Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# برن

**برن ولايت** (په الماني ژبه: Bern) د سویس هېواد پلازمېنه ده. برن ښار د ۰۰۰'۱۲۴ وګړو درلودلو سره په سویس کې پنځم ګڼ مېشته ستر ښار دی، رسمي ژبه یې الماني (Bärner Deutsch)
ده. د برم ښار په ۲۰۱۰ زېږدیز کال کې د نړۍ له هغو لسو ښارونو څخه ګڼل شوی وو چې د ژوند کيفيت پکې ترټولو ښه وو.

| برن |
| --- |
| *Bern*
*Berne*   |
| د برن انځورد برن انځور |
|

---

 |
| برن |
|

---

 |
|  |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿    |
| د رامنځته کېدو نېټه | ۱۱۹۱   |
| هېواد |  سويټزرلينډ    |
| پلازمینه د: | سويټزرلينډ  (۲۸ نومبر ۱۸۴۸–)   |
| پراخوالی |
|  • پراخوالی | 51.62 کیلومتره مربع  (۲۰۰۴)   |
| سيمه ييزه درجه | 2nd |
| لوړوالی | 542 متر    |
| نفوس شمېرنه | 136988  (۳۱ ډېسمبر ۲۰۲۳)   |
|  |
|  • ترتيب | 2nd |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | يو ټي سي ٠١:٠٠+  (معياري وخت )،  یوټی‌سی ۲:۰۰+  (د اوړي وخت )   |
| رسمي ژبه | جرمني ژبه    |
| پوستخونې شمېره | 3000
3001
3003
3004
3005
3006
3007
3008
3010
3011
3012
3013
3014
3015
3018
3019
3020
3024
3027
3029
3030   |
| سيمه ييز د زنګ کوډ | 031   |
| جيو کوډ | 7285212   |
| موټر پلېټ | BE   |
| خورلڼې ښارونه | وين ،  سالڅبورګ ،  وادوڅ ،  سانتو دومینګو ،  کيېف ،  ډنپرو    |
| رسمي وېبپاڼه | د تاييدولو سرچينه،  د تاييدولو سرچينه،  د تاييدولو سرچينه،  د تاييدولو سرچينه   |
|    |
| سمول  |

## مشهوري سیمي

## وګړي

## تاريخ

## اقتصاد

## زده‌کړې او تعليمي مرکزون

## سرچينې
# باسک سيمه

باسک سيمهEuskal Autonomia Erkidegoa (Euskadi) (باسکي)
País Vasco (اسپانيايي)

اړوند| پلازمېنه | Vitoria-Gasteiz (mul)   |
| ترټولو لوړه څوکه | Aketegi (en)   |

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | autonomous community of Spain (en)  historical nationality (en)  region of Spain (en)   |
| وګړو شمېر |   لړۍ...
۲٬۲۳۰٬۴۵۲ — ۲٬۱۶۴٬۳۱۱ — ۲٬۱۸۹٬۵۳۴ — ۲٬۱۶۷٬۷۰۷ — ۲٬۲۲۰٬۵۰۴ — ۲٬۲۱۳٬۹۹۳  |
| پکي شاملې اداري سیمې | Álava (en)  — Gipuzkoa (en)  — Biscay (en)   |
| رسمي ژبه |
اسپانيايي ژبه — باسکي ژبه  |
| د حکومت مشر | President of the Basque Autonomous Community (en)   |
| وګړنوم |   لړۍ...
Bascach — vasco — vasca — Basko — basco — euskaldun  |
| اداري سیمه |
اسپانیا  |
| هېواد |  اسپانیا  |

کچه او لوړوالی| د ځای کچه |
۷٬۲۳۴ كيلومتر مربع  |

نور اړين مالومات| برخې | Álava (en)  Gipuzkoa (en)  Biscay (en)   |
| برخه د | Southern Basque Country (en)   |

نور مالومات| وېب‌پاڼه |
euskadi.eus (باسکي ژبه، اسپانيايي ژبه)  |
| کورډي‌نېشن | ﻿ / ﻿  |

  باسک سيمه يا باسک خاوره يا باسک هېواد يوه خپلواکه سيمه ده چې د اسپانیا لوېدیځ پیریني غرونو په څنډو کې موقعیت لري.

دا سیمه د باسک وګړو تاریخي استوګنځی او ټاټوبی دی.

## نفوس

د باسک خپلواکه سیمه د ۲،۱۵۵،۵۴۶ اوسېدونکو له ډلې نږدې نیمایي يې په لوی بلبايو کې ژوند کوي ، د باسکي نفوس ۲۸.۲٪ د باسک له خاورې بهر زېږېدلي دي.

