# فلوريڊا

| فلوريڊا Florida |
| --- |
| رياست |
|

|  |  |
| --- | --- |
| [[فلوريڊا Florida جو جهنڊو|Banner]] | [[فلوريڊا Florida جي مهر|Seal]] |

 |
| Nickname(s):سن شائن اسٽيٽ |
| Motto(s):خدا تي اسان ڀروسو ڪريون ٿا |
| Anthem: "فلوريڊا" (رياستي ترانو)، "Old Folks at Home" (رياستي گيت) |
| گڏيل رياستن جي نقشي ۾ فلوريڊا Florida کي نمايان ڏيکاريل |
| ملڪ | يونائيٽيڊ اسٽيٽس |
| ايراضي |
| • ڪل | 65,758 چورس ميل (170,312 چورس ڪلوميٽر) |
| • زمين | 53,625 چورس ميل (138,887 چورس ڪلوميٽر) |
| • پاڻي | 12,133 چورس ميل (31,424 چورس ڪلوميٽر) 18.5% |
| آبادي (2024) |
| • درجو | 3هون |
| • ڪثافت | auto في چورس ڪلوميٽر |
| رهاڪو نالو | فلوريڊين |
| ٻولي |
| وقتي علائقا | UTC−05:00 (اوڀر معياري وقت) |
|  • اونهارو (ر.ب.و) | UTC−04:00 (اوڀر ڊي لائيٽ وقت) |
|  | UTC−06:00 (مرڪزي معياري وقت) |
|  • اونهارو (ر.ب.و) | UTC−05:00 (مرڪزي ڊي لائيٽ وقت) |
| USPS مخفف | FL |
| ISO 3166 ڪوڊ | US-FL |
| ڊيگھ ۽ ويڪر | ميل ( ڪلوميٽر) × ميل ( ڪلوميٽر) |
| ويب سائيٽ | www.myflorida.com |

**Page سانچو:Infobox region symbols/styles.css has no content.**

رياست جون علامتون جي فلوريڊا| جهنڊو جو فلوريڊا |
| مهر جي فلوريڊا |
| جاندار علامتون |
| امفيبين | بارڪنگ ٽري ڏيڏر |
| پکي | اترين موڪنگ برڊ |
| تتلي | زيبرا لانگ وِنگ |
| مڇي | فلوريڊا وڏي وات واري باس (تازي پاڻي)، ائٽلانٽڪ سيل فِش (لوڻِي پاڻي) |
| گلن | نارنگي جو گل، ڪوريوپسس (رياستي جهنگلي گل) |
| مماليه | فلوريڊا پينٿر (رياستي جانور)، مينٽي (رياستي سامونڊي مماليو)، باٽل نوز ڊولفن (رياستي لوڻِي پاڻيءَ جو مماليو)، فلوريڊا ڪريڪر گهوڙو (رياستي گهوڙو)، فلوريڊا ڪريڪر ڍور (رياستي ڍور) |
| رِپٽائل | آمريڪي ايلگيٽر (رياستي رينگڻ وارو جانور)، لاگر هيڊ سامونڊي ڪڇو (رياستي لوڻِي پاڻيءَ جو رينگڻ وارو جانور)، گوفر ٽارٽائس (رياستي ڪڇو) |
| وڻ | سابَل پالميٽو |
| غيرجاندار علامتون |
| مشروب | نارنگي جو رس |
| کاڌو | اسٽرابيري ڪيڪ (رياستي مٺاڻ)، ڪي لائيم پاءِ (رياستي پاءِ)، نارنگي (رياستي ميوو) |
| قيمتي پٿر | مون اسٽون |
| پٿر | اگيٽائزڊ ڪورل |
| شيلي | هارس ڪانچ |
| مٽي | مياڪا (مٽي) |
| رياستي روٽ نشان |
|  |
| رياستي ڪوارٽر |
| جاري ٿيو: 2004 |
| Lists of United States state symbols |

**فلوريڊا** (Florida؛ i/ˈflɒrɪdə/ *florr-**IH**-də*; es) آمريڪا جي هڪ رياست آهي، جيڪا آمريڪا جي ڏکڻ اوڀر ۽ ڏکڻ ائٽلانٽڪ علائقي ۾ واقع آهي. اها اولهه پاسي ميڪسيڪو جي نار، اتر اولهه پاسي الاباما، اتر پاسي جارجيا، اوڀر پاسي ائٽلانٽڪ سمنڊ، ڏکڻ پاسي فلوريڊا جون آبنائيون ۽ ڏکڻ اوڀر پاسي بھاماس سان حدون/ويجهڙائي رکي ٿي. فلوريڊا جو لڳ ڀڳ ٻه-ٽيهائي حصو هڪ جزيري نما تي مشتمل آهي، جيڪو ميڪسيڪو جي نار ۽ ائٽلانٽڪ سمنڊ جي وچ ۾ واقع آهي. هن جي سامونڊي ڪناري جي ڊيگهه مکيه زمين آمريڪا ۾ سڀ کان وڌيڪ آهي، جيڪا تقريباً 1,350 ميل (2,170 ڪلوميٽر) ٿئي ٿي، (هن ۾ ان جا ڪيترائي بيرير ٻيٽ شامل ناهن). اها واحد رياست آهي جيڪا هڪ ئي وقت ميڪسيڪو جي نار ۽ ائٽلانٽڪ سمنڊ ٻنهي سان لڳي ٿي. ٻه ڪروڙ ٽيهه لک (23 ملين) کان وڌيڪ آبادي سان، هي آمريڪا جي ٽئين سڀ کان وڌيڪ آباديءَ واري رياست آهي ۽ سال 2020ع جي آدمشماري موجب آباديءَ جي گهاٽائي ۾ ستين نمبر تي اچي ٿي. فلوريڊا جو رقبو 65,758 چورس ميل (1,70,310 چورس ڪلوميٽر) آهي، جن جي ڪري اها رياستن ۾ رقبي جي لحاظ کان 22هين نمبر تي آهي. ميامي ميٽروپوليٽن علائقو، جيڪو ميامي، فورٽ لاڊرڊيل ۽ ويسٽ پام بيچ جي شهرن تي ٻڌل آهي، رياست جو سڀ کان وڏو ميٽروپوليٽن علائقو آهي، جن جي آبادي 61 لک 38 هزار (6.138 ملين) آهي؛ جڏهن ته سڀ کان وڌيڪ آباديءَ وارو شهر جئڪسن وِل آهي. فلوريڊا جا ٻيا وڏا آباديءَ وارا مرڪز ٽيمپا بي، اورلينڊو ۽ ڪيپ ڪورل اهن ۽ گاديءَ جو هنڌ تالاهاسي آهي.

فلوريڊا ۾ مختلف مقامي اصلوڪا آمريڪي (Native American) گروهه گهٽ ۾ گهٽ 14,000 ورهيه کان آباد رهيا آهن. 1513ع ۾، اسپيني مهم جو، خوان پونس ڊي ليئون هن علائقي ۾ پهريون دستاويزي يورپي هو، جنهن هتي زمين ڏٺي ۽ ان کي *لا فلوريڊا* (اسپيني ۾ “گلن جي زمين”؛ *[la floˈɾiða]*) نالو ڏنو. 16هين صديءَ جي شروعات ۾ اسپين فلوريڊا کي اسپيني سلطنت ۾ شامل ڪيو. 1565ع ۾ سينٽ آگسٽين شهر قائم ڪيو ويو، جيڪو متصل آمريڪا ۾ يورپين جي قائم ڪيل سڀ کان پراڻو، لڳاتار آباد رهندڙ شهر آهي. 18هين صديءَ ۾ برطانيا بار بار فلوريڊا تي قبضي لاءِ ڪوششون ڪيون؛ سال 1763ع ۾ برطانيا عارضي طور تي فلوريڊا تي ڪنٽرول حاصل ڪيو، پر آمريڪي انقلابي جنگ کان پوءِ 1783ع ۾ اسپين ٻيهر فلوريڊا واپس ورتو. فلوريڊا 1821ع تائين اسپيني حڪمراني هيٺ رهيو، جڏهن ايڊمز–اونِس معاھدي تحت اهو آمريڪا کي منتقل ٿيو. فلوريڊا 3 مارچ 1845ع تي 27هين رياست طور يونين ۾ شامل ٿيو، ۽ اهو سيمينول جنگين (1816–1858) جو اهم مرڪز رهيو، جيڪي انڊين جنگين ۾ سڀ کان ڊگهيون ۽ وڏي پيماني جون جنگيون سمجهيون وڃن ٿيون. فلوريڊا 10 جنوري 1861ع تي يونين کان ڌار ٿيو ۽ ستن ابتدائي ڪنفڊريٽ رياستن مان هڪ بڻيو؛ پوءِ آمريڪي گھرو ويڙھ کان پوءِ 25 جون 1868ع تي يونين ۾ ٻيهر شامل ٿيو.

20هين صديءَ جي وچ کان پوءِ فلوريڊا تيزيءَ سان آبادي ۽ معيشت ۾ وڌيو آهي. فلوريڊا جي معيشت (GSP) $1.647 ٽريلين سان آمريڪي رياستن ۾ چوٿين وڏي ۽ دنيا ۾ پندرهين وڏي سمجهي وڃي ٿي؛ اهم شعبا سياحت، مهمان داري، زراعت، ريئل اسٽيٽ ۽ ٽرانسپورٽ آهن. فلوريڊا پنهنجي ساحلي ريزورٽ، تفريحي پارڪن، گرم ۽ ڌوپ واري موسم ۽ سامونڊي تفريح لاءِ دنيا ۾ مشهور آهي؛ والٽ ڊزني ورلڊ، ڪينيڊي اسپيس سينٽر ۽ ميامي بيچ جهڙيون جايون هر سال ڪروڙين سياح ڇڪين ٿيون. فلوريڊا ريٽائرڊ ماڻهن، موسمي موڪلن وارن ۽ اندروني/بين الاقوامي هجرت ڪندڙن لاءِ به مقبول منزل آهي. سمنڊ جي ويجهڙائي فلوريڊا جي ثقافت، سڃاڻپ ۽ روزمره زندگيءَ تي گهرو اثر ڇڏيو آهي؛ ان جي نوآباديتي تاريخ ۽ لڏپلاڻ جون لهرون آفريقي، يورپي، مقامي، اسپيني ۽ لاطيني آمريڪي ۽ ايشيائي آمريڪين اثرن جي صورت ۾ نظر اچن ٿيون. فلوريڊا ڪيترن مشهور آمريڪي اديبن کي پاڻ ڏانهن متوجهه ڪيو آهي يا متاثر ڪيو آهي، جهڙوڪ ارنسٽ هيمنگوي، مارجوري ڪينن راولنگز ۽ ٽينيسي وليمز؛ ۽ اهو اڄ به خاص طور گولف، ٽينس، واٽر ريسنگ ۽ پاڻي وارين راندين ۾ سيلبرٽين ۽ رانديگرن کي ڇڪي ٿو. فلوريڊا گهڻو وقت سوئنگ رياست طور آمريڪي صدارتي چونڊن ۾ مشهور رهيو، پر تازن ورهين ۾ اهو وڌندڙ حد تائين ريپبلڪن پارٽي ڏانهن مائل ٿيو آهي.

فلوريڊا جو موسم اتر ۾ سب ٽراپيڪل کان ڏکڻ ۾ ٽراپيڪل تائين بدلجي ٿو. هوائي رياست کانسواءِ فلوريڊا ئي ٻي رياست آهي جن ۾ ٽراپيڪل موسم ملي ٿو ۽ متصل آمريڪا ۾ اها واحد رياست آهي جنهن وٽ مرجان جي چٽانون موجود آهن. فلوريڊا ۾ ڪيترائي منفرد ماحولياتي نظام آهن، جن مان ايورگليڊز نيشنل پارڪ آمريڪا جو سڀ کان وڏو ٽراپيڪل وائلڊرنس ۽ آمريڪي کنڊن جي وڏي نظامن مان هڪ آهي. هتي جي منفرد جيوت ۾ آمريڪي ايلگيٽر، آمريڪي مگرمڇ، آمريڪي فليمنگو، روزيئيٽ اسپونبِل، فلوريڊا پينٿر، باٽل نوز ڊولفن ۽ مينٽي شامل آهن. فلوريڊا مرجان جو چٽانون متصل آمريڪا ۾ واحد زنده ڪورل بيريئر ريف آهي، ۽ دنيا ۾ گريٽ بيريئر ريف ۽ بيلِيز بيريئر ريف کان پوءِ ٽيون سڀ کان وڏو بيريئر ريف نظام آهي.

## تاريخ

سانچو:فلوريڊا جي تاريخ

فلوريڊا جا پهريان رهواسي، پيلِيو-انڊين، گهٽ ۾ گهٽ 14,000 سال اڳ فلوريڊا ۾ داخل ٿيا. 16هين صديءَ تائين—جيڪو سڀ کان پراڻو دور آهي جتي تاريخي رڪارڊ ملي ٿو—فلوريڊا ۾ رهندڙ وڏين مقامي قومن ۾ اپالاچي ( فلوريڊا پين هينڊل)، ٽيموڪوا (اتر ۽ وچ فلوريڊا)، ايس (مرڪزي ائٽلانٽڪ ساحل)، ميايِمي ( اوڪيچوبي ڍنڍ علائقو)، ٽيڪوئستا (ڏکڻ اوڀر فلوريڊا)، ۽ ڪالوسا (ڏکڻ اولهه فلوريڊا) شامل هئا.

