Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ကော့စတာရီကာ သမ္မတနိုင်ငံ

| ကော့စတာရီကာ သမ္မတနိုင်ငံ |
| --- |
|

image\_flag |
| **ဆောင်ပုဒ်:**"Long live work and peace" |
| **နိုင်ငံတော် သီချင်း:**"Himno Nacional de Costa Rica" (စပိန်) "National Anthem of Costa Rica" |
| မြို့တော် နန့် အကြီးဆုံးမြို့ | ဆန့်ဟိုဆီးမြို့ |
| ရုံးသုံး ဘာသာစကားတိ | စပိန် |
| အသိအမှတ်ပြု ဒေသန္တရ ဘာသာစကားတိ | * Mekatelyu
* Bribri
* Patois
 |
| လူမျိုးစု (၂၀၁၁) | * ၈၃.၆% White သို့မဟုတ် Mestizo
* ၆.၇% Mulatto (လူမဲ နန့် လူဖြူအရော)
* ၂.၄% ဒေသခံလူမျိုး
* ၁.၁% လူမဲ
* ၆.၂% အခြား
 |
| ကိုးကွယ်မှု | * ၇၂.၆% ခရစ်ယာန်ဘာသာ
* —၄၇.၅% ကက်သလစ် (နိုင်ငံတော်ဘာသာ)
* —၂၂.၅% ပရိုတက်စတင့်
* —၂.၆% အခြားခရစ်ယာန်
* ၂၇.ဝ% ဘာသာမဲ့
* ဝ.၄% အခြား
 |
| Demonym | * Costa Rican
* Tico(a)
 |
| အစိုးရ | ပြည်ထောင်စု သမ္မတ ဖွဲ့စည်းပုံ သမ္မတနိုင်ငံစနစ် |
| • သမ္မတ | ကာလို့စ် အာဗာရာဒို ကွေ့ဆာဒါ |
| • ဒုသမ္မတ-၁ | အက်စီ ကမ်ဘဲလ် ဘာရ် |
| • ဒုသမ္မတ-၂ | မာဗင် ယိုဒရီကွေ့ ကော်ဒေဒို |
| ဥပဒေပြုလွှတ်တော် | ဥပဒေပြုလွှတ်တော် |
| လွတ်လပ်ရီးကြေညာခ |
| • စပိန်နိုင်ငံမှ | ၁၈၂၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက် |
| • ပထမ မက္ကဆီကို အင်ပါယာမှ | ၁၈၂၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁ ရက် |
| • ဗဟိုအမေရိက ဖက်ဒရယ် သမ္မတနိုင်ငံမှ | ၁၈၃၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၄ ရက် |
| • စပိန်နိုင်ငံမှ အသိအမှတ်ပြုခ | ၁၈၅၀ ခုနှစ် မေ ၁၀ ရက် |
| • ဖွဲ့စည်းပုံအခြီခံဥပဒေ | ၁၉၄၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၇ ရက် |
| ဧရိယာ |
| • စုစုပေါင်း | ၅၁,၁၀၀ km2 (၁၉,၇၀၀ sq mi) (အဆင့်: ၁၂၆) |
| • ရေထု (%) | ၁.၀၅ (၂၀၁၅ ခုနှစ်အရ) |
| လူဦးရေ |
| • ၂၀၂၀ ခန့်မှန်း | ၅,၀၉၄,၁၁၈ (အဆင့် - ၁၂၃) |
| • သိပ်သည်းမှု | ၂၂၀/sq mi (၈၄.၉/km2) (အဆင့် - ၁၀၇) |
| GDP (PPP) | ၂၀၂၀ ခန့်မှန်း |
| • စုစုပေါင်း | $၉၅.၇၉၁ ဘီလီယံ |
| • Per capita | $၁၈,၆၅၁ |
| GDP (nominal) | ၂၀၂၀ ခန့်မှန်း |
| • စုစုပေါင်း | $၆၅.၁၇၉ billion |
| • Per capita | $၁၂,၆၉၀ |
| Gini (၂၀၂၀) |  ၄၉.၇ မြင့် |
| HDI (၂၀၁၉) |  ဝ.၈၁၀ **အမှား။ မရီရာရေ HDI တန်ဖိုး** · ၆၂ |
| ငွေကြေး | ကော့စတာရီကာ ကိုလွန် (CRC) |
| အချိန်ဇုန် | CST (UTC−6) |
| ယာဉ်ကြောစနစ် | ညာ |
| တယ်လီဖုန်းကုဒ် | +၅၀၆ |
| Internet TLD | .cr .co.cr |

