# لومړی مخ

**ويکيپېډيا**

يو وړيا پوهنغونډ چې هرڅوک يې سمولی شي.

پښتو ويکيپېډيا اوسمهال ۲۱٬۳۲۱ ليکنې لري

۴۵ فعاله کارنان

لارښود

ويکيپېډيا

يو وړيا پوهنغونډ چې هرڅوک يې سمولی شي.

**پښتو ويکيپېډيا اوسمهال ۲۱٬۳۲۱ليکنې**

او ۴۵ فعاله کارنان لري

|  |  |
| --- | --- |
| لارښود | ناټاکلی مخ |

مدهو بالا

**مدهوبالا** په ۱۴ فبروري ۱۹۳۳ کي په نوي ډیلي کي نړۍ ته ته سترګي روڼي کړې. هغې د خپل ژوند ډېره برخه یا بیا خپل ټول ژوند په هند کي تېر کړ. د مدهوبالا د پلار نوم عطاءالله خان او او دمور نوم یې بیګم عایشه وه. د ۱۹۴۴ زیږدیز کال د اپریل د میاشتې په چاودنې او اور کې یې کور وسوځيد اونهه کلنه مدهوبالا مجبوره سوه چې خپلې کورنۍ ته دیوې ګولې ډودۍ د پیداکولو لپاره فلمي نړۍ ته ولاړه سي. په خپلو هنري فلمونو کې مدهوبالا دهندوستان دمشهورو فلمي ستورو لکه؛ آشوک کمار، راج کپور، پرتهوي راج کپور، پردیپ کمار، شمي کپور، دلیپ کمار، سنیل دت او دیو آنند سره کارکړی دی. مدهوبالا په نړیواله کچه هغه مهال مشهوره سوه چې کله وتلي او منلي امریکايي مجلې (تیاتر او هنر) په ۱۹۵۲ کال کې د هغې انځورونه خپاره کړل، پر کومو چې ليکلي وه; (The Biggest Star in The World; د نړۍ ترټولو لویه ستورې). ددې فلمونو ډېر مینه وال درلودله په تېره بیا فلمونه لکه مغل اعظم، نیل کمل، شیرین-او-فرهاد، ساقي فلمونه یې ډېر مشهور سول. مدهوبالا په ۱۹۶۰ کال کې دیره سخته ناروغه سوه ځکه چې بدن یې ډیره وینه جوړوله، دغي بریالۍ فلمي اداکاري د ۱۹۶۹ زیږدیز کال دفبرورۍ د میاشتې په ۲۳مه په بمبئي کې د۳۶ کلونو په عمر له دې نړۍ څخه سترګې پټې کړې، او د سنټا کروز د مسلمانانو په هدیرې کې خاوروته وسپارل سوه.( **بشپړه ليکنه...**)

جون ۲۱ مه

---

لومړنی افغان ستورمزلی عبدالاحد مومند د ۶۷ کلنۍ په عمر د سرطان د ناروغۍ له کبله په جرمني کې مړ شو.

جولای ۷

---

د افغانستان د کريکېټ ملي لوبډلې تېز توپ اچوونکی شاه پور ځدراڼ د ورپېښې ناروغۍ له کبله د ۳۹ کلنۍ په عمر د هند په يو روغتون کې ومړ.

مارچ ۴ مه

---

د امریکا او اسراییلو په گډ برید کې د ایران ستر مذهبي مشر سيد علي خامنه‌يي ووژل شوی او مېرمن يې ټپې شوې ده.

اپريل ۱۳ مه

---

د پاکستان پلازمېنه اسلام اباد کې د امريکا متحده ايالتونو او ايران خبرې ناکامه شوې.

افغان ستور مزلی عبدالاحد مومند په ۶۷کلنۍ کې د سرطان د ناروغۍ له کبله جرمني کې ومړ.

