Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Legalizam (filozofija)

U drevnoj Kini **legalizam** (kineski: 法家; Hanyu Pinyin: *Fǎjiā*; Wade-Giles: *Fa-chia*; doslovno "Pravna škola") je bila jedna od četiri glavne filozofske škole u periodu Proljeća Jeseni i periodu Zaraćenih država (ostala tri su bili konfucijanstvo, daoizam i mohizam). Taj period (od 770. do 221. pne.) je karakteriziralo veliko kulturno intelektualno vrenje u Kini, koje je proizvelo Sto škola mišljenja. U Kini je pod vodstvom Li Sija njegova vrsta legalizma postala dominantnom ideologijom. Neki naučnici vjeruju kako je Li Sijev oblik legalizma bio jedna od najranijih totalitarnih ideologija.
**Legalizam** je također značajan po tome što je bio prvenstveno pragmatična politička filozofija koja se nije bavila "višim" i "dubljim" pitanjima kao što su priroda i smisao života. Karakteristična je i po maksimama kao "kada se mijenja epoha, legalizam je čin poštovanja svih zakona", a esencijalno načelo mu je jurisprudencija. "Legalizam" se podrazumijavo kao "politička filozofija koja promiče štovanje zakona", i kao takva se razlikovala od zapadnjačkog pojma legalizma. Najpoznatiji zagovornik legalizma Han Fei (韓非) vjerovao je da vladar mora vladati svojim podanicima na osnovu tri načela:

1. Fa (kineski: 法; pinyin: fǎ; doslovno "zakon ili načelo"): Zakoni moraju biti pisani i objavljeni. Sve osobe pod vladarom su jednake pred zakonom. Zakoni moraju nagraditi one koji ih poštuju i kazniti one koji ih pokušaju prekršiti. Tako se garantira da će sve akcije biti predvidljive. Uz to, važno je da državom upravlja pravni sistem, a ne vladar. Ako se zakoni uspješno primjenjuju, čak će i slab vladar biti jak.
2. Shu (kineski: 術; pinyin: shù; doslovno "metoda, taktika ili umijeće"): Vladar mora koristi posebne taktike i "tajne" kako nitko drugi ne bi preuzeo nadzor nad državom. Posebno je bitno da nitko ne može shvatiti vladarove motive, i tako nitko ne može znati kakvim postupanjem može napredovati pod njegovom vladavinom, s izuzetkom poštovanja 法 ili zakona.
3. Shi (kineski: 勢; pinyin: shì; doslovno "legitimitet, vlast ili karizma"): Pozicija vladara, a ne sam vladar, drži vlast. Stoga je za pravog vladara nužno analizirati trendove, kontekst i činjenice.

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ovaj članak sadrži kineski tekst.** Bez pravilne podrške za renderiranje, možete vidjeti upitnike, kvadrate i druge simbole umjesto kineskih znakova.
 |

## Fusnote

## Vanjske veze

* "Chinese Legalism: Documentary Materials and Ancient Totalitarianism"
* Legalist texts (Chinese)
* "The Book of Lord Shang"
# Kancelar Kine

**Kancelar** (tradicionalni kineski: 丞相 or 宰相), prevođen i kao  **Prvi ministar**, **Premijer** ili **Vrhovni savjetnik**, je titula koju su nosili najviši funkcionari carske vlasti u drevnoj Kini. Kancelar se također može odnositi i na poseban položaj u carskoj vlasti, prvi put ustanovljen pod dinastijom Qin (221. pne. -206. pne.) kao "načelnik svih državnih službenika". Izraz se pod različitim imenima kroz kinesku historiju, a opseg ovlasti vezan uz taj položaj se razlikovao čak i u svakoj pojedinoj dinastiji.

## Povezano

* Popis premijera Kine

## Izvori

* Li, Konghuai (2007) (Chinese). *History of Administrative Systems in Ancient China*. Joint Publishing (H.K.) Co., Ltd.. ISBN 978-962-04-2654-4.
* Wang, Yü-Ch'üan (June 1949). „An Outline of The Central Government of The Former Han Dynasty”. *Harvard Journal of Asiatic Studies* **12** (1/2): 134–187. DOI:10.2307/2718206.
# Chen (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Chen** (陳) je bila jedna od manjih država u drevnoj Kini za vrijeme perioda Proljeća i Jeseni. Gotova sva teritorija se temeljila na jednom jedinom gradskom naselju u današnjem Huaiyangu u ravnicama istočne provincije Henan. U to vrijeme je Chen pripadala južnom dijelu kineske civilizacije, te graničila s Chuom.

