# Amèrica Latina

Artìculu in LSC

Ispainadura de is limbas romanzas in su cuntinente americanu.
S'**Amèrica Latina** est costituida de is paisos de su cuntinente americanu chi sunt istados colonizados o comente chi siat fortemente influentzados pro resones disvariadas, de is natziones latinas europeas de Ispagna, Portugallu e Frantza e in ue sunt faeddadas limbas neo-latinas comente ispagnolu, portughesu e frantzesu.

Sa definitzione de Amèrica Latina no est allindada petzi a in caraterìsticas linguisticas, ma fintzas is chi pertocant sa cultura, s'istòria, sa geografia, sa religione, s'etnia, sa polìtica, sa sotziedade e s'economia.

Custu contu balet mescamente pro is paisos indipendentes. Nd'est duncas perricada s'apartenèntzia de is territòrios francòfonos de Québec e Nou Brunswick de su Cànada. Sunt intames cunsiderados faddinamente paisos latinu-americanos su Belize, Grenada e Guyana chi sunt de ròdia anglòfona, su Suriname de ròdia olandesa e àteros.

S'ispainadura de culturas e limbas latinas imbatet in realidade a interessare fintzas istados de traditzione diferente in totu su cuntinente. In is Istados Unidos de America, a esempru, chi sunt de ròdia anglo-sassone, siat pro chistiones istòricas de is bàrios territòrios, siat pro is acuditas de migradòres, est meda chistionadu fintzas s'ispagnolu, chi est limba co-uffitziale impare a s'inglesu in su Nou Mèssicu. In Louisiana intames, unu 5% de is bividores chistionat galu su frantzesu che limba mama, sende chi fintzas a su de 18 sèculos fiat colònia frantzesa; unu arresonu simigiante podet èssere fatu pro su Maine in ue prus de su 5% de is bividores est de limba mama frantzesa.

## Istados

Is istados cunsiderados partes de s'Amèrica Latina sunt is chi sighint:

| Istadu | Istèrrida (km²) | Bividores | Capitale | Limba uffitziale | Indipendèntzia |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Argentina | 2.766.890 | 40.117.096 | Buenos Aires | ispagnolu | 9 trìulas 1816 de s'Ispagna |
| Bolìvia | 1.098.581 | 10.907.778 | Sucre La Paz | ispagnolu limbas amerindas | 6 austu 1825 de s'Ispagna |
| Brasile | 8.514.877 | 192.376.496 | Brasìlia | portughesu | 7 cabudanne 1822 de su Portugallu |
| Cile | 756.950 | 17.224.200 | Santiago de Cile | ispagnolu | 12 friàrgiu 1818 de s'Ispagna |
| Colòmbia | 1.141.748 | 45.925.397 | Bogotá | ispagnolu | 20 trìulas 1810 de s'Ispagna |
| Costa Rica | 51.100 | 4.608.426 | San José | ispagnolu | 1º trìulas 1823 de su Mèssicu |
| Cuba | 109.886 | 11.239.363 | La Habana | ispagnolu | 10 santugaine 1868 de s'Ispagna |
| Repùblica Dominicana | 48.442 | 9.378.818 | Santo Domingo | ispagnolu | 16 austu 1865 de s'Ispagna |
| Ecuador | 272.046 | 15.007.343 | Quito | ispagnolu | 10 austu 1809 de s'Ispagna |
| El Salvador | 21.040 | 6.134.000 | San Salvador | ispagnolu | 15 cabudanne 1821 de s'Ispagna |
| Guatemala | 108.890 | 13.276.517 | Città del Guatemala | ispagnolu | 15 cabudanne 1821 de s'Ispagna |
| Guyana Frantzesa | 83.534 | 217.000 | Cayenne | frantzesu |  |
| Haiti | 27.750 | 9.719.932 | Port-au-Prince | frantzesu crèolu haitianu | 1º ghennàrgiu 1804 de sa Frantza |
| Honduras | 112.492 | 8.249.574 | Tegucigalpa | ispagnolu | 1º trìulas 1823 de su Mèssicu |
| Mèssicu | 1.972.550 | 112.336.538 | Tzitade de su Mèssicu | ispagnoli | 15 cabudanne 1810 de s'Ispagna |
| Nicaràgua | 130.373 | 5.891.199 | Manàgua | ispagnolu | 1º trìulas 1823 de su Mèssicu |
| Panamá | 75.517 | 3.405.813 | Panamá | ispagnolu | 3 onniasantu 1903 de sa Colòmbia |
| Paraguay | 406.752 | 6.460.000 | Asunción | ispagnolu guaraní | 14 maju 1811 de s'Ispagna |
| Perù | 1.285.216 | 29.496.000 | Lima | ispagnolu Quechua [Aymara] | 28 trìulas 1821 de s'Ispagna |
| Puerto Rico | 9.104 | 3.725.789 | San Juan | ispagnolu inglesu |  |
| Uruguay | 176.215 | 3.494.382 | Montevideo | ispagnolu | 25 austu 1825 de su Brasile |
| Venezuela | 916.445 | 29.105.632 | Caracas | ispagnolu | 13 ghennàrgiu 1830 de sa Gran Colòmbia |

## Artìculos ligados

* Amèrica
* Amèrica de su Norti
* Amèrica Tzentrale
* Amèrica de su Sud
* Limbas romanzas

## Àteros progetos