Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1973

| Рокы
 |
| --- |
| 1969 ·  1970 ·  1971 ·  1972 — **1973** — 1974 ·  1975 ·  1976 ·  1977
 |
| Десятьроча
 |
| 1950‑ы ·  1960‑ы — **1970‑ы** — 1980‑ы ·  1990‑ы
 |
| Стороча
 |
| XIX. стороча
— **XX. стороча— XXI. стороча** |

**1973. рік** подля ґреґоріаньского календаря — непереступный рік, котрый ся зачінав у понедїлёк. То є 1973. рік нашого лїточіслїня, 973. рік 2. тысячроча, 73. рік XX. стороча, 3. рік 8. десятьроча XX. стороча, 4. рік 1970-х років.

1973
в іншых календарях| Ґреґоріаньскый  | 1973 *MCMLXXIII* |
| Ab urbe condita | 2726 |
| Арменьскый  | 1422 ԹՎ ՌՆԻԲ |
| Асірьскый  | 6723 |
| Багайскый  | 129–130 |
| Бенґальскый  | 1380 |
| Берберьскый  | 2923 |
| Будгістьскый  | 2517 |
| Бармскый  | 1335 |
| Візантійскый  | 7481–7482 |
| Кітайскый  | 壬子年 (водяный щур) 4669 або 4609     *— до —* 癸丑年 (водяный бик) 4670 або 4610 |
| Коптьскый  | 1689–1690 |
| Етіопскый  | 1965–1966 |
| Гебрейскый  | 5733–5734 |
| Гіндіцькы календарї |  |
|  - *Вікрам Самват* | 2029–2030 |
|  - *Шака Самват* | 1894–1895 |
|  - *Калі Юґа* | 5073–5074 |
| Іраньскый  | 1351–1352 |
| Ісламскый  | 1392–1393 |
| Японьскый  | Сьова 48 (昭和４８年) |
| Яваньскый  | 1904–1905 |
| Календарь чучхе | 62 |
| Юліаньскый  | Ґреґоріаньскый мінус 13 д. |
| Корейскый  | 4306 |
| Тайваньскый  | РК 62 民國62年 |
| Тайскый сонячный | 2516 |
| Час Unix | 94694400 – 126230399 |

## Подѣи

## Уродили ся

* 24. май — Руслана Лижычко - україньска співатилка.

## Умерли

* 8. апріль - Пабло Пікассо - каталаньскый малярь, знамый про свої суреалістічны дїла.
* 16. апріль — Микола Кочиш, языкознатель, педагог и писатель меджи войводянскыма Русинами.
* 2. септембер — Петро Свѣтлик, вызнамный подкарпатскый педагог и културный дѣятель.
* 1. децембер - Давід Бен-Ґуріон - першый ізраільскый премєр.
* 8. децембер — Георгий Миравчик, выдаватель и властник печатнѣ в Подкарпатской Руси
# WWE

«WWE» («World Wrestling Entertainment») — найвеликый промôушен реслінгу. Ôснована «WWE» была Вінсом МакМеном старшымм 24 января 1963 рôку у ЗША. «WWE» ділит ся на пять бриндўв: «RAW», «SmackDown Live», «NXT», «205 Live» та «Main event». Ôснована Родеріком Джеймсом МакМеном и Тутсом Мондтом в 1952 рôці и спиршу называло ся «Capitol Wrestling Corporation». Типирь «World Wrestling Entertainment» («WWE») є найвеликôв у Гамериці и у всьôму світі фидираційôв професіонального реслінгу. Число любителюв даного вида спорта лише у ЗША складат 13 мільйонів чолôвік, а бôї ся транслювут у бўльш чим 150 краинах.
# 4. апріль

|  |
| --- |
| ← **Апріль** → |
| Пн | Вт | Ср | Чт | Пт | Сб | Нд |
|   |   | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 |   |   |   |
| 2026 |

**4. апріль** — 94. день рока (95. в переступнім роцї) в ґреґоріаньскім календарю. До кінце рока оставать 271 днїв.

## Подѣи

* 1794 — повстанске войско, котрому велив Тадеуш Косцюшко, выграло битву под Рацлавицями.
* 1984 — презідент США Роналд Рейґан вызвав к міджінародному заказу хемічной збрани.