ကော့စတာရီကာ (**Costa Rica**) နိုင်ငံဧ တရားဝင်နာမည်မှာ ကော့စတာရီကာသမ္မတနိုင်ငံ ဖြစ်ရေ။ ဗဟိုအမေရိကတွင် တည်ဟိရေ။ မြောက်ဘက်တွင် နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်နန့်အရှေ့ဘက်တွင် ပနားမားနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘက်နန့် တောင်ဘက်တွင် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ကာရစ်ဘီယံ ပင်လယ် ရို့နန့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေရေ။

ချမ်းသာရေကမ်းရိုးတန်း ဟုနာမည်ရရေ ကောစတာရီကာရေ ၎င်းဧ စစ်တပ်ကို ဖွဲ့စည်းပုံအခြီခံဥပဒေအရ ၁၉၄၉ မှစ၍ တရားဝင် ဖျက်သိမ်းခရေ။ ရှေးဦးဒီမိုကရေစီနိုင်ငံ(၂၂)နိုင်ငံစာရင်း တွင်ပါဝင်ရေ တစ်ခုတည်းရေ လက်တင်အမေရိက နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်ရေ။ လက်တင်အမေရိကနိုင်ငံတိထဲတွင် လူသားဖွံ့ဖြိုးမှုညွှန်းကိန်း ပုံမှန်မြင့်မားရေတိုင်းပြည်ဖြစ်ရေ။ ယူအင်န်ဒီပီ ဧ ၂၀၁၀ခုနှစ် စစ်တမ်းအရ ကမ္ဘာ့အဆင့် (၆၂)ဖြစ်ရေ။ ကမ္ဘာ့ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းမှုညွှန်းကိန်းအဆင့် အနိန်နန့် ၂၀၁၀ခုနှစ်တွင် တစ်ကမ္ဘာလုံး၌ အဆင့်(၃)၊ အမေရိကနိုင်ငံတိထဲတွင် အဆင့်(၁) ဖြစ်ရေ။

၂၀၀၇ခုနှစ်တွင် ကော့စတာရီကာအစိုးရက ၂၀၂၁ခုနှစ်အရောက်တွင် ကမ္ဘာ့ပထမဆုံး ကာဗွန်မဲ့တိုင်းပြည် အဖြစ် ဖြစ်လာရန် အစီအစဉ်ချမှတ် ဆောင်ရွက်လျက် ဟိရေ။ နယူးအီကော်နောမစ် ဖောင်ဒေးသျှင်း ဧ အဆိုအရ ကော့စတာရီကာရေ ပျော်ရွင်မှုညွှန်းကိန်း အရ အဆင့်(၁) ဖြစ်ပြီး၊ ကမ္ဘာပေါ်တွင် သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းမှု အကောင်းဆုံး တိုင်းပြည် ဖြစ်ရေ။

## သမိုင်းကြောင်း

## ကိုးကား
# ဆန်မာရီနို သမ္မတနိုင်ငံ

| ဆန်မာရီနို သမ္မတနိုင်ငံ* *Repubblica di San Marino*  (အီတလီ)
* *Ripóbblica d' San Marein*  (Romagnol)
 |
| --- |
|

image\_flag |
| **ဆောင်ပုဒ်:**"Libertas" (လက်တင်) "Freedom" |
| **နိုင်ငံတော် သီချင်း:Inno Nazionale della Repubblica* "National Anthem of the Republic" |
| မြို့တော် | ဆန်မာရီနိုမြို့ |
| အကြီးဆုံးမြို့ | ဒိုဂါနာမြို့ ﻿ / ﻿ |
| ရုံးသုံး ဘာသာစကားတိ | အီတလီ |
| အခြားဘာသာစကားတိ | Romagnol dialect |
| ကိုးကွယ်မှု | ၉၇% ရိုမန်ကက်သလစ် ၃% အခြား |
| Demonym | Sammarinese |
| အစိုးရ | ပြည်ထောင်စု assembly-independent diarchic directorial republic |
| • Captains Regent | ဖရန်စစ္စကို မူဆိုနီ ဂျာကိုမို ဆီမွန်ချီနီ |
| ဥပဒေပြုလွှတ်တော် | Grand and General Council |
| လွတ်လပ်ရီးရ |
| • ရောမအင်ပါယာမှ | ၃၀၁ (ရိုးရာအရ) |
| • ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးနိုင်ငံမှ | ၁၂၉၁ (de jure) |
| • ဖွဲ့စည်းပုံဥပဒေ | * 8 October 1600 (statutes)
* 12 July 1978 (Declaration of Citizen Rights)
 |
| ဧရိယာ |
| • စုစုပေါင်း | ၆၁.၂ km2 (၂၃.၆ sq mi) (အဆင့်: ၁၉၀) |
| • ရေထု (%) | ဝ |
| လူဦးရေ |
| • ၂၀၂၁ ခန့်မှန်း | ၃၃,၆၀၀ (အဆင့် - ၂၂၁) |
| • သိပ်သည်းမှု | ၅၂၀/km2 (၁,၃၄၆.၈/sq mi) (အဆင့် - ၂၃) |
| GDP (PPP) | ၂၀၁၇ ခန့်မှန်း |
| • စုစုပေါင်း | $၂.၀၉ ဘီလီယံ (အဆင့် - ၁၇၅) |
| • Per capita | $၆၀,၆၅၁ (အဆင့် - ၁၁) |
| GDP (nominal) | ၂၀၁၇ ခန့်မှန်း |
| • စုစုပေါင်း | $၁.၅၅ ဘီလီယံ (အဆင့် - ၁၇၄) |
| • Per capita | $၄၄,၉၄၇ (အဆင့် - ၁၃) |
| HDI (၂၀၁၃) | ဝ.၈၇၅ **အမှား။ မရီရာရေ HDI တန်ဖိုး** · ၂၆ |
| ငွေကြေး | ယူရို (€) (EUR) |
| အချိန်ဇုန် | CET (UTC+01) |
| • နွေရာသီ (DST) | CEST (UTC+02) |
| ယာဉ်ကြောစနစ် | ညာ |
| တယ်လီဖုန်းကုဒ် | +၃၇၈ (+39 0549 calling via Italy) |
| သူတော်စင် | စိန့် မာရီနက်စ်] စိန့် အာဂါသာ |
| Internet TLD | .sm |
| 1. By tradition.
2. List of countries by Human Development Index.
 |
| Sources:  |

