# 30. januara

Dani - Godine

prethodni dan - sledeći dan

---

|  |
| --- |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartut.
 |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartčet.
 |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartned.
 |

**30. januar/siječanj** (**30. 1.**) je 30. dan godine po gregorijanskom kalendaru. Do kraja godine ima još 335 dana (336 u prijestupnoj godini).

## Događaji

* 1648. – potpisivanjem ugovora u Minsteru okočan osmogodišnji rat Španije i Ujedinjenih Provincija Nizozemske. Španija u oktobru iste godine prinuđena da prizna nezavisnost Holandije, što je omogućilo ubrzan ekonomski i kulturni procvat nove države.
* 1649. – u Londonu zbog izdaje pogubljen engleski kralj Čarls I posle poraza njegovih snaga u građanskom ratu s republikanskim snagama Olivera Kromvela. Njegovo pogubljenje izazvalo ogorčenje i bes na evropskim dvorovima, a u Nizozemski i Španiji pobijeni diplomatski predstavnici Kromvelove države. Monarhija u Engleskoj obnovljena 1660.
* 1889. – Nadvojvoda Rudolf, nasljednik Austro-Ugarskog prijestolja, pronađen mrtav u dvorcu Mayerling zajedno s ljubavnicom Marijom Vetsera.
* 1933. – predsednik Nemačke, feldmaršal Paul fon Hindenburg, imenovao Adolfa Hitlera za kancelara. Istog dana 1937. Hitler izjavio u Rajhstagu da Nemačka povlači svoj potpis sa Versajskog mirovnog ugovora.
* 1937. – trinaest funkcionera Komunističke partije SSSR osuđeno na smrt zbog navodnog učešća u zaveri Lava Trockog protiv vrha države.
* 1943. – britansko ratno vazduhoplovstvo u Drugom svetskom ratu počelo prvo danonoćno bombardovanje Berlina.
* 1945. – Njemački brod "Wilhelm Gustloff" potonuo u Baltičkom moru - najveća pomorska katastrofa u zabilježenoj povijesti sa 7,000-9,000 žrtava.
* 1948. – Otvorene zimske olimpijske igre u St. Moritzu (Švicarska).
* 1964. – u SSSR prvi put u istoriji kosmonautike uz pomoć jedne rakete lansirani sateliti u različite orbite, „Elektron 1“ i „Elektron 2“.
* 1968. – u Vijetnamskom ratu počela jednomesečna ofanziva nazvana „Tet“, pod komandom severnovijetnamskog generala Vo Ngujen Đapa, tokom koje su severnovijetnamske trupe i južnovijetnamski gerilci napali Sajgon i više od 100 drugih mesta u Južnom Vijetnamu.
* 1967. – papa Pavle VI sreo se s predsednikom Prezidijuma Vrhovnog sovjeta SSSR Nikolajem Podgornim, prvim šefom sovjetske države koji je posetio Vatikan.
* 1972. – Pakistan napustio Komonvelt u znak protesta zbog odluke Velike Britanije, Australije i Novog Zelanda da priznaju Bangladeš.
* 1972. – britanski vojnici u Londonderiju, u Severnoj Irskoj, ubili 13 ljudi, učesnika zabranjenog marša za ljudska prava katolika. Taj sukob nazvan „Bloody Sunday“.
* 1992. – Argentina otvorila dosijea nacista koji su posle Drugog svetskog rata pobegli u Južnu Ameriku.
* 2000. – cijanid koji se izlio iz rumunskog rudnika Baja Mare u pritoke reke Tise, Lapoš i Samoš, a potom u Dunav, izazvao ekološku katastrofu. U rečni sliv ispušteno 120 tona cijanida i 20.000 tona taloga koji sadrži teške metale.
* 2003. – u Skupštini Jugoslavije ratifikovan Sporazum o dvojnom državljanstvu SRJ i Bosne i Hercegovine.
* 2003. – Belgija službeno priznala istospolne brakove.

.

## Rođenja

* 133. – Didije Julijan, rimski car (u. 193).
* 1697. – Johann Joachim Quantz, njemački skladatelj.
* 1721. – Bernardo Bellotto, talijanski slikar.
* 1781. – Adelbert von Chamisso, njemački pjesnik i botaničar.
* 1845. – José Domingo de Obaldía, drugi predsjednik Paname.
* 1846. – Francis Herbert Bradley, engleski filozof.
* 1877. – Sigfús Einarsson, islandski skladatelj.
* 1882. – Franklin D. Roosevelt, američki političar i državnik, 32. predsjednik Sjedinjenih Američkih Država.
* 1924. – Lloyd Alexander, američki pisac SF-romana.
* 1927. – Olof Palme, švedski socijaldemokrat i premijer.
* 1930. – Gene Hackman, američki glumac.
* 1934. – Giovanni Battista Re, kardinal Katoličke crkve.
* 1937. – Boris Spasski, ruski šahovski velemajstor.
* 1937. – Vanessa Redgrave, britanska glumica je višestruko nagrađivana engleska glumica, koja se smatra najpoznatijom i najuglednijom članicom porodice Redgrave, jedne od najznamenitijih glumačkih dinastija na svijetu.
* 1938. – Islam Karimov, uzbekistanski politivar i diktator.
* 1941. – Richard Cheney, američki političar i podpredsjednik Sjedinjenih Američkih Država.
* 1942. – Heidi Brühl, njemačka glumica i pjevačica.
* 1950. – Inoslav Bešker, hrvatski novinar.
* 1951. – Phil Collins, britanski kantautor i glumac.
* 1954. – Husein Hasanefendić "Hus", hrvatski glazbenik, skladatelj, tekstopisac i gitarist.
* 1962. – Abdullah II, jordanski kralj.
* 1968. – Felipe, španjolski prijestolonasljednik.
* 1974. – Christian Bale, britanski glumac.
* 1975. – Juninho Pernambucano, brazilski nogometaš.
* 1975. – Giacomo Galanda, umirovljeni talijanski košarkaš.
* 1981. – Peter Crouch, engleski nogometaš.
* 1981. – Dimitar Berbatov, bugarski nogometaš.
* 1983. – Thomas Mogensen, danski rukometaš.
* 1986. – Lucas Biglia, argentinski nogometaš.
* 1987. – Gisela Dulko, bivša argentinska teniserka.
* 1987. – Arda Turan, turski nogometaš.

.

## Smrti

* 1928. – Karl Bleibtreu, njemački književnik (\* 1859.).
* 1947. – Dubravko Dujšin, hrvatski glumac (\* 1894.).
* 1948. – Orvil Rajt, američki pilot i konstruktor aviona (\* 1871.).
* 1948. – Mahatma Gandi, vođa pokreta za nezavisnost Indije (\* 1869.).
* 1959. – Josip Hatze, hrvatski skladatelj i dirigent (\* 1879.).
* 1987. – Ante Topić Mimara, kolekcionar i povjesničar umjetnosti (\* 1899.).
* 1993. – Ahmet Obradović, bosanski redatelj.

.

## Praznici i dani sećanja

* Srpska pravoslavna crkva slavi:.
	+ Prepodobnog Antonija Velikog.
	+ Svetog Cara Teodosija Velikog.
	+ Svetog mučenika Georgija Novog.
	+ Prepodobni Antonije Veliki.

.

---

*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar