Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Filogenetsko stablo

Filogenetsko stablo temeljeno na rRNK genima
**Filogenetsko** ili **evolucijsko stablo** pokazuje evolucijske odnose između raznih vrsta ili drugih delova za koje se pretpostavlja da imaju zajedničke predake. Time je filogenetsko stablo ustvari oblik kladograma. Svako grananje od predaka označava na stablu najbližeg zajedničkog pretka. Dužine grana označavaju procenjeno vreme kroz koje su se grupe životinja odvojeno razvijale, ili broj mutacija koje su se desile u tom vremenu. Svako čvorište na filogenetskom stablu smatra se *taksonomskom zajednicom*, pri čemu se unutrašnja čvorišta smatraju *hipotetičkom taksonomskom zajednicom*, ako se odgovarajuće vrste ne mogu posmatrati.

## Izvori podataka i njihovo interpretiranje

Filogenetska stabla danas se grade uglavnom na analizi segmenata gena pojedinih vrsta. Pri tome se izračunavaju dužine pojedinih segmenata istog gena (ili eventualno istih gena) određene vrste i koriste se sličnosti i razlike za izgradnju stabla. Vrste čiji su segmenti slični, verovatno se na stablu nalaze bliže od onih, kod kojih se iste sekvence jako razlikuju. Kako kompleksnost izračuna takvih stabala sa brojem segmenata eksponencijalno raste, za generisanje stabala koristi se heuristika. U standardne metode molekularno filogenetičke konstrukcije stabla spada više matematičko-statističkih metoda.

Cilj izrade filogenetskog stabla je što detaljnije objašnjenje evolucije. Danas je poznato, da se geni nisu razvijali ravnomjerno. Neki geni koji se danas nalaze kod čovjeka, imaju zajedničkog pretka samo sa čimpanzama, dok se neki drugi pojavljuju kod svih sisara, i tome slično.

Zbog toga može da se dogodi, da filogenetske analize različitih gena iste vrste rezultiraju različitim filogenetskim stablima od kojih je svako korektno. Kako bi se utvrdio razvojni niz kao i grananja u evoluciji pojedinih vrsta, neophodno je ispitivanje različitih segmenata gena. Osim toga, u interpretaciji treba uzeti u obzir kako rezultate klasične filogeneze tako i morfološka obeležja.

## Kritike

* Po definiciji, filogenetička stabla ne mogu da predstavljaju hibridiziranje niti lateralni transfer gena, koje su takođe važne metode prenosa gena. Zbog toga, neki naučnici zastupaju stanovište, da se ne treba da istražuje filogenetsko stablo, nego bi trebalo da se istražuje *filogenetsku mrežu* (ona se od filogenetskog stabla razlikuje time, da dozvoljava "poprečne veze" između vrsta koje inače nisu direktno srodne).
* Stabla, koja ne sadrže izumrle vrste treba interpretirati sa oprezom.

## Povezano

* Filogeneza

## Vanjske veze

* Tree of Life Web-Projekt (`en`)
# Midway (atol)

Karta Midwayja
**Atol Midway** (isto tako poznat kao **Otok Midway** ili **Midway Otoci**, havajski: *Pihemanu*) je atol površine 6,2 kvadratna kilometra koji se nalazi u Sjevernom Pacifiku (blizu sjeverozapadne strane Havajskog arhipelaga) na 28°13′N 177°22′W, oko trećinu puta između Honolulua i Tokija. Nalazi se oko 150 milja istočno od Međunarodne datumske granice, odnosno 2800 milja zapadno od San Francisca i 2200 milja istočno od Japana. Sastoji se od prstenastog koraljnog grebena i nekoliko pješčanih otočića. Dva najvažnija komada zemlje, Sand Island i Eastern Island, služe kao habitat stotinama i tisućama morskih ptica.

Atol, koji nema domorodačkog stanovništva, je neinkorporirana teritorija Sjedinjenih Država, službeno odrešena kao *otočno područje* pod nadležnošću Sekretarijata unutrašnjih poslova. Predstavlja Nacionalni prirodni rezervat kojim upravlja Služba za ribarstvo i divljač. Program za posjetitelje je ukinut u januaru 2002. i trenutno ne postoji infrastruktura za primanje posjeta. No, posjetitelji koji raspolažu vlastitim transportnim sredstvima mogu se radi posjeta obratiti upravi rezervata. Ekonomska aktivnost potječe isključivo iz vladinih izvora. Sva hrana i roba moraju biti uvezene.

Midway leži na pola puta između Sjeverne Amerike i Azije. Također se nalazi skoro na suprotnom dijelu svijeta od engleskog Greenwicha.

Midway je najpoznatiji kao mjesto na kome se 4.6. 1942., za vrijeme drugog svjetskog rata, odigrala bitka kod Midwaya. U njoj je američka ratna mornarica odbila japanski napad na Otočje Midway i time označila prekretnicu rata na pacifičkom bojištu.

## Vanjske veze

* AirNav - Henderson Field Airport : Airport facilities and navigational aids.
* History of Midway Islands Arhivirano 2004-06-05 na Wayback Machine-u
* Midway Atoll National Wildlife Refuge Arhivirano 2005-06-18 na Wayback Machine-u (this article incorporated some content from this public domain site)
* Where the Gooney Birds Are
# Antikoagulans

**Antikoagulansi** (grčki: αντι i latinski: *coagulatio*) su sredstva koja se daju radi sprečavanja procesa zgrušnjavanja krvi (*koagulacija*).

