Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ساردینیا

| ساردینیا
 |
| --- |
| *Sardìgna*   |
| د ساردینیا انځورد ساردینیا انځور |
|

---

 |
| ساردینیا |
|

---

 |
|  |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿ |
| هېواد |  اېټاليا  |
| لوی وېش | اېټاليا  (۲ جون ۱۹۴۶–)
د اېټاليا سلطنت  (۱۷ مارچ ۱۸۶۱–۲ جون ۱۹۴۶) |
| پراخوالی
 |
|  • پراخوالی | 23949 کیلومتره مربع    |
| لوړوالی | 384 متر    |
| نفوس شمېرنه | 1628384  (۲۰۲۰) |
|  |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | يو ټي سي ٠١:٠٠+  (معياري وخت )،  یوټی‌سی ۲:۰۰+  (د اوړي وخت ) |
| رسمي ژبه | اېټاليايي ژبه ،  ساردينيايي ژبه    |
| جيو کوډ | 2523228   |
| آی اېس او 3166 | IT-88   |
| رسمي وېبپاڼه | د تاييدولو سرچينه   |
|  |
| سمول  |

**ساردینیا ټاپو** (سردینیا) په (ایټالوي Sardinia) د ایټالیا لوېدیځ لورته د مدیترانې سمندر کې پروت ټاپو دی.

## سرچينې
# فاکس تلویزیون

| فاکس تلویزیون |
| --- |
| مالکیت | نیوز کورپوریشن |
| انځوريز فارمټ | سپوږمکۍ تلویزیونی شبکه |
| هېواد |  د امريکا متحده ايالات |
| ژبه | انګلیسي |
| مرکز | امریکا |
| مخکيني نوم (ونه) | فاکس تلویزیون (اوسمهال هم) |
| خورني چينل(ونه) | اس بی اس فاکس نیوز |

**فاکس تلویزیون** (انګلیسي Fox) د فاکس ګروپ نیوز کورپوریشن شرکت او روپرت مرداک اړوند یو امریکایی تلویزیون دی. یاد تلویزیون په ۱۹۸۶ کال کې خپل فعالیت پیل کړ.

فاکس له ۲۰۰۴ نه تر ۲۰۰۹ کلونو پوری وکولی شول د ۱۸ نه تر ۴۹ کاله عمر لرونکو لیدونکو د زیاتی لیدنی وړ وګرزی له دی سره یې وکړای شول له بل امریکایی تلویزیو سی بی اس نه ځان وړاندی او محبوب کړی خو دوهم ځل لپاره سی بی اس وکولای شوه یاد مقام له ۲۰۰۷ نه تر ۲۰۰۸ پوری خپل کړی.

## خپروني

## فاکس ګروپ

## موقیعت
# ډریم ورکس پیکچرز

**ډریم ورکس پیکچرز**|  |
| سوداګريز نوم | **ډریم ورکس پیکچرز** |
| مخکینی نوم | **DreamWorks SKG, Inc.** (۱۹۹۴ - ۲۰۰۸) **ډریم ورکس سټوډیوز** (۲۰۰۹ - ۲۰۱۵) |
| ډول | Subsidiary |
| صنعت | وختتېری |
| مخکښ | Amblin Entertainment The Geffen Film Company Universal Pictures |
| بنسټ | ۱۲ اکتوبر، ۱۹۹۴ (۱۹۹۴-۱۰-12) |
| بنسټګر | سټیون سپیلبرګ جیفري کتزینبرګ ډیویډ ګیفین |
| ځای | 100 Universal City Plaza، یونیورسل ښار ، کالیفورنیا ، متحده ایالات |
| کليدي خلک | * Steven Spielberg
* (Chairman)
* Jeff Small
* (CEO)
* Holly Bario
* (President of Production)
 |
| محصولات | تیاتر فلمونه |
| خاوندان | Reliance Entertainment Entertainment One Alibaba Pictures Universal Pictures
 |
| کارمندان | ۸۰ (۲۰۱۲) |
| اصلي مالک | Amblin Partners |
| وېشنې | * ډریم ورکس تلویزیون (1994–2013)
* ډریم ورکس انیمیشن (1994–2004)
 |
| مالي مرسته | * DreamWorks Records (1996–2006)
* Go Fish Pictures (2000–2007)
 |

**ډریم ورکس پیکچرز** انګليسي ژبه: DreamWorks Pictures‎ د فیلم جوړولو او تلویزیوني خپرونو د برابرولو او یوه امریکایي سټوډیي کمپنې ده.

