Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Nomencladura binomiale

In biologia sa **nomencladura binomiale**, o nomencladura binomia, est unu sistema formali po nomenari is ispètzias biventes. Si narat *binomiale* poita su **nòmini sientìfigu** de una ispètzia benit creau dae sa cumbinatzioni de dus nòminis:

* su nòmini de sa gènia a sa cali s'ispètzia fait parti
* unu epiteto po diferentziari s'ispètzia dae is atras de sa matessi gènia

Su primu fueddu (nòmini genèricu) cumintzat sèmpiri po lìtera manna, in càmbiu su segundu fueddu est iscritu in lìtera pitica; totu a-i dus fueddus andant iscritus in corsivu (po esempru *Homo sapiens*).
Candu sa gènia est istètia giai nomenada o candu atras ispètzias de sa matessi gènia funt giai istètias nomenadas, su nòmini genèricu si podit abreviari cun sa lìtera de cumintzu (*H. sapiens*) ma non si podit omìtiri.

## Boghes ligadas

* Classificatzione sientìfica

## Acàpius de foras

* (**EN**) Curiosidadis subra sa nomencladura binomia
# Còssiga

Articulu in logudoresu

Sa **Còssiga** est un'insula de su Mare Mesuderraniu e regione a suta de s'istadu Frantzesu. S'agatat in subra de sa Sardigna e a zòsso de sa Liguria e de sa Proventza. Sa capitale sua est Ajacciu sa segunda tzittade est Bastia. Est sa cuarta insula pius manna de su Mesuderraniu. Omines de importu mannu pro s'istoria tenint origine còssa, cumente Napoleone Bonaparte e Pasquale Paoli.
A diferentzia de sas ateras regiones de Frantza, gòsat de una autònomia majore e pro custu si tzerriat "Coletividade Territoriale de Cóssiga".
S'insula est dividida in duas partes: Còssiga arta e Còssiga bascia.
Sa limba de sa populatzioni cossa est su corsicànu, limba noulatina. Su corsicanu est unu limbàzu toscanu; de s'atteru, s'italianu est istadu limba ufitziale finas a su 1859. Dae su tempus de s'intrada a suta 'e su guvernu frantzesu, s'aministratzione tennint però cumente a limba ofitziale su frantzesu.
# Azorras

Artìculu in LSC

Posidura de is Azorras in s'Atlànticu
Bandera de is Azorras
Is **Azorras** (in portughesu: **Açores**; su signìficu sardu de su faeddu est *istore*) sunt unu artzipèlagu portughesu chi s'agatat in s'otzèanu Atlànticu setentrionale. Su cabulogu est Ponta Delgada.

S'agatant istesiadas de unos 1.500 km de Lisbona e de sa costera marochina, intames de is costas nordamericanas chi s'agatant a unos 3.900 km.

Is Azorras sunt una de is regiones ultra-prifèrcas de s'Unione Europea e sunt regione autònoma de su Portugallu.

Geologicamente faghent parte de sa placa eurasiàtica, foras de si duas ìsulas prus otzidentales de Flores e Corvo, chi s'agatant in sa placa nordamericana.

L'artzipèlagu est parte de sa Macaronèsia.

Is ìsulas sunt collegadas a su cuntinente gràtzias a duas cumpangias aèreas, sa *SATA Air Açores* et sa *TAP Portugal*.

## Cumponidura

Is noe ìsulas printzipales de is Azorras sunt:

* São Miguel
* Pico
* Terceira
* São Jorge
* Faial
* Flores
* Santa Maria
* Graciosa
* Corvo

## Àteros progetos
# Ìsulas Canàrias

Artìculu in LSC

Isulas Canarias
Sa comunidade autònoma de sas ìsulas Canàrias
Sas **Ìsulas Canarias** sunt una comunidade autònoma de s'Ispagna. Santa Cruz de Tenerife, cabu-de-logu de sa Ìsulas Canarias, contat unos 2.075.968 bividores.

Su vulcanu "Teide", connotu in totu su mundu, rapresentat su pitzu prus artu de s'atzipèlagu, non prus su monte prus artu de Ispagna.

## Ìsulas

* Tenerife
* Fuerteventura
* Gran Canaria
* Lanzarote
* La Palma
* La Gomera
* El Hierro