# श्रीलङ्का

ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජය (Sinhalese)
* இலங்கை சனநாயக சோசலிசக் குடியரசு (Tamil)
* |  |  |
| --- | --- |
| सिंहल: | श्रीलङ्का प्रजातान्त्रिक समाजवादी जनरजय |
| तमिऴ्: | इलङ्कै जऩनायक सोसलिसक् कुटियरसु |
लोकतान्त्रिक समाजवादिकगणराज्यश्रीलङ्का**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| ध्वजः
 | लाञ्छनम्
 |

 |
| राष्ट्रगीतम्: "श्रीलङ्का माथा" ශ්‍රී ලංකා මාතා ஸ்ரீ லங்கா தாயே (संस्कृत: *"श्रीलङ्का माता"*)  |
| Location of Sri Lanka |
| **राजधानी** | श्री जयवर्धनेपुरा कोट्टी (विधायिक) कोलम्बो (कार्यपालिका, न्यायिक च) {{{latd}}}° {{{latm}}}' {{{latNS}}} *{{{longd}}}° {{{longm}}}' {{{longEW}}}* |
| **बृहत्तमं नगरम्** | कोलम्बो |
| **देशीयता** | श्रीलङ्कन |
| **व्यावहारिकभाषा(ः)** | सिंहल तमिऴ् |
| **प्रादेशिकभाषा(ः)** | {{{regional\_languages}}} |
| **राष्ट्रीयभाषा(ः)** | {{{languages\_type}}} |
| **सर्वकारः** | एकात्मिक अर्ध-अध्यक्षीय गणराज्य |
|  - राष्ट्रपतिः | गोतबया राजपक्षे |
|  - प्रधानमन्त्री | महिन्द्र राजपक्षे |
|  - संसद् अध्यक्षः | महिन्दा यापा अभयवर्धने |
|  - मुख्यन्यायधीशः | जयन्थ जयसुरिया |
| **विधानसभा** | संसद् |
| **निर्माणम्** |   |
|  - साम्राज्य स्थापितं | 543 BCE  |
|  - राजरतः स्थापितं  | 437 BCE  |
|  - कैन्डियन युद्ध | 1796  |
|  - कैन्डियन सन्धिः हस्ताक्षरित | 1815  |
|  - स्वतन्त्रता | 4 फरवरी 1948  |
|  - गणराज्य | 22 मई 1972  |
|  - वर्तमान संविधानम् | 7 सितंबर 1978  |
| **विस्तीर्णम्** |   |
|  - आविस्तीर्णम् | 65,610 कि.मी2  (120वां) |
|   | 25,332 मैल्2  |
|  - जलम् (%) | 4.4 |
| **जनसङ्ख्या** |   |
|  - 2020स्य माकिम् | 2,21,56,000 (57वां) |
|  - 2012स्य जनगणतिः | 2,02,77,597 () |
|  - सान्द्रता | 337.7/कि.मी2(24वां) /मैल्2 |
| **राष्ट्रीयः सर्वसमायः** (PPP) | 2021स्य माकिम् |
|  - आहत्य |  $306.997 बिलियन् (56वां) |
|  - प्रत्येकस्य आयः |  $13,909 (88वां) |
| **राष्ट्रीयः सर्वसमायः** (शाब्द) | 2021स्य माकिम् |
|  - आहत्य |  $84.532 बिलियन् (64वां) |
|  - प्रत्येकस्य आयः |  $3,830 (113वां) |
| **Gini**(2016) | 39.8 () |
| **मानवसंसाधन सूची** (2019) | 0.782 ({{{HDI\_category}}})(72वां) |
| **मुद्रा** | श्रीलङ्कनरूप्यकम् (Rs) (`LKR`) |
| **कालमानः** | SLST (UTC+5:30) |
| **वाहनचालनविधम्** | वामतः |
| **अन्तर्जालस्य TLD** | * .lk
* .ලංකා
* .இலங்கை
 |
| **दूरवाणीसङ्केतः** | `++94` |

**श्रीलङ्का** (सिंह‌ल: ශ්‍රී ලංකාව, तमिऴ्: இலங்கை, आङ्ग्ल: Sri Lanka), आधिकारिकरूपेण **लोकतान्त्रिक समाजवादिकगणराज्यश्रीलङ्का** (आङ्ग्ल: Democratic Socialist Republic of Sri Lanka), एशियामहाद्वीपे दक्षिणदिशि विद्यमानः कश्चन देशः । अस्य अन्यत् नाम सिंहलद्वीप: इति। अस्य द्वीपराष्ट्रस्य राजधानी कोलम्बो अस्ति। अस्य देशस्य उत्तरभागे भारतदेश:, पूर्वभागे मालदीव च स्तः । अस्मिन् देशे सिंहल-तमिलसमुदायौ वसतः। अत एव सिंहलभाषा तमिऴभाषा च अत्र प्रमुखे भाषे स्तः। लङ्कायाः उल्लेख: रामायणमहाग्रन्थे भवति। पाकजलसन्धेः मध्ये रामायणस्य कालीना रामसेतुः विद्यते इति प्रमाणितम् अस्ति ।