## سرچینې
# مريخ

د مریخ کره
په لمريز غونډال كې، **مريخ** (سمبول: ) له لمر څخه د واټن له مخې څلورمه او تر عطارد وروسته دوهمه كوشنۍ‌ترينه سياره ده. د لرغوني روم له ادبياتو څخه يې د جگړې د خداى (god of war) نوم پر ايښى دى. مريخ زياتره د سرې سيارې (red planet) په نامه هم يادېږي ځكه چې پر مخ يې د اوسپنې اكسايډ (iron oxide) شتون مريخ ته سوربخن رنگ وركړى دى. مريخ يوه ځمكوزمه سياره ده چې نرۍ هواوېجه لري او کندې (craters)، درې، دښتې، او قطبي كنگلنۍ خولۍ (polar ice cap) يې موږ ته د ځمكې او سپوږۍ هغې را په يادوي. د مريخ چورلیزه موده (rotational period) او موسمي کړۍ (seasonal cycle) د ځمكې له هغې سره ورته‌والی لري. د درست لمريز غونډال دوهم جگ غر چې المپس (Olympus Mons) نومېږي په مريخ كې دى چې جگوالى يې كابو ۲۲ كيلو مترو ته رسېږي او د مريخ تر ټولو جگ غر دى. د مارينر (Valles Marineris) په نامه يوه دره لري چې د لمريز غونډال له غټو درو څخه ده او اوږدوالى يې كابو ۴۰۰۰ كيلو متره، پراخوالى يې ۲۰۰ كيلو متره، او ژوروالى يې ۷ كيلو متره دى. په شمالي نيمه كره كې، هوار بورياليس ډنډ (Borealis Basin) د سيارې ۴۰% تر پوښښ لاندې راولي. مريخ د فوبوس او ډيموس په نامه دوې پېژندل شوي سپوږمیانې لري چې كوشنۍ او غير منظم شكلونه لري. دا كېداى شي چې ۵۲۶۱ يوريكا (5261 Eureka) ته ورته سياره‌وزمې (asteroid) وي.

په ۱۹۶۵ كال كې مريخ ته د مارينر ۴ (Mariner 4) تر لومړۍ كاميابې الوتنې پورې ډېر كسان د مريخ پر مخ د بهاندو اوبو پر شتون گوماني وه.
# ټاپوګی

ټاپوګی

ټوليز مالومات| ځانګړې وېشنيزه |
ټاپو  |

 د اتليثای ټاپوګی په آیسلنډ هيواد کي
**ټاپوګی** يوه کوچني ټاپو ته وايي. دا ډول ټاپوګان تر ډېره د سمندري هيوادونو د ځمکي شاوخوا او د دﺭياب په منځني اوبو کې موندل کيږي.

## دا هم وګورئ

## سرچینې

ټاپوګی پرقاموسونه ټکی کام باندي
# سویډن

**سویډن هیواد** (د سویډن مشروطه سلطنت) (سویډني Konungariket Sverige) د سکانډيناويا يو سويلي هېواد دی. د دې هېواد په لوېديځ کې ناروې، په سهېل ختيځ کې فینلنډ، په سوېل لوېديځ کې د سکاګرراک او کاته ګات سټرايټ، په ختيځ کې بالتیک سمندر او د بوتنیا خلیج پراته دي.