### يورپين جي آمد

سانچو:نئون اسپين

فلوريڊا جو نقشو، غالباً هرنانڊو ڊي سوٽو (1539–1543) جي مهمن تي ٻڌل
ڪاستيلو ڊي سان مارڪوس جي بناوٽ ۾ ڪراس آف برغنڊي ۽ ان کان پوءِ واري فلوريڊا جي جهنڊي جا رنگ ۽ شڪلون جهلڪين ٿيون.
1763ع کان 1783ع تائين آمريڪا جو برطانوي نوآبادياتي دور ۾ اوڀر فلوريڊا ۽ اولھ فلوريڊا
فلوريڊا اهو پهريون علائقو هو، جيڪو اڄ جي متصل آمريڪا اندر آهي ۽ جنهن کي يورپين ڏٺو ۽ آباد ڪيو. فلوريڊا تائين پهچندڙ پهريان درج ٿيل يورپي ڳولا ڪندڙ اسپيني هئا، جن جي اڳواڻي خوان پونس ڊي ليئون ڪئي؛ هن 2 اپريل 1513ع تي پيننسولا ڏٺي ۽ ٻئي ڏينهن ساحل تي لٿو. هن ان کي *لا فلوريڊا* نالو ڏنو، ايسٽر جي موسم (*پاسڪوا فلوريڊا*) ۽ علائقي جي گهڻي ٻوٽيدار/گلزار فطرت جي لحاظ کان. ايندڙ ڏينهن اهي ڄاڻ حاصل ڪرڻ ۽ هن نئين زمين تي حقِ قبضي جي اعلان لاءِ ساحل تي لٿا. اها ڪهاڻي ته هو فائونٽن آف يوٿ (جوانيءَ جو چشمو) ڳولي رهيو هو، apocryphal سمجهي وڃي ٿي ۽ سندس وفات کان گهڻو پوءِ ظاهر ٿي.
مئي 1539ع ۾، هرنانڊو ڊي سوٽو فلوريڊا جي ساحل سان لڳي گذريو ۽ لنگر انداز ٿيڻ لاءِ ڪنهن اونهي بندرگاهه جي تلاش ۾ رهيو. هن ٻڌايو ته ڳاڙهن مينگرووَن جو هڪ ڳاٽو ديوار جهڙو جهنگ ميلن تائين پکڙيل هو، ڪي وڻ 70 feet (21 m) جيترا اوچا هئا؛ سندن پاڙون پاڻ ۾ اٽڪيل ۽ مٿي چڙهيل هيون، جنهن سبب لنگهه/لاٿو ڏکيو هو. يورپين فلوريڊا ۾ عيسائيت، ڍور، گهوڙا، رڍون، اسپيني ٻولي ۽ ٻيا گهڻا اثر/شيون متعارف ڪرايون. 1520ع واري ڏهاڪي ۾ فلوريڊا ۾ اندازاً 700,000 مقامي آمريڪي رهندا هئا، پر 1700ع تائين تعداد گهٽجي لڳ ڀڳ 2,000 ماڻهن تائين اچي ويو.
۱۵هين صدي دوران، اسپين فلوريڊا ۾ ڪيترين ئي آبادين جو بنياد وڌو. مثال طور، ۱۵۵۹ع ۾ ڊان ٽرسٽان ڊي لونا ي اريلانو موجوده پينساڪولا ۾ هڪ آبادي قائم ڪئي، جيڪا فلوريڊا جي سڀ کان ابتدائي آبادين مان هڪ هئي. اها آبادي ۱۵۶۱ع تائين گهڻو ڪري ڇڏي وئي.
۱۵۶۴ع کان ۱۵۶۵ع دوران، موجوده ڊيووال ڪائونٽي ۾ فورٽ ڪيرولين وٽ هڪ فرانسيسي آبادي موجود هئي، جنهن کي بعد ۾ اسپينين تباهه ڪري ڇڏيو. اڄ ان قلعي جو ٻيهر تعمير ڪيل نمونو جئڪسن وِل اندر ساڳئي هنڌ موجود آهي، جيڪو ۱۹۶۰ع واري ڏهاڪي جي وچ ڌاري تعمير ڪيو ويو.
۱۵۶۵ع ۾، سينٽ آگسٽين (سان آگسٽين) جي آبادي ايڊمرل ۽ گورنر پيڊرو مينينڊيز ڊي ايوليس جي اڳواڻي هيٺ قائم ڪئي وئي، جيڪا آمريڪا جي براعظم ۾ سڀ کان پراڻي لڳاتار آباد يورپي آبادي بڻجي ۽ فلوريڊانوس جي پهرين نسل ۽ فلوريڊا جي حڪومت جو بنياد وڌو.
۱۵۶۵ع ۾، سيولا مان آيل آزاد ڪاري گهريلو خادمه لويزا ڊي ابريگو ۽ سيگوويا سان واسطو رکندڙ سفيد فام ميگيل روڊريگيز جي شادي سينٽ آگسٽين ۾ ٿي. اها آمريڪا جي براعظم ۾ پهرين دستاويزي عيسائي شادي مڃي وڃي ٿي.
ڪجهه فلوريڊانوس پينساڪولا، ڪريڪ يا افريقي عورتن (غلام توڙي آزاد) سان شاديون يا تعلقات قائم ڪيا، جن جي اولاد مان ميستيزو ۽ مولاتو نسلن تي ٻڌل مخلوط آبادي وجود ۾ آئي. اسپينين غلامن کي ٿرٽين ڪالونيز مان فلوريڊا اچڻ جي همٿ افزائي ڪئي، جتي کين ڪيٿولڪ مذهب قبول ڪرڻ عيوض آزادي جو وعدو ڪيو ويو. چارلس ثاني هڪ شاهي اعلان ذريعي فلوريڊا ڀڄي ايندڙ ۽ بپتسما قبول ڪندڙ سڀني غلامن کي آزاد قرار ڏنو. گهڻا سينٽ آگسٽين جي چوڌاري آباد ٿيا، جڏهن ته ڪجهه ڀڳل غلام پينساڪولا تائين به پهتا. سينٽ آگسٽين ۾ ۱۶۸۳ع تائين مڪمل ڪاري فوجي دستو فلوريڊا جي دفاع لاءِ تيار ڪيو ويو.
هي علائقو بار بار حملي هيٺ رهيو، جتي انگريز نوآبادين ۽ بڪانيرن ۱۷هين ۽ ۱۸هين صديءَ ۾ سينٽ آگسٽين تي ڪيترائي حملا ڪيا. اسپين ۱۶۷۲ع ۾ ڪاستيلو ڊي سان مارڪوس ۽ ۱۷۴۲ع ۾ فورٽ ماتانزاس تعمير ڪيا ته جيئن فلوريڊا جي گادي واري شهر جو بچاءُ ڪري سگهجي ۽ ڪئپٽنيسي جنرل آف ڪيوبا ۽ اسپينش ويسٽ انڊيز جي دفاع ۾ پنهنجي حڪمت عملي برقرار رکي وڃي.
۱۷۳۸ع ۾، فلوريڊا جي گورنر مانيول ڊي مونٽيانو، سينٽ آگسٽين ويجهو فورٽ موسي (فورٽ گراسيا ريئل ڊي سانتا تيريسا ڊي موسي) قائم ڪيو، جيڪو ڀڳل غلامن لاءِ هڪ مضبوط شهر هو. انهن کي فلوريڊا مليشيا ۾ خدمتن عيوض شهريت ۽ آزادي ڏني وئي، ۽ اهو اتر آمريڪا ۾ قانوني طور منظور ڪيل پهريون آزاد ڪارو آبادي بڻيو.
1763ع ۾، پيرس جي معاھدي تحت، جيڪو سيون يئرز وار جي پڄاڻي هو، اسپين فلوريڊا کي برطانيا سان مٽائي هاوانا ۽ ڪيوبا حاصل ڪئي، جڏهن ته بدلي ۾ فرانس کان لويزيانا ملي. ڪيترائي رهواسي ۽ مقامي ماڻهو ڪيوبا منتقل ٿي ويا.
برطانيا ڪنگز روڊ تعمير ڪيو، جيڪو سينٽ آگسٽين کان جارجيا جي سرحد تائين ويندو هو، ۽ سينٽ جانز ندي کي واڪا پيلاتڪا (بعد ۾ ڪاو فورڊ) وٽان پار ڪندو هو، جيڪو اڄ ڊائون ٽائون جئڪسن وِل جو مرڪز آهي.
انگريزن “لاس فلوريڊاس” کي ايسٽ فلوريڊا ۽ ويسٽ فلوريڊا ۾ ورهايو، زمين جا انعام ڏئي آبادڪار آندا، ۽ ڊيووال، بيڪر، سينٽ جانز ۽ نيسائو جهڙن علائقن ۾ انگريزي ڳالهائيندڙ برادرين جو بنياد وڌو. انهن ڪامن لا، جوري ذريعي مقدمو، هابيئس ڪارپس ۽ ڪائونٽي حڪومت جو نظام متعارف ڪرايو.
1783ع ۾، انقلابي جنگ کان پوءِ ورسائي جي معاھدي تحت اسپين ٻيهر ايسٽ ۽ ويسٽ فلوريڊا تي قبضو حاصل ڪيو ۽ 1821ع تائين اهي صوبائي ورهاستون برقرار رکيون.

### رياست بڻجڻ ۽ هندستانين جي جبري لڏپلاڻ

وڌيڪ ڏسو: ريپبلڪ آف ايسٽ فلوريڊا, سيمينول جنگون, ايڊمس–اونس ٽريٽي, فلوريڊا ٽيريٽري, يونين۾ شموليت, ۽ يونين ۾ شامل ٿيندڙ آمريڪي رياستن جي تاريخوار فھرست
ڪريڪر ڪائوبوئي جو پورٽريٽ، جيڪو فريڊرڪ ريمِنگٽن (1861–1909) ٺاهيو
انگريزي ۽ اسڪاٽس آئرش نسل جا آمريڪي، جارجيا ۽ سائوٿ ڪيرولائنا جي جهنگلي پٺاڻن علائقن مان اتر فلوريڊا ڏانهن لڏپلاڻ ڪرڻ لڳا. جيتوڻيڪ فني طور سرڪاري اختيارين طرفان اها اجازت نه هئي، پر هو سرحدي علائقن تي مؤثر نگراني ڪرڻ ۾ ناڪام رهيا، جنهن سبب آمريڪا مان ايندڙ پٺاڻن جا آبادڪار بنا ڪنهن روڪ ٽوڪ فلوريڊا ۾ داخل ٿيندا رهيا. اهي مهاجر، برطانوي دور کان فلوريڊا ۾ رهندڙ برطانوي آبادڪارن سان گڏجي، اُن آباديءَ جا باني بڻيا، جيڪا پوءِ فلوريڊا ڪريڪر جي نالي سان سڃاتي ويئي.
آمريڪي آبادڪارن علائقي ۾ مستقل بنياد قائم ڪيو. فلوريڊا ۾ رهجي ويل برطانوي آبادڪار پڻ اسپيني حڪمراني کان ناراض هئا، جنهن 1810ع ۾ بغاوت کي جنم ڏنو ۽ 23 سيپٽمبر تي نَوَي ڏينهن لاءِ نام نهاد آزاد ۽ خودمختيار ريپبلڪ آف ويسٽ فلوريڊا قائم ڪئي ويئي. جون کان شروع ٿيندڙ گڏجاڻين کان پوءِ باغين بيٽن روج (هاڻوڪي لويزيانا) ۾ برطانوي ڇانوڻي تي قبضو ڪيو ۽ نيري ميدان تي اڇي ستاري وارو جهنڊو ڦڙڪايو، جيڪو پوءِ "بوني بلو فليگ" جي نالي سان مشهور ٿيو.
1810ع ۾، ويسٽ فلوريڊا جا ڪجهه حصا صدر جيمز ميڊيسن جي اعلان تحت آمريڪا ۾ شامل ڪيا ويا، جن کي لويزيانا پرچيز جو حصو قرار ڏنو ويو. اهي علائقا نئين ٺهيل ٽيرٽري آف اورلينز ۾ شامل ڪيا ويا. 1812ع ۾ آمريڪا ويسٽ فلوريڊا جي موبائل ضلعي کي مسيسيپي ٽيرٽري ۾ شامل ڪيو. اسپين علائقي تي دعويٰ جاري رکي، پر آمريڪا آهستي آهستي پنهنجو قبضي وارو علائقو وڌائيندو رهيو.
روايتي تاريخدانن موجب، سيمينول قبيلن، جيڪي ايسٽ فلوريڊا ۾ آباد هئا، جارجيا جي آبادين تي حملا شروع ڪيا ۽ ڀڳل غلامن کي پناهه ڏني. آمريڪي فوج اسپيني علائقن ۾ بار بار گهڙيون ڪيون، جن ۾ 1817–1818ع واري مهم شامل هئي، جيڪا اينڊرو جيڪسن جي اڳواڻي هيٺ هلي ۽ پوءِ پهرين سيمينول جنگ جي نالي سان سڃاتي ويئي. ان کان پوءِ آمريڪا عملي طور ايسٽ فلوريڊا تي ڪنٽرول حاصل ڪري ورتو. پرڏيهي معاملن واري سيڪريٽري جان ڪوئنسي ايڊمز موجب فلوريڊا اهڙو علائقو بڻجي ويو هو، جيڪو آمريڪا جي هر دشمن لاءِ کليل هو.

آمريڪي ميرين ٻيڙي، ايورگليڊز ۾ لڪل سيمينول ماڻهن جي ڳولا ڪندي، ٻي سيمينول جنگ (1835–1842) دوران
وڌيڪ جديد تاريخدانن موجب، آمريڪا جي آزاديءَ کان پوءِ جارجيا مان ايندڙ آبادڪارن سيمينول زمينن تي دٻاءُ وڌايو، جنهن سبب سرحدي جهيڙا ٿيا ۽ پهريئين سيمينول جنگ (1816–1819) شروع ٿي. آمريڪا 1819ع ۾ ايڊمز–اونيس معاھدو تحت فلوريڊا اسپين کان خريد ڪئي ۽ 1821ع ۾ قبضي ۾ ورتي. مولٽري ڪريڪ معاھدو (1823) تحت سيمينولن کي اتر فلوريڊا جي زرخيز زمينن مان هٽائي فلوريڊا جي اندروني علائقن ۾ ريزرويشنن تائين محدود ڪيو ويو. انڊين ريموول ايڪٽ (1830) ۽ پينز لينڊنگ معاھدو (1832) سيمينولن کي انڊين ٽيرٽري منتقل ڪرڻ جو حڪم ڏنو.
ڪجهه سيمينولن مزاحمت ڪئي، جنهن سبب ٻي سيمينول جنگ شروع ٿي، جيڪا آمريڪا جي تاريخ ۾ مقامي ماڻهن خلاف سڀ کان وڌيڪ خوني جنگ هئي. 1842ع تائين گهڻا سيمينول ۽ بليڪ سيمينول مسيسيپي ندي جي اولهه انڊين ٽيرٽري ڏانهن منتقل ڪيا ويا. شايد 200 کان گهٽ سيمينول ٽين سيمينول جنگ (1855–1858) کان پوءِ فلوريڊا ۾ رهجي ويا، جن ايورگليڊز ۾ پناهه ورتي ۽ ڪڏهن به آمريڪا آڏو هٿيار نه وڌا.
فلوريڊا اسپين لاءِ بار بڻجي چڪي هئي، ڇاڪاڻ ته پيننسولر جنگ سبب تباهي آئي هئي ۽ اسپين وٽ نه آبادڪار موڪلڻ جي سگهه هئي، نه فوج. ان ڪري ميڊرڊ حڪومت ايڊمز–اونيس معاھدو تحت فلوريڊا آمريڪا حوالي ڪئي، جيڪو 1821ع ۾ لاڳو ٿيو.
3 مارچ 1821ع تي صدر جيمز منرو کي اختيار ڏنو ويو ته هو ايسٽ فلوريڊا ۽ ويسٽ فلوريڊا تي آمريڪا طرفان قبضو سنڀالي ۽ شروعاتي حڪمراني جو بندوبست ڪري. آمريڪي حڪومت جي نمائندگي ڪندي اينڊرو جيڪسن مختصر عرصي لاءِ نئين حاصل ڪيل علائقي جو فوجي ڪمشنر ۽ گورنر رهيو. 30 مارچ 1822ع تي آمريڪي ڪانگريس ايسٽ فلوريڊا ۽ ويسٽ فلوريڊا جي حصي کي گڏ ڪري فلوريڊا ٽيرٽري قائم ڪئي.
1800ع جي شروعات تائين انڊين ريموول ڏکڻ اوڀر آمريڪا ۽ فلوريڊا ۾ وڏو مسئلو بڻجي ويو. 1830ع ۾ انڊين ريموول ايڪٽ پاس ٿيو. سيمينولن ڪارن ماڻهن کي پناهه ڏني، جيڪي بليڪ سيمينول سڏجڻ لڳا. آبادڪارن جي وڌندڙ اچ وڃ سبب جهيڙا وڌيا. 1832ع ۾ پينز لينڊنگ معاھدو سيمينولن کي مسيسيپي ندي جي اولهه زمينون ڏيڻ جو واعدو ڪيو.
ڪجهه سيمينول رهجي ويا، جنهن سبب ٻي سيمينول جنگ (1835–1842) شروع ٿي. جنگ کان پوءِ لڳ ڀڳ 3,000 سيمينول ۽ 800 بليڪ سيمينول انڊين ٽيرٽري منتقل ڪيا ويا، جڏهن ته ٿورا سيمينول ايورگليڊز ۾ رهجي ويا.

تاريخي ڪال-ڪولنز هائوس، دي گروو، جيڪو 1840ع ۾ غلامن ٺاهي، ٽالاهيسي ۾ هڪ قبل از گهرو جنگ پوکيءَ وارو گهر آهي۔1840ع جو اشتهار، جنهن ۾ ڀڳل غلام جي واپسي لاءِ $10 انعام رکيو ويو۔
3 مارچ 1845ع تي، صدر جان ٽائلر جي مدت ختم ٿيڻ کان هڪ ڏينهن اڳ، فلوريڊا آمريڪا جي 27هين رياست بڻجي، ۽ ان کي غلامي واري رياست طور شامل ڪيو ويو. ان کان پوءِ فلوريڊا ڀڳل غلامن لاءِ پناهگاهه نه رهي، ۽ شروعاتي طور آبادي آهستي وڌي.
يورپي آبادڪارن جي وڌندڙ دخل اندازي سبب آمريڪا باقي سيمينولن کي اولهه منتقل ڪيو. ٽين سيمينول جنگ (1855–1858) دوران گهڻا باقي سيمينول جبري لڏپلاڻ تحت هٽايا ويا، جيتوڻيڪ سوين سيمينول ايورگليڊز ۾ رهجي ويا.
ڏکڻ فلوريڊا ۾ پهريون آبادڪاري اتر فلوريڊا کان گهڻو پوءِ ٿي. 19هين صدي جي شروعات ۾ ماڻهو باهاماس مان ڏکڻ فلوريڊا ۽ ڪيز ۾ اچي ڦاٿل جهازن مان خزانو ڳولڻ لڳا. ڪجهه ماڻهن ميامي ندي ڀرسان اسپيني زمين آڇون قبول ڪيون. ساڳئي وقت سيمينول ۽ ڀڳل غلام به اتي پهتا. ٻي سيمينول جنگ دوران ميجر وليم ايس. هارني هندستانين خلاف مهمون هلائيون، ۽ گهڻا غير هندستاني رهواسي فورٽ ڊيلاس ۾ مقرر فوجي هئا.
1842ع ۾ جنگ ختم ٿيڻ کان پوءِ وليم انگلش پنهنجي چاچي جي پوکي ٻيهر بحال ڪئي ۽ ميامي ندي جي ڏکڻ ڪناري تي "ويلج آف ميامي" جو نقشو ٺاهيو. 1844ع ۾ ميامي ڪائونٽي سيٽ بڻيو، ۽ ڇهه سال پوءِ آبادي 96 ڄاڻائي ويئي. ٽين سيمينول جنگ ٻي جنگ جيتري تباهه ڪن نه هئي، پر هن ڏکڻ اوڀر فلوريڊا جي آبادڪاري کي سست ڪري ڇڏيو. جنگ جي پڄاڻيءَ تي ڪجهه فوجي اتي رهجي ويا.