**ဆန်မာရီနိုနိုင်ငံ**ရေ အီတလီကျွန်းဆွယ်၌ ဒေဒြီယက် တစ် ပင်လယ်ကမ်းခြေအနီး အီတလီပိုင် ရီမီနီမြို့နန့် မဝီး ကွာလှပေ။ စတုရန်းမိုင် ၃၈ မိုင်မျှသာ ကျယ်ဝန်းလျက်၊ ကမ္ဘာ ပေါ်တွင် အသေးငယ်ဆုံးရေ သမ္မတနိုင်ငံ တစ်နိုင်ငံဖြစ်ဧ။ ယင်းပိုင်အရွယ်အားဖြင့် သေးငယ်ကေလည်း၊ ဥရောပတိုက်၌ ရှေးအကျဆုံး နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်ရေဟု ဆိုဧ။ ၁၈၉၇ ခုနှစ်တွင် အီတလီနိုင်ငံနန့် ချစ်ကြည်ရီး စာချုပ်ချုပ်ခ၍၊ ၁၉၅၃ ခုနှစ် တွင် တစ်ကြိမ်ထပ်မံ ချုပ်ဆိုခရေ။ ယင်းနိုင်ငံဧ လူဦးရေမှာ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ၁၃၅ဝဝ ယောက်ဖြစ်ရေ။

ထိုနိုင်ငံကို ၄ ရာစုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခရေဟု အဆို ဟိဧ။ ၁၆၃၁ ခုနှစ်တွင် ရောမရဟန်းမင်း အဋ္ဌမအာဗန်က လွတ်လပ်ရေ တိုင်းပြည်အဖြစ်ဖြင့် အသိအမှတ်ပြုခဧ။ ထို နိုင်ငံဧ မြို့တော်မှာ ဆန်မာရီ နိုမြို့ဖြစ်ရေ။ တောင်တန်း တစ်ခုဧ တောင်စောင်းတွင် မြို့တည်ထားရေ။ ဆန်မာရီနိုမြို့ဟိ ကောက်ကွေ့၍ မညီမညာဟိရေ ရှေးလမ်းငယ်ကလေး တိမှာ အလွန်ပင်ကျဉ်းမြောင်းလှအတွက်နန့် အများအားဖြင့်
ယာဉ်တိ၊ ရထားတိပင် လား၍မဖြစ်နိုင်ချေ။ လမ်းဘေးဟိ ကျောက်ဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားရေ လူနေအိမ်တိမှာလည်း ယိုင်နေအတွက်နန့် လမ်းပေါ်သို့ပြို၍ ကျမည်ကိုပင် အထူးစိုးရိမ်ရ တော့ဧ။ ဆန်မာရီနိုမြို့ဧ လူဦးရေမှာ ၄ဝဝဝ ခန့်ဟိရေ။ ဘဏ္ဍာရီးအတွက် အစိုးရက စာပို့တိုက်တံဆိပ်တော်အခွန်တိ စည်းကြပ်ကောက်ခံဧ။ တိုင်းသူပြည်သားမှာ အီတလီရို့နန့် သွေးနီးစပ်သူတိဖြစ်ကတ်ရေ။

## ကိုးကား