## سیاست

### خپلواکي

د یکشنبې په ورځ، د ۲۰۱۸ کال د جون په ۱۰مه، د باسک سیمې او کاتالونیا ۱۷۵۰۰۰ باسکي اوسېدونکو او سیاستوالو د باسک هېواد په شمال کې د سان سبستیان له ښار څخه تر د دې ښار د سیمه ییز پارلمان پورې چې په بيتوريا ښار کې موقعيت لري، د ۲۰۲ کیلومترو په اوږدوالي انساني زنځیر جوړ کړ. د باسک هېواد مرکز، په دې سیمه کې د خپلواکۍ د رایې ورکولو غوښتنه وکړه

## اړوندې پوښتنې

* باسکی (ژبه)
* د باسکی ملي ګروپ
* ایتا

## وېش

دا اداره له درېوو ولایتونو څخه جوړه ده چې عبارت دي له:

* الاباما ولايت
* بيسکای ولایت
* ګيپوسکوا ولایت

## سرچينې

## بهرنۍ لینک

*
* Basque Government
* José Aranda Aznar, “La mezcla del pueblo vasco”, en *Empiria: Revista de metodología de ciencias sociales*, ISSN 1139-5737, Nº 1, 1998, págs. 121-180.
# سویلي هالنډ

**سویلي هالنډ** په هالنډي
Zuid-Holland) د هالنډ هیواد له ولایتونو څخه یو دی.

| سویلي هالنډ |
| --- |
| Provincie Zuid-Holland |
| د سویلي هالنډ انځورد سویلي هالنډ انځور |
|

---

 |
| سویلي هالنډ ولایتسویلي هالنډ ولایت |
|

---

 |
| **لوا تېروتنهد چلنوال:Mapframe په 385 کرښه کې: attempt to perform arithmetic on local 'lat\_d' (a nil value).** |
| کورډېناټونه:  |
| بنسټ | - |
| اداري وېش
 |
| هیواد |  نېدرلېنډ |
| مرکز | لاهه |
| ښار | روتردام |
| پلازمېنه | دِن هاخ    |
| اداري وېش | دِلفت
دِن هاخ    |
| حکومت
 |
|  • ملکې استازی | یان فرانسن |
| پراخوالی |
|  • پراخوالی | ۲,۸۱۸ کلوميټر٢ (۱٬۰۸۸ میله  مربع) |
|  • المياه | ۵۸۵ کلوميټر٢ (۲۲۶ میله  مربع) |
| سيمه ييزه درجه | پنځم |
| نفوس شمېرنه (۲۰۰۶) |
|  • ټولټال | ۳,۵۲۸,۳۲۴ |
|  • ترتيب | اول |
|  • د نفوسو کثافت | ۱٬۳۰۰/کلوميټر٢ (۳٬۲۰۰/ميله مربع) |
|  • Density rank | اول |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | CET (ه.ن.و۱+) |
| جيو کوډ | 2743698   |
| آی اېس او 3166 | NL-ZH |
| موټر پلېټ | H (۱۹۰۶–۱۹۵۱)
HZ (۱۹۰۶–۱۹۵۱)
HX (۱۹۰۶–۱۹۵۱)   |
| مذهبونه | ۲۴ پروتستان ۱۷ کاتولیک |
| رسمي وېبپاڼه | www.zuid-holland.nl/index |
|    |
| سمول  |

## جغرافیه

## تاریخ
# انګلیسي چینل

| انګليسي چینل  |
| --- |
|  |
| انګليسي چینل  |
| ځای | Northwestern Europe; between the Celtic and North Seas |
| کورديناتونه | ﻿ / ﻿ |
| ډول  د | Atlantic Ocean |
| لومړني جریانونه | * River Exe
* Seine
* River Test
* River Tamar
* Somme
 |
| د ډنډ هېوادونه | * England (UK)
* France
* Guernsey
* Jersey
 |
|  |
| اوږدوالی | ۵۶۰ kم (۱٬۸۴۰٬۰۰۰ فوټه) |
| پراخوالی | ۲۴۰ kم (۷۹۰٬۰۰۰ فوټه) |
| اوسط ژوروالی | ۶۳ م (۲۰۷ فوټه) |
| ډېرژوروالی | ۱۷۴ م (۵۷۱ فوټه) at Hurd's Deep |
| مالګينتوب | 3.4–3.5% |
|  |
| تودوخې لوړه درجه | ۲۰ °م (۶۸ °ف) |
| تودوخې ټيټه درجه | ۵ °م (۴۱ °ف) |

**انګلیسي چینل**، چې **د چینل** په نوم هم پیژندل کیږي، د اتلانتیک سمندر یوه برخه ده چې سویلي انګلستان له شمالي فرانسې څخه جلا کوي. دا د شمال ختیځ پای کې د ډوور تنګي لخوا د شمالي سمندرګي سویلي برخې سره نښلوي. دا په نړۍ کې د بار وړلو ترټولو بوخت سیمه ده.