| سویډن
 |
| --- |
| سویډنبیرغ
 | سویډننښان
 |
|

---

 |
| سویډن |
|

---

 |
| **ملي ترانه:** |
| ځمکه او استوګنه
 |
| کوارډينېټ | ﻿ / ﻿ |
| پراخوالی | 447425.16 کیلومتره مربع  (۲۰۲۲) |
| پلازمېنه | استکهلم |
| رسمي ژبې | سویډني ژبه    |
| مشرتابه
 |
| حکومت ډول | مشروطه پاچهي    |
| بنسټ اېښودنه او واکمنۍ
 |
| خپلواکۍ نېټه | تړون 900   |
| د عمر محدودیتونه
 |
| د واده عمر | 18 کلن    |
| بې کارۍ کچه | 8.4 سلنه  (۲۰۲۰) |
| اوسط عاید | 50514 امريکايي ډالر    |
|  نور مالومات
  |
| بېړنۍ ټليفون شمېره | ۱۱۲    |
| تګلوری | ښي لورۍ    |
| رسمي وېبپاڼه | د تاييدولو سرچينه   |
| هېواد کوډ | SE   |
| د زنګ وهنې نړیوال کوډ | +46   |
| .
 |
|  |

سویډن د اروپا په شمال کې په اسکندونیایي ټاپو وزمه .کې موقیعت لرې چې د وګړو شمیر یې ۳۸۹'۰۶۰'۱۰ تنوته رسیږي. د سويډن پلازمینه استکهلم ښار دی او مساحت یې ۶۶۴'۴۴۶ کیلومتره مربع دی. ددی هیواد د حکومت ډول مشروطه پادشاهي ده او رسمي ژبه یې سویډني ده.

## جغرافیه

لاپلند سیمه.

## وګړي

سویډن کابو ۹ میلیونه وګړي لري، د هندو اروپایي قومونو څخه دي چې اصلیت یې وایکینګیانو ته رسیږي.

## ایداري ویش

**د سویډن هیواد د ولایتونو نوملړ** (آیالاتونه)

د سویډن ولایتونه.

* - بلکینګه
* - بوهوسلن
* - دالارنا
* - دالسلاند
* - ګوتلاند
* - ګستریکلاند
* - هاللاند
* - هلسینګلاند
* - هریدالن
* - یمتلاند
* - لاپلنډ (سویډن)
* - مدلپاد
* - نوربوتن
* - نرک
* - اسکونه
* - سمالنډ
* - سودرمانلاند
* - اوپلاند
* - ورملاند
* - وستمانلاند
* - وستربوتن
* - وسترګوتلاند
* - انګرمانلاند
* - اولاند
* - اوسترګوتلاند

## کلتور

## تاریخ

## اقتصاد

## سرچینې

|  |
| --- |
|

 |
# کالمار ټولنه

| کالمار ټولنه
 |
| --- |
| کالمار ټولنه |
|

---

 |
| ځمکه او استوګنه
 |
| کوارډينېټ | ﻿ / ﻿ |
| پلازمېنه | کوپنهاګن
سټاکهولم

اوسلو    |
| مشرتابه
 |
| بنسټ اېښودنه او واکمنۍ
 |
| خپلواکۍ نېټه | ۱۳۹۷   |
| د عمر محدودیتونه
 |
| .
 |
|  |

د کلمار **اتحادیه** (ډنمارکي، نارویژي او سویډني: Kalmarunionen، لاتین: Unio Calmariensis) د شخصي اتحادیو د لړۍ لپاره یوه تاریخي اصطلاح ده چې په متقابل ډول د ډنمارک ، سویډن (بیا فنلنډ هم پکې شامل شو) او ناروې درې هېوادونو تر يوځای کېدلو وروسته يوه پاچاهي رامنځته کړه چې وروسته پکې (آیسلینډ، ګرینلینډ، فارو ټاپوګان) هم ورشامل شول.
# څلوراړخه کیلومتر

**څلوراړخه کیلومتر** یا **مربع کيلومتر** (سمبول: **کیلومتر 2** ) د نړۍوال سیسټم اړوند د سربېرنې اندازې د څلور اړخيز متر ضرب دی.