## Уродили ся

* 1818 — Томас Майн Рид, англицкый писатель, автор авантурных романох и повѣстей.
* 1888 — Евген Перфецкый, слависта, медиевиста, историк Угорской Руси.
* 1921 — Кирил Галас, поет, педагог, лингвиста, литературознатель
* 1931 — Йежы Чайковски, польскый етнограф, експерт в истории културы и умѣлства, музеолог, высокошколскый професор в Жешовѣ и Ярославѣ.
* 1964 — Іван Корчок, словацькый дипломат и політик.

## Умерли

* 1890 — Михайло Вальковскый, грекокатолицкый священик, карпаторусинскый историк, педагог.
* 1968
	+ Мартін Лутер Кінґ, афроамерицькый політічный лідер.
	+ Франтишек Тихый, чешскый педагог, поет, филолог, перекладатель.
# Бермуды

Бермудьскый прапор
**Бермудьскы островы** суть заморьсков теріторіёв Споєного кралёвства в Атлантіку у юговыходного побережа США в середнїй части Североамерицькой панвы.

## Галерея

* Гавань міста Сент-Джордж
* Сент-Джордж
* Віадук
* Южне побережя Бермуд (Затока Сінкі)
* Затока Хорсшуа, один із публічних пляжів Бермуд
* Затока Варвік
* Маяк Гіббс Хіл
* селище Флеттс, Бермуды

 *Тота статя є затля „Стыржень“. Поможте Вікіпедії так, же єй доповните і росшырите*.
# Части речі

**Части речі** — основне дїлїня слов; суть то великы ґрупы слов, здруженых сполочным ґраматічным значінём і ёго формалных признаків.

Вшыткы языкы мають такы катеґорії, але зложены части речі і їх роздїлїня ся може в залежности од языка одлишовати. В днешнїй анґліцькоязычній літературї ся части речі можуть называти ай катеґоріями або класами слов. Початочна форма векшыны містоназывників є форма номінатіву єдиного чісла. Вшыткы містоназывникы ся міняють подля падів (мене/ня, мнов, (о) менї/мі), некотры — подля роду (такый, така) і чісла (тот, тоты). Сінтаксічна функція містоназывника залежить од части речі, ку котрой ся слово повязує.

## Дїлїня

1. Назывникы (субстантівы) — особы, звірята, предметы і абстрактны понятя
2. Придавникы (адъєктівы) — ознаку і приналежностны одношіня
3. Містоназывникы (прономіна) — одказованя або указованя
4. Чісловникы (нумералії) — чісловы одношіня
5. Часослова (вербум) — дїяня як процес
6. Дієприсловник — додаточноє дїяня коло основного
7. Присловникы (адвербії) — обставины або признакы дїяня і властности
8. Приназывникы (препозіції) — обставины і одношіня несамостатно
9. Злучникы (конъюнкції) — одношіня прирядности і підрядности
10. Часткы (партікулы) — одношіня к выповіджіню або к ёго части
11. Чутєслово (ітеръєкції) — слова выражаючі волю, почутя і восприятя

## Референції

## Література

* *Василь Ябур, Анна Плїшкова*. Русиньскый язык у зеркалї новых правил про основны і середнї школы з навчанём русиньского языка — выд. 2. —  Пряшів: Русин і Народны новинкы, 2005. — С. 44. — 128 с. — ISBN 80-88769-61-2.
* *Paul Schachter, Timothy Shopen*. Parts-of-speech systems // *Language Typology and Syntactic Description: Volume 1: Clause Structure*  / Timothy Shopen. — Cambridge: Cambridge University Press, 2007. — Т. 1. — С. 1–60. — ISBN 978-0-521-58156-1.
# Дубай

*Далшы значіня суть зазначены у статї Дубай (чеперушка).*

місто| Дубай |
| --- |
| араб. دبي |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

 |
|  |
|  |
| **Основны інформації** |
| 25°16'11"N, 55°18'34"E
 |
| Країна |  Зъєдинены Арабскы Еміраты
 |
| Админединка |  Дубай (емірат) (емірат ОАЕ) |
| Админцентр для | Дубай (емірат) |
| Засноване | 9 юнія 1833 |
| Засновник | Аль-Мактум |
| Жытелїв
 | **Помилка Lua у Модуль:Wd у рядку 2006: attempt to concatenate a nil value.** |
| Розлога
 | 35 Квадратный кілометер
 |
| Телефонный код | 04 |
| Часова зона | UTC+4 |
| Надморьска вышка
 | 0 метер |
| Назва жытелїв | Doubaïote, Doubaïen, Doubaïenne |
| Братьскы міста | Басра, Боґота, Брисбен, Пусан, Дамаск, Голд-Кост, Куала-Лумпур, Джидда, Хартум, Карачі, Ріо де Жанейро, Шанґгай, Данді, Баґдад, Барселона, Бейрут, Каракас, Хеб, Детройт, Франкфурт-на-Майні, Гандінагар, Женева, Гранада, Гуанчжоу, Гонґ Конґ, Гайдарабад, Істанбул, Кіш (острів), Ель-Кувейт, Лос Анджелес, Монтеррей, Ню Йорк, Осака, Паріж, Фінікс, Тегеран, Триполі, Ванкувер, Префектура Осака, Пхеньян |
| Історія | история Дубая, timeline of Dubai |
|  |  |
| **Містьскый уряд** |
| Вебова сторінка
 |  |
|  Медіа у Вікіскладї

---

VIAF:136081793;GND:4204044-9;OSM:4479752;

---

 |

**Дуба́й** (араб. دبي, [dʊˈbajj], містный варіант [dəˈbaj]) — є майбулшый варош Зъєдиненых Арабскых Еміратув и столиця емірата Дубай, важный фінансовый центер Близкого Востока. Лежит на березі Персійського залива.

Дубай быв важным торговым пунктом из зачатку XX. столітя, розвитя города пак приспішила выроба ропы. Днешня економіка Дубая зависит уд торгу, турізма, авіації, нерухомости тай фінансовых служб. Населеня Дубая числит приблизно 3,4 млн жителюв.

## Референції

 *Тота статя є затля „Стыржень“. Поможте Вікіпедії так, же єй доповните і росшырите*.
# Сотериология

**Сотериология**, од грец. *σωτηρία спасѣня* + *λόγος учѣня* — теологичне учѣня о спасѣню чоловѣка и свѣта, ествуюче во вельох религиях. В христианствѣ — якнайважнѣйша часть догматичного богословия, тѣсно звязана з христологиев и учѣньом о благодати.

## Концепции

В основѣ сотериологии лежить теологична интерпретация проблем грѣха, одкуплѣня, благодати, одкровѣня.

Сотериологичны концепции розличных религий мож задѣлити до двох груп: едны выходят з того, же чоловѣк годен сам дойти ку спасѣню вдякы статочному животу, другы — же ку спасѣню потребне Боже благоволѣня. Первый вариант характерный про будгизм, другый — про католицизм и розличны пруды протестантства. При том в католицизме и православии спасѣня ся представлять можным лем через помочь Церкви. В протестантствѣ посередницка роль Церкви ся одмѣтуе, спасены будуть тоты, што вѣрують (теза «оправданя вѣров»); в радикалном калвинском вариантѣ спасены быдуть лем выбраны, а всякы
добры дѣла чоловѣка и сама його вѣра суть даром Духа святого.

В исламѣ спасѣня ся доставать твердым держаньом могамеданскых предписох, включно паломництва ку святым мѣстам.

## Интересны факты

Ортодоксална христианска сотериология припущала можность спасѣня лем про вѣрникох свойой конфесии, а днесь ряд представительох модерной католицкой думкы трактуе сотериологию овельо ширше: спасѣня можне не лем про христиан хотьякой конфессии, но и для невѣруючых (А. де Любак), ба аж и атеистох (К. Ранер), кедь ведуть нравный способ живота.

## Жерела и одказы

* **Овсиенко Ф. Г.**: Сотериология //Энциклопедия религий / Под ред. А.П. Забияко, А.Н. Красникова, Е.С. Элбакян. — М.: Академический Проект, Гаудеамус, 2008. — 1520 с. (ISBN 978-5-8291-1084-0 Академический Проект) (ISBN 978-5-98426-067-1 Гаудеамус) русс. С. 1193.
* СОТЕРИОЛОГИЯ // **Большая российская энциклопедия**. Том 30. Москва, 2015, стр. 728 Редакция: 2017. Одчитане: 09.07.2020

## Референции
# Оман

| Султанат Оманسلْطنةُ عُمان |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
|  |

 |
| Location of Оман   |
| **Головный город** (и майбулшый город) | Мускат ﻿ / ﻿ |
| Офіціалні языкы | арабськый |
| Форма влады | абсолутна монархія |
|  -  | султан | Гайтам бін Тарік |
| Територія |
|  -  | вєдно |  309 500 км2 (70.) |
|  -  | водної поверьхности, % | незначный |
| Обывательство |
|  -  | шацованя (2018) | 4 829 473 (125.) |
|  -  | густота | 15 км2 (177.) |
| **ГВР (ВВП)** | шацованя 2018. року |
|  -  | вєдно | 203,959 міліарда доларув США  |
|  -  | на єдного жителя | $47 366  |
| **ІЛР** (2018) | 0,834 (дуже высокый)  |
| Валута | Ріал (`OMR`)  |
| Часова зона | UTC+4 |
| Інтернет-домен | .om, عمان. |
| Телефонный код | +968 |

**Оман** (араб. عمان‎, [ʕʊˈmaːn]), офіціално **Султанат Оман** (араб. سلْطنةُ عُمان‎) є держава на юго-востоці Арабського пувострова в Азії. Находит ся у стратеґічно важнуй позіції пиля устя Персійського залива. Оман граничит из Зъєдинеными Арабськыми Еміратами на сіверо-западі, з Саудськов Арабійов на западі, и з Єменом на юго-западі, а по морю щи з Іраном и Пакістаном. Має два ексклавы, убключені САЕ по земли.

Оманськый султанат быв уд кунця XVII. столітя могучов морськов імперійов, котра конкуровала з Брітанськов и Портуґалськов імперіями за вплыв у реґіоні Залива тай Індійського океана. На вершині його моци (XIX. ст.) вплыв Омана досягав острова Занзібар на юзі и днешньых Ірана з Пакистаном на востоці. Коли в XX. ст. муць султаната пригасла, ун трафив у брітанську політичну сферу. Історично столиця Омана Мускат была ключовым торговым портом Персійського залива и єдным из майважных у цілум Індійськум океані.

Оман має значущі резервы ропы (25. місто в світі). Подля оцінкы Розвойової проґрамы ОЗН, за послідні 40. рокув извышеня розвою Омана было майбулшоє уд усьых держав світа. Значными секторами економікы сут турізм, торговля рыбов, датлями тай иншов земледілськов продукційов.

*Тоты даны суть часточно або цалком основаны на перекладї статї Oman на анґліцькій Вікіпедії.*

 *Тота статя є затля „Стыржень“. Поможте Вікіпедії так, же єй доповните і росшырите*.
# Мекка

населеный пункт| Мекка |
| --- |
| مكة المكرمة |
| ,  |
| Призвіско | أم القرى |
|

 |
|  |
|  |
| **Основны інформації** |
| 21°25'21"N, 39°49'34"E
 |
| Країна | Саудьска Арабія |
| Админединка |  Мекка (административный район Саудовской Аравии) |
| Админцентр для | Королівство Хіджаз, Королівство Неджду і Хіджазу, Мекка, The Holy Capital Governorate |
| Жытелїв
 | 2 427 924 (2022) |
| Розлога
 | 760 Квадратный кілометер
 |
| Телефонный код | 1 |
| Часова зона | UTC+3:00 |
| Надморьска вышка
 | 277±1 метер |
| Назва жытелїв | Meccan, мекканцы, Mekkano, مَكِّيّ, Mekke, meccani |
| Братьскы міста | Медина |
| Історія | timeline of Mecca |
|  |  |
| **Містьскый уряд** |
| Вебова сторінка
 |  |
|  Медіа у Вікіскладї

---

VIAF:157091185;GND:4038514-0;

---

Малый энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона, Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона, Али-заде, А. А., Исламский энциклопедический словарь. М., 2007., Большая советская энциклопедия, 1926—1947, Encyclopædia Britannica, 11th edition |

**Ме́кка** (араб. مكة) — місто в Саудьскій Арабії, знаме головно про тото, же є святым і путёвым містом ісламу.

## Референції

 *Тота статя є затля „Стыржень“. Поможте Вікіпедії так, же єй доповните і росшырите*.
# Знаня

ἐπιστήμη, Персонификация знаня. Библиотека Целса, Ефес, Турция
**Знаня** значить провѣреный практично резултат познаня реалиты, его точне одбитя в мышлѣню чоловѣка (познаток).

На роздѣл од неясного, неовѣреного и так несполягливого значѣня, припадно лем прииманого вѣрованя, резултатом познаваня е точне, сполягливе и провѣрене знаня.

## См. тыж

* Вѣра (филозофия)
* Познаня

## Жерела и одказы

* Большой энциклопедический словарь. Главный редактор А. М. Прохоров — Москва: Советская энциклопедия, 1993. — 1630 с. ISBN 5-85270-015-0 рус.

## Референции

 *Тота статя є затля „Стыржень“. Поможте Вікіпедії так, же єй доповните і росшырите*.