دا تقریبا ۵۶۰ کيلومتر (۱٬۸۴۰٬۰۰۰ فوټه) اوږد دی او په عرض کې له ۲۴۰ کيلومتر (۷۹۰٬۰۰۰ فوټه) څخه توپیر لري. په پراخه کچه تر ۳۴ کيلومتر (۱۱۲٬۰۰۰ فوټه) پورې د ډوور په تنګي کې ترټولو تنګ دی. دا د اروپا د لویه وچه په شاوخوا کې تر ټولو کوچنی سمندر دی، چې شاوخوا ۷۵٬۰۰۰ کيلومتر مربع (۸٫۱×۱۰۱۱ قدم2) مساحت لري.

چینل د انګلستان سره د سمندري ځواک په جوړولو کې مرسته وکړه، د طبیعي دفاع په توګه یې د هڅو د بریدونو مخه ونیوله، لکه د ناپولین جنګونو او دویمې نړیوالې جګړې کې.

د چینل شمالي، انګلیسي سمندرغاړې د سویلي، فرانسوي سمندرغاړې په پرتله ډیر نفوس لري. په دې سیمه کې خبرې شوي لویې ژبې انګلیسي او فرانسوي دي.
# خالص صادرات

**خالص صادرات** یا **د سوداگرۍ بیلانس** انګليسي ژبه: Net Export‎ په یو معلوم وخت کې د صادراتو او وارداتو د ارزښت ترمنځ توپیرته خالص صادرات ویل کېږي. د بېلگې په توگه: که په ۱۳۹۴ کال کې د افغانستان ټول صادرات ۵۰ میلیارده افغانۍ او واردات یې ۴۰ میلیارده افغانۍ فرض کړو نو خالص صادرات یې ۱۷ میلیارده افغانیو څخه عبارت دي. یعنې NE=Export-import

## سرچینې

* Economic & Business Terms/ امان الله ورین او پوهنیار عبدالله عادل
# نيو کلاسيکيزم

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

**نيو کلاسيکيزم** (انګلیسي: Neomomism ,Neoclassical) د آرائشی هنرونو ، بصری هنرونو ، ادبیاتو ، تیاتر ، موسیقۍ او معمارۍ په برخو کې یو هنري حرکت دی، چې د هنر کارونه پکې شامل دي چې د یوناني او رومي هنرونو له اغیزې وروسته رامینځته شوي. د دې غورځنګ پیروي هنرمندان په اروپا کې د 18 پیړۍ له مینځ څخه د 19 پیړۍ تر پایه پورې فعال وو. د نوي کلاسیک غورځنګ په رسمي ډول په 1760 کې پیل شو او د باروکو او روکوکو په څیر د ښوونځیو پروړاندې يو ښوونځی و. د روکوکو په معمارۍ کې هماهنګي، فضل او ښکلا مهم و او په موميزم معمارۍ کې هماهنګي او ساده ګي په پام کې نيول شوې وه.
اړوندې پوښتنې
* کلاسیزم
* هنري حرکتونه

انځورتون
*د هوراتیانو سوګند* (۱۷۸۴-۸۵)، د ډیویډ لخوا، د نیومیزم د هنر یوه روښانه بېلګه.
* Fantasy depiction of the Appian Way; چاپ فلزی اثر جووانی باتیستا پیرانزی، ۱۷۵۶
* انجیلیکا کافمن، *وینس هیلین هڅوي چې له پریس سره مینه وکړي.*، ۱۷۹۰
* Asmus Jacob Carstens, *Night and Her Children, Sleep and Death*, 1794, Black chalk on paper, 745 x 985 cm
* يوهان هاينريش فوسلي، *Macbeth and Banquo with the witches*, 1793-4
* ژان اګست دومينيک انګر' version of Neoclassicism, *Oedipus and the Sphinx*, 1808

سرچينې

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| * ښ
* خ
* س

هنر تاريخ |
| --- |
| دورې او خوځښتونه | * مخکې له تاريخه هنر
* Ancient
* د منځنيو پېړيو هنر
	+ Pre-Romanesque
	+ رمانسک
	+ ګوتيک هنر
* رېنسانس هنر
	+ ميناريزم
* باروک
* روکوکو
* نيو کلاسيکيزم
* بيارغونه
* خیال پالنه
* رېښتينيزم (هنر)
* پيشارافايلي ورورولي
	+ اغېزمنتيا (هنر)
	+ سمبوليزم
	+ د دندې او هنر خوځښت
	+ ځنډي اغېزمنتيا
	+ نوی هنر
	+ نوواله هنر
	+ فوویسم
	+ اکسپرسیونیسم
	+ کوبیسم
* هممهاله هنر
	+ پست‌مدرن
	+ هنر مفهومی
	+ هنر پاپ
	+ Minimalism
 |
| سيمې | **منځني ختيځ هنر میان‌رودان
* لرغوني مصر هنر
* Hittite
* ايراني هنر
* Arabian
* South Arabian
* فینیکیان
* Ottoman