کیلومتره مربع

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | unit of area (en)  SI derived unit (en)   |

یو کیلومتره یا کم۲ مساوی دی له:

* ۱،۰۰۰،۰۰۰ مربع متره ( ۲ متر مربع) سره
* ۱۰۰ هکتاره (هکتاره) سره

همدارنګه د مایل په حساب مساوي دی له 0.3861 مایله سره.
# سویډني ژبه

سویډني ژبهsvenska (سویډني)

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | ژبه ژوندۍ ژبه  |
| ځانګړې وېشنيزه | East Scandinavian (en)   |
| سیمييزتوب د | Kymenlaakso (en)  Österbotten (mul)  سويډن اولنډ  |
| ليکدود |
لاتين ليکدود Swedish alphabet (en)   |
| ويونکو شمېر |
۹٬۲۴۴٬۲۵۰ (۲۰۱۲) ۳٬۱۱۸٬۰۰۰ (۲۰۱۲)  |
| د توکمپوهنې ژبې حالت | ۱ ملي  |
| آيسو ۶۳۹-۱ کوډ |
sv  |
| د ژبې کوډ |
sv  |
| هېواد |  سويډن  فينلينډ  اولنډ  |

نور اړين مالومات| برخې | غځول  لړۍ...
Runic Swedish (en)  Old Swedish (en)  Modern Swedish (en)  Contemporary Swedish (en)  South Swedish (en)  Götamål dialect (en)  Svealand Swedish (en)  Norrland Swedish (en)  Gutnish (en)   |

نور مالومات| کورډي‌نېشن | ﻿ / ﻿  |

.

| سویډني ژبه |
| --- |
| *svenska* |
| څرګندونه | Error: {{IPA}}: ناپېژانده ژبنښه: سويډني وينګ |
| په مورنۍ ژبه |  **Sweden (۹٫۴ میلیونه),  Finland (۲۹۰٬۰۰۰)  USA (۷۰٬۰۰۰)  Spain (۴۰٫۰۰۰)  Great Britain (۳۰٬۰۰۰)  کاناډا (۲۰٬۰۰۰)** |
| سيمه | شمالي اروپا, برخه د امریکا او نور هیوادونه |
| شمېر ويناوال | ۹.۲ میلیونه  (*بې نېټې*) |
| ژبې کورنۍ | هندي او اروپایي
* ژرمني
	+ شمالي جرمني
		- ختیځي اسکاندیناویایي
			* **سویډني ژبه**
 |
| ليکدود | لاتین (سويډني حروف) |
| رسمي حالت |
| رسمي ژبه په |  سويډن  فېنلانډ کينډۍ:EU نوردیک غونډه |
| سمونوال | د سویډني ژبي شورا (در سوئد) د فنلنډي ژبو د څیړنو لپاره موسسه (په فنلنډ کې) |
| ژبکوډونه |
| آيسو ۶۳۹-۱ | `sv` |
| آيسو ۶۳۹-۲ | `swe` |
| آيسو ۶۳۹-۳ | `swe` |
| {{{mapalt}}} |

**سویډني** په انګلیسي Swedish) یوه هندي اروپایي ژبه ده چې په سویډن او د فینلنډ ځینو سیمو کې پری خبري کیږي.

## تاریخ

## زده کړه
# نيويارک

|  |
| --- |
| **د نيويارک رياست** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| بېرغ
 | نښان
 |

