# Драга

Сучасна автодрага**Драга** слово драга ма два значеня:

значенє 1. пасмо жеми намнєне за транспорт хторе повязує два дестинациї (серб. пут, горв. цеста). У найширшим смислу, драга то кажда поверхносц на хторей ше одвива транспорт. Спрам значеня за транспорт, драги ше дзеля на автодраги, швидки драги (експрес-драги), маґистрални драги, реґионални драги, локални драги, улїци у населєних местох и нєкатеґоризовани драги.

## Финансованє драгох

Правенє и отримованє драгох у компетенциї державох (автодрага, швидка драга, маґистрална и реґионална драга), а локални драги спадаю до компетенциї општини у хторей ше находза. Правенє драгох можлїве и прейґ концесийох – кед правни субєкт у догварки з Владу держави достава право на вибудов и хаснованє драги.

## Воженє по правим або по лївим боку

У Сербиї, як и у векшини европских жемох, вожи ше по правим боку. По лївим боку ше вожи у Анґлиї, Южней Африки, як и у єдним чишлє жемох Комонвелту.

Римска драга у Помпейох
Значенє 2. улїца:

*Як це могло поднєсц тоту жену на драгу вируциц; Дала му його шмати, видриляла го на драгу.*

**Походзенє слова**

всл. *draha*., поль. *droga*, укр. *дорога.* Общславянске слово, праслав. *dorga*

## Фразеолоґия

* Боса драга – нєасфалтована, нє камена драга: *Од Рискаши ґу Керестуру, по асфалт у керестурским хотаре, боса драга ровна як манґель, диждж лєм кус падал, трактори ходзели по нєй, та ю уґажели.*

* крижна драга – место дзе ше два драги крижаю

* на драже – 1. на улїци; 2. на путованю: *Нє мог сом вам писац бо сом бул барз далєко на драже.*

* по драже – 1. по драги; 2. по улїци

* прейґ драги – з другого боку драги: *Кед нараз прейґ драги на малей капурки збачим хлапчика дас од пейцох рокох з длугу палїцу у рукох.*

* при драже – при драги: *Чловек стал, мал пенєжи вельо и читал их при драже.*

* рушиц ше (пойсц, исц и под.) до драги – рушиц ше на драгу, на путованє: *И пущел ше вон до тей далєкей драги.*

* свойов драгов (свойом драгом) пойсц: *Пан староста ... ви нас по тераз претримали и нагосцели ... и ми пойдземе свойов драгов.*

* у драже 1. одсутни з дому, на путованю: *Док вон будзе у драже, робота ма исц своїм шором;* 2. идуци драгом: *У драже стретали дзепоєдни єдинки...*

Боса драга у хотаре (дильов)
* цалом драгов – през цалу драгу: *А йому цалом драгов тоти слова гурчали у ухох.*

* вивесц на драгу дакого – помогнуц дакому же би завжал место у дружтве

* драга як на Гаржаньскей гори – подла, дирґаца драга (на паломнїцких путованьох до Маряюду у Мадярскей нашо паломнїки преходзели и по ткв. Гаршаньскей гори)

* биц/збивац дакого з драги – уплївовац на дакого же би пременєл одлуку, же би ше оддумал од дачого цо уж почал робиц: *Та кед надума дацо, та го нє збиєш з драги.*

* зисц з даким на єдну драгу – нє мочи ше з даким порадзиц, зложиц: *Єст таких людзох з котрима нє мож лєгко на єдну драгу зисц.*

* зисц на праву драгу – найсц праву животну драгу: *Чловек док жиє, вше може на праву драгу зисц.*

* преправиц/преправяц дакому драгу – оможлївиц, помогнуц дакому лєгчейше дацо посцигнуц: Маш даґдзе пойсц, алє ци нєзґодно, та перше пошлєш дакого да ци драгу преправи (т.є. да дакус напредок побешедує з даким и под.).

* ставац дакому/дачому на драгу, стац дакому на драги - завадзац дакому, зоперац дакого же би дацо нє мог зробиц: *Витримац мушиме гоч яки чежкосци ставаю на драгу нашого напредованя.*

* таки) як стара драга – знаходлїви, хтори шицко зна.

* як з крижней драги (з крижних драгох) (позберац, назберац) – вшелїячини наприповедац: *Позберала як з крижних драгох* – *шицко найгорше, ганьба повесц.*

## Литература

* *Словнїк руского народного язика I, А – Н*, Нови Сад 2017, б.375-376.

## Вонкашнї вязи

* Листа жемох дзе ше трaнспорт одвива по лївим боку, як и историйна подлога того.

*  %D0%9F%D1%83%D1%82