**منځنۍ اسيا هنرختيځې اسيا هنر چينايي هنر
	+ Hong Kong
	+ Taiwan
* جاپاني هنر
* کوريايي هنر
* Tibetan

**سوېلي اسيا هنر هندي هنر
* Bhutanese
* Newar

**ختيځې اسيا هنر اندونېزيايي هنر
* Filipino
* Vietnamese
* تايي هنر
* Myanmarese
* Malaysian
* Cambodian
	+ Khmer
* Lao
* Singaporean
* Bruneian

**د غربي هنر شاليد Minoan
* Cycladic
* Etruscan
* Dacian
* سېلتيک هنر
* سيتينيايي هنر
* د لرغوني یونان هنر
* Hellenistic
* Iberian
* Roman
* بيزانسي هنر
* Anglo-Saxon
* عثماني ترکي هنر
* Viking
* Rus

**افريقايي هنر Igbo
* Yoruba
* Benin
* Kuba
* Luba

**امريکايي هنر Pre-Columbian
* Maya
* Muisca
* Native American
* Inuit

**استراليايي هنراقيانوسي هنر** |
| ديني هنر | * بودايي هنر
* مسيحي هنر
	+ کاتوليک هنر
	+ پروتېستانت هنر
* هندو هنر
* اسلامي هنر
* جين هنر
* Manichaean
* سيک هنر او کلتور
* Taoist
* Vodou
* Vodun
 |
| تکتيکونه | * مجسمه سازي
* انځورګرۍ تاريخ
* کولالي
* خوشنويسي
* معمارۍ تاريخ
* عکاسي
* ګرافيک هنر
* برېښنايي هنر
 |
| ډولونه | * خلاص هنر
* هنر تاريخ څېړنې
* هنري خوځښت
	+ List
* انځوریز هنر
* Funerary
* ساده هنر
* Narrative
* رېښتينيزم
 |

 |

 |
# سراتوف اوبلاست

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| سراتوف ولايت <Saratov Oblast |
| --- |
| Саратовская область (روسي) |
| —  **سیاسي\_حالت**  — |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **بیرغ** |  **ملي نښان** |

 |
|  |
| کورډیناتونه: ﻿ / ﻿ |
| **هېوادنی وېش** |
| هېواد | روسیه |
| فدرالي ولسوالۍ | وولګا فدرالي ولسوالۍ |
| اقتصادي سیمه | وولګا اقتصادي سيمه |
| جوړول | ډېسمبر مه5, 1936 |
| اداري مرکز | ساراټوف |
| **دولت** (په March 2011) |
|  - والي | Valery Radayev |
|  - د قانون جوړونې واک | مقننه قوه |
|
|  **ساحه** |
| **پراخوالی** (2002 د احصايې له مخې) |
|  - ټول | ۱۰۰٬۲۰۰ کیلومتر2 (۳۸٬۶۸۷٫۴ ميل مربع) |
| سيمه ييز حالت | د روسیې فدرالي سيمې |
| **وګړې** (2010 سرشمېرنه ) |
|  - ټول | ۲٬۵۲۱٬۸۹۲ |
|  **- ډلبندي** | 19م |
|  **- کثافت** | ۲۵٫۱۷/كم2 (۶۵٫۲/ميل2) |
|  **- ښاري** | 74.5% |
|  **- کليوالي** | 25.5% |
| سيمه ييز وخت | **په روسيه کې وخت**

|  | وخت | سيمه |
| --- | --- | --- |
|  |  نړیوال همغږۍ وخت+03:00 | د مسکو وخت−1: د کالینینګراد وخت |
|  | نړيوال همغږی وخت +04:00 | د مسکو وخت:  د مسکو وخت |
|  | نړيوال همغږی وخت+06:00 | د مسکو وخت+2: د یکاترینبورګ وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+07:00 | د مسکو وخت+3: د اومسک وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+08:00 | د مسکو وخت+4: کراسنویارسک وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+09:00 | د مسکو وخت+5: د ارکتسک وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+10:00 | د مسکو وخت+6: یاکوتسک وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+11:00 | د مسکو وخت+7: د ولادیوستوک وخت |
|  |  نړيوال همغږی وخت+12:00 | د مسکو وخت+8: د میګاډان وخت |

 |
| آیزو 3166-2 | RU-SAR |
| جواز\_پلیټ | 34 |
| رسمي ژبې | روسي |
| ویبپاڼه |

**ساراتوف اوبلاست** ( () د روسیې یو اوبلاست ( ولايت ) دی چې په روسیه کې موقعیت لري.
نور وګوره
* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