 |
| بل نوم: *The Empire State* |
| شعار: *Excelsior (Latin) Ever upward* |
| Map of the United States with نيويارک highlighted |
| **سرکاري ژبه** | None
 |
| **نورې ژبې** | انگرېزي (صرف) 72% سپېنې 14% نورې 14%
 |
| **ښاړوندي** | نيويارکی
 |
| **پلازمينې** | البانی
 |
| **له ټولو لويه ښار**  | نيويارک ښار
 |
|  **له ټولو لويه ميټرو سيمه** | New York City metropolitan area
 |
| **ځمکه** | نمبر 27م امریکا کې.
 |
|  - ټوله ځمکه | 54,555 مربع میل (141,300مربع کلوميټر)
 |
|  - پلنوالی | 285 میل  (455 کلوميټر)
 |
|  - اوګدوالی | 330 میل (530 کلوميټر)
 |
|  - % اوبه | 13.5
 |
|  - عزض بلد | 40° 30′ N to 45° 1′ N
 |
|  - طول بلد | 71° 51′ W to 79° 46′ W
 |
| **آبادی** | نمبر 4م امریکا کې.
 |
|  - کل آبادي | 19,746,227 (2014 est)
 |
|  - آبادۍ کثافت | 416.42/مربع میل  (159/مربع کلوميټر) آبادۍ کثافت|نمبر 7م امریکه کې.
 |
| **ارتقاع** |  |
|  - له ټولو اوچت ځای
 | مارکي غر 5,344 فٹ (1628.85 ميټر)
 |
|  - منځنی | 1,000 فٹ  (304.8 ميټر)
 |
|  - له ټولو کوز ځای | Atlantic Ocean sea level
 |
| **په امريکه کې شاملېدل** | July 26, 1788 (11th)
 |
| **گورنر** | انډيو کومو
 |
| **لېفټېنټ گورنر** | کېتهي هوکل
 |
| **قانون ساز ايوان** | نيويارک قانون سازونکی
 |
|  - اوچت ايوان | سېنېټ
 |
|  - کوز ايوان | رياستي اسمبلي
 |
| **سېنېټر** | {{{Senators}}}
 |
| **امريکني هاوس ټولگی** | 18 Democrats, 9 Republicans (list)
 |
| **سيمې وخت** | Eastern: UTC -5/-4
 |
| **مخفف** | NY US-NY
 |
| **ويب پاڼه** | www.ny.gov |

**نيويارک** د امريکې د 50 رياستونو (ولايتونه) څخه يو دی۔

## سرچينې
# عمومي ډومېن

د عمومي ډومېن نښه
 **عمومي ډومینPD** (په انګرېزي: Public domain) په اينټرنټي نړۍ کې د سايټونو، اپليکشنونو او نورو پروګرامونو لپاره داسې يو ډومېن ته ويل کېږي چې هېڅ د کاپي رايت قوانين ورته پام کې نه نيول کېږي او ټول کولای شي چې ورڅخه کار واخلي پرته له دې چې د کاپي رايت قوانینو ته پام وکړي. خو ښايي د پای ته رسېدو نېټه ولري، يا بېرته وګرځول شي، يا ښايي د تطبیق نېټه يې پای ته ورسول شي. ځکه چې هیڅ ځانګړی قانون نه لري هرڅوک کولی شي په قانوني توګه د اجازې پرته يې وکاروي یا يې پلي کړي.

## سرچينې
# ليکوال

**ليکوال** يا ليکواله داسې يوه وگړي (وگړې) ته ويل کېږي چې ادبي نثر يانې لنډې کيسې، داستان، ناول، رومان، نندارمې او نورې هنري پنځونې وکړې او کړې يې وي. په پښتو ژبه کې هغو کسانو ته، چې په بېلابېلو پوهنو کې پوهنيزې څېړنې کوي او بيا يې د کتاب په بڼه چاپوي، هم د ليکوال ويي کارول کېږي. مانا دا چې که چيري کوم وگړي پوهنیزې څېړنې کړې وې يا يي هنري نثر يا په بله وينا داستاني اثار ليکلي وي، د ليکوال په نامه یادېږي.

مطلق داسې هم نه ده چې هر ليکوال دې هرو مرو مسلکي او کسبي وي. زموږ په هېواد لوی افغانستان کې داسې ليکوال ډېر دي چې د ليکوالۍ په څانگه کې يې مسلکي زده کړې نه دي کړې، خو د خپل ځاني لوست او د ليکوالۍ د استعداد د درلودلو په پايله کې يې ډېر ښه اثار ليکلي او ډېرې ښې څېړنې يې کړې دي. لکه پوهاند عبدالحی حبيبي، پوهاند عبدالشکور رشاد، استاد عبدالروف بېنوا، د اکاډميسين کانديد محمد انور نوميالی، پوهاند صديق الله رښتين، پوهاند دوکتور مجاور احمد زيار، حبيب الله رفيع او گڼ شمېر نور.

