# Srednji kineski jezik

| srednjokineski |
| --- |
| 中古漢語 |
| Države | Kina |
| Regije | Srednjovekovna Kina |
| Izumro | Razvio se u proto-mandarinski i ostale kineske dijalekte osim Min |
| Jezična porodica | sino-tibetanski
* sintički
	+ kineski
		- **srednjokineski**
 |
| Pismo | Pečatno pismo, Činovničko pismo, Kaišu, Polukurziv, Travnato pismo, Pagspa, Hangul |
| Službeni status |
| Službeni | Južne i Severne Dinastije, Suj dinastija, Tang dinastija, Song dinastija |
| Jezični kodovi |
| ISO 639-1 | – |
| ISO 639-3 | `ltc` |
|

**Srednji kineski jezik** (kin. 中古漢語; *zhōnggǔ Hànyǔ*) odnosi se na kineski jezik govoren tokom južnih i sjevernih dinastija i Sebe, Tang i Song dinastija (6. - 10-og. veka). Izraz „srednji kineski jezik“, za razliku od starokineskog i savremenog kineskog jezika, se obično koristi u kontekstu istorijske kineske fonologije, koja nastoji rekonstruisati izgovor kineskog jezika koji se koristio tokom tih vremena.

Srednji kineski se može podeliti u dva doba. Ranije doba, uopšteno nazvan rani srednji kineski, i kasnije doba, zvan kasniji srednji kineski. Prelazna tačka između ranog i kasnog srednjeg kineskog jezika, se smatra da je tijekom srednje Tang dinastije i naznačen je fonološkim razvojima.
Na primer, u knjizi rima Ćijejin, bilabijalni inicijali  [p pʰ b m]  su prikazani, ali nije bilo labiodentalnih inicijala kao *f* i *v*, koji se mogu naći u *Đijin*.
Ovo ukazuje da je promena zvuka u izgovoru kineskog se dogodila u četiri veka nakon pojave Ćijejin.

## Rekonstrukcija

Rekonstrukcija srednjeg kineskog jezika od različitih savremenih lingvista malo se razlikuje, i razlike su male i prilično nesporne, pokazajući da srednja kineski fonologija je sada prilično dobro razumljiva i prihvaćena. Kineski nije pisan pomoću alfabetnog pisma, i govor dakle ne može biti izveden direktno iz pisanja. Govor srednjeg kineskog, dakle, mora biti zaključen iz nekoliko izvora:

* Modernog jezika. Kao što indoevropski prajezik može biti rekonstruiran iz savremenih indoevropskih jezika, tako srednji kineski može biti rekonstruiran (uvjetno) od savremenih kineskih jezika (npr. *Beifanghua* (mandarinska grupa), Vu, Min ili kantonski).
* Sačuvan izgovor kineskih karaktera poznajmljenog kineskog vokabulara koji su preživele u ne-kineskim jezicima kao što su japanski, korejski i vijetnamski.
* Klasična kineska poezija iz srednjeg kineskog doba.
* Transliteracija stranih riječi u kineskim karakterima. Na primer, reč „Dravida“ su preveli verski pisci u niz karaktera 达罗毗荼 koje se sada čitaju u *Putunhua* (mandarinski) kao  /ta35 luo35 phi35 thu35/  (pinjin: *Dáluópítú*). Ovo predloži da mandarinski  /uo/  (pinjin: *-uo*) je moderni refleks drevnog zvuka sličnog  /a/ , i da mandarinski ton  /35/  je refleks antičkih zvučnih suglasnika. Obe ove činjenice mogu biti potvrđene kroz usporedbu modernih kineskih dijalekta.
* Knjige rima (ili rečnici rima). Drevni kineski filolozi posvećali su veliku količinu truda u saževanju kineskog fonetskog sustava kroz rime ili knjige rima. Nastala je obilna količina kineskih poezija za vrijeme dinastije Tang, sa stihovima u krutoj strukturi koji su se oslanjali na rim i ton zadnjih karaktera u liniji poezije. Srednji kineski jezik koji se sačuvan u knjigama rima su glavna pomoć autorima u sklapanju poezije. Rečnik rima *Ćijejin* (pisan 601. godine) je naš najstariji učvršćen zapis fonologije kineskog izgovora, bez pomoći fonetskih slova, ali indeksiran je pod strogim redosledom ton, rim, i prvi glas sloga. Samo fragmenti ili nepotpune kopije su bili poznati prije nego slučajnog otkrića jedne verzije iz Tang dinastije u pećini u Dunhuangu. Kasnije proširene rečnike rima kao što su iz jedanaestovečne dinastije Sung *Guangjin* i *Đijin* su preživjeli do danas. Ovo su u suštini produžene verzije *Ćijejina*, i sve dok Dunhuangovog otkrića, *Guangjin* je bio baza od koga srednji kineski jezik je rekonstruiran.

## Rekonstruisana fonologija

Srednjokineski jezik je ima tri vrste zapornika: zvučni, bezvučni i bezvučni aspiratan. Slogovi mogu se završiti za zapornicima. Srednjokineski jezik je imao više samoglasnika nego svoji potomci, kao što je /æ/, koji se spojio u slične foneme kasnije. Afrikatni i frikativni šuštavci su imali tri nivoa razlikovanja kao što je to na mandarinskom.

## Povezano

* Tabela rima
* 36 inicijala