سرچينې

کينډۍ:متعدد سانچے

 |
# ووهان

**ووهان ولایت** په چینایي ژبه 武漢) په انګلیسي Wuhan) د چین هیواد شپږم ګڼ نفوسه ښار دی، په ۲۰۱۰م کال کې د یاد ولایت
د وګړو شمیر کابو ۱۰ میلیونه تنه وو.

| ووهان ولایت |
| --- |
| 武汉市 |
| ووهان
 |
| From top: Wuhan and the یانګ تسه سیند، Yellow Crane Tower, Wuhan Custom House, and Wuhan Yangtze River BridgeFrom top: Wuhan and the یانګ تسه سیند، Yellow Crane Tower, Wuhan Custom House, and Wuhan Yangtze River Bridge |
|

---

 |
| د ووهان موقیعتد ووهان موقیعت |
|

---

 |
| **لوا تېروتنهد چلنوال:Mapframe په 385 کرښه کې: attempt to perform arithmetic on local 'lat\_d' (a nil value).** |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿ |
| استوګنځای | 1500 BC |
| اداري وېش
 |
| هیواد | چین د خلګو جمهوریت |
| ولایت | هوبي |
| County-level divisions | ۱۳ |
| Township divisions | ۱۵۳ |
| حکومت
 |
|  • Party Secretary | Ruan Chengfa (阮成发) |
|  • ښاروال | Wan Yong (万勇) |
| پراخوالی |
|  • پراخوالی | ۸۴۹۴٫۴۱ کلوميټر٢ (۳٬۲۷۹٫۷۱ میله  مربع) |
| لوړوالی | ۳۷ ميټره (۱۲۱ فوټ) |
| نفوس شمېرنه (۲۰۱۳) |
|  • ټولټال | ۱۰٬۲۲۰٬۰۰۰ |
|  • د نفوسو کثافت | ۱٬۲۰۰/کلوميټر٢ (۳٬۱۰۰/ميله مربع) |
|   | ۲۰۱۳ |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | China Standard (ه.ن.و+۸) |
| Postal code | **۴۳۰۰**۰۰–**۴۳۰۴**۰۰ |
| سيمه ييز د زنګ کوډ | ۰۰۲۷ |
| جيو کوډ | 1791247   |
| موټر پلېټ | 鄂A   |
| خورلڼې ښارونه | کيېف ،  خرطوم ،  بورډو ،  آرنهم ،  بانګکوک ،  سنت لویز ،  ګیور ،  ازمير ،  اجيفسک ،  بشکیک ،  ماریبور ،  رام الله    |
| GDP | ۲۰۱۴ |
|  - Total | رنمینبی 1.01 trillion USD 161 billion (8th) |
|  - Per capita | CNY 98,527 USD 15,764 (11th) |
|  - Growth |  9.7% |
| License plate prefixes | 鄂A 鄂O (police and authorities) |
| City trees | metasequoia |
| City flowers | پرونوس مومه |
| رسمي وېبپاڼه | www.wuhan.gov.cn |
|    |
| سمول  |

## تاریخ

## جغرافیه

## نور اړوند مخونه
# زورواکي

دیکتاتوري هغه ډول حکومت دی چې د یوه مشر (دیکتاتور) یا د مشرانو د یوې ډلې له خوا جوړیږي کوم چې د حکومت واک چې خلکو ته یې ژمنه شوې وي، په لاس کې لري او د سیاسي کثرت ګرايي (پلورالیزم) یا ازادو رسنیو په وړاندې هېڅ زغم نه لري. په زیاترو دیکتاتوري نظامونو کې، د هېواد اساسي قانون خپلو اتباعو ته حقونه او د ازادو او دیموکراتیکو ټولټاکنو ژمنه ورکړې وي او وايي چې اتباع به یې له دې ټولو حقونو څخه برخمن وي، خو په حقیقت کې داسې نه وي. لکه څرنګه چې دیموکراسۍ د حکومت کولو داسې یو ډول دی چې پکې «هغه کسان چې حکومت کوي هغوی د یوې دورې لپاره د ټولټاکنو له لارې ټاکل کېږي»، خو په دیکتاتوري نظامونه کې بیا داسې څه نشته .

په ۱۹مه او ۲۰مه پېړۍ کې، دیکتاتوري نظامونه او مشروطه دیموکراسۍ د نړۍ په کچه د حکومت کولو د دوو اصلي بڼو په څیر رامنځته شوې او په تدریج سره یې ځواکمن شاهي نظامونه وپرځول. په معمول ډول په دیکتاتوري رژیم کې، د هېواد مشر د دیکتاتور په نوم سره پیژندل کېږي؛ که څه هم د هغه رسمي نوم ښايي مشر یا رهبر ته ورته یو نوم وي. د دیکتاتورانو یوه ځانګړنه دا ده چې هغوی د خپل پیاوړي شخصیت نه ډېره ګټه اخلي او نه پریږدي چې خلک ازادو رسنیو ته لاسرسی ولري، تر څو وکولای شي خپله برتري او خپلواک سیاسي او ټولنیز ثبات خوندي وساتي. دیکتاتور او توتالیتر ټولنې په معمول ډول د ځایناستي حکومتي سیستم د پلویانو د اغېز د کمولو لپاره له سیاسي تبلیغاتو څخه کار اخلي.