د نړۍ په نورو هېوادو کې هم داسې ليکوال تېر شوي او شته چې د ليکوالۍ په څانگه کې يې هېڅ کومې مسلکي زده کړې نه دي کړې، خو داسې هنري اثار يې پنځولي چې په ټوله نړۍ کې نامتو شوي او د ليکوال نوم يې تلپاتې کړی دی. د ساري په توگه د روسيې ستر ليکوال لېو نيكولايوويچ تولستوى، فیودور داستایفسکي، ستر امريکايي ليکوال تيودور درايزر او گڼ شمېر نور د همدغو اماتورو ليکوالو له شمېر څخه دي.

## دا هم وگورۍ

* پنځوونکی ليکوال
* د ليکوالو لړليک
* د ښځينه ليکوالو لړليک
* ادبي ځېل
* درملگر ليکوال
* کسبي ليکوالي
* د ډرامې ليکوال
* تخنيکي ليکوال
* د وېبپاڼو ليکوال
* ليکنه

## سرچينې

## باندنۍ تړنې

* د ليکوالو لپاره د مشهورو منابعو لړليکونه Archived 2012-01-20 at the Wayback Machine.
* د ليکنې لارښود Archived 2011-01-05 at the Wayback Machine.
# خواړه

خواړه

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | type of material (en)   |
| ځانګړې وېشنيزه | disposable product (en)  material (en)  food and beverage (en)   |
| کارول | eating (en)  food fight (en)   |

نور اړين مالومات| برخې | food ingredient (en)  اوبه  |
| برخه د | خوراکي توکي  |
| ساختماني توکي | food ingredient (en)   |

د سابو او پنېرو سلاته.
Couscous.
هر هغه څه چې د کاربوهايډرېټو، غوړو، اوبو او يا پروټينو نه جوړ وي او د ودې او يا خوند لپاره د ژوو او انسانانو د خوړلو وړ وي او يا يې هم د څښلو وړ وي د خواړه يا خوړو په نامه يادېږي.

ډېر داسې فرهڼونه دي چې د خوړو ځانگړي دودونه لري: پدغه دودونو کې په بېلابېلو ډولونو خواړه پخول، د بېلابېلو خوړو غوراوی او د ځانگړو خوړو رواج او ډېر کارېدنه دا ټول هغه څه دي چې ځانته ځانگړې زده کړه لري او د همدغې زده کړې نوم گاسټرونومي دی.

د خوړو په هکله زده کړې ته د خواړو ساينس وايي. خواړه په پښتو ژبه کې هغه خوړونکي توکو ته وايي چې وروسته له دې چې په خوله کې په غاښونو ژوول کېږي او په همدې توگه په بدن کې د بېلابېلو هضمي پروسو نه هم تېرېږي.

## د خواړو سرچينې

نژدې ټول خواړه د بوټو او ژويو نه ترلاسه کېږي، که څه هم چې پدې کې ځينې استثناگانې هم شته. نژدې هر يو ژوندی که هغه بوټي وي او که هغه ژوي وي، د يو يا بل ژوندي د خوړلو برخه جوړوي، او دا خواړه يا د برار او ژوند کولو په خاطر او يا هم د مذهبي او فرهڼيزو دودونو او شگومونو له مخې د يوه او يا هم د ډېرو انساني ټولنو لخوا خوړل کېږي.

### هغه خواړه چې د بوټو نه ترلاسه کېږي

د بوټو نه لاس ته راغلي خواړه
انسانان د بوټو ډېرۍ برخې د خوړو په توگه کاروي. پدې کې د بوټو نژدې دوه زره بېلابېل توکمونه د خوړو لپاره کرل کېږي، او ډېری يې زمونږ د ورځنيو چارو خواړه دي چې د بېلابېلو فصلونو نه لاس ته راځي. د بوټو نه لاس ته راغلي خواړه په لانديني ټولگيو وېشل کېږي:

سابه د بوټو نه لاس ته راغلي توکي دي چې د خوړو په توگه کارېږي. په سابو کې د بوټو ريښې لکه کچالو او گازرې، د بوټو پاڼې لکه پالک او کاهو، د بوټو ډډونه لکه اسپراگس او پښۍ او په آخر کې د بوټو گلان، لکه گلپي او شين گلپي يا براکولي، دا ټول سابه يادېږي. ډېرۍ مسالۍ، داروگان او خوند بسيا کوونکي توکي چې د خوند، درملنې او وږم لپاره د خوړو په ډول کارېږي، دا ټول د بوټو نه لاس ته راځي.