## इतिहासः

रामायणकाले स्वर्णलङ्का इति उल्लिखितं स्थानमेव इदानीं श्रीलङ्कादेशः अस्ति । पूर्वं रावणस्य राजधानी आसीत् । अत्र इदानीं रामायणस्य स्मारकाणि , स्थानानि, वस्तूनि सङ्गृहीतानि सन्ति । एषः प्रदेशः उष्णवलये अन्तर्भवति । अतः अत्र विशिष्टं वातवरणं द्रृष्टुं शक्यते ।
अत्र अनेके पर्वताः, जलपाताः, वनानि च सन्ति । शिल्पकला, तान्त्रिककुशलता तृतीयशतकतः १४ शतकं यावत् अभिवृद्धिपथे आसीत् । श्रीलङ्कादेशे क्याण्डी, अनुराधपुरं पोलोन्नरवं प्रवासी स्थलानि सन्ति। नेगम्बोसिगिरिया, नुवार, इलियपिन्नवेल, कोलम्बो इत्यादीनि प्रेक्षणीयानि स्थाननि सन्ति । नेगम्बो (४१ कि.मी.) कोलम्बो समीपे डच्जनैः निर्मितं नगरमस्ति ।

## दर्शनीयस्थानानि

अत्र दुर्गाणि नालाः (१०० कि.मी.) आकर्षकाः सन्ति । सिगरिया राजगृहं सा.श.४९५-६४७ समये निर्मितम् आकर्षकमस्ति । एतत् ग्रीष्मकालीनं राजगृहमासीत् । १२०० सोपाननि आरुह्य एतत् प्राप्तव्यम् । अतः एव संस्मरणीयः पर्वतः इति ख्यातः अस्ति । श्रीलङ्कादेशस्य अष्टमं अद्भुतमिव अस्ति शिलासमुच्चयः । सुन्दरतया शयानः सिंहः इवास्ति । क्याण्डीस्थानं कोलम्बोतः १२५ कि.मी. दूरे अस्ति । ५०० मीटर् उन्नते स्थले एतत् नगरमस्ति । पूर्वं देशस्य राजधानी आसीत् । अत्र गौतमबुद्धस्य चतुर्थशतककालीनः देवालयः अत्र अस्ति । जूलै-आगस्टमासयोः अत्र विशेषकार्यक्रमाः भवन्ति । तदा उत्सवे अलङ्कृताः गजाः, क्याण्डन् नृत्यजनाः, भेर्यादिविविधवाद्यानि यात्रायां सम्मिलितानि भवन्ति । नुवारम् इलियं प्रदेशः सागरस्तरतः अतीवोन्नते (२००० मीटर्) स्थितः गिरिधामप्रदेशः अस्ति । इतः दृश्यवीक्षणम् अतीव सन्तोषदं भवति ।कोलम्बो नगरं प्रमुखनौकानिस्थानमस्ति । अत्र वाणिज्यव्यवहाराः राजनीतिकार्याणि च प्रचलन्ति । जनाः स्नेहप्रियाः विश्रान्तिप्रियाः च सन्ति ।

## पुरणेतिहाससाक्षिणः

कोलम्बोसागरतीरं १३४० कि.मी. दीर्घमस्ति । सुन्दरस्थलमेतत् विहारयोग्यम् । समीपे राम्बोडजलपातः अस्ति । श्रीलङ्कादेशस्य अतीवोन्नतः पर्वतः (१२४५ मीटर्) आदाम्पिक् इत्यस्ति । तत्र शिलयां बृहत्पादचिन्हानि (१६०.७५ सेण्टी मीटर्) दर्शनीयानि । बुद्धस्य पादौ इति बौद्धाः विश्वसन्ति। आडन् पादौ इति क्रैस्ताः वदन्ति । आड् स्वोच्चाटनानन्तर अत्र एकपादेन स्थितवान् इति प्रतीतिः अस्ति । श्रीलङ्कादेश विश्चसंस्या इतिहासकालिक विशिष्ट क्षेत्रेषु एक घोषितवति अस्ति ।सर्वधर्मायाः जनाः अत्र निवसन्ति । भारतस्य दक्षिणे भागे हिन्दुमहासागरे स्थित बृहतद्वीपः ।

## जलमार्गः

रामेश्वरतः जलमार्गेण नौकायानगमनं शक्यम् । चेन्नैनैतः विमानयानसम्पर्कः अस्ति ।

## क्रीडाः

श्रीलङ्कादेशस्य राष्ट्रियक्रीडा वालीबाल्-क्रीडा अस्ति । किन्तु अस्य देशस्य सर्वप्रसिद्धा क्रीडा क्रिकेट्-क्रीडा अस्ति ।