## ډولونه

دیکتاتوري نظام په اصل کې د هغه ډول حکومت په توګه تعریف شوی چېرته چې بشپړ واک د مشر یا رهبر (چا ته چې دیکتاتور ویل کېږي)، یوې کوچنۍ ډلې یا حکومتي سازمان په لاس کې وي او موخه یې د سیاسي کثرت ګرايي (پلورالیزم) او مدني بسیج له منځه وړل وي. په بله وینا، دیموکراسي چې په عامه توګه د دیکتاتورۍ له مفهوم سره پرتله کېږي، د هغه ډول حکومت په توګه تعریفیږي چې واک په خلکو پورې اړه لري او واکمنان د ازادو ټولټاکنو له لارې پکې ټاکل کېږي.

د حکومت یو بل نوی ډول (چې د شلمې پېړۍ په لومړیو کې رامنځته شو) په عامه توګه ډېر د دیکتاتورۍ له مفهوم سره تړلی دی چې د توتالیترانیزم په نوم پیژندل کېږي. دا ډول نظام بیا د یوه سیاسي ګوند او په ځانګړې توګه د یوه پیاوړي رهبر (ریښتیني الګو) د شتون له کبله پیژندل کېږي، څوک چې خپل شخصي او سیاسي سترتوب پر نورو باندې تپي. دوه هغه اصلي اړخونه چې د واک له ساتنې سره مرسته کوي، هغه د دولت او د پولیسو د ځواک تر منځ تلپاته همکارۍ او یوه ډېره پراخه ایډیالوژي ده. دولت پر ټولو رسنیو او ټولنیزو او اقتصادي موسساتو باندې بشپړ کنټرول لري. د هانا ارنټ په وینا، توتالیتاریزم د ډیکتاتورۍ یو نوی او افراطي ډول دی چې له «اتومیزه او ګوښه شويو کسانو» څخه جوړ شوی. سربېره پر دې، هغه دا هم مني چې ایډیالوژي د ټولې ټولنې د سازمان دهي د څرنګوالې په ټاکنه کې اصلي اغېز تر سره کوي.

## سرچينې او ياداښتونه
# ډېنمارکي ژبه

ډېنمارکي ژبهdansk (ډېنمارکي)

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | طبيعي ژبه ژوندۍ ژبه  |
| ځانګړې وېشنيزه | East Scandinavian (en)   |
| سیمييزتوب د |
شلسویګ-هولشتاین ډېنمارک  |
| ليکدود |
لاتين ليکدود  |
| ويونکو شمېر |
۶٬۰۰۰٬۰۰۰ ۵٬۵۲۰٬۸۶۰ (۲۰۱۲) ۵٬۶۲۱٬۳۸۰ (۲۰۱۲)  |
| د توکمپوهنې ژبې حالت | ۱ ملي  |
| آيسو ۶۳۹-۱ کوډ |
da  |
| د ژبې کوډ |
da  |
| هېواد |   لړۍ...
 ډېنمارک  ډېنمارک  فارو ټاپوګان  ګرينلينډ  جرمني  |

نور اړين مالومات| برخې |   لړۍ...
Old Danish (en)  Middle Danish (en)  Modern Danish (en)  Jutlandic (en)  Insular Danish (en)  Angel Danish (en)  Southern Schleswig Danish (en)  Perkerdansk (en)  Dano-Norwegian (en)  East Danish (en)   |

نور مالومات| کورډي‌نېشن | ﻿ / ﻿  |

 **ډنمارکي ژبه** په ډنمارکي dansk) د شمالي جرمني ژبو له ډلي یوه هندو اروپایي ژبه ده، چې اوس مهال د ډنمارک هیواد رسمي ژبه ګڼل کیږي.

| ډنمارکي |
| --- |
| *dansk* |
| The first page of the Jutlandic Law originally from 1241 in Codex Holmiensis, copied in 1350. **The first sentence is:** "*Mæth logh skal land byggas*" **Modern orthography:** "Med lov skal land bygges" **English translation:** "With law shall a country be built" |
| څرګندونه | کينډۍ:IPA-da |
| په مورنۍ ژبه | کينډۍ:Ublist |
| قومیت | Danes |
| شمېر ويناوال | **د څرگندونې تېروتنه: د ناپېژندلې ليکنښې لوښه "۲".**e18 |
| ژبې کورنۍ | هندو اروپایي ژبه* جرمني
	+ شمالي جرمني
		- سکندونیایي
			* **ډنمارکي**
 |
|  لومړی ډول  | زړه ناروژي
* ختیځه زړه
	+ زړه ډنمارکي
		- د زړې ډنمارکي تصویر تاریخ
			* **ډنمارکي**
 |
| ژبې | [[Bornholmsk dialect|Bornholmian ]]
اتلانتیک
سویلي اتلانتیک
ټاپو وزمه

