Jima Jarmuscha, poznato kao prvo značajnije ostvarenje u njegovoj filmografiji, odnosno jedan od najhvaljenijih i najuticajnijih američkih art filmova 1980-ih.

Po žanru je nominalno komedija, a radnja, podijeljena u tri dijela, prikazuje pustolovine sitnih njujorških kockara Willieja (koga tumači John Lurie) i Eddieja (koga tumači Richard Edson) nakon što je Willieju u posjet iz Mađarske došla njegova 16-godišnja rođaka Eva (čiji lik tumači Eszter Balint).

*Stranger Than Paradise*, koji je originalno nastao kao kratki film 1982. godine, i koga je Jarmusch naknadno proširio i dosnimio, se isticao apsurdnim humorom, ali i time da se sve vrijeme koriste dugi, neprekinuti kadrovi. Film, koji je velikim dijelom nastao zahvaljujući Jarmuschovom kolegi Wimu Wendersu, koji je Jarmuschu bio poklonio višak filmske vrpce preostao nakon završetka filma *Stanje stvari*, je prikazan na Kanskom festivalu gdje je dobio nagradu Camera d'Or. Iste je godine prikazan i na festivalu u Locarnu gdje je osvojio Zlatni leopard. Ti su uspjesi, kao i beskompromisno odbacivanje hollywoodskih narativnih i stilskih konvencija, omogućili Jarmuschu da stvori reputaciju jednog od rijetkih preostalih autora američke kinematografije, odnosno prvaka američke nezavisne scene.

## Uloge

* John Lurie ... Willie
* Eszter Balint ... Eva
* Richard Edson ... Eddie
* Cecillia Stark ... Tetka Lotte
* Danny Rosen ... Billy
* Rammellzee ... Čovjek sa novcem
* Tom DiCillo ... Prodavač avio-karata
* Richard Boes ... Tvornički radnik
* Rockets Redglare, Harvey Perr i Brian J. Burchill ... Igrači pokera
* Sara Driver ... Djevojka sa šeširom
* Paul Sloane ... Vlasnik motela

## Vanjske veze

* *Stranger Than Paradise* na sajtu IMDb
* *Stranger Than Paradise* na filmskoj bazi podataka TCM
* *Stranger Than Paradise* na Rotten Tomatoes-u (`en`)
* *Stranger Than Paradise* na Box Office Mojo-u
* *Stranger Than Paradise: Enter Jarmusch* an essay by Geoff Andrew at the Criterion Collection
# Kasna antika

**Kasna antika** (njemački: *Spätantike*) je izraz kojim se opisuje period historije Evrope i mediteranskog svijeta koji predstavlja završni dio starog vijeka, odnosno prijelaz od starog vijeka u (rani) srednji vijek. Kao njegov početak se obično uzima godina 284. kada je nad tadašnjim Rimskim Carstvom vlast preuzeo car Dioklecijan i uspostavio novi politički režim dominata. Kao kraj se tradicionalno uzima kraj Starog vijeka, odnosno godina 476. i pad Zapadnog Rimskog Carstva. Novije generacije historičara su, međutim, počele pojam kasne antike širiti i na kasnije periode, te se kao datumi konačnog kraja antike ponekad navode 529. godina - kada je bizantski car Justinijan zatvorio posljednje ne-kršćanske škole - odnosno sredina 7. vijeka i muslimanska osvajanja koja je dovela do trajne političke, kulturne i ekonomske podjele u antici dotada jedinstvenog prostora Mediterana.

Kasna antika je bila period velikih političkih, ekonomskih i kulturnih promjena, od kojih je najvažnije uvođenje kršćanstva kao službene, a na kraju i jedine dozvoljene religije na prostoru Rimskog Carstva, što je dovelo do postepenog nestanka dotadašnje grčko-rimske kulture, odnosno Velika seoba naroda koja je drastično izmijenila etnički sastav i kulturna obilježja velikih dijelova Evrope. U političkom smislu je najvažniji događaj bio pad Rimskog Carstva čijim je nestankom na Zapadu stvoren vakuum koji su ispunila *barbarska kraljevstva* koja će se postepeno transformirati u zametke današnjih nacionalnih država.

Evropska historiografija tradicionalno kasnu antiku opisuje kao arhetip slabljenja i propadanja civilizacije odnosno društvenog kolapsa. Izraz "kasna antika" se, dijelom i zbog toga, razvio u njemačkoj historiografiji kako bi ukazao da je taj proces prijelaza iz Starog u Srednji vijek bio mnogo postepeniji, složeniji; njime se, između ostalog, nastoji istisnuti i dotada popularni izraz *Mračno doba* koji se smatra neobjektivnim i "politički nekorektnim".

## Vanjske veze

* New Advent — The Fathers of the Church, a Catholic website with English translations of the Early Fathers of the Church.
* ORB Encyclopedia's section on Late Antiquity in the Mediterranean from ORB
* Overview of Late Antiquity, from ORB
* Princeton/Stanford Working Papers in Classics, a collaborative forum of Princeton and Stanford to make the latest scholarship on the field available in advance of final publication.
* The End of the Classical World Arhivirano 2010-01-10 na Wayback Machine-u, source documents from the Internet Medieval Sourcebook
* Worlds of Late Antiquity Arhivirano 2005-06-06 na Wayback Machine-u, from the University of Pennsylvania