# От ыйын 20

**От ыйын 20** диэн Григориан халандаарыгар сыл 201-с күнэ (ордук хонуктаах сылга 202-c күнэ). Сыл бүтүө 164 күн баар.

## Бэлиэ күннэр

* **Үрүҥ Айыы тойон үрүҥ утах быаны түһэрэр аартыгын күнэ.** Ити аартыкка хайыһан Айыы киһитэ үрүҥ тыынын бөҕөргөтөр

* ХНТ ХНТ — Ый аан дойдутааҕы күнэ (Международный день Луны) (A/RES/76/76)
* ХНТ ХНТ — Саахымат аан дойдутааҕы күнэ (A/RES/74/22). 1966 сыллаахтан бэлиэтэнэр

* Колумбия Колумбия — Тутулуга суох буолуу күнэ
* Норвегия Норвегия — Кронпринц Хокон Магнус төрөөбүт күнэ
* Хотугу Кипр Хотугу Кипр — Эйэ уонна көҥүл күнэ

## Түбэлтэлэр

* 1217 — кинээстэр мунньахтарыгар Рязань 6 кинээһин өлөрбүттэр.
* 1402 — Тимур туурак султаанын Баязиды Анкара аттынааҕы кыргыһыыга үлтүрүппүт.
* 1534 — Кембриджкэ аан дойдуга бастакы кинигэ кыһата бэлиэтэммит.
* 1641 (уруккуннан от ыйын 10) — Десятник Василий Юрьев Воин Евтифеевтан Өлүөхүмэ остуруогун туппут. Бу туһунан *росписной испииһэккэ* тутуулар, аманааттары олордор усулуобуйа, саа-сэбиргэлин уонна ас-үөл испииһэктэрэ киирбиттэр.
* 1653 — нуучча ыраахтааҕытын посольствота Чигириҥҥэ тиийэн ыраахтаахтааҕы Запорожье хаһаактарын бэйэтин илиитигэр ыларга сөбүлэспитин туһунан биллэрбит.
* 1658 — (урукку ааҕыынан от ыйын 10 күнэ) патриарх Никон дуоһунаһыттан батыммыт.
* 1898 — Дьокуускайга маҥнайгы босхо өҥөнү оҥорор Кыһыл кириэс уопсастыба балыыһата арыллыбыт. Бу балыыһаҕа быраас Виталий Вонгродскай үлэлээбит.
* 1899 — Саха уобалаһыгар улуустарынан уонна уокуруктарынан нэһилиэк сирдэрин тэҥинэн тарҕатар туһунан инструкция уонна күбүрүнээтэр В.Н. Скрипицын ол туһунан дьаһала тарҕатыллыбыт.
* 1916 — Дьокуускай таһыгар Хатыыстаахха бастакы уу ылар станция арыллыбыт.
* 1924 — ВЦИК бөрөсүүдьүмүн иһинэн *Хоту кэмитиэтэ* (нууч. *Комитет содействия народностям Северных окраин*) тэриллибит.
* 1925 — *Алдан уокуруга* тэриллибит.
* 1944 — Дьокуускайга суруйааччылар уонна суруналыыстар литературнай мунньахтара аһыллыбыт. 200-тэн тахса киһи кыттыбыт.
* 1963 — Мирнэйгэ 51 карааттаах алмаас булбуттар. Бастакы космонавт дьахтар Валентина Терешкова аатын биэрбиттэр.
* 1966 — Саха сиригэр Өлүөнэ өрүһүнэн бастакы туристическай айан саҕаламмыт.
* 1969 — «Аполлон-11» экипааһа Ыйга ситиһиилээхтик түспүт. Алта аҥаар чаас буолан баран Америка астронавтара Нил Армстронг уонна Базз Олдрин Ый ньууругар үктэммит бастакы дьон буолбуттар.
* 1973 — Таатта уонна Чурапчы тыйаатырдара Улан-Удэҕэ буолбут норуот тыйаатырдарын көрсүһүүтүгэр кыттыбыттар.
* 1987 — Канаада хотугу-арҕааҥы провинцияларын дэлэгээссийэтэ Саха сирин ирбэт тоҥҥо тутуллубут эбийиэктэрин көрө кэлэ сылдьыбыттар.
* 1992 — Дьокуускайдааҕы клинико-диагностическай киин (ЯКДЦ, ол саҕана норуокка "австрийскай" диэн ааттанара) бастакы ыарыһахтары көрбүт. Бу киини тутар туһунан быһаарыы 1989 сыллаахха ылыныллыбыта. 1993 сыллаахха Ийэ уонна оҕо туругун көрөр киини кытта холбонон Мэдиссиинэ национальнай киинэ диэн ааттаммыта.
* 1997 — алмааһы атыылыыр бэрээдэги уларытар туһунан Арассыыйа бэрэсидьиэнин 740№ ыйааҕа тахсыбыт. Бу ыйаах бэһис пууна ситэри таҥастамматах алмааһы кыраныысса таһыгар таһаарары боппута, онон саҥа атаҕар туран эрэр өрөспүүбүлүкэ алмааһы кырыылыыр бырамыысыланнаһыгар улахан охсуулаах буолбута. Бу бобуу 2002 сыллаахха эрэ суох буолбута.

## Төрөөбүттэр

* 1918 — Иван Петров, 1966—1979 сыллардаахха Саха АССР Миниистирдэрин Сэбиэтин бэрэссэдээтэлэ.
* 1931 — Кириэс-Халдьаайыга Василий Охлопков — аатырбыт сүүрүк, өрөспүүбүлүкэ рекордсмена.
* 1938 — Абый оройуонун Мугурдаах нэһилиэгэр Иван Черов төрөөбүт.

## Өлбүтэр

* 1994 — Федор Васильев (10.05.1951 төр.) — сахалар сэриигэ сыһыаннарын чинчийбит историк-этнограф, устуоруйа билимин хандьыдаата.