Kraljevska porodica Chena je tvrdila da potiče od cara Shuna. Prema tradiciji, nakon što je godine 1046. pne. svrgnuo dinastiju Shang, kralj Wu od Zhoua je tražio grnčara po imenu Gui Man (媯滿), Shunovog potomka, te mu dao feudalno leno zvano Chen.

Država Chen je kasnije postala Chuov satelit, te se na strani države Chu borila u bitci kod Chengpua. Chu je konačno anektirao Chen godine 479. pne. Mnogi obični stanovnici države Chen su tada uzeli ime svoje bivše domovine kao porodično ime, te se smatra kako od njih potiče većina današnjih Kineza s prezimenom Chen. Nakon što je Ying, drevni glavni grad Chua, uništen neko vrijeme je Chen služio kao prijestolnica Chua.

## Povezano

* Yuan Taotu
# Hua (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Huáguó (滑国)** je izraz koji drevni kineski izvori koriste za vazalnu državu Zapadnog Zhoua koja je postojala u današnjoj kineskoj provinciji Henan. Navodi se kako je vladajuća elita države pripadala kraljevskoj porodici Zhoua. Usprkos toga, Hua je u periodu Proljeća i Jeseni uništena godine 627. pne. od strane države Qin.

Često se zna miješati s Huá (滑), kasnijim plemenom Heftalita.
# Chu (država)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |
| --- |
| **楚國 Država Chu** |
| Kraljevina
 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ←    ←  | **oko 1030. pne – 223. pne** |  →    → |

 |
| **Glavni grad** | Dan Yang (丹陽) od ~1030-~680. pne. Ying (郢) u periodu ~680-278. pne. Shouchun u peridou 241-224. pne.
 |
| **Jezik/ci** | Starokineski jezik, ostali ne-kineski jezici, uključujući Baiyue jezike
 |
| **Religija** | Šamanizam, štovanje predaka, Daoizam
 |
| **Vlast** | Monarhija, feudalizam
 |
|  - –
 | Nasljedni vojvode i kraljevi porodičnog klana Mi-Xiong(芈熊)
 |
| **Kancelar** |
|  - –
 | Razni premijeri
 |
| **Historija** |  |
|  - Osnovana Xiong Yi za vrijeme vladavine kralja Chenga od Zhoua
 | oko 1030. pne
 |
|  - poražena od Qina za vrijeme Ying Zhenga
event1 =

 | 223. pne
 |
| **Valuta** | Kineska kovanica, zlatne kovanice
 |

 |

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

| Zaraćene države
 |
| --- |
| Dinastija Zhou
 |
| **Velike države** |
| Qin
 |
| Chu
 |
| Han
 |
| Zhao
 |
| Wei
 |
| Qi
 |
| Yan
 |
| **Manje države** |
| Song
 |
| Shu
 |
| Zou
 |
| Lu
 |
| Teng
 |
| Zhongshan
 |
| Yue
 |
|  |

**Chǔ** (楚|楚) je bilo kraljevstvo na području današnje srednje i južne Kine u periodu Proljeća i Jeseni period (722-481. pne.) te Zaraćenih država (481-221. pne.). Vladajuća dinastija je imala prezime *mi* (芈), i ime klana *xiong* 熊, te prvotno imala plemićki status *zi*, koja otprilike odgovara zapadnom rangu vikonta.

Originalno se zvala **Jing** (荆|荆) potom kao **Jingchu** (荆|荆 楚|楚). Na vrhuncu moći, kraljevstvo Chu je držalo prostrane teritorije, uključujući današnje provincije Hunan, Hubei, Chongqing, Henan, Shanghai i dijelove Jiangsua. Glavni grad Chua je bio u Yingu (郢|郢), oko suvremenog Jingzhoua u provinciji Hubei.

## Historija

Područje Chua je nastanjivao drevni narod **Chu**, po kome je država i dobila ime. Njeni prvi vladari su, međutim, bili plemići povezani s dinastijom Zhou. Njima je zemljište u leno dao kralj Cheng od Zhoua.

U Periodu Proljeća i Jeseni, Chu se istakla sposobnošću absorbiranja manjih država, pa je s vremenom počela ugrožavati druge kineske države na sjeveru. Njen pohod je privremeno zaustavljen u velikoj bitci kod Chengpua. Chu je snagu očuvala i u periodu Zaraćenih država, ali je u 4. vijeku pne. njena moć počela slabiti. Godine 223. pne. je kao posljednja država pod vlast države Qin, čime je konačno ujedinjena Kina.