 |
| ليکدود | تاریخ script: Dano-Norwegian alphabet  ∙ Danish orthography ∙ Danish Braille |
| د اشارو ډولونه | Danish Sign Language |
| رسمي حالت |
| رسمي ژبه په | کينډۍ:Ublist |
| د لږه کيو د ژبې په ډول په | کينډۍ:Ublist |
| سمونوال | Dansk Sprognævn  |
| ژبکوډونه |
| آيسو ۶۳۹-۱ | `da` |
| آيسو ۶۳۹-۲ | `dan` |
| آيسو ۶۳۹-۳ | Either: dan – Insular Danish jut – Jutlandic |
| ګلیټولوژیست | `dani1285`  (Danish) `juti1236`  (Jutish) |
| ژبپوهنه | `5 2-AAA-bf & -ca to -cj` |
| {{{mapalt}}}The Danish-speaking world:      regions where Danish is the language of the majority      regions where Danish is the language of a significant minority |
|

## سرچينې
# بازل شتادت

**بازل شتادت کانتون** په الماني Basel-Stadt) د سویس هیواد له ۲۶ ولایتونو څخه یو دی چې د یاد هیواد د بازل لاند شافتکانتون ترڅنګ د راین سیند پر غاړه پروت دی.

| بازل شتادت |
| --- |
| *Basel*   |
| د بازل شتادت انځورد بازل شتادت انځور |
|

---

 |
| بازل شتادت |
|

---

 |
|  |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿    |
| هېواد |  سويټزرلينډ    |
| پراخوالی |
|  • پراخوالی | 23.85 کیلومتره مربع  (۲۰۰۵)   |
| سيمه ييزه درجه | 26th |
| لوړوالی | 260 متر    |
| نفوس شمېرنه | 176329  (۳۱ ډېسمبر ۲۰۲۴)   |
|  |
|  • ترتيب | 15th |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | يو ټي سي ٠١:٠٠+  (معياري وخت )،  یوټی‌سی ۲:۰۰+  (د اوړي وخت )   |
| رسمي ژبه | جرمني ژبه    |
| پوستخونې شمېره | 4000
4001
4002
4005
4009
4010
4018
4019
4020
4030
4031
4040
4051
4052
4053
4054
4055
4056
4057
4058
4059
4070
4075
4091   |
| سيمه ييز د زنګ کوډ | 061   |
| جيو کوډ | 7285161   |
| موټر پلېټ | BS   |
| خورلڼې ښارونه | شانګهای    |
| رسمي وېبپاڼه | د تاييدولو سرچينه   |
|    |
| سمول  |

## تاریخ

## جغرافیه
# کوسکو

**کوزکو** (کوسکو) په انګلیسي Cusco) د پیرو هیواد په سویل ختیځ کې پروت تاریخي ښار دی چې تاریخ یې د اینکایانو ټولواکمنې ته رسیږي.

| کوسکو |
| --- |
| Cusco / Cuzco (Spanish) Qosqo (کچوآ) Cusco
 |
| *Cusco*   |
| د کوسکو انځورد کوسکو انځور |
|

---

 |
| د امپراتورې ښار |
| د کوسکو برخېد کوسکو برخې |
|

---

 |
| **لوا تېروتنهد چلنوال:Mapframe په 385 کرښه کې: attempt to perform arithmetic on local 'lat\_d' (a nil value).** |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿ |
| بنسټ | ۱۱۰۰ |
| - | ۲۳ مارچ ۱۵۳۴ |
| اداري وېش
 |
| هیواد | کينډۍ:PER |
| سیمه | کوسکو |
| استان | کوسکو |
| پلازمینه د: | اینکایان  (1 پېړۍ–۱۵۳۶)   |
| حکومت
 |
|  • ډول | ښار |
|  • ښاروال | لوئیس فلورس |
| پراخوالی |
|  • پراخوالی | ۷۰٬۰۱۵ کلوميټر٢ (۲۷٬۰۳۳ میله  مربع) |
| لوړوالی | ۳۳۹۹ ميټره (۱۱٬۱۵۲ فوټ) |
| نفوس شمېرنه (۲۰۰۷) |
|  • ټولټال | ۳۵۸٬۹۳۵ |
|  • د نفوسو کثافت | ۵٫۱/کلوميټر٢ (۱۳/ميله مربع) |
| د گڼه گوڼې نوم | Cuzqueño (a), cusqueño (a) |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | PET (ه.ن.و۵-) |
| پستي کوډ | 08000   |
| د تلیفون شپول | ۸۴ |
| جيو کوډ | 3941584   |
| خورلڼې ښارونه | سمرقند ،  آتن ،  مکسیکو ښار ،  بیت لحم ،  شيان ،  رايو ډي جينېرو ،  هاوانا ،  بيت المقدس ،  کیوتو ،  مسکو    |
| رسمي وېبپاڼه | www.municusco.gob.pe |
|    |
| سمول  |