### گهرو جنگ ۽ تعمير نو

مکيه سانچو:فلوريڊا:آمريڪي گھرو ويڙھ دوران

وڌيڪ ڏسو: آمريڪي گھرو ويڙھ ۽ تعمير نو وارو دور
1864ع ۾ آمريڪي گهرو جنگ دوران بيٽل آف اولوستي
آمريڪي آبادڪارن اتر فلوريڊا ۾ ڪپهه جون پوکيءَ واريون جاگيرون قائم ڪرڻ شروع ڪيون، جن لاءِ وڏي تعداد ۾ مزدورن جي ضرورت پئي. اها ضرورت هنن گهريلو مارڪيٽ مان غلام خريد ڪري پوري ڪئي. 1860ع تائين فلوريڊا جي آبادي رڳو 140,424 هئي، جن مان 44٪ ماڻهو غلام بڻايل هئا. آمريڪي گهرو جنگ کان اڳ 1,000 کان به گهٽ آزاد آفريقي-آمريڪي هئا.
10 جنوري 1861ع تي فلوريڊا جي قانون ساز اسيمبلي (فلوريڊا ليجسليچر) جي تقريباً سڀني نمائندن الڳ ٿيڻ (secession) جي حڪم نامي جي منظوري ڏني، ۽ اعلان ڪيو ته فلوريڊا “هڪ خودمختيار ۽ آزاد قوم” آهي—جيڪو ظاهري طور 1838ع واري فلوريڊا جي آئين جي تمهيد جي ٻيهر توثيق هئي، جتي فلوريڊا ڪانگريس سان متفق ٿي “هڪ آزاد ۽ خودمختيار رياست” ٿيڻ قبول ڪيو هو. ان حڪم نامي فلوريڊا جي يونين کان علحدگيءَ جو اعلان ڪيو، جنهن سان فلوريڊا ڪنفيڊريٽ اسٽيٽس جي باني رڪنن مان هڪ بڻجي ويئي.
ڪنفيڊريسي کي فلوريڊا کان گهڻي فوجي مدد نه ملي؛ 15,000 فوجي جيڪي فلوريڊا پيش ڪيا، سي عام طور ٻين محاذن تي موڪليا ويا. ان جي بدران فلوريڊا لوڻ، ۽ خاص طور تي گوشت (beef) فراهم ڪيو، جيڪو ڪنفيڊريٽ فوجن کي کارائڻ لاءِ اهم هو. 1864ع کان پوءِ اها ڳالهه وڌيڪ اهم ٿي، جڏهن ڪنفيڊريسي مسيسيپي ندي تي ڪنٽرول وڃايو ۽ نتيجي ۾ ٽيڪساس جي گوشت تائين رسائي به گهٽجي ويئي. رياست اندر سڀ کان وڏيون جهڙپون 20 فيبروري 1864ع تي بيٽل آف اولوستي ۽ 6 مارچ 1865ع تي بيٽل آف نيچرل برج هيون. ٻئي ڪنفيڊريٽ فتحون هيون. جنگ 1865ع ۾ ختم ٿي.
آمريڪي گهرو جنگ کان پوءِ، فلوريڊا جي ڪانگريس ۾ نمائندگي 25 جون 1868ع تي بحال ڪئي ويئي، جيتوڻيڪ اها بحالي عملي طور تعمير نو وارو دور ۽ وفاقي فوجي ڪمانڊرن جي آخري اختيار هيٺ غير چونڊيل حڪومتي عملدارن جي لڳائڻ کان پوءِ زور سان ٿي. ري ڪنسٽرڪشن جو دور 1876ع ۾ ختم ٿيڻ بعد سفيد ڊيموڪريٽس رياستي قانون سازي ۾ ٻيهر اقتدار ۾ آيا. 1885ع ۾ هنن نئون آئين ٺاهيو، ۽ پوءِ 1889ع تائين اهڙا قانون پاس ڪيا جن گهڻن ڪارن ۽ ڪيترن غريب سفيدن کي ووٽ ڏيڻ جي حق کان محروم ڪري ڇڏيو.
گاڏين (automobile) کان اڳ واري دور ۾، ريلويون رياست جي ترقيءَ ۾ اهم ڪردار ادا ڪنديون رهيون، خاص طور ساحلي علائقن ۾. 1883ع ۾ پينساڪولا اينڊ ائٽلانٽڪ ريل روڊ پينساڪولا ۽ پين هينڊل کي رياست جي ٻين حصن سان ڳنڍيو. 1884ع ۾ سائوٿ فلوريڊا ريل روڊ (جيڪو پوءِ ائٽلانٽڪ ڪوسٽ لائين ريل روڊ ۾ ضم ٿيو) ٽيمپا تائين مڪمل سروس شروع ڪئي. 1894ع ۾ فلوريڊا ايسٽ ڪوسٽ ريلوي ويسٽ پام بيچ تائين پهتي؛ ۽ 1896ع ۾ اها بيسڪين بي تائين پهتي، جيڪو ميامي جي ويجهو آهي. رياست جي اندروني علائقن ۾ به ڪيترائي ٻيا ريل رستا ٺهيا.

### ويھين صدي

1928ع ۾ ڊان سيزار هوٽل جي نئين کولڻ مهل سينٽ پيٽ بيچ، فلوريڊا ۾ موڪلون ملهائيندڙ سياح
فلوريڊا جي معيشت گهڻو ڪري زرعي شين تي ٻڌل رهي آهي، جهڙوڪ ترش ميوا (citrus fruits)، اسٽرابيري، ميوا، ڪمند ۽ ڍور ڍڳا. ويهون صدي جي شروعاتي دور ۾ بول ويول (boll weevil) ڪپهه جي پوک کي سخت نقصان پهچايو.

ويهين صدي جي وچ تائين، فلوريڊا آمريڪي ڏکڻ جي گهٽ آبادي واري رياست هئي. 1900ع ۾ ان جي آبادي رڳو 528,542 هئي، جنهن مان لڳ ڀڳ 44٪ آفريقي-آمريڪي هئا، جيڪو گهرو جنگ کان اڳ جي شرح جي برابر هو. لڳ ڀڳ 40,000 ڪارا ماڻهو، يعني 1900ع ۾ فلوريڊا جي ڪاري آبادي جو قريب پنجون حصو، گريٽ مائيگريشن دوران رياست ڇڏي ويا. هنن لنچنگ، نسلي تشدد ۽ اتر ۽ اولهه ۾ بهتر موقعن جي تلاش سبب لڏپلاڻ ڪئي. فلوريڊا ۾ گهڻن آفريقي-آمريڪين لاءِ حقِ شهريت کان محرومي 1960ع واري ڏهاڪي ۾ سول رائيٽس موومينٽ کان پوءِ، 1965ع ۾ وفاقي قانون سازي ذريعي حقِ ووٽ جي تحفظ تائين جاري رهي.

سفيد نسل پرست (اڳيان) سينٽ آگسٽين، فلوريڊا ۾ “صرف اڇن لاءِ” سامونڊي ڪناري تي ڪارن ماڻهن کي ترڻ کان روڪڻ جي ڪوشش ڪندي، 1964 مونسن موٽر لاج احتجاج دوران
فلوريڊا ۾ نسلي الڳتائي جي خلاف 1950ع ۽ 1960ع واري ڏهاڪي ۾ سول رائيٽس موومينٽ جي حصي طور ڪيترائي احتجاج ٿيا. 1956–1957ع ۾ فلوريڊا اي اينڊ ايم يونيورسٽي جي شاگردن ٽالاهاسي ۾ بس بائيڪاٽ منظم ڪيو، جيڪو مونٽگمري بس بائيڪاٽ جي نموني تي هو، ۽ ان سان شهر جون بسون گڏيل استعمال لاءِ کوليون ويون. 1960ع ۾ شاگردن الڳ ٿيل لنچ ڪائونٽرن خلاف سِٽ-ان احتجاج ڪيا، ۽ 1964ع ۾ سينٽ آگسٽين، فلوريڊا جي هڪ موٽل جي تلاءَ ۾ هڪ احتجاج دوران مالڪ پاران پاڻي ۾ تيزاب اڇلائڻ جو واقعو 1964 سول رائيٽس ايڪٽ جي منظوري تي اثرانداز ٿيو.

1920ع واري ڏهاڪي ۾ معاشي خوشحالي فلوريڊا ۾ سياحت کي هٿي ڏني ۽ هوٽلن ۽ ريزورٽ برادرين جي ترقي ٿي. ان سان گڏ 1920ع واري ڏهاڪي جو فلوريڊا لينڊ بوم آيو، جنهن ٿوري عرصي لاءِ زمين جي تيز ترقي جو دور آندو. 1925ع ۾ سي بورڊ ايئر لائين، FEC جي ڏکڻ اوڀر فلوريڊا واري اجاراداري کي ٽوڙي، ويسٽ پام بيچ تائين مال ۽ مسافر سروس وڌائي؛ ٻن سالن بعد اها سروس ميامي تائين وڌائي ويئي. 1926 ميامي طوفان ۽ 1928 اوڪيچوبي طوفان جهڙن تباهه ڪندڙ طوفانن، ۽ پوءِ گريٽ ڊپريشن، هن دور کي ختم ڪري ڇڏيو. فلوريڊا جي معيشت ٻي عالمي جنگ لاءِ فوجي تياريءَ تائين مڪمل طور بحال نه ٿي سگهي.

ميامي جو فريڊم ٽاور، جيڪو 1925ع ۾ ٺهيو، 1979ع ۾ نيشنل رجسٽر آف هسٽورڪ پليسز ۾ شامل ڪيو ويو
1939ع ۾ فلوريڊا کي “اڃا تائين گهڻو ڪري خالي رياست” سڏيو ويو. ان کان پوءِ ايئر ڪنڊيشن جي وڌندڙ استعمال، سازگار موسم ۽ گهٽ رهائشي خرچن سبب رياست ماڻهن لاءِ پرڪشش بڻجي ويئي. 1945ع کان پوءِ رسٽ بيلٽ ۽ اتر اوڀر مان لڏپلاڻ سبب فلوريڊا جي آبادي تيزي سان وڌي.

1960ع واري ڏهاڪي ۾، ڪوبا مان ڪيترائي پناهگير فيدل ڪاسترو جي ڪميونسٽ حڪومت کان ڀڄي ميامي پهتا، جتي فريڊم ٽاور تي وفاقي حڪومت انهن جي رجسٽريشن، دستاويزي ڪارروائي ۽ طبي توڙي ڏندن جي سهولتون مهيا ڪيون. ان سبب فريڊم ٽاور کي “ڏکڻ جو ايلس آئلينڊ” پڻ سڏيو ويو. تازن ڏهاڪن ۾، وڌندڙ معيشت ۾ روزگار جي موقعن سبب وڌيڪ مهاجر فلوريڊا ڏانهن آيا آهن.

## جاگرافي

مکيه سانچو:فلوريڊا جي جاگرافي

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جا ضلعا, فلوريڊا جا هنڌ, فلوريڊا جون ميونسپلٽيون, فلوريڊا جا ٻيٽ, ۽ فلوريڊا اسٽيٽ پارڪس جي فهرست
فلوريڊا جو وڏو حصو ميڪسيڪو جي نار، ايٽلانٽڪ سمنڊ ۽ اسٽريٽس آف فلوريڊا جي وچ ۾ واقع هڪ جزيره نما تي مشتمل آهي. هي رياست ٻه وقت جا علائقا (time zones) ڍڪي ٿي ۽ اتر اولهه طرف پين هينڊل جي صورت ۾ وڌي ٿي، جيڪو ميڪسيڪو جي نار جي اترئين ڪناري سان گڏ هلي ٿو. اتر ۾ ان جون سرحدون جارجيا ۽ الاباما سان ملن ٿيون، جڏهن ته اولهه ۾ پين هينڊل جي پڇاڙيءَ تي به الاباما سان لڳي ٿي. فلوريڊا اها واحد آمريڪي رياست آهي جيڪا ساڳئي وقت ايٽلانٽڪ سمنڊ ۽ ميڪسيڪو جي نار ٻنهي سان لڳي ٿي. اها 48 گڏيل رياستن مان سڀ کان ڏکڻ ۾ واقع رياست آهي؛ صرف هاوايي انهن پنجاهه رياستن مان وڌيڪ ڏکڻ تائين پهتل آهي. فلوريڊا، باهاماس کان اولهه ۾ ۽ ڪوبا کان لڳ ڀڳ 90 miles (140 ڪلوميٽر) اتر ۾ واقع آهي. مسيسيپي درياهه جي اوڀر ۾ واقع رياستن مان فلوريڊا وڏي رياستن ۾ شامل آهي، ۽ پاڻيءَ جي ايراضيءَ جي لحاظ کان رڳو الاسڪا ۽ مشِيگن ان کان وڏيون آهن. ايٽلانٽڪ سمنڊ ۾ رياست جي پاڻيءَ جي حد 3 nautical miles (3.5 mi; 5.6 ڪلوميٽر) ۽ ميڪسيڪو جي نار ۾ 9 nautical miles (10 mi; 17 ڪلوميٽر) سمنڊ اندر تائين وڌيل آهي.

345 feet (105 m) سمنڊ جي اوسط سطح کان مٿي، برٽن هِل فلوريڊا جو سڀ کان اوچو نقطو آهي، ۽ اهو سڄي آمريڪا جي رياستن مان سڀ کان گهٽ “هاءِ پوائنٽ” پڻ آهي. رياست جو وڏو حصو اورلينڊو جي ڏکڻ ۾ واقع آهي، جيڪو اتر فلوريڊا جي ڀيٽ ۾ گهٽ اوچائيءَ تي ۽ گهڻو ڪري هموار آهي. رياست جو وڏو علائقو سمنڊ جي سطح جي ويجهو آهي. ڪجهه هنڌ، جهڙوڪ ڪليئرواٽر، اهڙا پرومونٽري آهن جيڪي پاڻيءَ کان 50 to 100 ft (15 to 30 m) مٿي اڀرن ٿا. مرڪزي ۽ اتر فلوريڊا جا ڪيترائي حصا، جيڪي عام طور تي ڪناري کان 25 mi (40 ڪلوميٽر) يا وڌيڪ پري آهن، نرم لهرن وارن ٽڪرن تي مشتمل آهن، جن جي اوچائي 100 to 250 ft (30 to 76 m) تائين آهي. جزيره نما فلوريڊا جو سڀ کان اوچو نقطو (يعني سوواني درياهه جي اوڀر ۽ ڏکڻ ۾)، شوگرلوف جبل، 312-foot (95 m) اوچو آهي ۽ ليڪ ڪائونٽي ۾ واقع آهي. سراسري طور، فلوريڊا آمريڪا جي سڀ کان هموار رياست آهي.

هي ٽوپوگرافي نقشو ڏيکاري ٿو ته فلوريڊا گهڻو ڪري هيٺاهين ۽ هموار آهي.
ليڪ اوڪيچوبي، جيڪو فلوريڊا جو سڀ کان وڏو ڍنڍ آهي، آمريڪا جي 50 رياستن ۾ ڏهين نمبر وڏي قدرتي مٺي پاڻيءَ جي ڍنڍ آهي، ۽ گڏيل 48 رياستن اندر مڪمل طور موجود قدرتي مٺي پاڻيءَ جي ڍنڍن مان ٻي وڏي آهي، ليڪ مشيگن کان پوءِ. فلوريڊا اندر سڀ کان ڊگهو درياهه سينٽ جانز درياهه آهي، جنهن جي ڊيگهه 310 miles (500 ڪلوميٽر) آهي. ان جي مٿاهين سرچشمن (ڏکڻ فلوريڊا) کان جئڪسن ويل ۾ سمنڊ تائين اوچائيءَ جو فرق 30 feet (9.1 m) کان به گهٽ آهي.

### آبهوا

مکيه سانچو:فلوريڊا جي آبهوا

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جا طوفان ۽ آمريڪي رياستن جا انتهائي گرمي پد
رياستي وڻ سابال پالميٽو، جيڪو فلوريڊا جي مجموعي گرم آبهوا ۾ سٺو وڌي ٿو.
فلوريڊا ۾ آبهوا جي علائقن جو ڪوپن آبهوا درجابندي نقشو
فلوريڊا جي آبهوا ڪجهه حد تائين ان سبب معتدل رهي ٿي جو رياست جو ڪوبه حصو سمنڊ کان تمام پري ناهي. ليڪ اوڪيچوبي جي اتر ۾ عام آبهوا نمي ڀري ذيلي اڀرندي آبهوا (Köppen: *Cfa*) آهي، جڏهن ته ڍنڍ جي ڏکڻ ۾ (جنهن ۾ فلوريڊا ڪيز شامل آهن) خالص اڀرندي آبهوا (Köppen: *Aw*، *Am*، *Af*) ملي ٿي. جولاءِ جي آخر ۾ سراسري وڌ ۾ وڌ گرمي پد اڪثر 90°F (32–34°C) جي لڳ ڀڳ هوندو آهي، جڏهن ته جنوري جي شروعات ۾ گهٽ ۾ گهٽ گرمي پد اتر فلوريڊا ۾ 40°F (4–7°C) جي ويجهو ۽ ميامي کان ڏکڻ طرف 60 °F (16 °C) کان مٿي هوندو آهي. سراسري روزاني گرمي پد 70.7 °F (21.5 °C) هجڻ سبب فلوريڊا آمريڪا جي سڀ کان گرم رياست آهي.
ان جي ذيلي اڀرندي ۽ اڀرندي آبهوا سبب، فلوريڊا ۾ ماپ لائق برفباري تمام گهٽ ٿئي ٿي. البت، ڪڏهن ڪڏهن ٿڌي نمي ۽ منجمد گرمي پد گڏ ٿيڻ سان جئڪسن ويل، گينزويل يا پينساڪولا جهڙن اترين علائقن ۾ برفباري ٿي سگهي ٿي. پالا، جيڪا برف کان وڌيڪ عام آهي، خاص طور پين هينڊل ۾ ڏسڻ ۾ اچي ٿي.

1851 کان 2006 تائين، فلوريڊا تي 114 ڀيرا هريڪين ٽڪرايا، جن مان 37 وڏا هيا—ڪيٽيگري
 3 ۽ ان کان مٿي. اهو تمام گهٽ ٿيندو آهي جو هريڪين سيزن بنا ڪنهن اثر جي گذري وڃي؛ گهٽ ۾ گهٽ ڪنهن نه ڪنهن ٽراپيڪل اسٽورم جي صورت ۾ رياست تي اثر پوندو ئي آهي.
1992 ۾، فلوريڊا اُن واقعي جو مرڪز بڻيو جيڪو اُن وقت تائين آمريڪا جي تاريخ ۾ سڀ کان مهانگو موسماتي سانحو سمجھيو ويندو هو: هريڪين اينڊريو، جنهن آگسٽ ۾ ٽڪرائجڻ وقت 25

 بلين ڊالر کان وڌيڪ نقصان ڪيو؛ اها سڃاڻپ 2005 تائين برقرار رهي، جڏهن هريڪين ڪيٽرينا ان کان اڳتي نڪري ويو، ۽ پوءِ ان کي ڇهه ٻين هريڪينن به پٺتي ڇڏيو. اينڊريو فلوريڊا جي تاريخ ۾ ٻيو سڀ کان مهانگو هريڪين آهي.

### حياتيات

ايلگيٽر ايورگليڊس ۾
ويسٽ انڊين منيٽي ۽ سندس ٻچڙي کي دُڌ پيارڻ
فلوريڊا ڪيترن قسمن جي جهنگلي جيوت جو ميزبان آهي، جن ۾:

* سامونڊي مماليه: باٽلنوز ڊالفن، شارٽ فنڊ پائلٽ وھيل، نارٿ ايٽلانٽڪ رائيٽ وھيل، ويسٽ انڊين منيٽي
* مماليه: فلوريڊا پينٿر، ناردرن رِوَر اوٽر، منڪ، ايسٽرن ڪاٽن ٽيل خرگوش، مارش خرگوش، ريڪون، اسٽرائپڊ اسڪنڪ، اسڪوائرل، وائيٽ ٽيلڊ ڊيئر، ڪي ڊيئر، باب ڪيٽس، ريڊ فاکس، گري فاکس، ڪويوٽي، جهنگلي سُور، فلوريڊا بليڪ بيئر، نائين-بينڊڊ آرميڊيلو، ورجينيا اوپوسم
* ريڙهيون پائيندڙ جانور: ايسٽرن ڊائمنڊ بيڪ ۽ پگمي ريٽل سنيڪس، گوفر ٽورٽائس، گرين ۽ ليدربئڪ سي ٽرٽلs, برائون اينيول، ۽ ايسٽرن اِنڊيگو سنيڪ. 2012 ۾، لڳ ڀڳ هڪ ملين آمريڪي ايلگيٽر ۽ 1,500 ڪرڪوڊائل هئا.
* پکي: پيريگرين فالڪن, بالڊ ايگل، آمريڪي فلئمنگو, ڪريسٽڊ ڪئراڪارا، سنيئل ڪائيٽ، اوسپري، وائيٽ ۽ برائون پيليڪن، سامونڊي گَلs، ووپنگ ۽ سينڊهل ڪرين، روزئيٽ اسپون بِل، آمريڪي وائيٽ آئبس، فلوريڊا اسڪرب جي (رياستي اينڊيمڪ)، ۽ ٻيا. جهنگلي ترڪيءَ جي هڪ ذيلي نسل *ميليئگريس گيلوپاوو اوسيئولا* رڳو فلوريڊا ۾ ملي ٿو. هي رياست اوڀر اتر آمريڪا جي ڪيترن پکين لاءِ سياري گذارڻ جي جاءِ پڻ آهي.

موسمي تبديلي جي نتيجي ۾، ٿورڙي تعداد ۾ ڪجهه نيون نسلون به ڏٺيون ويون آهن، جيڪي عام طور وڌيڪ ٿڌن اترين علائقن جون مقامي سمجهيون وڃن ٿيون: سنوئي آئل، سنو بَنٽنگ، هارليڪون ڊڪ، ۽ ريزوربِل. اهي رياست جي اترئين حصي ۾ ڏٺا ويا آهن.
* بي-مهره جيوت: ڪارپينٽر چيٽيون، ٽرمائٽس، آمريڪي ڪاڪروچ، آفريڪنائزد بي، ميامي بليو تِتلي، ۽ گريزلڊ مينٽس.

فلوريڊا ۾ 1,500 کان وڌيڪ غير ملڪي (نان نيٽو) جانورن جون نسلون به آهن. فلوريڊا ۾ رهندڙ ڪجهه غير ملڪي نسلن ۾ برميز پائٿن، گرين اِگوانا، ويلڊ ڪيميلين، ارجنٽائن بليڪ اينڊ وائيٽ ٽيگو، پيڪاڪ بئس، ميان سيچلڊ، لاين فِش، وائيٽ-نوزڊ ڪوئٽي، ريسس مڪي، ورويٽ منڪي، ڪيوبن ٽري فراگ، ڪين ٽوڊ، انڊين پيفاؤل، مانڪ پيراڪيٽ ۽ ٽوئي پيراڪيٽ شامل آهن. انهن مان ڪجهه غير ملڪي نسلون مقامي نسلن لاءِ خطرو نه بڻجن ٿيون، پر ڪجهه مقامي فلوريڊا جي نسلن لاءِ خطرو بڻجن ٿيون، ڇو ته اهي ساڳئي رهائشگاهن ۾ رهي انهن کي کاڌو بڻائن ٿيون.

### نباتات

فائل:Red mangrove-everglades natl park.jpgايورگليڊس نيشنل پارڪ ۾ ڳاڙها مينگروو
رياست ۾ 26,000 چورس ميل (67,000 چورس ڪلوميٽر) کان وڌيڪ ٻيلن جو علائقو آهي، جيڪو رياست جي زميني ايراضيءَ جو لڳ ڀڳ اڌ حصو ڍڪي ٿو.

فلوريڊا ۾ لڳ ڀڳ 3,000 قسمن جا وائلڊ فلاور آهن. هي گڏيل رياستن ۾ ٽين سڀ کان وڌيڪ نباتاتي تنوع واري رياست آهي، ڪيليفورنيا ۽ ٽيڪساس کان پوءِ، جيڪي ٻئي ايراضيءَ ۾ وڏيون آهن. فلوريڊا ۾ ناريل جا وڻ اوڀر ڪناري تي ڪي ويسٽ کان جيوپيٽر اِنليٽ تائين جهنگلي حالت ۾ ڦهليل آهن، ۽ اولهه ڪناري تي مارڪو آئي لينڊ کان سراسوٽا تائين پڻ ملن ٿا. فلوريڊا ڪيز جا ڪيترائي ننڍا مرجاني ٻيٽ اهڙا آهن جتي سامونڊي وهڪرن آندل ناريلن مان ناريل جا وڻ وڏي تعداد ۾ اُڀري آيا آهن. ڏکڻ فلوريڊا کان اتر طرف، ناريل جا وڻ اوڀر ڪناري تي لڳ ڀڳ ڪوڪو بيچ تائين ۽ اولهه ڪناري تي ٽامپا بي واري علائقي تائين پوکيا پڻ ويندا آهن.
رياست جي اوڀر ڪناري تي، مينگرووز عام طور ڪوڪو بيچ کان ڏکڻ طرف ساحل تي غالب رهيا آهن؛ جڏهن ته سالٽ مارشون سينٽ آگسٽين کان اتر طرف وڌيڪ عام آهن. سينٽ آگسٽين کان ڪوڪو بيچ تائين، ساحلي پٽو هر سال جي موسماتي حالتن موجب ٻنهي جي وچ ۾ بدلجندو رهي ٿو. ٽئي مينگروو نسلون بهار ۽ اونهاري جي شروعات ۾ گل ڏين ٿيون. پروپيگولز ديرين اونهاري کان شروعاتي خزاں تائين پيدا ٿين ٿا. 1981 ۾ فلوريڊا ۾ مينگروو ٻوٽن جون برادرين اندازاً 430,000 to 540,000 ايڪڙ (1,700 to 2,200 چورس ڪلوميٽر) علائقو ڍڪيو هو. فلوريڊا جا 90٪ مينگرووز ڏکڻ فلوريڊا ۾ آهن، خاص طور ڪوليئر، لي، ميامي-ڊيڊ ۽ مونرو ضلعن ۾.

### سامونڊي ٽڪريون

جان پينيڪئمپ ڪورل ريف اسٽيٽ پارڪ ڀرسان ڪي لارگو وٽ مڇيون ۽ ڪورل
فلوريڊا ريف گڏيل 48 رياستن (ڪانٽينينٽل يونائيٽيڊ اسٽيٽس) اندر واحد زنده مرجاني بئرير ريف آهي. هي دنيا جو ٽيون وڏو مرجاني بئرير ريف نظام پڻ آهي، گريٽ بئرير ريف ۽ بيليز بئرير ريف کان پوءِ. هي ريف (سامونڊي ٽڪريون) فلوريڊا ڪيز جي ساحل کان ٿورو پري واقع آهي. ريف جو وڏو حصو جان پينيڪئمپ ڪورل ريف اسٽيٽ پارڪ جي حدن اندر اچي ٿو، جيڪو آمريڪا جو پهريون انڊرواٽر پارڪ هو. هي پارڪ اڀرندي ٻوٽيداري، سامونڊي جيوت ۽ سامونڊي پکين جي گهڻائي رکي ٿو. فلوريڊا ريف ٻين پارڪن ۽ پناهن گاهن تائين به پکڙيل آهي، جن ۾ ڊرائي ٽورٽوگاس نيشنل پارڪ، بِسڪين نيشنل پارڪ ۽ فلوريڊا ڪيز نيشنل مئرين سينڪچوئري شامل آهن. فلوريڊا ريف تي لڳ ڀڳ 1,400 قسم جون سامونڊي ٻوٽا ۽ جانور رهن ٿا، جن ۾ 40 کان وڌيڪ اسٽوني ڪورل جون نسلون ۽ 500 قسمن جي مڇيون شامل آهن. فلوريڊا ريف ٻين مرجاني نظامن وانگر هڪ نازڪ ايڪو سسٽم آهي، جنهن کي ڪيترن خطرا آهن، جن ۾ اوور فِشنگ، سمنڊ ۾ پلاسٽڪ، ڪورل بليچنگ، سمنڊ جي سطح ۾ واڌ، ۽ سامونڊي سطح جي گرمي پد ۾ تبديليون شامل آهن.

### ماحولياتي مسئلا

سانچو:فلوريڊا جو ماحول

پڻ ڏسو: فلوريڊا ۾ ماحولياتي مسئلا
سائوٿ فلوريڊا ۾ آمريڪي فلئمنگو
ايورگليڊس نيشنل پارڪ ۾ آمريڪي ايلگيٽر ۽ هڪ دخيل برميز پائٿن
فلوريڊا في-فرد توانائيءَ جو گهٽ استعمال ڪندڙ آهي.
(2008ع وقت جو) اندازو آهي ته رياست ۾ لڳ ڀڳ 4٪ توانائي قابلِ تجديد ذريعن مان پيدا ٿئي ٿي. فلوريڊا جي توانائي پيداوار آمريڪا جي ڪُل توانائي پيداوار جو 6٪ آهي، جڏهن ته آلودگي پيدا ڪندڙ مادّن جو ڪُل اخراج نسبتاً گهٽ آهي: نائٽروجن آڪسائيڊ لاءِ 6٪، ڪاربان ڊاءِ آڪسائيڊ لاءِ 5٪، ۽ سلفر ڊاءِ آڪسائيڊ لاءِ 4٪. فلوريڊا ۾ جهنگلي باهه (Wildfires) سال جي هر وقت ٿي سگهن ٿيون.
1972 کان وٺي، رياست جي سڀني پيئڻ لائق پاڻيءَ جي وسيلن تي رياستي حڪومت جو ڪنٽرول پنج علائقائي واٽر اٿارٽيز ذريعي رهيو آهي.
ريڊ ٽائيڊ فلوريڊا جي ڏکڻ-اولهه واري ساحل تي، ۽ ٻين ڪجهه علائقن ۾ به، هڪ مسئلو رهيو آهي. جيتوڻيڪ زهريلي الجي بلوم (toxic algae bloom) جي سبب بابت گهڻي قياس آرائي ڪئي وئي آهي، پر اهڙو ڪو ثبوت موجود ناهي ته اها آلودگي سبب ٿي رهي آهي يا ريڊ ٽائيڊس جي مدت يا تڪرار ۾ واڌ آئي آهي. ريڊ ٽائيڊ هاڻي جهنگلي جيوت کي ماري رهي آهي يا ٽراپيڪل مڇي ۽ مرجاني ريفس کي نقصان پهچائي رهي آهي، جنهن سان سڀئي خطري ۾ پئجي وڃن ٿا.

فلوريڊا پينٿر ختم ٿيڻ جي حدن وٽ آهي. 2009 ۾ رڪارڊ 23 ماريا ويا، گهڻي ڀاڱي گاڏين جي ٽڪر سبب، جنهن سان جهنگ ۾ لڳ ڀڳ 100 جيترا فرد بچيا. منيٽي پڻ پنهنجي افزائش جي رفتار کان وڌيڪ شرح سان مرن پيا. آمريڪي فلئمنگو فلوريڊا ۾ ڏسڻ لاءِ ناياب رهيا آهن، ڇاڪاڻ⁠تہ 1900ع واري دور ۾ انهن جو شڪار ٿيو ۽ هڪ مرحلي تي انهن کي رياست مان مڪمل طور ختم ٿيل (extirpated) به سمجھيو ويو. هاڻي فلئمنگو ٻيهر وڌڻ لڳا آهن ۽ سائوٿ فلوريڊا ڏانهن واپسي جو عمل جاري آهي، ڇو ته انهن کي مضبوط طور رياست جا مقامي (native) سمجھيو وڃي ٿو ۽ هاڻي اهي تحفظ هيٺ پڻ آهن.

فلوريڊا جو وڏو حصو 12 feet (3.7 m) کان گهٽ اوچائي تي واقع آهي، جنهن ۾ ڪيترائي آباد علائقا پڻ شامل آهن. تنهن ڪري اهو سمنڊ جي سطح وڌڻ (جيڪا عالمي گرمائش سان لاڳاپيل آهي) جي اثرن لاءِ حساس آهي. ائٽلانٽڪ جا اهي ساحل، جيڪي رياست جي معيشت لاءِ انتهائي اهم آهن، موسمي تبديلي سبب سمنڊ جي سطح وڌڻ ڪري سمنڊ ۾ ڌوئي ختم ٿيندا پيا وڃن. ميامي بيچ وارو علائقو، جيڪو ڪنٽينينٽل شيلف جي ويجهو آهي، آف شور (سمنڊ کان ٻاهر) دستياب واريءَ جي ذخيري جي لحاظ کان هاڻي گهٽتائي (running out) کي منهن ڏئي رهيو آهي. وڌيل گرمي پد مرجاني ريفس کي نقصان پهچائي سگهي ٿو، جنهن سبب ڪورل بليچنگ ٿئي ٿي. فلوريڊا ريف تي بليچنگ جو پهريون رڪارڊ ٿيل واقعو 1973 ۾ ٿيو. تازين ڏهاڪن ۾ بليچنگ جا واقعا وڌيڪ بار بار ٿيا آهن، ۽ اهو رجحان sea surface temperatureن ۾ واڌ سان لاڳاپي (correlation) ۾ ڏٺو ويو آهي. وائيٽ بئنڊ بيماري پڻ فلوريڊا ريف تي مرجانن تي ناڪاري اثر وڌو آهي.

### ارضيات

سانچو:فلوريڊا جي ارضيات

ڊسمبر 2003 ۾ سيٽلائيٽ مان ڏٺل فلوريڊا ڪيز
فلوريڊا جو اپٻيٽ (peninsula) هڪ سوراخدار پليٽو آهي، جيڪو ڪارِسٽ چوني جو پٿر (لائيم اسٽون) مان ٺهيل آهي ۽ بنيادي پٿر (بيڊ راڪ) جي مٿان بيٺل آهي؛ هن کي فلوريڊا پليٽفارم چيو وڃي ٿو.

آمريڪا ۾ پوٽاش جا سڀ کان وڏا ذخيرا فلوريڊا ۾ ملن ٿا. ملڪ ۾ راڪ فاسفيٽ جا سڀ کان وڏا ذخيرا پڻ فلوريڊا ۾ آهن. انهن مان گهڻو حصو بون وادي ۾ آهي.

سڄي رياست ۾ پاڻيءَ هيٺان غارون، چن جي پٿرن ۾ کڏا ۽ چشمن جا وسيع نظام موجود آهن، جيڪي رهواسين جي استعمال ٿيندڙ پاڻيءَ جو وڏو حصو فراهم ڪن ٿا. چونا پٿر جي مٿان واري جهڙيون مٽيون آهن، جيڪي لکين سالن دوران قديم ساحلن جي صورت ۾ جمع ٿيون، جڏهن عالمي سمنڊ جون سطحون مٿي هيٺ ٿينديون رهيون. آخري برفاني دور دوران، گهٽ سمنڊ سطح ۽ وڌيڪ سڪي آبهوا هڪ گهڻو ويڪرو اپٻيٽ ظاهر ڪيو، جيڪو وڏي حد تائين ساوانا هو. جيتوڻيڪ رياست جي گهڻن حصن ۾ سنڪ هول موجود آهن، پر جديد دور جا سنڪ هول گهڻو ڪري اولهه-مرڪزي فلوريڊا ۾ ڏٺا ويا آهن. ايورگليڊس نيشنل پارڪ فلوريڊا جي ڊيڊ، مونرو ۽ ڪوليئر ضلعن ۾ 1,509,000 ايڪڙ (6,110 چورس ڪلوميٽر) ايراضيءَ تي پکڙيل آهي. ايورگليڊس—هڪ انتهائي ويڪرو ۽ آهستي وهندڙ دريائي نظام—اپٻيٽ جي ڏاکڻي ڇيڙي کي ڍڪي ٿو. 2006 کان 2010 تائين رياست ۾ ملڪيت بابت سنڪ هول نقصان جا دعويٰ مجموعي طور $2

 بلين کان وڌي ويا. ونٽر پارڪ سنڪ هول، مرڪزي فلوريڊا ۾، 8 مئي 1981 تي ظاهر ٿيو. اهو لڳ ڀڳ 350 فٽ (107

 m) ويڪرو ۽ 75 فٽ (23

 m) کوکو هو. اهو آمريڪا ۾ جديد دور جي سڀ کان وڏن سنڪ هولن مان هڪ هو. هاڻي ان کي Lake Rose (ليڪ روز) چيو وڃي ٿو. ايڪان لاڪهاچي رِوَر (مختصر “ايڪان رِوَر”) هڪ 54.5-mile-long (87.7 ڪلوميٽر) اتر طرف وهندڙ بليڪ واٽر شاخ-درياهه آهي، جيڪو سينٽ جانز رِوَر (فلوريڊا رياست جو سڀ کان ڊگهو درياهه) جو معاون درياهه آهي. ايڪان رِوَر اوسيئولا، اورنج ۽ سيمينول ضلعن مان، مرڪزي فلوريڊا ۾، اورلينڊو ميٽروپوليٽن ايريا جي اوڀر پاسي (يعني اسٽيٽ روڊ 417 جي اوڀر طرف) وهي ٿو. ان کي آئوٽ اسٽينڊنگ فلوريڊا واٽرز طور نامزد ڪيو ويو آهي.

زلزلا هتي ناياب آهن، ڇاڪاڻ⁠تہ فلوريڊا ڪنهن به ٽيڪٽانڪ پليٽ جي حدن جي ويجهو واقع ناهي.

### فلوريڊا جا علائقا

فلوريڊا جا 67 ضلعا

* **فلوريڊا پين هينڊل**
	+ ايمرَلڊ ڪوسٽ
	+ فرگاٽن ڪوسٽ
	+ نارٿ فلوريڊا
	+ پينساڪولا ميٽروپوليٽن ايريا
	+ ٽالاهاسي ميٽروپوليٽن ايريا
* **نارٿ-سينٽرل فلوريڊا**
	+ بگ بينڊ
	+ نيچر ڪوسٽ
	+ نارٿ فلوريڊا
	+ گينسويل ميٽروپوليٽن ايريا
* **نارٿ ايسٽ فلوريڊا**
	+ فرسٽ ڪوسٽ
	+ جئڪسن وِل ميٽروپوليٽن ايريا
	+ نارٿ فلوريڊا
* **سينٽرل ويسٽ فلوريڊا**
	+ ٽامپا بي ايريا
	+ فلوريڊا سن ڪوسٽ
* **سينٽرل فلوريڊا**
	+ گريٽر اورلينڊو
* **مرڪزي اوڀر فلوريڊا**
	+ ڊيلٽونا–ڊيٽونا بيچ–اورمنڊ بيچ ميٽروپوليٽن ايريا
	+ هيليفيڪس ايريا
	+ اسپيس ڪوسٽ
	+ ٽريژر ڪوسٽ
* **سائوٿ ويسٽ فلوريڊا**
	+ فلوريڊا هارٽلينڊ
	+ فلوريڊا ايورگليڊس
	+ فلوريڊا سن ڪوسٽ
	+ سراسوٽا ميٽروپوليٽن ايريا
	+ ٽين ٿائوزنڊ آئيلينڊز
* **سائوٿ فلوريڊا**
	+ گليڊس
	+ گولڊ ڪوسٽ
	+ فلوريڊا ڪيز
	+ ميامي ميٽروپوليٽن ايريا

### شهر ۽ ڳوٺ

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جا ميٽروپوليٽن علائقا جي فهرست, فلوريڊا جون ميونسپالٽيون جي فهرست, ۽ فلوريڊا جا شهري بڻايل علائقا (آبادي موجب) جي فهرست
رياست جو سڀ کان وڏو ميٽروپوليٽن ايريا—۽ گڏوگڏ پوري ڏکڻ-اوڀر آمريڪا جو به—ميامي ميٽروپوليٽن ايريا آهي، جنهن جي آبادي لڳ ڀڳ 6.06

 ملين آهي. ٽامپا بي ايريا 3.02

 ملين کان وڌيڪ سان ٻيو وڏو آهي؛ اورلينڊو ميٽروپوليٽن ايريا 2.44

 ملين کان وڌيڪ سان ٽيون؛ ۽ جئڪسن وِل ميٽروپوليٽن ايريا 1.47

 ملين کان وڌيڪ سان چوٿون آهي.
فلوريڊا ۾ ميٽروپوليٽن اسٽيٽسٽيڪل ايرياs (ايم ايس ايز) جو تعداد 22 آهي، جيڪي يونائيٽيڊ اسٽيٽس آفيس آف منيجمينٽ اينڊ بجيٽ (او ايم بي) پاران مقرر ڪيا ويا آهن. فلوريڊا جي 67 مان 43 ضلعا ڪنهن نه ڪنهن ايم ايس اي ۾ شامل آهن.
فلوريڊا ۾ شهر، ٽائون يا ڳوٺ لاءِ قانوني نالو "municipality" (ميونسپالٽي) آهي. فلوريڊا ۾ ٽائونن، ڳوٺن ۽ شهرن جي وچ ۾ قانوني طور ڪو به فرق ناهي.
فلوريڊا انتهائي شهري آباديءَ واري (اربنائيزڊ) رياست آهي؛ 2000ع ۾ ان جي آباديءَ جو 89٪ شهري علائقن ۾ رهندو هو، جڏهن⁠ته سڄي يونائيٽيڊ اسٽيٽس ۾ اها شرح 79٪ هئي.
2012ع ۾، آباديءَ جو 75٪ حصو سامونڊي ڪناري (coastline) کان 10 miles (16 ڪلوميٽر) جي اندر رهندو هو.

|  * م
* ب
* س

فلوريڊا جا وڏا شھر يا ٽائون  ذريعو: |
| --- |
| درجو |  | فلوريڊا جون ڪائونٽيون | آبادي | درجو |  | فلوريڊا جون ڪائونٽيون | آبادي |
| 1 | جئڪسن وِل | ڊيووال ڪائونٽي | 949,611 | 11 | پيمبروڪ پائنز | براورڊ ڪائونٽي | 171,178 |
| 2 | ميامي | ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي | 442,241 | 12 | هالي ووڊ | براورڊ ڪائونٽي | 153,067 |
| 3 | ٽامپا | هلز بورو ڪائونٽي | 384,959 | 13 | گينسويل | الچُوا ڪائونٽي | 141,085 |
| 4 | اورلينڊو | اورنج ڪائونٽي | 307,573 | 14 | ميرامار | براورڊ ڪائونٽي | 134,721 |
| 5 | سينٽ پيٽرسبرگ | پينيلس ڪائونٽي | 258,308 | 15 | ڪورل اسپرنگز | براورڊ ڪائونٽي | 134,394 |
| 6 | هيالياه | ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي | 223,109 | 16 | پام بي | بريوارڊ ڪائونٽي | 119,760 |
| 7 | پورٽ سينٽ لوُسي | سينٽ لوُسي ڪائونٽي | 204,851 | 17 | ويسٽ پام بيچ | پام بيچ ڪائونٽي | 117,415 |
| 8 | ٽالاهاسي | ليون ڪائونٽي | 196,169 | 18 | ڪليئرواٽر | پينيلس ڪائونٽي | 117,292 |
| 9 | ڪيپ ڪورل | لي ڪائونٽي | 194,016 | 19 | ليڪلينڊ | پولڪ ڪائونٽي | 112,641 |
| 10 | فورٽ لاڊرڊيل | براورڊ ڪائونٽي | 182,760 | 20 | پومپانو بيچ | براورڊ ڪائونٽي | 112,046 |

## آباديءَ بابت ڄاڻ

سانچو:فلوريڊا جي آباديءَ بابت ڄاڻ

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جي ثقافت
### آبادي

2020ع جي مردم شماري موجب فلوريڊا ۾ آباديءَ جي گهاٽائي
ڪيوبن آمريڪي مرد ميامي جي لِٽل ھوانا علائقي ۾ ڊومينو کيڏندي. 2010ع ۾، ڪيوبن ميامي جي آباديءَ جو 34.4٪ ۽ فلوريڊا جي ڪل آباديءَ جو 6.5٪ هئا.

| تاريخي آبادي |
| --- |
| مردم شماري | Pop. |  | %± |
| **1830** | 34,730 |  | — |
| **1840** | 54,477 |  | 56.9% |
| **1850** | 87,445 |  | 60.5% |
| **1860** | 140,424 |  | 60.6% |
| **1870** | 187,748 |  | 33.7% |
| **1880** | 269,493 |  | 43.5% |
| **1890** | 391,422 |  | 45.2% |
| **1900** | 528,542 |  | 35.0% |
| **1910** | 752,619 |  | 42.4% |
| **1920** | 968,470 |  | 28.7% |
| **1930** | 1,468,211 |  | 51.6% |
| **1940** | 1,897,414 |  | 29.2% |
| **1950** | 2,771,305 |  | 46.1% |
| **1960** | 4,951,560 |  | 78.7% |
| **1970** | 6,789,443 |  | 37.1% |
| **1980** | 9,746,324 |  | 43.6% |
| **1990** | 12,937,926 |  | 32.7% |
| **2000** | 15,982,378 |  | 23.5% |
| **2010** | 18,801,310 |  | 17.6% |
| **2020** | 21,538,187 |  | 14.6% |
| **2025 (اندازو)** | 23,462,518 |  | 24.8% |

يونائيٽيڊ اسٽيٽس سينسس بيورو موجب، 1 جولاءِ 2019ع تي فلوريڊا جي آبادي 21,477,737 هئي، جيڪا 2010 يونائيٽيڊ اسٽيٽس سينسس کان 14.24٪ وڌيڪ هئي.
2010ع جي مردم شماريءَ ۾ فلوريڊا جي آبادي 18,801,310 هئي. فلوريڊا 2012ع تائين 12 مهينن واري عرصي ۾ آمريڪا جي تيزي سان وڌندڙ ستين رياست هئي.
2010ع ۾ فلوريڊا جي آباديءَ جو مرڪز فورٽ ميڊ، فلوريڊا ۽ فراسٽ پروف، فلوريڊا جي وچ ۾ واقع هو، ۽ 1960ع کان وٺي پولڪ ڪائونٽي، فلوريڊا ۾ موجود آهي.
ڊسمبر 2014ع تائين فلوريڊا جي آبادي 19.7 ملين کان وڌي وئي، جنهن سان اها پهريون ڀيرو نيو يارڪ کان اڳتي نڪري، آمريڪا جي ٽين سڀ کان وڌيڪ آباديءَ واري رياست بڻجي وئي.
2020ع جي مردم شماريءَ تائين، فلوريڊا جي آبادي 21,538,187 ٿي وئي.
2010ع ۾، اندازاً 5.7٪ آبادي غيردستاويزي مهاجرن تي مشتمل هئي، جيڪا آمريڪا جي رياستن مان ڇهين وڏي شرح هئي. ان سال لڳ ڀڳ 675,000 غيرقانوني مهاجر فلوريڊا ۾ رهندا هئا. فلوريڊا سينڪچوئري شهرن تي پابندي لڳائي آهي.
2018ع ۾ فلوريڊا ۾ مهاجرن جا مکيه اصل ملڪ ڪيوبا، هيٽي، ڪولمبيا، ميڪسيڪو ۽ جميڪا هئا.
يونائيٽيڊ اسٽيٽس ڊپارٽمينٽ آف هائوسنگ اينڊ اربن ڊيولپمينٽ (HUD) جي 2022ع واري رپورٽ موجب، فلوريڊا ۾ اندازاً 25,959 بي گهر ماڻهو موجود هئا.

فلوريڊا ۾ نسلي اصل

**فلوريڊا ۾ نسلي ورڇ**| [لڪايو]نسلي جوڙجڪ | 1970 | 1990 | 2000 | 2010 | 2020 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ھسپانوي يا لاطيني (ڪنهن به نسل جا) | 6.6% | 12.2% | 16.8% | 22.5% | 26.5% |
| ڪارا يا آفريڪي آمريڪي | 15.3% | 13.6% | 14.6% | 16.0% | 15.1% |
| ايشيائي | 0.2% | 1.2% | 1.7% | 2.4% | 3.0% |
| اصل مقامي آمريڪي | 0.1% | 0.3% | 0.3% | 0.4% | 0.4% |
| گهڻ نسلي | — | — | 2.3% | 2.5% | 16.5% |
| غير اسپيني اڇا | 77.9% | 73.2% | 65.4% | 57.9% | 51.5% |

2010ع ۾، فلوريڊا جي آباديءَ مان 22.5٪ (4,223,806) ماڻهو ھسپانوي يا لاطيني نسل سان واسطو رکندا هئا، جن مان سڀ کان وڏا گروهه ڪيوبن آمريڪي (6.5٪) ۽ پورٽو ريڪن آمريڪي (4.5٪) هئا.
انهيءَ سان گڏ، 2010ع ۾ 16.0٪ آبادي آفريڪي نسل تي مشتمل هئي، جنهن ۾ آفريڪي آمريڪي شامل آهن، جڏهن⁠تہ 4.0٪ ويسٽ انڊين يا افرو-ڪيريبين آمريڪي هئا.
ويهين صديءَ جي شروعاتي سالن ۾، ڪارا ماڻهو فلوريڊا جي آباديءَ جو لڳ ڀڳ اڌ حصو هئا.

2020ع ۾، ڪنهن به نسل/نسلن سان واسطو رکندڙ ھسپانوي ۽ لاطيني آباديءَ جو 26.5٪ هئا، جڏهن⁠تہ مقامي ھوائي ۽ پيسفڪ ٻيٽ واسي برائورڊ ڪائونٽي جي سمورن رهواسين مان 0.1٪ هئا.
2024ع ۾، رياست ۾ غير-ھسپانوي اڇي آبادي 49.1٪ تائين گهٽجي وئي، جنهن سبب فلوريڊا اڪثريت-اقليت حيثيت تائين پهچندڙ نائين رياست بڻجي وئي.

### ٻوليون

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جي آباديءَ بابت ڄاڻ#ٻوليون ۽ ميامي لهجو
1988ع ۾، فلوريڊا جي آئين تحت انگريزي کي رياست جي سرڪاري ٻولي طور تسليم ڪيو ويو. اسپيني پڻ وڏي پيماني تي ڳالهائي وڃي ٿي، خاص طور تي ڇو⁠تہ لاطيني آمريڪا مان لڏپلاڻ جاري رهي آهي. آباديءَ مان لڳ ڀڳ 20٪ ماڻهو اسپينش کي پنهنجي پهرين ٻولي طور ڳالهائين ٿا، جڏهن⁠تہ 27٪ ماڻهو انگريزي کانسواءِ ٻي مادري ٻولي ڳالهائين ٿا. رياست ۾ گهرن اندر انگريزي کان علاوه 200 کان وڌيڪ پهريون ٻوليون ڳالهائيون وڃن ٿيون.
2010ع ۾ فلوريڊا ۾ پهرين ٻولي طور سڀ کان عام ڳالهايل ٻوليون هيون:

* 73٪ انگريزي
* 20٪ اسپينش
* 2٪ ھيٽيائي ڪرئول
* ٻيون ٻوليون—هر هڪ 1٪ کان گهٽ

### مذهب

چرچ آف دي لِٽل فلاور، ڪورل گيبَلز
فلوريڊا جو ھندو مندر، ٽامپا
فلوريڊا جي اڪثريت عيسائي آهي (70٪)، پر هتي وڏي غير مذهبي ۽ نسبتاً نمايان يهودي برادري پڻ موجود آهي. پروٽيسٽنٽ آباديءَ جو لڳ ڀڳ اڌ حصو آهن، پر ڪئٿولڪ چرچ رياست ۾ سڀ کان وڏو واحد مذهبي فرقو آهي، جنهن جو وڏو سبب وڏي اسپيني آبادي ۽ ٻين گروهن (جهڙوڪ ھيٽيائي ماڻهو) جي موجودگي آهي. پروٽيسٽنٽ برادري تمام گهڻي متنوع آهي، پر بيپٽسٽ، ميٿوڊسٽ، پينٽيڪوسٽل ۽ غير فرقيوار پروٽيسٽنٽ سڀ کان وڏا گروهه آهن. ننڍن عيسائي گروهن ۾ چرچ آف جيسس ڪرائسٽ آف ليٽر-ڊي سينٽس (فلوريڊا) ۽ يھووا جا شاهد شامل آهن. ڏکڻ فلوريڊا ۾ آمريڪي يهودين جي وڏي برادري پڻ موجود آهي. اها ڏکڻ آمريڪا ۾ سڀ کان وڏي يهودي آبادي ۽ آمريڪا ۾ نيو يارڪ (رياست) ۽ ڪيلفورنيا کان پوءِ ٽين وڏي آبادي آهي.
2010ع ۾، فلوريڊا جا ٽي سڀ کان وڏا مذهبي فرقو ڪئٿولڪ گرجا، سدرن بيپٽسٽ ڪنوينشن ۽ يونائيٽيڊ ميٿوڊسٽ چرچ هئا.

پيو ريسرچ سينٽر جي 2014ع واري سروي فلوريڊا ۾ مذهب بابت هي جوڙجڪ ڏيکاري:

| فلوريڊا ۾ مذهب (2014) |
| --- |
|  |  |  |  |  |
| پروٽيسٽنٽ |    | 46% |
| ڪئٿولڪ |    | 21% |
| مورمن |    | 1% |
| يھووا جا شاهد |    | 1% |
| ٻيا عيسائي |    | 1% |
| ڪابه خاص وابستگي ناهي |    | 17% |
| اگنانوادي |    | 4% |
| ملحد |    | 3% |
| يهودي |    | 3% |
| ٻيا مذهب (مثلاً ھندومت، اسلام، ٻُڌ مت، سِک مت) |    | 3% |

## حڪومت

سانچو:فلوريڊا جي حڪومت

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جي گورنرن جي فهرست, فلوريڊا مان گڏيل آمريڪي ڪانگريس جا وفد, فلوريڊا مان گڏيل آمريڪي سينيٽرن جي فهرست, ۽ فلوريڊا جي ڪابينه
فلوريڊا اسٽيٽ ڪيپيٽل جو پراڻو ۽ نئون عمارت، ٽالاهاسي
فلوريڊا رياست جي حڪومت جي بنيادي ڍانچي، ذميوارين، ڪمن ۽ ڪارروائين جي وضاحت فلوريڊا جي آئين ۾ ڪئي وئي آهي، جيڪو رياست جو بنيادي قانون قائم ڪري ٿو ۽ ماڻهن کي مختلف حق ۽ آزاديون ضمانت ڏئي ٿو. جيئن آمريڪي وفاقي حڪومت ۽ ٻين سڀني رياستي حڪومتن ۾، فلوريڊا جي حڪومت پڻ ٽن الڳ شاخن تي مشتمل آهي: انتظامي، قانونساز ۽ عدالتي. قانونساز اداري پاران منظور ڪيل بل، جيڪڏهن گورنر صحيح ڪري، ته اهي قانون بڻجن ٿا.
فلوريڊا جي قانونساز اسيمبلي ٻن ايوانن تي مشتمل آهي: فلوريڊا سينيٽ، جنهن ۾ 40 ميمبر آهن، ۽ فلوريڊا هائوس آف ريپريزينٽيٽِوز، جنهن ۾ 120 ميمبر آهن. فلوريڊا جو گورنر رون ڊي سينٽس آهي. فلوريڊا سپريم ڪورٽ هڪ چيف جسٽس ۽ ڇهن جسٽسن تي مشتمل آهي.
فلوريڊا ۾ 67 ڪائونٽيون آهن. ڪجھ حوالاجات 66 ڏيکارين ٿيون، ڇاڪاڻ⁠تہ ڊيووال ڪائونٽي جئڪسن وِل شهر سان گڏيل آهي. فلوريڊا ۾ 379 شهر آهن (411 مان) جيڪي باقاعدي فلوريڊا ڊپارٽمينٽ آف روينيو کي رپورٽ ڪن ٿا، جڏهن⁠تہ ڪجهه شامل ٿيل ميونسپلٽيون اهڙيون به آهن جيڪي رپورٽ نٿيون ڪن. شهرن ۽ ڪائونٽين لاءِ آمدني جو مکيه ذريعو ملڪيت ٽيڪس آهي؛ جن ملڪيتن تي ٽيڪس ادا نه ٿئي، انهن کي ٽيڪس نيلامي ۾ رکيو وڃي ٿو، جيڪا مئي مهيني ۾ ڪائونٽي سطح تي ٿيندي آهي ۽ آن لائين بولي نظام سبب گهڻي مقبول آهي.
رياستي حڪومت جي بنيادي آمدني سيلز ٽيڪس مان اچي ٿي. فلوريڊا انهن اٺ رياستن مان هڪ آهي، جتي ذاتي آمدني ٽيڪس لاڳو نٿو ٿئي.
1988ع کان 2007ع تائين، فلوريڊا ۾ وفاقي ڪرپشن بابت 800 سزاون ٿيون، جيڪي ڪنهن به ٻي رياست کان وڌيڪ هيون.
2020ع جي هڪ مطالعي موجب، فلوريڊا شهرين لاءِ ووٽ ڏيڻ ۾ مشڪلات جي لحاظ کان 11هين نمبر تي هئي. اپريل 2022ع ۾، قانونساز اداري هڪ نئون چونڊ قانون منظور ڪيو، جنهن تي گورنر صحيح ڪئي، جنهن تحت فلوريڊا ۾ وفاقي، رياستي ۽ ميونسپل چونڊن ۾ درجاوار چونڊ نظام تي پابندي لڳائي وئي.
فلوريڊا ۾ موت جي سزا برقرار آهي. عملدرآمد جا منظور ڪيل طريقا بجليءَ جي ڪرسي ۽ زھريلي انجڪشن آهن.

### چونڊن جي تاريخ

1952ع کان 1964ع تائين، گهڻا ووٽر ڊيموڪريٽ پارٽيءَ سان رجسٽرڊ هئا، پر رياست هر صدارتي چونڊ ۾ ريپبلڪن اميدوار کي ووٽ ڏنو، سواءِ 1964ع واري صدارتي چونڊ جي. ايندڙ سال، ڪانگريس ووٽنگ رائيٽس ايڪٽ 1965 منظور ڪيو، جنهن تي صدر لنڊن بي. جانسن صحيح ڪئي، جنهن تحت آفريڪي-آمريڪين ۽ ٻين اقليتن جي ووٽنگ حقن جي تحفظ لاءِ وفاقي نگراني ۽ نفاذ مهيا ڪيو ويو.
1930ع واري ڏهاڪي کان 1960ع تائين، فلوريڊا عملي طور هڪ ئي پارٽيءَ واري رياست هئي، جتي اڇن قدامت پسند ڊيموڪريٽن جو راڄ هو، جيڪي سالڊ سائوٿ جي ٻين ڊيموڪريٽن سان گڏ ڪانگريس ۾ وڏو اثر رکندا هئا. 1970ع کان پوءِ، اڇن قدامت پسند ووٽرن جو وڏو حصو ڊيموڪريٽ پارٽيءَ کان ريپبلڪن پارٽي ڏانهن منتقل ٿيو. 2008ع ۽ 2012ع جي صدارتي چونڊن ۾، براڪ اوباما فلوريڊا کٽي، خاص طور نوجوانن، آزاد ووٽرن ۽ اقليتن ۾ وڏي ووٽر ٽرن آئوٽ سبب کٽيو.
فلوريڊا کي اڪثر صدارتي چونڊن ۾ سوئنگ اسٽيٽ سمجهيو ويندو رهيو آهي، ڇاڪاڻ⁠تہ 1952ع کان وٺي هن رياست گهڻو ڪري کٽيندڙ اميدوار کي ووٽ ڏنو آهي.

2024ع جي صدارتي چونڊن جا نتيجا (ڪائونٽي موجب)
#### 2000 کان موجوده دور

2000ع ۾، جارج ڊبليو بش آمريڪي صدارتي چونڊ اليڪٽورل ڪاليج (يونائيٽيڊ اسٽيٽس) ۾ 271–266 جي فرق سان کٽي. انهن مان 25 اليڪٽورل ووٽ فلوريڊا مان هئا. فلوريڊا جا نتيجا تڪراري ٿيا ۽ آخرڪار معاملو آمريڪي سپريم ڪورٽ جي فيصلي *بش v. گور* سان طئي ٿيو.
2010ع جي مردم شماري کان پوءِ، فلوريڊا کي هائوس آف ريپريزينٽيٽوز ۾ ٻه وڌيڪ سيٽون مليون. بعد ۾، حدبندي بابت قانوني چئلينج آيا ۽ 2015ع ۾ فلوريڊا سپريم ڪورٽ ڪجهه چونڊ ضلعن کي ٻيهر ترتيب ڏيڻ جو حڪم ڏنو.

ووٽر رجسٽريشن (30 ڊسمبر 2025 تائين)| پارٽي | رجسٽرڊ ووٽر | سيڪڙو |
| --- | --- | --- |
|  | ريپبلڪن | 5,509,354 | 41.30٪ |
|  | ڊيموڪريٽ | 4,044,390 | 30.31٪ |
|  | غير وابسته | 3,329,329 | 24.96٪ |
|  | ننڍيون پارٽيون | 457,841 | 3.43٪ |
| ڪل | 13,340,914 | 100.00٪ |
| --- | --- | --- |

### قانوني ضابطا

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا جو قانون
فلوريڊا سپريم ڪورٽ جي عمارت ٽالاھاسي ۾
1972ع ۾، رياست ڊرائيورن لاءِ پرِسنل انجرِي پروٽيڪشن (Personal Injury Protection) گاڏين جي انشورنس کي لازمي قرار ڏنو، اھڙي طرح آمريڪا ۾ نو-فالٽ انشورنس قانون لاڳو ڪندڙ ٻي رياست بڻجي وئي. ھن قانون تحت ادائگيون حاصل ڪرڻ جي آساني کي انشورنس فراڊ ۾ وڏي واڌ جو سبب سمجھيو ويو آھي.
2011ع ۾، گاڏين جي انشورنس فراڊ آمريڪا ۾ سڀ کان وڌيڪ فلوريڊا ۾ ھو، جنھن جو اندازو لڳ ڀڳ $1

 ارب لڳايو ويو. فراڊ خاص طور تي ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي ۽ ٽامپا جي علائقن ۾ مرڪوز رهيو.
فلوريڊا ۾ موت جي سزا لاڳو آهي. جيڪڏهن ڪو شخص اهڙو بنيادي ڏوهه (predicate felony) ڪري ٿو، جنهن سان سڌي طرح مقتول جي موت ۾ ڪردار ادا ٿئي، ته ان شخص تي پهرين درجي جي قتل (First-degree murder) جو الزام لڳايو ويندو. ھن جرم لاءِ صرف ٻه سزائون موجود آھن: عمر قيد يا موت جي سزا. جيڪڏهن ڪو شخص بنيادي ڏوهه ڪري، پر مقتول جي موت جو سڌو سبب نه بڻجي، ته ان تي ٻئي درجي جي قتل (Second-degree murder) جو الزام لڳايو ويندو، جنهن جي وڌ ۾ وڌ سزا عمر قيد آهي.
1995ع ۾، قانونساز اداري باب 921 ۾ ترميم ڪندي اھو شرط وڌو ته ڏوھاري کي پنهنجي سزا جو گھٽ ۾ گھٽ 85٪ حصو ضرور ڪاٽڻو پوندو.
فلوريڊا 1984ع ۾ آئين ۾ ترميم ذريعي فلوريڊا لاٽري جي منظوري ڏني. 2004ع ۾ براورڊ ڪائونٽي ۽ ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي ۾ سلاٽ مشينن جي اجازت ڏني وئي. رياست ٽي ڀيرا (1978، 1986 ۽ 1994) قبائلي خودمختيار سيمينول ۽ مائيڪوسڪي علائقن کان ٻاهر ڪيسينو کي رد ڪري چڪي آهي.

## معيشت

سانچو:فلوريڊا جي معيشت

برڪيل مالي ضلعو ۾ ميامي، آمريڪا ۾ بين الاقوامي بئنڪن جي سڀ کان وڏي مرڪزن مان ھڪ آهي.
مهمان پينساڪولا بيچ تي سمنڊ ڪناري مان لطف اندوز ٿي رهيا آهن
فلوريڊا رياست جي معيشت آمريڪا ۾ چوٿين وڏي معيشت آهي، ۽ 2024ع تائين ان جو $1.647

 ٽرلين گراس اسٽيٽ پراڊڪٽ (GSP) آهي. جيڪڏهن فلوريڊا (2024ع ۾) هڪ خودمختيار ملڪ هجي ته بين الاقوامي مالياتي فنڊ موجب اها دنيا جي 15هين وڏي معيشت طور درجابندي ٿيندي، اسپين کان اڳتي ۽ ڏکڻ ڪوريا کان پوئتي. 2025ع ۾، فلوريڊا کي *CNBC*'s</nowiki> جي “ڪاروبار لاءِ مٿيون رياستون” واري فهرست ۾ ٽيون نمبر ڏنو ويو، جنهن ۾ مجموعي معيشت، ڍانچو، ڪاروبار ڪرڻ جي لاڳت ۽ ٻين عنصرن کي نظر ۾ رکيو ويو.

20هين صديءَ ۾ سياحت، صنعت، تعمير، بين الاقوامي بئنڪنگ، حياتياتي طب ۽ حياتياتي سائنسون، صحت بابت تحقيق، سيموليشن تربيت (simulation)، خلائي ۽ دفاع، ۽ تجارتي خلائي سفر رياست جي اقتصادي ترقي ۾ حصو وڌو.
سياحت فلوريڊا جي معيشت جو وڏو حصو آهي. فلوريڊا ۾ دنيا جو سڀ کان وڌيڪ گهميل ٿيم پارڪ، ميجڪ ڪنگڊم، موجود آهي. فلوريڊا ۾ آمريڪا جو سڀ کان وڏو “سنگل سائيٽ” آجر پڻ موجود آهي: والٽ ڊزني ورلڊ. پورٽ ميامي دنيا جو سڀ کان وڏو مسافر بندرگاھ آهي ۽ آمريڪا جي وڏن مال بردار بندرگاهن مان پڻ هڪ آهي.
زراعت پڻ فلوريڊا جي معيشت جو وڏو حصو آهي. فلوريڊا رس لاءِ سنترن جي پوک ۾ نمبر ون آهي، انبن (انب)، تازن ٽماثن، کنڊ ، مٺي مڪئي ، ساوا ٻير ، ٻير، کيرا ، ھنداڻا ۽ وڌيڪ فصلن ۾ به اهم پيداوار رکي ٿو. فلوريڊا آمريڪا ۾ اسٽرابيري، ايواڪاڊو، گريپ فروٽ ۽ مرچن جي پيداوار ۾ ٻئي نمبر تي پڻ آهي.
فلوريڊا جي معيشت جا ٻيا وڏا شعبا مالي خدمتون، حڪومت ۽ فوج (خاص ڪري جئڪسن وِل ۽ پينساڪولا ۾)، صحت، خلائي صنعت (خاص ڪري اسپيس ڪوسٽ ۾)، کاڻون (خاص ڪري بون وئلي ۾ فاسفيٽ جون)، مڇيگيري، واپار، ريئل اسٽيٽ، ۽ ٽيڪنالاجي (خاص ڪري 2020ع واري ڏهاڪي ۾ ميامي، اورلينڊو ۽ ٽامپا ۾) شامل آهن.
مئي 2025ع تائين رياست ۾ بيروزگاري جي شرح 3.7٪ هئي.

### آمدورفت

سانچو:فلوريڊا ۾ آمدورفت

#### شاهراهون

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا اسٽيٽ هاءِ وي سسٽم, فلوريڊا ۾ اسٽيٽ روڊن جي فهرست, ۽ فلوريڊا ۾ ڪائونٽي روڊ
فلوريڊا جي شاهراهي نظام ۾ 1,495 mi (2,406 ڪلوميٽر) انٽر اسٽيٽ هاءِ ويون شامل آهن، ۽ 10,601 mi (17,061 ڪلوميٽر) غير-انٽر اسٽيٽ هاءِ ويون (جهڙوڪ اسٽيٽ هاءِ ويون ۽ يو ايس هاءِ ويون) شامل آهن. فلوريڊا جا بين الرياستي ھاء وي نظام، رياست اندر ھاء وي نظام ۽ آمريڪا جا ھاء ويز فلوريڊا ڊپارٽمينٽ آف ٽرانسپورٽيشن سنڀالي ٿو.
2011ع ۾ رياست ۾ لڳ ڀڳ 9,000 پيٽرول پمپ هئا. 2011ع ۾ فلوريڊا وارن روزانو 21

 ملين گيلن پيٽرول استعمال ڪيو، جنهن سبب قومي سطح تي استعمال ۾ اهو ڪيليفورنيا ۽ ٽيڪساس کان پوءِ ٽئين نمبر تي آيو.
2024ع تائين فلوريڊا ۾ موٽر گاڏين جي انشورنس جون قيمتون آمريڪا جي سڀ کان وڌيڪ شرح وارن رياستن مان آهن. 24٪ ڊرائيور بغير انشورنس جي آهن.
2010ع ۾ 15 کان 19 ورهين جي ڊرائيورن لاءِ، في ڏهه هزار لائسنس يافته فلوريڊا ڊرائيورن تي سراسري طور 364 ڪار حادثا سالانه ٿيا. ساڳئي عرصي ۾ 70 سال يا وڌيڪ عمر وارن ڊرائيورن لاءِ اهو انگ 95 في 10,000 هو. غيرمنافع بخش انشورنس انسٽيٽيوٽ فار هاءِ وي سيفٽي جي ترجمان چيو ته “وڏي عمر وارا ڊرائيور پاڻ لاءِ وڌيڪ خطرو آهن.”
شهرن جي وچ ۾ بس سفر، جيڪو فلوريڊا جي شاهراهه نظام کي استعمال ڪري ٿو، گري ھاؤنڊ، ميگا بس ۽ امتراڪ ٿرووي مهيا ڪن ٿا.

فيڊرل ايڊ ھاء وي ايڪٽ جي 1956 تحت رستن جي تعمير کان اڳ، فلوريڊا هڪ ڊگهي رياست-پار ٽول روڊ فلوريڊا ٽرنپائيڪ جي تعمير شروع ڪئي. پهريون حصو فورٽ پيرس کان ڏکڻ طرف گولڊن گليڊز انٽرچينج تائين 1957ع ۾ مڪمل ٿيو. ٻيو حصو اورلينڊو کان ٿيندو وائلڊووڊ (موجوده دي وِلجز جي ويجهو) تائين اتر طرف وڌايو ويو، ۽ ميامي ڀرسان ڏکڻ واڌ سان هومسٽيڊ تائين رستو وڌائي، 1974ع ۾ مڪمل ڪيو ويو.

سن شائن اسڪائي وِي برج ٽامپا بي مٿان، فلوريڊا جي بين الرياستي ھاء وي نظام جو حصو
ڊيمز پوائنٽ برج فلوريڊا جي ٻن سڀ کان وڏن پلن مان هڪ آهي.
فلوريڊا جون اهم بين الرياستي شاهراهون:

* سانچو:Jct، جيڪا 133 ميل ڊگهي آهي، رياست کي وچ مان ڪٽي ٿي، ٽامپا، ليڪ لينڊ، اورلينڊو ۽ ڊيٽونا بيچ کي ڳنڍي ٿي؛ ٽامپا ۾ I-75 ۽ ڊيٽونا بيچ ۾ I-95 سان ڳانڍاپو رکي ٿي.
* سانچو:Jct، جيڪا فلوريڊا اندر 362 ميل ڊگهي آهي، فلوريڊا پين هينڊل مان گذري ٿي، پينساڪولا، ٽالاھاسي، ليڪ سٽي ۽ جاڪسن وِل کي ڳنڍي ٿي؛ ليڪ سٽي ۾ I-75 ۽ جاڪسن وِل ۾ I-95 سان انٽرچينج رکي ٿي. اها آمريڪا جي سڀ کان ڏکڻ واري اوڀر-اولهه انٽر اسٽيٽ آهي، جيڪا مجموعي طور 2460 ميل ڊگهي ٿي ۽ سانتا مونيڪا تي ختم ٿئي ٿي.
* سانچو:Jct، جيڪا فلوريڊا اندر 470 ميل ڊگهي آهي، ليڪ سٽي ڀرسان (45 miles (72 ڪلوميٽر) اولهه طرف جاڪسن وِل کان) رياست ۾ داخل ٿئي ٿي ۽ ڏکڻ طرف گينس وِل، اوڪالا، ٽامپا جي اوڀرئين ڀرپاسي، براڊينٽن، سيراسٽا، فورٽ مائرز ۽ نيپلز مان ٿيندي وڃي ٿي، جتي اها “اليگيٽر ايلِي” کي ٽول روڊ طور پار ڪري فورٽ لاڊرڊيل تائين پهچي ٿي، پوءِ ڏکڻ طرف موڙي هايلِيھ/ميامي ليڪس وٽ ختم ٿئي ٿي؛ ليڪ سٽي ۾ I-10 ۽ ٽامپا ۾ I-4 سان انٽرچينج رکي ٿي. اها 1786 ميل جي مجموعي ڊيگهه سان اتر-ڏکڻ طرف ٻي سڀ کان ڊگهي انٽر اسٽيٽ آهي ۽ سولٽ اسٽي ميري، مشيگن وٽ ڪينيڊا جي سرحد تي ختم ٿئي ٿي.
* سانچو:Jct، جيڪا فلوريڊا اندر 382 ميل ڊگهي آهي، جاڪسن وِل ڀرسان رياست ۾ داخل ٿئي ٿي ۽ ائٽلانٽڪ سامونڊي ڪناري سان گڏ ڊيٽونا بيچ، ميلبورن/ٽائٽس وِل، پام بي، ويرو بيچ، فورٽ پيرس، پورٽ سينٽ لوسي، اسٽيورٽ، ويسٽ پام بيچ ۽ فورٽ لاڊرڊيل مان ٿيندي ڊائون ٽائون ميامي تي ختم ٿئي ٿي. جاڪسن وِل ۾ I-10 ۽ ڊيٽونا بيچ ۾ I-4 سان انٽرچينج رکي ٿي، ۽ ان سان لاڳاپيل چار معاون رستا پڻ آهن. اها 1924 ميل جي مجموعي ڊيگهه سان سڀ کان ڊگهي اتر-ڏکڻ انٽر اسٽيٽ آهي ۽ هولٽن، مين جي اتر-اوڀر ۾ ڪينيڊا جي سرحد تي ختم ٿئي ٿي.

#### هوائي اڏا

وڌيڪ ڏسو: فلوريڊا ۾ هوائي اڏن جي فهرست ۽ فلوريڊا ۾ هوابازي
اورلينڊو انٽرنيشنل ايئرپورٽ، رياست جو سڀ کان مصروف هوائي اڏو، 2017ع ۾ 44.6
 ملين مسافرن سان
فلوريڊا ۾ 131 عوامي هوائي اڏا آهن. FAA جي درجابندي موجب فلوريڊا جا ست وڏا ۽ وچ درجي (large/medium hub) هوائي اڏا ھي آھن:

| خدمت وٺندڙ شهر | ڪوڊ | هوائي اڏي جو نالو | FAA درجو | مسافرن­چي سواري
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| اورلينڊو | MCO | اورلينڊو انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وڏو درجوئ | 21,565,448 |
| ميامي | MIA | ميامي انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وڏو درجو | 20,709,225 |
| فورٽ لاڊرڊيل | FLL | فورٽ لاڊرڊيل–ھالي ووڊ انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وڏو درجو | 15,817,043 |
| ٽامپا | TPA | ٽامپا انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وڏو درجو | 9,548,580 |
| فورٽ مائرز | RSW | سائوٿ ويسٽ فلوريڊا انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وچولو درجو | 4,364,224 |
| ويسٽ پام بيچ | PBI | پام بيچ انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وچولو درجو | 3,110,450 |
| جئڪسن وِل | JAX | جئڪسن وِل انٽرنيشنل ايئرپورٽ | وچولو درجو | 2,701,861 |

#### شهرن جي وچ ۾ ريل

برائيٽ لائن ٽرين فورٽ لاڊرڊيل جي برائيٽ لائن اسٽيشن تي
* برائيٽ لائن هڪ ڊيزل–اليڪٽرڪ (ٽرين) تيز رفتا ريل نظام آهي. سروس ڊائون ٽائون ميامي ۾ ميامي سينٽرل اسٽيشن کان اورلينڊو انٽرنيشنل ايئرپورٽ انٽرموڊل ٽرمينل ( اورلينڊو ) تائين هلي ٿي، ۽ ويسٽ پام بيچ، بوڪا ريٽن، فورٽ لاڊرڊيل ۽ ايونچورا ۾ اسٽاپ شامل آهن.
* فلوريڊا ۾ ايمٽرڪ پڻ خدمتون مهيا ڪري ٿو، جيڪو رياست جي اندر ڪيترين لائينن تي هلندي، فلوريڊا جي وڏن شهرن کي آمريڪا ۽ ڪينيڊا جي اترين علائقن سان ڳنڍي ٿو. 2011ع ۾ فلوريڊا جون سڀ کان مصروف ايمٽرڪ اسٽيشنون هي هيون: سينفورڊ (259,944)، اورلينڊو (179,142)، ٽامپا يونين اسٽيشن (140,785)، ميامي (94,556)، ۽ جاڪسن وِل (74,733). سينفورڊ ( گريٽر اورلينڊو ۾) *آٽو ٽرين* جو ڏکڻ وارو ٽرمينس آهي، جيڪا لورٽن، ورجينيا (واشنگٽن ڊي سي جي ڏکڻ) کان شروع ٿئي ٿي. 2005ع تائين، اورلينڊو *سن سيٽ لميٽيڊ* جو اوڀر وارو ٽرمينس پڻ هو، جيڪا نيو اورلينز، ھيوسٽن ۽ سان انتونيو مان ٿيندي آمريڪا جي ڏاکڻي حصي کي پار ڪري پنهنجي اولهه واري ٽرمينس لاس اينجلس تي ختم ٿيندي هئي. فلوريڊا ۾ ايمٽرڪ جون ٻه وڌيڪ ٽرينون (*فلوريڊين (ٽرين)* ۽ *سلور ميٽيئر (ٽرين)*) پڻ هلن ٿيون، جيڪي نيويارڪ شهر ۽ ميامي جي وچ ۾ هلن ٿيون. ميامي سينٽرل ( گريٽر ڊائون ٽائون ميامي ۾) ۽ ميامي انٽرموڊل سينٽر ( ميامي انٽرنيشنل ايئرپورٽ ڀرسان) تيز شهري آمدورفت، ڪميوٽر ريل، شهرن جي وچ واري ريل ۽ بس سروس لاءِ اهم مرڪز آهن.

#### عوامي آمدورفت

ميامي ميٽرو ريل، رياست جو واحد تيز شھري آمدورفت نظام. ميامي جي رهاڪن مان لڳ ڀڳ 15٪ روزانو عوامي آمدورفت استعمال ڪن ٿا.
جئڪسن وِل اسڪائي وِي، آمريڪا ۾ استعمال ٿيندڙ چند پيپل موور نظامن مان هڪ، خاص طور تي هوائي اڏي واري سيٽنگ کان ٻاهر
* ميامي: ميامي جي عوامي آمدورفت ميامي-ڊيڊ ٽرانزٽ مهيا ڪري ٿو، جيڪو ميٽرو ريل ميامي (هڪ تمام وڏو ريلوي تيز آمدورفت نظام)، ميامي ميٽرو موور (ڊائون ٽائون ميامي ۾ پيپل موور ٽرين نظام)، ۽ ميامي ميٽرو بس (ميامي جو بس نظام) هلائي ٿو. ميٽرو ريل سڄي ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي ۾ هلندي آهي ۽ ٻه لائينون ۽ 23 اسٽيشنون آهن، جيڪي ڊائون ٽائون ميامي جي ميٽرو موور ۽ ٽراء-ريل سان ڳنڍيل آهن. ميٽرو موور جون ٽي لائينون ۽ 21 اسٽيشنون سڄي ڊائون ٽائون ميامي ۾ آهن. ميامي-ڊيڊ ڪائونٽي کان ٻاهر، ميامي ميٽروپوليٽن علائقي ۾ عوامي آمدورفت براورڊ ڪائونٽي ٽرانزٽ ۽ پام ٽرين مهيا ڪن ٿا؛ ڪائونٽين جي وچ ۾ ڪميوٽر ريل سروس ٽراء-ريل هلائي ٿو، جنهن جون 19 اسٽيشنون آهن، جن ۾ علائقي جا ٽي بين الاقوامي هوائي اڏا پڻ شامل آهن.
* اورلينڊو: اورلينڊو ۾ سن ريل ڪميوٽر ٽرين سروس موجود آهي، جيڪا 61 miles (98 ڪلوميٽر) لائين تي هلندي آهي ۽ ڊائون ٽائون ۾ چار اسٽاپ شامل آهن. لنڪس (اورلينڊو) بس گريٽر اورلينڊو علائقي ۾ اورينج، سيمينول ۽ اوسسيئولا ڪائونٽين ۾ سروس ڏئي ٿي.
* ٽامپا: ٽامپا ۽ ڀرپاسي ۾ ھلسبرو ايريا ريجنل ٽرانزٽ اٿارٽي (HART) جو نظام استعمال ٿيندو آهي. ان کان علاوه، ڊائون ٽائون ٽامپا ۾ ٽيڪو لائين اسٽريٽ ڪار جي صورت ۾ مسلسل اسٽريٽ ڪار سروس موجود آهي، جيڪا ٽامپا اليڪٽرڪ ڪمپني جي بجلي سان هلندي آهي. پينيلس ڪائونٽي ۽ سينٽ پيٽرزبرگ ۾ ساڳي قسم جون خدمتون پينيلس سن ڪوسٽ ٽرانزٽ اٿارٽي (PSTA) مهيا ڪن ٿيون. پينيلس ڪائونٽي جي ساحلن تي مسلسل ٽرالي بس سروس پڻ هلندي آهي. سينٽ پيٽرزبرگ ۾ فرسٽ ايونيو ڪوريڊور کي بس ريپڊ ٽرانزٽ نظام “سن رنر” (SunRunner) سروس ڏئي ٿو. ڊائون ٽائون سينٽ پيٽرزبرگ ۾ ٽرالي نظام به موجود آهي.
* جاڪسن وِل: جاڪسن وِل ۾ جئڪسن وِل اسڪائي وِي موجود آهي، جيڪو هڪ خودڪار پيپل موور مونو ريل نظام آهي؛ اهو فلوريڊا اسٽيٽ ڪاليج ايٽ جئڪسن وِل جي ڊائون ٽائون ڪيمپس، نارٿ بينڪ مرڪزي ڪاروباري ضلعي، ڪنويشن سينٽر ۽ ساوٿ بينڪ وارن علائقن کي ڳنڍي ٿو. نظام ۾ اٺ اسٽاپ آهن، جيڪي ٻن لائينن سان ڳنڍيل آهن. جئڪسن ول ٽرانسپورٽ اٿارٽي بس وٽ 180 گاڏيون ۽ 56 لائينون آهن.

## صحت جي سنڀال

سانچو:فلوريڊا جون اسپتالون

جئڪسن ميموريل اسپتال ميامي ھيلٿ ڊسٽرڪٽ ۾، جيڪو ملر اسڪول آف ميڊيسن (يونيورسٽي آف ميامي ) جو بنيادي تدريسي اسپتال آهي
فلوريڊا ۾ 2009ع ۾ 2.7

 ملين طبي مدد وٺندڙ مريض هئا. 2010ع ۾ 2.3

 ملين ڪلائنٽن جي سنڀال جو خرچ $18.8

 بلين هو. اهو فلوريڊا جي بجيٽ جو لڳ ڀڳ 30٪ آهي. 2023ع ۾ فلوريڊا ۾ سڀني ڄمڻ مان 42.2٪ لاءِ طبي مدد جي ادائيگي ڪئي. رياست وٽ انهن لاءِ به پروگرام موجود آهي، جيڪي ميڊيڪيڊ تحت ڍڪيل نه آهن.
2013ع ۾ فلوريڊا بي ويما ماڻهن لاءِ آفورڊبل ڪيئر ايڪٽ (عام طور “اوبامڪيئر” سڏبو آهي) تحت ڪوريج مهيا ڪرڻ واري شموليت کان انڪار ڪيو. فلوريڊا جي قانونساز اسيمبلي ميڊيڪيڊ لاءِ اضافي وفاقي فنڊنگ قبول ڪرڻ کان به انڪار ڪيو، جيتوڻيڪ ان سان رياست تي ڪا به لاڳت نه پوي ها ۽ ان جي شهرين کي فائدو ملي ها. نتيجي طور، صحت بيمه کان محروم شهرين جي شرح ۾ فلوريڊا ٽيڪساس کان پوءِ ٻئي نمبر تي آهي.
2022ع ۾ فلوريڊا جو سڀ کان وڏو اسپتالن جو نيٽ ورڪ ايڇ سي اي ھيلٿ ڪيئر هو ۽ ٻئي نمبر تي ايڊوينٽ ھيلٿ هو. 2023ع ۾ فلوريڊا جا سڀ کان وڏا اسپتال جئڪسن ميموريل اسپتال، ايڊوينٽ ھيلٿ اورلينڊو، ٽامپا جنرل اسپتال، يو ايف ھيلٿ شينڊز اسپتال ۽ بيپسٽ اسپتال آف ميامي هئا.
ميو ڪلينڪ جا آمريڪا ۾ ٽن وڏن ڪيمپس مان هڪ جئڪسن وِل ۾ واقع آهي. هي ادارو اعليٰ درجي جي خصوصي علاج ۽ ڊيسٽينيشن ميڊيسن جي ذريعي ڏکين/پيچيده ڪيسن جي علاج ۾ ماهر آهي.
فلوريڊا اندر ڪجهھ شهر الرجي وارن لاءِ چئلينج پيش ڪندڙ سمجهيا وڃن ٿا. مثال طور، ڪجھ جائزن ۾ ساراسوٽا کي پولن (pollen) جي مقدار جي لحاظ کان آمريڪي شهرن ۾ قومي سطح تي 13هين نمبر تي رکيو ويو آهي. اورلينڊو کي پڻ گهڻي ڀاڱي آمريڪا جي “20 سڀ کان وڏي الرجي ڪيپيٽل شھرن” ۾ شامل ڪيو ويندو آهي، جنهن جو هڪ سبب سڄو سال موجود الرجين ۽ شهري سائي-سبزاري سان وڌندڙ اثر بيان ڪيو ويندو آهي. ميامي کي خاص طور تي سامونڊي طوفان کان پوءِ ڦڦوند/مَولڊ (mold) جي اسپورز (spores) جي وڌيڪ سطح لاءِ نوٽ ڪيو ويندو آهي، جيڪا حساس ماڻهن ۾ الرجي جون علامتون وڌائي سگهي ٿي.

## فن تعمير

سانچو:ميامي فن تعمير

ميامي آرٽ ڊيڪو ڊسٽرڪٽ سائوٿ بيچ ۾، جيڪو 1920ع ۽ 1930ع جي ڏهاڪن دوران تعمير ٿيو
فلوريڊا وٽ آرٽ ڊيڪو ۽ اسٽريم لائين موڊرن عمارتن جو دنيا جو سڀ کان وڏو مجموعو موجود آهي—نه رڳو آمريڪا ۾ پر پوري دنيا ۾—جن مان گهڻيون ميامي ميٽروپوليٽن ايريا ۾ واقع آهن، خاص طور تي ميامي بيچ، فلوريڊا جي آرٽ ڊيڪو ڊسٽرڪٽ ۾، جيڪو ان وقت تعمير ٿيو جڏهن شهر هڪ سياحتي رزارٽ طور ترقي ڪري رهيو هو. فلوريڊا ۾ رڳو ملندڙ هڪ منفرد معماري ڊيزائن ٻئي عالمي جنگ کان پوءِ جو ميامي موڊرن (MiMo) آهي، جيڪو ميامي جي ميمو ھسٽارڪ ڊسٽرڪٽ جهڙن علائقن ۾ ڏسي سگهجي ٿو.
علائقائي بئنڪنگ ۽ مالي مرڪز طور شروعاتي اهميت سبب، جئڪسن وِل جي آرڪيٽيڪچر مختلف اسلوبن ۽ ڊيزائن اصولن جو وڏو تنوع ڏيکاري ٿي. رياست جون ڪيتريون ئي شروعاتي اوچيون عمارتون جئڪسن وِل ۾ تعمير ٿيون، جن مان ڪجهه 1902ع تائين تاريخ رکن ٿيون، ۽ 1974ع کان 1981ع تائين رياستي اوچائيءَ جو رڪارڊ پڻ هتي رهيو. هي شهر Prairie School عمارتن جي انهن وڏن مجموعن مان هڪ سان پڻ سڃاتو وڃي ٿو، جيڪي مڊ ويسٽ کان ٻاهر موجود آهن. جئڪسن وِل پنهنجي مڊ-سنچري موڊرن معماريءَ جي مجموعي لاءِ پڻ قابلِ ذڪر آهي.
رياست جي ڪجهه حصن ۾ مختلف معماري اسلوب ڏسڻ ۾ اچن ٿا، جن ۾ اسپيني نوآباديتي فن تعمير جي بحالي، فلوريڊا ڪرئڪر ورنيڪيولر، ۽ ميڊيٽرينين فن تعمير جي بحالي شامل آهن. انهن اسلوبن جو هڪ نمايان مجموعو سينٽ آگسٽين، فلوريڊا ۾ ملي ٿو، جيڪو آمريڪا جي حدن اندر يورپي بنيادن تي قائم ٿيل سڀ کان پراڻو لڳاتار آباد رهندڙ شهر آهي.

## تعليم

سانچو:فلوريڊا ۾ تعليم

فلوريڊا اسٽيٽ يونيورسٽي ٽالاهاسي ۾
يونيورسٽي آف ميامي ڪورل گيبلز ۾
يونيورسٽي آف سينٽرل فلوريڊا اورلينڊو ۾
يونيورسٽي آف ساؤٿ فلوريڊا ٽيمپا ۾
يونيورسٽي آف فلوريڊا گينزويل ۾
2020ع ۾، فلوريڊا کي آمريڪا ۾ ڪي–12 تعليم لاءِ ٽيون بهترين رياست قرار ڏنو ويو، جتي هن *تعليمي ھفتو* جي 2020ع واري ڪوالٽي ڪائونٽس رپورٽ ۾ 18 مان 15 معيارن تي ٻين رياستن کان بهتر ڪارڪردگي ڏيکاري. ڪي–12 ڪاميابي جي حوالي سان، جنهن ۾ تعليمي معيار ۽ گريجوئيشن جي شرح شامل آهي، رياست کي “B−” جو درجو ڏنو ويو، جڏهن ته قومي اوسط “C” هئي.
اعليٰ تعليم جي ميدان ۾ فلوريڊا کي *يو. ايس. نيوز اينڊ ورلڊ رپورٽ* موجب قومي سطح تي پهريون نمبر ڏنو ويو، جڏهن ته پري-ڪي کان ڪي–12 تعليم کي 27هون نمبر مليو.

### ابتدائي ۽ ثانوي تعليم

2016ع ۾، فلوريڊا هر شاگرد تي 8,920 آمريڪي ڊالر خرچ ڪيا، جنهن جي بنياد تي اها شاگردن جي في-ڪس خرچ ۾ آمريڪا ۾ 43هين نمبر تي رهي.
فلوريڊا جي سرڪاري اسڪولن جو نظام فلوريڊا ڊپارٽمينٽ آف ايجوڪيشن جي نگراني هيٺ هلندو آهي. اسڪول ضلعا ڪائونٽي جي حدن اندر ترتيب ڏنل آهن، ۽ هر ضلعي وٽ چونڊيل تعليمي بورڊ هوندو آهي، جيڪو پاليسين، بجيٽ ۽ هدفن جو تعين ڪندو آهي. انتظامي ذميواري سپرنٽينڊنٽ (تعليم) تي هوندي آهي.
قانون موجب، فلوريڊا تعليم جي شعبي جي استادن کي غير انگريزي ڳالهائيندڙن کي انگريزي ٻولي سکڻ ۽ سيکارڻ جي تربيت ڏيڻ لازمي آهي.

### اعليٰ تعليم

فلوريڊا اسٽيٽ يونيورسٽي سسٽم 1905ع ۾ قائم ٿيو ۽ اهو فلوريڊا بورڊ آف گورنرز جي نگراني هيٺ آهي. 2019ع جي تعليمي سال دوران، 12 سرڪاري يونيورسٽين ۾ 346,604 شاگردن داخلا ورتي.
2020ع تائين، فلوريڊا جون ٽي يونيورسٽيون، يونيورسٽي آف سينٽرل فلوريڊا، يونيورسٽي آف فلوريڊا ۽ فلوريڊا انٽرنيشنل يونيورسٽي—آمريڪا ۾ شاگردن جي انگ جي لحاظ کان مٿين ڏهن سرڪاري يونيورسٽين ۾ شامل هيون.
فلوريڊا ڪاليج سسٽم ۾ 28 سرڪاري ڪميونٽي ۽ اسٽيٽ ڪاليج شامل آهن، جن جا 68 ڪيمپس سموري رياست ۾ پکڙيل آهن.
انڊيپنڊنٽ ڪاليجز اينڊ يونيورسٽيز آف فلوريڊا 30 خانگي تعليمي ادارن جي تنظيم آهي، جيڪي گڏيل طور تي لکين شاگردن کي تعليم فراهم ڪن ٿا.
يونيورسٽي آف ميامي ڪورل گيبلز، فلوريڊا]] ۾ واقع آهي ۽ آمريڪا جي اعليٰ خانگي تحقيقي يونيورسٽين مان هڪ سمجهي وڃي ٿي. فلوريڊا جي پهرين خانگي يونيورسٽي، اسٽيٽسن يونيورسٽي، 1883ع ۾ ڊي لينڊ، فلوريڊا ۾ قائم ڪئي وئي.
2023ع تائين، فلوريڊا جون ٽي يونيورسٽيون ايسوسيئيشن آف اميريڪن يونيورسٽيز جون ميمبر آهن: يونيورسٽي آف فلوريڊا، يونيورسٽي آف ميامي، ۽ يونيورسٽي آف ساؤٿ فلوريڊا.

## راندون

ڪاسييا سينٽر ميامي ۾
ايميرنٽ بئنڪ ايرينا سن رائيز، فلوريڊا ۾
لون ڊيپو پارڪ لِٽل هاوانا ۾، ميامي مارلنز ( ميجر ليگ بيس بال ) جو گهريلو ميدان
ڊيٽونا انٽرنيشنل اسپيڊوي، جتي مختلف آٽو ريسنگ ايونٽ ٿين ٿا، جن ۾ ڊيٽونا 500 به شامل آهي
فلوريڊا ۾ ٽي اين ايف ايل ٽيمون، ٻه ايم ايل بي ٽيمون، ٻه اين بي اي ٽيمون، ٻه اين ايڇ ايل ٽيمون، ۽ ٻه ايم ايل ايس ٽيمون موجود آهن. فلوريڊا کي پهرين مستقل ميجر ليگ پروفيشنل راندين جي ٽيم 1966ع ۾ ملي، جڏهن آميريڪن فٽبال ليگ ۾ ميامي ڊالفنز شامل ڪيا ويا. 1991ع کان وٺي فلوريڊا پروفيشنل راندين جي فرنچائزز کي ٽيڪس ۾ رعايتن جي صورت ۾ ڪجهه سبسڊيون به ڏنيون آهن.
تقريباً ميجر ليگ بيس بال جون اڌ ٽيمون رياست ۾ بھاري تربيت ڪن ٿيون، ۽ اهي غير رسمي طور “[گريپ فروٽ ليگ]” ۾ منظم ٿين ٿيون. ايم ايل بي جي تاريخ دوران ٻيون به ڪيترين ٽيمون فلوريڊا ۾ بهاري تربيت ڪنديون رهيون آهن.

ناسڪار (NASCAR) (جنهن جو هيڊڪوارٽر ڊيٽونا بيچ, فلوريڊا ۾ آهي) پنهنجي ٽنهي وڏين آٽو ريسنگ سيريزن جي شروعات فيبروري ۾ فلوريڊا جي ڊيٽونا انٽرنيشنل اسپيڊوي تان ڪري ٿو، جنهن ۾ ڊيٽونا 500 شامل آهي. ڊيٽونا ۾ آگسٽ ۾ ڪوڪ زيرو شوگر 400 ريس هفتي پڻ ٿيندي آهي. آڪٽوبر ۾ هوم اسٽيڊ–ميامي اسپيڊوي هوم اسٽيڊ، فلوريڊا ۾ پڻ ناسڪار ريس هفتي ٿيندي آهي. آورز آف ڊيٽونا 24 دنيا جي سڀ کان معزز اينڊيورينس آٽو ريسن مان هڪ آهي. گرانڊ پري آف سينٽ پيٽرزبرگ ۽ گرانڊ پرڪس آف ميامي پڻ انڊيڪار ريسون منعقد ڪنديون آهن.

فلوريڊا گالف جو وڏو مرڪز آهي. پي جي اي آف اميريڪا جو هيڊڪوارٽر پام بيچ گارڊنز، فلوريڊا ۾ آهي، پي جي اي ٽور جو هيڊڪوارٽر پونٽي ويدررا بيچ، فلوريڊا (جئڪسن ويل جو هڪ شامل علائقو) ۾ آهي، ۽ LPGA جو هيڊڪوارٽر ڊيٽونا بيچ، فلوريڊا ۾ آهي. دي پليئرز چيمپئن شپ، ڊبليو جي سي–ڪيڊيلڪ چيمپئن شپ، آرنلڊ پالمر انويٽيشنل، هونڊا ڪلاسڪ ۽ والسپار چيمپئن شپ پي جي اي ٽور جا رائونڊ آهن.
فلوريڊا ۾ آمريڪا جي پنجن وڏين ميجر ليگ راندين جون ٽيمون موجود آهن. فلوريڊا جي سڀ کان نئين ميجر ليگ ٽيم انٽر ميامي سي ايف آهي، جنهن 2020ع ۾ ايم ايل ايس ۾ راند شروع ڪئي.
ميامي ماسٽرز هڪ اي ٽي پي ورلڊ ٽور ماسٽرز 1000 ۽ ڊبليو ٽي اي پريميئر ٽينس ايونٽ آهي، جڏهن ته ڊيلري بيچ انٽرنيشنل ٽينس چيمپئن شپ هڪ اي ٽي پي ورلڊ ٽور 250 ايونٽ آهي. فلوريڊا ۾ مائنر ليگ بيس بال، آمريڪي فٽبال، باسڪيٽ بال، آئس هاڪي، ساڪر ۽ انڊور فٽبال جون ٽيمون پڻ موجود آهن. بين هِل گرفن اسٽيڊيم فلوريڊا جو سڀ کان وڏو فٽبال اسٽيڊيم آهي. ڪاليج فٽبال ۾ 12هون وڏو، ۽ دنيا ۾ گنجائش جي لحاظ کان 18هون وڏو اسٽيڊيم آهي، جنهن جي سرڪاري ويھڻ جي گنجائش 88,548 آهي—جڏهن ته فلوريڊا جي گهريلو فٽبال ميچن دوران اڪثر 90,000 کان وڌيڪ تماشائي به موجود رهيا آهن.
فلوريڊا جون يونيورسٽيون ڪيترن ئي اين سي اي اي ڪاليجي راندين جي پروگرامن ۾ حصو وٺن ٿيون. وڏن ڪاليج فٽبال پروگرامن ۾ فلوريڊا اسٽيٽ سيمينولز ۽ ميامي هريڪينز (ايٽلانٽڪ ڪوسٽ ڪانفرنس)، ۽ فلوريڊا گيٽرز (سائوٿ ايسٽرن ڪانفرنس) شامل آهن. 1996ع کان پوءِ، فلوريڊا ڊويزن I فٽبال بول سب ڊويزن ۾ چار وڌيڪ ٽيمون شامل ڪيون آهن: يو سي ايف نائٽس، ساؤٿ فلوريڊا بُلز، فلوريڊا ائٽلانٽڪ آولز، ۽ ايف آءِ يو پينٿرز.

## رياستي نشان

اورينج جوس، رياستي مشروب
فلوريڊا لائسنس پليٽ تي لکيل شعار “[اِن گاڊ وي ٽرسٽ]” سان گڏ نارنگي جو گل، جيڪو رياستي گل آهي
فلوريڊا پينٿر، رياستي جانور
گهڻا رياستي نشان 1950ع کان پوءِ چونڊيا ويا. رڳو ٻه سڀ کان پراڻا نشان—رياستي گل (1909ع ۾ چونڊيو ويو) ۽ رياستي پکي (1927ع ۾ چونڊيو ويو)—2010ع جي فلوريڊا جيئ قانون ۾ درج ناهن.

* **جر ٿرائي جانور**: بارڪنگ ٽري فروگ
* **مئمل جانور**: فلوريڊا پينٿر
* **رياستي ترانو**: "فلوريڊا (جتي ساوگراس آسمان سان ملي ٿو)"
* **مشروب**: اورينج جوس
* **پکي**: ناردرن موڪنگ برڊ
* **پکي**: امريڪن فليمينگو
* **ميلو**: "ڪالي اوچو فيسٽيول – اوپن هائوس 8"
* **مڇي
(مٺو پاڻي)**: فلوريڊا لارج ماؤٿ باس
* **مڇي
(کارو پاڻي)**: ايٽلانٽڪ سيل فش
* **گل**: نارنگي جو گل
* **ميوو**: نارنگي
* **قيمتي پٿر**: مون اسٽون
* **گهوڙو**: فلوريڊا ڪريڪر هورس
* **جيت**: زيبرا لانگ وِنگ
* **مئمل
(کارو پاڻي)**: ڪامن باٽل نوز ڊالفن
* **مئمل
(سامونڊي)**: فلوريڊا مينيٽي
* **رياستي شعار**: "اِن گاڊ وي ٽرسٽ"
* **لقب**: دي سن شائن اسٽيٽ
* **کجيءَ جو وڻ**: ناريل کجي
* **پائي**: ڪي لائيم پائي
* **ڊرامو**: *ڪراس اينڊ سوورڊ*
* **ريپٽائيل**: امريڪن ايليگيٽر
* **ريڙهيون پائيندڙ جانور
(کارو پاڻي)**: لاگر هيڊ سمنڊ ڪڇ
* **روڊيو**: سلور اسپرز روڊيو
* **شيلي**: هورس ڪانچ
* **مٽي**: مياڪا مٽي
* **گيت**: "اولڊ فوڪس ايٽ هوم"
* **رياستي ڏينهن/هفتو**: پاسڪوا فلوريڊا
* **پٿر**: ايگيٽائيزڊ ڪورل
* **ڪڇون**: گوفر ٽورٽائس
* **وڻ**: سابل پالميٽو
* **جهنگلي گل**: ٽڪ سيڊ

## حوالا

## ٻاهريان ڳنڍڻا