وروستۍ مړينې:
دلبر نظري ·
سيدعلي خامنه‌يي ·
عبدالاحد مومند

* احمد شاه درانی
احمدشاه درانی د افغان ملت بابا او د اوسني افغانستان بنسټګر چې په ۱۷۴۷ زېږديز کال په شېرسرخ بابا زيارت کې د ولسي جرګې په ساده دوديزو مراسمو کې د افغان ملت مشر په توګه وټاکل شو.
(انځور اړوند مالومات)
* افغانستان کريکېټ ملي لوبډله
افغانستان کريکېټ ملي لوبډله په ۲۰۲۴ زېږديز کال نړيوال شل اوريز جام سياليو کې استراليا ته د ماتې وروکولو وروسته خپله خوښي څرګندوي.
(انځور اړوند مالومات)
* جام څلی يا منار جام
دا منار په ۱۱۹۴ کې د غوري کورنۍ د سلطان غياث الدين غوري د واکمنۍ پرمهال بشپړ شو. دا ودانۍ د جام کلي په غرنۍ سيمه کې د جام او هريرود سيندونو ترمنځ موقعيت لري، چې اوسمهال د سيند د اوبو له کبله د تخريبېدو په حال کې دی، دا ودانۍ په هند کې د قطب مينار وروسته د نړۍ ترټولو دوهم لوړ څلی دی چې له خښتو جوړ شوی دی، ودانۍ په ۲۰۰۲ زېږديز کال د يونېسکو نړيوالو ميراث ځايونو نوملړ ته په شاملېدو سره سملاسي په ګواښ سره مخ نوملړ کې ځای شوه.
(انځور اړوند مالومات)
* د باميانو بودايي پژۍ
د باميانو دره چې د ورېښمو لار په يوه څنډه کې موقعيت لري د لومړۍ او دولسمې پېړۍ ترمنځ بوداييزم يو پرمختللی مرکز او زيارتځی وو. دلته په سيمه کې دبودا څو مهم يادګارونه موجود دي چې له هغې جملې د بودا مجسمه، نقاشي ااو غارونه چې هېلنیسټي، رومي، او ساساني واکمنيو اغېزو سره مل د ځانګړي ګندهارايي هنر په پايله کې رامنځته شوي دي. وروسته د اسلامي فتوحاتو په سيمه کې د اسلام له خپرېدو سره بېلابېلې کلاګانې جوړې شوې چې د بودا اهميت يې راکم کړ، په ۲۰۰۱ ز کال کې د طالبانو د واکمنۍ پرمهال د بودا دوه لويې ولاړې مجسمې تخريب شوې. دا يادګار په ۲۰۰۳ ز کال کې د يونېسکو نړيوالو ميراث ځايونو نوملړ ته ورزيات کړای شو.
(انځور اړوند مالومات)

ټاکلې ليکنې

افغانستان کريکېټ ملي لوبډله په ۲۰۲۴ زېږديز کال نړيوال شل اوريز جام سياليو کې استراليا ته د ماتې وروکولو وروسته خپله خوښي څرگندوي

د پښتو ويکيپېډيا ځينې لارښود مخونه دا دي؛

* ښه راغلاست!
څنګه برخه واخلم؟
* سمون لارښود
د سمون لارښود او سپارښتنې
* بنډارځی
پوښتنې او نظرونه سره شریکول
* جرګه
د کارنانو تانبې نه ليدنه وکړئ!
* لارښود مېز
اړين لارښوونځای!
* تګلارې او لارښوونې
مهرباني وکړئ! له سمون دمخه دا ولولئ!

د پښتو ويکيپېډيا خورلڼې پروژې په لاندې توګه دي؛

* کامنز
د رسنيو راټولوونکی
* ميډیاویکي
د ويکيمېډيا سيسټميزه ويکي
* مېټا-ويکي
د ټولو ويکي‌پاڼو پلرنی بنسټ
* ویکيتابتون
د کتابونو راټولوونکې ويکي
* ويکي‌ډېټا
وړيا مالوماتو سرچينه
* ويکي‌خبرونه
د خبرونو وړيا راټولوونکی
* ويکي‌وینا
د هر ډول ویناوو راټولوونکی
* ويکي‌سرچينې
د سرچينو راټولوونکی
* ويکي مسالې
د مسالو اړوند مالومات
* ويکي‌پوهنتون
د زدکړې لپاره وړیا توکي
* ويکيسفر
د سفر اړوند مالومات
* ويکي‌لغات
د لغاتونو وړيا راټولوونکی

ويکيپېډیا په ۲۰۰۱ (۲۰۰۱) کې پیل او په پښتو ژبه ۲۱٬۳۲۱ لیکنې   لري.

ويکيپېډیا په نورو ژبو کې

* ژبې چې له ۱،۰۰۰،۰۰۰ ډېرې ليکنې لري:

	+ English
	+ العربية
	+ مصرى
	+ Deutsch
	+ Español
	+ فارسی‎
	+ Français
	+ Italiano
	+ Nederlands
	+ 日本語
	+ Polski
	+ Português
	+ Русский
	+ Svenska
	+ Українська
	+ Tiếng Việt
	+ 中文
* ژبې چې له ۲۵۰،۰۰۰ ډېرې ليکنې لري:

	+ Bahasa Indonesia
	+ Bahasa Melayu
	+ 閩南語 / Bân-lâm-gí
	+ Български
	+ Català
	+ Čeština
	+ Dansk
	+ Esperanto
	+ Euskara
	+ עברית
	+ Հայերեն
	+ 한국어
	+ Magyar
	+ Norsk
	+ Română
	+ English (simple form)
	+ Srpski
	+ Srpskohrvatski
	+ Suomi
	+ Türkçe
	+ Oʻzbekcha / ўзбекча
* ژبې چې له ۵۰،۰۰۰ ډېرې ليکنې لري:

	+ Asturianu
	+ Azərbaycanca
	+ বাংলা
	+ Bosanski
	+ کوردی
	+ Eesti
	+ Ελληνικά
	+ Frysk
	+ Gaeilge
	+ Galego
	+ Hrvatski
	+ ქართული
	+ Kurdî
	+ Latviešu
	+ Lietuvių
	+ മലയാളം
	+ Македонски
	+ မြန်မာဘာသာ
	+ Norsk nynorsk
	+ ਪੰਜਾਬੀ
	+ Shqip
	+ Slovenčina
	+ Slovenščina
	+ ไทย
	+ తెలుగు
	+ اردو