## تاریخ
# بووېټ ټاپو

| بووېټ ټاپو |
| --- |
| د بووېټ ټاپو سوېل ختيځ ساحل ۱۹۹۸د بووېټ ټاپو سوېل ختيځ ساحل ۱۹۹۸ |
|

---

 |
| د بووېټ اورغورځوونکی ټاپود بووېټ اورغورځوونکی ټاپو |
|

---

 |
| کورډيناټ | ﻿ / ﻿    |
| هېواد |  ناروې    |
| سيمه (کيلومتر٢) | 49 کیلومتره مربع    |
| حکومت  |
| حکومت |  ناروې    |
| اوسېدونکو شمېر | 0    |
| جيو کوډ | 3371123
3371122   |
|  |
| سمول  |

**بوویتویا ټاپو** (نارويژي ژبه: *Bouvetøya* ) د انټارکټیک دایرې لاندې یوه اورغورځوونکې سيمه او بې استوګنې ټاپو دی.

## جغرافيه

بووېټ ټاپو په نړۍ کې تر ټولو لېرې ځای دی. دې ته تر ټولو نږدې نقطه د ملکې ماود سيمه ده، چې د بووېټ سویل څخه 1600 کیلومتره څخه ډېر دی او شړه ځمکه ده.

بووېټ د کیپ آف ښه امید ( سویلي افریقا ) په سویل سویل لویدیز کې موقعیت لري. دا ټاپو د ناروې انحصار دی او د انټارکټیک تړون کې شامل نه دی.

د دې ټاپو 93٪ د طبیعي ګلیشیرونو پوښل شوي چې د هغې سویلي او ختیځ ساحلونه بندوي. بووېټ هیڅ بندر نلري او دې ته د رسېدو ترټولو اسانه لاره د کښتۍ څخه د چورلکو په واسطه ده.

د دې ټاپو تر ټولو لوړه نقطه اولاوتوپېن ( چکاد اولاو) نومیږي، چې 935 متره لوړ دی. دا ټاپو د پینګوین، سمندري مرغانو او سمندري مرغانو کور دی.

## تاریخ

 د بووېټ ټاپو موقعیت .
د بوویس ټاپو د 1739 کال د جنورۍ په لومړۍ نیټه د فرانسوي کښتیو اییل او ماری قوماندان ژان بپټیسټ چارلس بیویس دی لوئسیر لخوا کشف شو. بیوویس د دې توان نه درلود چې د ټاپو په شاوخوا کې سفر وکړي، او ایا دا ټاپو و یا د براعظم برخه د اوږدې مودې لپاره ناڅرګنده پاتې وه.

دې ټاپو ته بل سفر د انډربي شرکت د حیلو کښتۍ د کپتان لخوا و چې په 1808 کې هلته ورسید ، مګر پخپله ټاپو ته نه و رسیدلی.

که څه هم دا ټاپو غیر آباد دی، دا د .bv په نوم یو انټرنیټ ډومین لري چې نه کارول کیږي.

## د بووېټ ټاپپه تخيلي داستانونو کې

* د ایلین vs په فلم کې د کیسې صحنه Beauveh. Predator) په کوم کې چې د ټاپو ناروې نوم بوتوویا کارول کیږي.
* دا ټاپو د جیفري جینکنز لخوا لیکل شوی *د یخ د یخ* په کیسه کې مهم رول لوبوي.
* د سټار ټریک په فلم کې: لومړی اړیکه ، بیوویس د شرکت د عملې د نوي کور په توګه غوره شوی.

## اړوندې پوښتنې

* فرعي انټارکټیک ټاپو

* کشف: د جنوري 1، 1739 د ژان-بپټیسټ چارلس بیوویس ډیلوز لخوا
* ادعا: د دسمبر 1، 1927
* ضمیمه: د جنوري 23، 1928
* تړاو: د فبروري 27، 1930

## بهرنۍ لینک

* د بووېټ ټاپو د سپوږمکۍ لید Archived 2009-02-15 at the Wayback Machine.

## حوالې

* د CIA ډیټا بک Archived 2007-04-11 at the Wayback Machine. بایگانی‌شده کې</link>
* ويکيګډونوال. « Bouvet\_Island
* جاناتان آموس. "په نړۍ کې د ترټولو لرې پرتو ټاپو اقلیم رازونه" .

|  |
| --- |
|

 |