# 30. juna

Dani - Godine

prethodni dan - sledeći dan

---

|  |
| --- |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartpet.
 |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartpon.
 |
| Šablon:Calendar/Sun1stMonthStartpon.
 |

**30. lipanj/jun** (**30. 6.**) je 181. dan godine po gregorijanskom kalendaru (182. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 184 dana.

## Događaji

* 1520. – Tokom španskog osvajanja Meksika, u Tenočtitlanu, gde je kasnije izgrađen Sijudad Meksiko, ubijen poslednji car Asteškog carstva Montezuma II Ksokojocin.
* 1859. – Čarls Blondin pred 25.000 gledalaca preko razapetog konopca prešao iznad Nijagarinih vodopada, iz SAD u Kanadu.
* 1876. – Srbija i Crna Gora, u savezništvu s Rusijom, objavile rat Turskoj.
* 1908. – U istočni Sibir pao meteor od čije eksplozije se osetilo podrhtavanje tla i u centralnoj Evropi.
* 1913. – Naredbom bugarskog cara Ferdinanda izvršen prepad na srpsku i grčku vojsku u Makedoniji. Usledila bitka na Bregalnici kojom je počeo Drugi balkanski rat, u koji je 10. jula ušla i Rumunija, zaposevši severnu Bugarsku. Rat završen mirom u Bukureštu 10. avgusta iste godine.
* 1930. – Velika Britanija priznala nezavisnost Iraka, koji je na međunarodnoj konferenciji u San Remu 1920. proglašen za britansko mandatno područje.
* 1934. – Uz podršku vojnih krugova Hitler, pod optužbom da su pripremali zaveru, likvidirao na stotine bliskih saradnika, "Noć dugih noževa", među njima Ernsta Rema i Gregora Štrasera.
* 1936. – Etiopski car Haile Selasije I uputio, u sedištu Lige naroda, apel za pomoć povodom invazije Italije na Etiopiju. Liga naroda odredila sankcije protiv Italije, ali one nisu poštovane.
* 1943. – Američke trupe iskrcale se u Drugom svetskom ratu na ostrvo Nju Džordžija. Tokom operacije oboren 121 japanski avion.
* 1948. – Jugoslovenska štampa objavila Rezoluciju Informacionog biroa komunističkih i radničkih partija o stanju u Komunističkoj partiji Jugoslavije i odgovor Centralnog komiteta KPJ kojim se odbacuju optužbe iznete u Rezoluciji. Crvena Armija je duž Jugoslovenske granice sa Bugarskom Rumunijom i Mađarskom počela gomilati svoje trupe , čekajući Staljinovu komandu za napad i okupaciju Jugoslavije .
* 1950. – Predsednik SAD Hari Truman izdao naređenje američkim trupama stacioniranim u Japanu da pomognu Republici Koreji da odbije napad Severne Koreje.
* 1960. – Republika Kongo proglasila nezavisnost od Belgije. Za prvog predsednika izabran Džozef Kasavubu, a za premijera Patris Lumumba.
* 1963. – Kardinal Đovani Batista Montini ustoličen kao papa Pavle VI, čiji je pontifikat obeležen sprovođenjem ideje o pomirenju sa ostalim hrišćanskim crkvama.
* 1971. – Tri sovjetska astronauta poginula prilikom prizemljenja sovjetskog vasionskog broda Sojuz II, koji je u orbiti oko Zemlje proveo rekordnih 570 časova i 22 minuta.
* 1974. – Čuveni ruski baletski igrač Mihail Barišnjikov napustio, tokom turneje u Kanadi, ansambl baleta Boljšoj teatra i ostao da živi na Zapadu.
* 1989. – Sudanski general Omar Hasan al Bašir u državnom udaru oborio vladu Sadeka al Mahdija.
* 1995. – Vlada u Sarajevu prekinula sve kontakte sa specijalnim izaslanikom Ujedinjenih nacija Jasušijem Akašijem optužujući ga za popustljiv stav prema bosanskim Srbima.
* 1996. – Pod snažnim pritiskom međunarodne zajednice i predsednika Srbije Slobodana Miloševića predsednik Republike Srpske Radovan Karadžić preneo predsednička ovlašćenja na potpredsednicu RS Biljanu Plavšić.
* 1997. – Kina zvanično preuzela kontrolu nad Hong Kongom posle 156 godina britanske kolonijalne uprave.
* 1999. – Škotska posle skoro 300 godina ponovo dobila svoj parlament.
* 2001. – Grupa huligana i političkih ekstremista pretukla, na Trgu Republike u Beogradu, nekoliko homoseksualaca i sprečila održavanje prve "Gej parade" u Srbiji.

* 2001 - Jugoslovenska glumica Tijana Kondić na filmskom festivalu u Puli, u Hrvatskoj, dobila Zlatnu arenu za najbolju žensku ulogu, za film "Nataša". To je bilo prvo učešće filma iz Jugoslavije na tom festivalu od raspada SFRJ.
* 2001 - Premijer Belgije Gaj Verhofštad posetio Kongo. To je prva poseta nekog belgijskog zvaničnika toj afričkoj zemlji posle "hladnog rata" i prekida odnosa koji su trajali 20 godina.

## Rođenja

* 1470. – Šarl VIII, kralj Francuske..
* 1810. – Stanko Vraz, hrvatski književnik († 1851.).
* 1878. – Franjo Hanaman, hrvatski izumitelj, znameniti kemičar i metalurg, izumitelj prve ekonomične električne žarulje s metalnom niti († 1941.).
* 1893. – Walter Ulbricht, njemački političar i državnik († 1973.).
* 1911. – Čzeslaw Milosz, poljski pjesnik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost.
* 1917. – Lena Horne, američka pjevačica, glumica, plesačica i aktivistica za zaštitu ljudskih prava († 2010.).
* 1929. – Vlastimir Đuza Stojiljković, srpski glumac († 2015.).
* 1933. – Tomislav Ivić, hrvatski nogometni trener i izbornik.Najtrofejniji hrvatski i jedan od najtrofejnijih svjetskih trenera († 2011.).
* 1949. – Alain Finkielkraut, francuki filozof i esejist.
* 1893. – Harold Laski, britanski političar i društveni teoretičar. .
* 1957. – Ilene Chaiken, američka scenaristkinja i producentkinja.
* 1961. – Ksenija Pajić, hrvatska filmska i kazališna glumica.
* 1962. – Predrag Bjelac, srpski glumac.
* 1964. – Jürgen Klinsmann, njemački nogometaš i trener (--).
* 1966. – Mike Tyson, američki bokser.
* 1968. – Mirko Vičević, bivši crnogorski vaterpolist i trener hrvatske nacionalnosti.
* 1968. – Volker Zerbe, umirovljeni njemački rukometaš i reprezentativac.
* 1975. – Ralf Schumacher, njemački vozač Formule 1.
* 1985. – Michael Phelps, američki plivač (--).
* 1986. – Fredy Guarín, kolumbijski nogometaš.

.

## Smrti

* 1910. – Ivan Trnski, hrvatski književnik (\* 1819.).
* 1938. – Milan Rakić, srpski pisac, pozorišni kritičar i diplomata. .
* 1974. – Alberta King, majka Martina Lutera Kinga. .
* 1992. – Nevzet Nanić, komandir voda za specijalna dejstva "Gazije"; brat komandira Izeta Nanića.
* 2001. – Čet Atkins, legendarni kantri-gitarista.
* 2015. – Leonard Starr, američki karikaturist i crtač stripova (\* 1925.).

## Blagdani

.

---

*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar