Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bromu

Artìculu in LSC

Su bromu in sa tàula periòdica de is elementos
Bromu
Su **bromu** est un'elementu chìmicu de nùmeru atòmicu 35 situadu in su grupu de sos alògenos (grupu 17) de sa tàula periòdica de sos elementos. Su sìmbulu est **Br**.

Su bromu est su de 28 elementos chìmicos essentziale pro sa vida, custu no est istadu iscobertu fintzas a s'annu 2014, faghende istùdios subra muscas Drosophilla. In unu raportu aparèssidu in sa revista sientìfica "Cell", sos chircadores de s'Universidade Vanderbilt ant istabilidu chi su bromu est un'elementu essentziale pro s'isvilupu de sos tessidos in totu sos animales, dae sas criaduras primitivas fintzas a sos umanos.

Su bromu a temperadura ambiente est unu lìchidu ruju, volàtile e densu. Sa reatividade est intermèdia intre su cloro e su jòdiu. In istadu lìchidu est perigulosu pro sos tessidos umanos e sos papores suos unfrant sos ogros e su gùturu.

## Àteros progetos
# Preistòria

Custu artìculu est iscritu cun sa grafia **Limba Sarda Comuna**. Abbàida sas àteras bariedades gràficas:
campidanesu · logudoresu · nugoresu

Dae tàulas sientìficas de fine su de 19 sèculos: manufatos artìsticos magdalenianos

| Istòria universale |
| --- |
|  |
| **Preistòria** |
| Paleolìticu - Neolìticu Edade de su ràmene - Edade de su brunzu Edade de su ferru |
| **Edade antiga** |
| Mesopotàmia - Egitu Antigu Tziviltade de sa badde de s'Indus Tziviltade nuraghesa Fenìtzios - Etruscos - Cartaginesos Antighidade clàssica (Gregos, Romanos)
Tzina antiga - Ìndia antiga  |
| **Edade mèdia** |
| Edade Mèdia Arta Edade Mèdia Tzentrale Edade Mèdia Bàscia Impèriu Romanu de Oriente  |
| **Edade moderna** |
| Edade de sas esploratziones Rinaschimentu Barocu - Illuminismu Rivolutzione frantzesa Rivolutzione industriale  |
| **Edade cuntemporànea** |
| Prima Gherra Mundiale Segunda Gherra Mundiale Gherra frida
Istòria de su tempus presente |
|

---

v • d • e |

Sa **preistòria** (dae su latinu *præ* "in antis" e *historia* "istòria") est su perìodu de s'istòria umana chi pro cumbènnidu pretzedet sa iscriidura, anteriore tando a s'istòria documentada, abratzende s'arcu temporale, segundu una bisura bastante cumpartzida, chi andat dae unos 2,5-2,6 milliones de annos faghet fintzas (a su nessi in Euràsia) a su 4000 a.C. In unas cantas disciplinas e cuntestos contat a mesu sa protoistòria, chi currespondet a giai totu s'era cuaternària.

Mentras su cumintzu de su perìodu parit relativamente pagu problemàticu, sugetu a sa repertatzione, e pertocat sa paleoantropologia e s'antropologia moleculare, s'acabu no est unìvocu e dependet dae variatziones fintzas notàbiles, massimamente de àmbitu geogràficu. Esistent medas culturas non definìbiles preistòricas, susetotus in su continente americanu e in s'Àfrica subsahariana, chi non tenent o ant introduidu a tardu s'impreu de s'iscriidura; fintzas in sinu a Europa e Àsia bi sunt istadas diferèntzias temporales mannas.

In su 1833 Paul Tournal (1805-1872), fundadore de sa Commission Archéologique e de su museu de Narbonne, aiat impreadu su tèrmine *anté-historique*; sa prima ocurrèntzia de su tèrmine *prehistoric* est de su 1851, in su tìtulu de unu libru de Daniel Wilson (1816-1892); a fatu su tèrmine s'est difùndidu fintzas in àteras limbas.

## Notas

## Àteros progetos