# Азия

**Азия**

|  |  |
| --- | --- |
| Иэнэ | 43 810 582 km² (16 915 360,3 sq mi) |
| Дьонун ахсаана | 4,050,404,193 (1st) |
| Чиҥэ | 89.07/km² (230.7)/sq mi) |
| Demonym | Asian |
| Дойдуларын ахсаана | 37 |
| Дойдулар |
Азия дойдулара
Afghanistan Armenia Azerbaijan Bahrain Bangladesh Bhutan Brunei Cambodia China Cyprus East Timor India Indonesia Iran Iraq Israel Japan Jordan Kazakhstan Kuwait Kyrgyzstan Laos Lebanon Malaysia Maldives Mongolia Myanmar(formerly Burma) Nepal North Korea Oman Pakistan Philippines Qatar Russia Saudi Arabia Singapore Sri Lanka South Korea Syria Republic of China(Taiwan) Tajikistan Thailand Turkey Turkmenistan United Arab Emirates Uzbekistan Vietnam Yemen
 |
| Атын дойдуттан салайыллар сирдэр |
Asian dependencies
Akrotiri and Dhekelia British Indian Ocean Territory Christmas Island Cocos (Keeling) Islands
 |
| Билиллибэтэх республикалар уонна регионнар |
Азия билиллибэтэх республикалара уонна регионнара
Abkhazia Gaza Strip (Palestine) Nagorno-Karabakh South Ossetia Taiwan Turkish Republic of Northern Cyprus West Bank (Palestine)
 |
| Тыллар |
Азия тыллара
more than 50 million native speakers: Arabic Armenian Azerbaijani Bengali Burmese Cantonese (Chinese) Divehi Dzongkha English Filipino Greek Hebrew Hindi Indonesian Japanese Javanese Kazakh Khmer Korean Kurdish Kyrgyz Lao Malay Mandarin (Chinese) Marathi Nepali Min (Taiwanese/Chinese) Mongolian Persian Portuguese Punjabi Russian Sinhalese Tajik Tamil Telugu Tetum Thai Turkish Turkmen Urdu Uzbek Vietnamese Wu (Chinese)
 |
| Кэм зоналара |
+2 to +12
+2 +3 +3:30 +4 +4:30 +4:51 +5 +5:30 +5:40 +5:45 +6 +6:30 +7 +7:20 +7:30 +8 +8:30 +8:45 +9 +9:30 +10 +10:30 +11 +11:30 +12
 |
| Интернет домена | .asia |
| Саамай улахан куораттара |
Азия саамай улахан куораттара
Tokyo Seoul Mumbai Jakarta Osaka Shanghai Manila Hong Kong Tehran Kolkata Beijing
 |

**Азия** диэн саамай улахан уонна элбэх киһилээх континент. Сир ньуурун 8,6% ылар (эбэтэр кураанах сир ньуурун 29,4%). Азияҕа 4 миллиардтан тахса киһи олорор (аан дойду дьонун 60%). Азия Эуропалыын Эуразия континент буолар. Азия кыраныыссалара: Суэц канаала, Ураал хайалара, Хапхаас хайалара, Каспий уонна Хара байҕаллар. Азия илин өттүгэр Чуумпу океан, соҕуруу өттүгэр Индия океана уонна хоту өттүгэр Хоту океан сыталлар.

Саха сирэ Азияҕа киирэр. Азия хотугулуу-илин улахан чааһын Сибиир диэн ааттыллар.

## Азия дойдулара

Азия территориятыгар билигин 52 судаарыстыба баар, онтон иккитин (Абхазия уонна Соҕуруу Осетия) аҕыйах дойду билиммитэ уонна биирин Нагорнай Карабах Өрөспүүбүлүкэтин ким да билинэ илик.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| * *Абхазия*
* Азербайдьан
* Арассыыйа (улахан аҥаара)
* Афганистаан Афганистаан
* Баҥладеш
* Баhрейн
* Бруней
* Бутан
* Вьетнам
* Грузия
* Дьоппуон
* Илин Тимор
* Индия
* Индонезия
* Иордания
* Ирак
* Иран
* Исраил
 | * Өҕүпэт (сороҕо)
* Йиэмэн
* Казахстан (улахан аҥаара)
* Камбодьа
* Катар
* Кипр
* Кувейт
* Кыргызстан
* Кытай
* *Кытай Республиката*
* Лаос
* Либан
* Малайзия
* Мальдивтар
* Монголия
* Мьянмар
* Непал
* Оман
 | * Пакистан
* Пилипиин
* Сауд Арабията
* Сингапур
* Сирия
* Соҕуруу Кэриэйэ
* *Соҕуруу Осетия*
* Сри Ланка
* Тадьикистан
* Тайлаан
* Түркийэ (улахан аҥаара)
* Түркменистан
* Узбекистан
* Холбоhуктаах Араб Эмираттара
* Хоту Кэриэйэ
 |

## Азия бөдөҥ өрүстэрэ

Өлүөнэ, Енисей, Обь, Янцзы

## Быһаарыылар

## Өссө маны көр

* Азия регионнара
* Кыраныысса таһынааҕы Азия