## Vrste antikoagulanata

Postoje dve vrste ovih sredstava:

* Direktni antikoagulanti
* Indirektni antikoagulanti

Prvi deluju direktno na faktore koagulacije time što redukuju njihovo dejstvo, a drugi sprečavaju sintezu tih istih faktora.

## Izvori
# Brodifakum

| Brodifakum
 |
| --- |
|  |
| Identifikacija
 |
| CAS registarski broj
 | 56073-10-0Y |
| PubChem
 | 41736 |
| ChemSpider
 | 10444663Y |
| UNII
 | A25P3CP5S7Y |
| ChEMBL
 | CHEMBL233451Y |
| Jmol-3D slike
 | Slika 1
 |
|

| SMILES |
| --- |
| OC1=C(C2CC(Cc3ccccc23)c4ccc(cc4)c5ccc(Br)cc5)C(=O)Oc6ccccc16 |

 |
|

| InChI |
| --- |
| InChI=1S/C31H23BrO3/c32-24-15-13-20(14-16-24)19-9-11-21(12-10-19)23-17-22-5-1-2-6-25(22)27(18-23)29-30(33)26-7-3-4-8-28(26)35-31(29)34/h1-16,23,27,33H,17-18H2Y Kod: VEUZZDOCACZPRY-UHFFFAOYSA-NY

---

InChI=1S/C31H23BrO3/c32-24-15-13-20(14-16-24)19-9-11-21(12-10-19)23-17-22-5-1-2-6-25(22)27(18-23)29-30(33)26-7-3-4-8-28(26)35-31(29)34/h1-16,23,27,33H,17-18H2 |

 |
| Svojstva
 |
| Molekulska formula
 | C31H23BrO3 |
| Molarna masa
 | 523.42 g mol−1 |
|

Ukoliko nije drugačije napomenuto, podaci se odnose na standardno stanje (25 °C, 100 kPa) materijala

 |
| Infobox references
 |

**Brodifakum** je organsko jedinjenje, koje sadrži 31 atom ugljenika i ima molekulsku masu od 523,417 *Da*.

## Osobine

| Osobina | Vrednost
 |
| --- | --- |
| Broj akceptora vodonika | 3
 |
| Broj donora vodonika | 1
 |
| Broj rotacionih veza | 3
 |
| Particioni koeficijent (*ALogP*) | 7,7
 |
| Rastvorljivost (*logS*, log(*mol/L*)) | -10,3
 |
| Polarna površina (*PSA*, *Å*2) | 46,5
 |

## Reference

## Literatura

* Clayden Jonathan, Nick Greeves, Stuart Warren, Peter Wothers (2001). *Organic chemistry*. Oxford, Oxfordshire: Oxford University Press. ISBN 0-19-850346-6.
* Smith, Michael B.; March, Jerry (2007). *Advanced Organic Chemistry: Reactions, Mechanisms, and Structure* (6th izd.). New York: Wiley-Interscience. ISBN 0-471-72091-7.
* Katritzky A.R., Pozharskii A.F. (2000). *Handbook of Heterocyclic Chemistry*. Academic Press. ISBN 0080429882.

## Vanjske veze

* Brodifacoum
# Onkologija

**Onkologija** je područje medicine koje se bavi prevencijom, dijagnostikom i terapijom raka i tumora.

Liječnik specijalist onkologije naziva se *onkolog*.
# Imunologija

**Imunologija** (lat. *immunitas* - otpornost, neprimljivost; grč. *lógos* - riječ, govor, u prenesenom značenju znanost) je grana biomedicinskih znanosti koja proučava cjelokupnu otpornost organizma na djelovanje stranih tvari, tj. **antigena**. U pratičnom smislu, imunologija proučava sve oblike obrane domaćina od zaraze i štetne posljedice imunosnog odgovora za domaćina. Ona je proistekla iz opažanja da su osobe nakon preboljenja određene zarazne bolesti, u pravilu otporne na tu bolest (zarazu). Od svojih se početaka razvijala pod okriljem mikrobiologije. No spoznaja da je imunološka reakcija na mikroorganizme samo jedan od imunoloških odgovora, te da taj odgovor u određenim uvjetima može izazvati gotovo svaka organska makromolekula, potaknula je razvoj imunologije kao samostalne znanosti.

Suvremena imunologija obuhvaća velik broj disciplina koje istražuju ustrojstva i fiziološke funkcije imunološkog sustava, imunost na zarazu, stanja imunološke preosjetljivosti (alergije), imunološke nedostatnosti (imunodeficijencije), imunološke reakcije na presađivanje i tumor, autoimune bolesti, kao i brojne imunodijagnostičke postupke.

### Osnovni pojmovi

**Imunost** je stanje otpornosti na mikroorganizme, tj. zarazu. Svojstveni su joj urođeni (nespecifični) i stečeni (specifični ili adapticni) mehanizmi.

**Imunološki sustav** je skupni naziv za organe, tkiva, stanice i njihove produkte koji u organizmu služe za prepoznavanje stranih bioloških tvari i obranu od njih. Organi imunološkog sustava u čovjeka su npr. timus (prsna žlijezda), koštana srž, slezena, limfni čvorovi.