Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# vaqu

|  |
| --- |
| vaqu |
| vaqu |
| sinikeljang ta cemel kata kasiw |
| 界 | Plantae |
| 演化支 | Tracheophytes |
| 演化支 | Angiosperms |
| 演化支 | Monocots |
| 演化支 | Commelinids |
| 目 | Poales |
| 科 | Poaceae |
| 屬 | *Setaria* |
| 種 | *S. italica* |
| sinivecikan na kisanvenaruvarung |
| *Setaria italica* |
| pinapungadan ni (L.) P. Beauvois. |
| zumanga a ngadan |
|  |

vaqu
*Setaria italica*
**vaqu** (Setaria italica), namasan pazangal aravac a talem i kacalisian i Taiwan. na semantjukez tua vaqu i Vuculjan.

## milimilingan

izua a milimilingan kasicuayanga, izuazua a kacalisiyan i tavaljan, sa maqati a kemesa a drusa tuki tjelu a vaqu tua liaw a kinsa. izua a macidjlj a vavayan a kemasi ljevavaw a qinaljan, sa puvaljaw taizua a tavaljan. ika kemeljang timadju taizua, sa kemesakesa timadju a liaw a vaqu. qaw mapeljupeljuq auza a vaqu a kinsa. sa mapeljuqanga i tjumaqan. mintjus azua a vavayan, sa mavilad timadju tua qezung. ljawa maculjuanga ta cungal nimadju aza a vaqu a kinsa, sa malaqut kata seman tua qayaqayan timadju, qaw miperper timadju sa “kedring, kedring” ayain.

## masalut

nu semancavilj, azua a vaqu kata sutjaw mavananga a kemazala tua padjalim nua caucau, sa pazangal aravac a vaqu kata sutjaw uta tuqadavan. a tjaljapazangalan ta vuqu izua i kai nua paywan. azua a tjumaq nua kalaingan i kakudan a pinaka ta “vusam”, avan a vusam na vaqu. qaw izuazua a namanguaq a caucau a sipasemalawmalaw tua kanu ta vaqu a ljemita a qadaw tjiamadju. nu puvaljaw tuki pasakuya i kakudan nua paywan, izua papavay a kinacemekeljan kata qaliqalian tua vaqu, vawa, aradj kata kasiw.

## sikavaljutan

nu kivaqu a kacalisiyan, uri kemeretj tiamadju tua ingaw nua vaqu, sa gemegemen a lima niamadju. qaw venengetj a vaqu tua tadjaljeng na qaljic na viljuaq nu kuletjanga a vaqu. sa izuanga a liaw a tadjaljeng a vaqu, masan tua tjaliaw a taveljiut a vaqu. ljemama uta a kacalisiyan ta ingaw nua vaqu tua palisi kasicuayan, a pinaka ta “semingilj”. pazangal a vaqu tua kakanen i kakudan nua paywan, nu kemudakudaanga, uri qinemu tua vaqu ni kacalisiyan, sa cemavu ta vutjulj kata cinavu na ljavilu, qaw cinavu na asaw nua ngat tuki kaljiljac isasaw. sa kemesakesa tazua. aicu a kakanem a pinaka a “cinavu”.

namasan pazangal aravac a vaqu tua talem i kacalisian. aicu a vaqu katalu tjalja sinan pazangalan nu lamian.

### kinakemudakudan

### pinavadavadayan

### kasicuayan

### zazumanga

## pacunu uta

* djulis
* lukuc

## kaizuan

鄭漢文、王相華、鄭惠芬、賴紅炎編(2005)，《排灣族民族植物》，行政院農業委員會林業試驗所。P71。
# vasa

a asav na vasa.
mavan a tjaljapazangalan a lami nua payuwan aicu a **vasa**, qaw izua a maretimaljimalji a vasa i quma na payuwan.

uri kivasa a payuwan tu capain sa sinan ta aradj kasicuayan.

pinicapa na payuwan ta vasa izua ivavaw ta qepuan a cekes tu cemapacapa tu liawanan a qadaw, qaw masan ta kakanen nua payuwan aicu a vasa sa maqati a semeliulj tiamadju nu magaku a masengseng kasicuayan.

## palisian

izua palisian a patjara vasa na payuwan.

## capain

aicu a kinakina na vasa tja capain a seman aradj

## uming

sangua’ aravac azua cinavu tua uming a ’avay.

## aradj

aicu a qapulu na vasa tja capain a seman aradj. nu vaik a cinunan a semagadu kemacu ta aradj.

## kaizuanan

鄭漢文、王相華、鄭惠芬、賴紅炎編(2005)，《排灣族民族植物》，行政院農業委員會林業試驗所。P170。