## Izvori

* *Defining Chu: Image And Reality In Ancient China*, Edited by Constance A. Cook and John S. Major, ISBN 0-8248-2905-0
* So, Jenny F., *Music in the Age of Confucius*, ISBN 0-295-97953-4
* Cook, Constance. *Death in Ancient China: The Tale of One Man's Journey*. Leiden: Brill, 2006 ISBN 90-04-15312-8
# Jin (država)

|  |
| --- |
| **Upozorenje**: *Nije specificirana vrijednost za "ime\_genitiv"* |
|

|  |
| --- |
| **晉國 Država Jin** |
| Vojvodstvo
 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **11. vijek pne.–349. pne.** |  ?    ?    ? |

 |
| **Glavni grad** | *Nije naveden* |
| **Politička struktura** | Vojvodstvo
 |
| **Historija** |  |
|  - Uspostava
 |  |
|  - Prestanak
 |  |
| **Valuta** | Kineska kovanica; lopatasta kovanica
 |

 |

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Jin** (tradicionalni kineski: 晉; pojednostavljeni kineski: 晋; pinyin: Jìn) bila je drevna kineska država, jedna od najmoćnijih u Periodu Proljeća i Jeseni, smještena u današnjoj provinciji Shanxi. Jin je osnovao Tang Shuyu, potomak kraljevske porodice Zhou. Pred kraj Perioda Proljeća i Jeseni, se raspao na tri dr
ave: Han, Zhao i Wei. Raspad Jina se ponekad smatra početkom perioda Zaraćenih država; sve tri države su imale važnu ulogu u tom periodu.

Vjerojatno najveći od svih vladara Jina bio je vojvoda Wen od Jina, drugi od Pet hegemona u Periodu Proljeća i Jeseni. Rođen kao Chóngěr 重耳, bio je drugi po redosljedu nasljedstva i nitko nije očekivao da će postati vojvoda. Plašeći se atetntata, pobjegao je iz zemlje u Qin za vrijeme vladavine njegovog brata vojvode Xiana, te se vratio nakon što je vojvoda Xian ubijen.

Kao vojvoda je doveo Jin do slave - vodio je mnoge ratove sa svojim najljućim suparnikom, državu Chu (od čega je bila najpoznatija pobjeda u bitci kod Chengpua 632. pne.), te promicao strategiju prvog Hegemona, vojvode Huana od Qija - "Štovanje kralja i obrana od barbara", pri čemu je kralj bio vladar Zhoua u Luoyangu. Vojvoda je bio poznat po viteškim načelima - nakon rata sa svojim saveznikom, kraljem Qina, naredio je da se odnosi dvije države vrate na normalu te čak sagradio spomenike u čast žrtava koje su podnijeli Qin vojnici. Kineski izraz "Prijateljstvo Qina i Jina", koji znači neraskidivu vezu, potječe iz tog perioda.

Jin je, pak, kroz svoje postojanje imao problema s borbama za nasljedstvo. Tako su vladari Jina godine 746. pne. osnovali sjeverno od prijestolnice grad po imenu Quwo (曲沃). Godine 679. pne. vellmože iz Quwoa su uzurpirali prijestolje Jina. Vojvoda Xian od Jina je, pak, bio poznat po krvavim čistkama vlastite porodice.

Jin je imao nekoliko glavnih grdova. Prvi je bio Tang (唐); njegovi ostaci se nalaze u suvremenom Qucun (曲村). Prijestolnica je potom premještena u E (鄂), potom Jiang (绛) i konačno Xintian (新田). Ostaci Xintiana se nalaze u suvremenoj Houmi.

Jin je službeno prestao postojati 403. pne. kada su velmože Weija, Zhaoa i Hana otišlui kralju Zhoua u Luoyang kako bi ih se proglasilo samostalnim vojvodama. Većina historičara, međutim, te tri države zajednički naziva "3 Jina".
# Lu (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Lu** (tradicionalni kineski: 魯; pojednostavljeni kineski: 鲁; pinyin: Lǔ) je bila drevna država u Kini za vrijeme perioda Proljeća i Jeseni. Osnovana je u 10. vijeku pne., a njeni vojvodi su kao svoje porodično ime koristili "Ji". Prvi vojvoda je bio Ji Boqin, sin Ji Dana, tadašnjeg premijera na dvoru dinastije Zhou. Glavni grad države bio je Qufu, a teritroija je pokrivala centralna i jugozapadna područja današnje provincije Shandong. Na sjeveru se graničila s moćnom državom Qi a na jugu s državom Chu. Iako je invazija Qija odbijena u bitci kod Changshaoa 684. pne., država je bila u stalnom slabljenju za vrijeme perioda Proljeća i Jeseni. Vlast Lua se s vremenom raskolila na tri moćna vladara - Jisuna, Mengsuna i Shusuna. Lu je godine 256. pne. anektiran od države Chu.

Lu je bila rodna država Konfucija. U njoj su napisani i *Anali Proljeća i Jeseni*. Još jedno veliko historijsko djelo - Zuo Zhuan ili *Anali Zuoa* također su napisani u Luu.
# Shu (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

| Zaraćene države
 |
| --- |
| Chu
 |
| Han
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zhao
 |
| Dinastija Zhou
 |
|  |

**Shu** (蜀) je bila drevna država u današnjem kineskom Sichuanu. Shu je svoju moć temeljila na kontroli nad ravnicom Chenhdu, a teritorija joj je pokrivala centralni i zapadni dio Sečuanske kotline, kao i gornji dio doline rijeke Han. Shu je osvojila država Qin godine 316. pne. Glavni grad joj je bio Chengdu.

## Povezano

* An Duong Vuong
* Jinsha
* Sanxingdui

## Reference

* Sage, Steven F., *Ancient Sichuan and the Unification of China*, ISBN 0-7914-1038-2
# Song (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

| Zaraćene države
 |
| --- |
| Chu
 |
| Han
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zhao
 |
| Dinastija Zhou
 |
|  |

**Sòng** (宋國) je bila drevna kineska država iz perioda Istočnog Zhoua, odnosno Proljeća i Jeseni (770-476. pne.). Glavni grad države je bio Shangqiu (商丘).

Song je važnom državom postao 701. pne., kada je politički brak između Gospe Yong od Songa (宋雍氏) i vojvode Zhuanga od Zhenga (kao i zarobljavanje vodećeg ratnika Zhai Zhonga (祭仲)) omogućilo Songu da utječe na vlast u Zhengu.

Godine 651. pne. vojvoda Huan od Songa (宋桓公) je umro, a naslijedio ga je Vojvoda Xiang od Songa (宋襄公) koji je vladao od 651. do 637. pne.. On se smatra jednim od najvećih vladara Songa, odnosno jednim od Pet Hegemona. Njegova je vlast završila u sukobu s državom Chu.

Mozi u svojoj knjizi "Očito postojanje duhova", spominje kako su "Anale Proljeća i Jeseni" imali dinastija Zhou, Yan i Qi. "Songovi Anali Proljeća i Jeseni" nisu preživjeli.

Godine 318. pne. Song je proglasio nezavisnost od Zhoua, ali je 286. pne. anektiran od države Qin.
# Wu (država)

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

**Wu** (吳) je bila država u Kini za vrijeme Period Proljeća i Jeseni. Država Wu se nalazila na ušću rijeke Yangtze (Chang Jiang) istočno od [[Država Chu]|države Chu]]. Drevni kineski historičari su je smatrali polu-barbarskom. Glavni grad joj je bio Suzhou.

Prema Sima Qianu, vladari Wua su tvrdili da potječu od Taiboa, starog strica kralja Wena od Zhoua. Shvativši da je mlađi brat Jili mudriji od njega, odnosno da više zaslužuje prijestolje, Taibo je pobjegao u zemlju Wu i tamo se naselio. Tri generacije kasnije je kralj Wu od Zhoua pobijedio posljednjeg kralja dinastije Shang te dao feud nasljednicima Taiboa u Wuu.

Država Jin je pomogla Wuov uspon kao vrijedan saveznik protiv države Chu. Wu se protiv Chua pobunio godine 584. pne. Poticaj je dao Wuchen, ministar države Jin koji je prije toga prebjegao iz Chua.

Poslije toga je Wu stalno prijetila Chuu sa jugoistoka. Wu je njegovao dobre odnose s vazailma Chua u dolini Yangtze kako bi oslabio vlast Chua. Godine 506. pne. Wu je pokrenuo iznenadni napad na Chu i zauzeo njen glavni grad. Poslije toga je Wu nakratko bila najmoćnija kineska država, te je između ostalog vodila pohod protiv države Qi godine 484. pne.

Wu je, pak, bila pod prijetnjom mlade Države Yue s juga, a koja je saveznika našla u Državi Chu. Iako je Wu pobijedila Yue u velikoj bitci 494. pne. nije uspjela pokoriti tu državu, dijelom i zato što je Yue podmitila važnog ministra Wua. Godine 482. je Yue, dok je Wu vodila pohod na sjeveru, izvršila iznenadni napad i zauzela glavni grad Wua. Na kraju je Država Yue pokorila Državu Wu godine 473. pne.

## Povezano

* Kralj Liao od Wua
* Kralj Helu od Wua
* Kralj Fuchai od Wua
* Wu Zixu
* Sun Tzu

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ovaj članak sadrži kineski tekst.** Bez pravilne podrške za renderiranje, možete vidjeti upitnike, kvadrate i druge simbole umjesto kineskih znakova.
 |

## Reference
# Država Yue

| Proljeće i Jesen
 |
| --- |
| Cai
 |
| Cao
 |
| Chen
 |
| Chu
 |
| Hua
 |
| Jin
 |
| Lu
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Wu
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zheng
 |
| Ova kutijica: pogledaj • razgovor • uredi |

| Zaraćene države
 |
| --- |
| Chu
 |
| Han
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zhao
 |
| Dinastija Zhou
 |
|  |

**Yue** (kineski: 越國; pinyin: yuègúo) je bila država u Kini za vrijeme perioda Proljeća i Jeseni i Zaraćenih država, smještena u suvremenom Zhejiangu. Za vrijeme Proljeća i Jeseni, glavni grad je bio u Guijiu (会稽), nedaleko od suvremenog grada Shaoxinga. Nakon osvajanja Wua, kraljevi Yuea su svoju prijestolnicu pomakli na sjever, u bivšu prijestolnicu Wua (suvremeni Suzhou).

Prema Sima Qianu, vladari te države su smatrali kako vode porijeklo od Yua Velikog, a Guoyu spominje kako je njihovo prezime bilo Mi (isto kao i kraljevi Chua).

Drevni kineski tekstovi ne spominju Yue sve dok se nije krajem 6. vijeka pne. našla u sukobu sa svojim sjevernim susjedom - Wuom. Nakon nekoliko decenija sukoba kralj Goujian od Yuea je uspio poraziti i anektirati Wu godine 473. pne., pa je tako Yue postala jedna od najmoćnijih država na početku perioda Zaraćenih država.

Godine 334. pne. je Država Yue, pod vladavinom Wu Jianga, šestog po redu potomka Goujiana, poražena i anektirana od Chua. Drugi sin Wu Jianga, Ming Di, imenovan je od vladara Chua da upravlja mjestom Wu Cheng (današnji okrug Wu Xing u provinciji Zhejiang), te je dobio titulu markiza od Ou Yang Tinga . Nakon što je Chu poražena od Qina godine 223. pne., titulu je ukinuo Ying Zheng, car Qina. Potomci su uzeli prezime Ou, Ouyang ili Ou Hou (kasnije nestalo) u znak sjećanja na tu titulu.

Nakon pada Yuea, vladajuća porodica se preselila u Fujian te osnovala kraljevstvo Minyue, koje se održalo sve dok ga oko godine 150. pne. nije osvojila dinastija Hany. Gradovi Minyuea, sagrađeni od kamena, iskopani su u Fujianu te predstavljaju izvor podataka o pogrebnim običajima Yuea.

Država je bila poznata i po kvaliteti svoje metalurgije, posebno u slučaju mačeva. Primjeri uključuju vrlo dobro očuvani Mač Goujiana i mač kralja Zhou Goua (州勾). Znamenita ljepotica Xi Shi bila je rodom iz Yuea.

## Povezano

* Yue (narodi)

## Vanjske veze

* Eric Henry: The Submerged History of Yuè (*Sino-Platonic Papers* 176, May 2007; PDF)
# Han (država)

|  |
| --- |
| **Upozorenje**: *Nije specificirana vrijednost za "ime\_genitiv"* |
|

|  |
| --- |
| **韓國 Država Han** |
| Kraljevina
 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ?  | **403. pne–230. pne** |  ? |

 |
| **Glavni grad** | Yangzhai
 |
| **Religija** | kineska narodna religija, štovanje predake
 |
| **Vlast** | Monarhija
 |
| **Kralj** | Tang Shuyu
 |
| **Historija** |  |
|  - Uspostava
 |  |
|  - Prestanak
 |  |
| **Valuta** | kineska kovanica
 |

 |

| Zaraćene države
 |
| --- |
| Chu
 |
| Han
 |
| Qi
 |
| Qin
 |
| Shu
 |
| Song
 |
| Wei
 |
| Yan
 |
| Yue
 |
| Zhao
 |
| Dinastija Zhou
 |
|  |

Država Han
(Malo pečatno pismo, 220. pne.)
**Han** (韓國, *Hánguó*) (403. pne.-230. pne.) je bilo kraljevstvo u Kini za vrijeme peridoa Zaraćenih država. Ne smije se miješati s današnjom Južnom Korejom za koju se koristi isto kinesko slovo.

Teritorija joj je direktno priječila širenje Qina u Sjevernu kinesku ravnicu, pa je zbog toga bila česta meta Qinovih vojnih pohoda. Iako je Han pokušao provesti niz sveobuhvatnih reformi vojske i uprave, uglavnom pod znamenitim legalistom Shen Buhaijem, nikada se nije mogla suprostaviti Qinu. Tako je postala prva od drugih šest kineskih kraljevstava koje je pokorio Qin.

Qinova invazija Hanove provincije Shangdang (上党郡) je godine 260. pne. dovela do bitke kod Changpinga, jedne od najkrvavijih u kineskoj i svjetskoj historiji.

## Popis vladara Hana

| Titula/e
 | Osobno ime
 | Vladavina
 |
| --- | --- | --- |
| Suvereni u predržavnom periodu
 |
| Vikont Xian od Hana 韓獻子
 | Hán Jué 韓厥
 |  |
| Vikont Xuan od Hana 韓宣子
 | Hán Qǐ 韓起
 |  |
| Vikont Zhen od Hana 韓貞子
 | Hán Xū 韓須
 |  |
| Vikont Jian od Hana 韓簡子
 | Hán Bùxìn 韓不信
 |  |
| Vikont Zhuang od Hana 韓莊子
 | Hán Gēng 韓庚
 |  |
| Vikont Kang od Hana 韓康子
 |  |  |
| Vikont Wu od Hana 韓武子
 | Hán Qǐzhāng 韓啓章
 | 424. pne. – 409. pne.
 |
| Državni poglavari
 |
| Markiz Jing od Hana 韓景侯
 | Hán Qián 韓虔
 | 408. pne. – 400. pne.
 |
| Markiz Lie od Hana / Markiz Wu od Hana 韓烈侯 / 韓武侯
 | Hán Qǔ 韓取
 | 399. pne. – 387. pne.
 |
| Markiz Wen od Hana 韓文侯
 |  | 386. pne. – 377. pne.
 |
| Markiz Ai od Hana 韓哀侯
 |  | 376. pne. – 374. pne.
 |
| Markiz Gong od Hana / Markiz Zhuang od Hana / Markiz Yi od Hana 韓共侯 / 韓莊侯 / 韓懿侯
 | Hán Ruòshān? 韓若山?
 | 374. pne. – 363. pne.
 |
| Markiz Xi od Hana / Markiz Zhao od Hana 韓厘侯 / 韓昭侯
 |  | 362. pne. – 333. pne.
 |
| Kralj Xuanhui od Hana / Kralj Xuan od Hana / Markiz Wei od Hana (before 323. pne.) 韓宣惠王 / 韓宣王 / 韓威侯
 |  | 332. pne. – 312. pne.
 |
| Kralj Xiang od Hana / Kralj Xiang'ai od Hana / Kralj Daoxiang od Hana 韓襄王 / 韓襄哀王 / 韓悼襄王
 | Hán Cāng 韓倉
 | 311. pne. – 296. pne.
 |
| Kralj Xi od Hana 韓厘王
 | Hán Jiù 韓咎
 | 295. pne. – 273. pne.
 |
| Kralj Huanhui od Hana 韓桓惠王
 |  | 272. pne. – 239. pne.
 |
| Kralj Fei od Hana / Kralj An od Hana 韓廢王 / 韩王安
 | Hán Ān 韓安
 | 238. pne. – 230. pne.
 |

## Izvori

* Shiji Poglavlje 45

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ovaj članak sadrži kineski tekst.** Bez pravilne podrške za renderiranje, možete vidjeti upitnike, kvadrate i druge simbole umjesto kineskih znakova.
 |