### هغه خواړه چې د ژوو نه ترلاسه کېږي

بېلابېلې خامې غوښې
انسانان غوښه هم خوري، خو ځينې يې بيا د غوښو خوړلو په هکله د ځانگړې فلسفې خاوندان دي. په همدې توگه د کورني ژويو نه ترلاسه شوي نورې لاس ته راغلي توليدونه هم خوړل کېږي. د بېلگې په توگه شيدې چې د ډېريو کورنيو ژويو نه ترلاسه کېږي، هرڅوک يې څښي او په فارمونو کې د شيدو نه نور شيان لکه پنېر او کوچ هم لاس ته راځي.
مارغان او چرگان هگۍ اچوي، او دا بيا بل داسې خواړه دي چې د ژويو نه لاس ته راځي.

په ډېرو فرهڼونو کې گبين چې د شاتو د مچيو نه په لاس راځي هم د خوړو په توگه کارېږي.

### نور خواړه

ځينې خواړه داسې دي چې نه يې ژوي او نه هم بوټي د لاسته راوړنې سرچينه گڼل کېږي. دغه ډول خواړه د خوړنده فنجای نه لاس ته راځي چې په هغو کې مرخېړي شامل دي. په همدې توگه د فنجای او روغتيا ته ځيان نه رسونکي باکټېريا هم د خواړو د تخمير کولو په لارو چارو کې کارول کېږي، لکه د اچارو جوړول، ډوډۍ پخول، د الکولي څښاکونو په جوړولو کې، د مستو، شړومبو، او پنېر په جوړولو کې له دغو نومېدلو سرچينو نه کار اخيستل کېږي.

## منل شوی تعريف

په انگرېزي ژبو هېوادونو کې د خواړو تعريف په دغه څلور کټه گوريانو کې شوی دی، او د همدغه څلور کټه گوريانو هر يو شی خواړه بلل کېږي.

:

## سرچينې

## دا هم وگورۍ

* د خواړو سياست
# لاتينه امريکا

لاتينه امريکا

ټوليز مالومات| عمومي مالومات | transcontinental region (en)  کلتوري سیمه  |
| وګړنوم |  لړۍ...
Latinoamericano — Latinoamericana — Latin American — Latino-americano — Latino-americana — Latin-Amerikano — Meiriceánach Laidineach  |

نور اړين مالومات| برخې |  لړۍ...
کارابين سوېلي امريکا Central America (en)  برازیل ارجنټاین بوليويا چيلي کولمبيا پاراګوای پيرو يوراګوای وېنزوېلا مکسيکو ګواتيمالا اېلسلوادور هندوراس نيکاراګوای کوسټاریکا پاناما اېکوادور پورتوريکو دومنيکا جمهوريت کيوبا هايتي  |
| برخه د | Latin America and the Caribbean (en)   |

نور مالومات| کورډي‌نېشن | ﻿ / ﻿  |

 د لاتینې امریکا نخچه کې،زرغون رنګ د هسپانوي، نارنجي رنګ د پرتګالي او نیلي رنګ د فرانسوي ژبو هېوادونو ته اشاره کوي.
**لاتینې امریکا** د امریکا هغه سیمه ده چیرې چې لاتیني ژبې (هسپانوي او پرتګالي ) خبرې کیږي. په دې مانا، لاتینه امریکا د امریکا د هغو سیمو څخه توپیر لري چېرې چې انګلیسي ژبه ویل کیږي.

## تعریف

لاتينه امريکا لپاره بېلابېل تعريفونه شوي، چې د سيمو د حدودواتو په لحاظ سره توپير لري:

* لاتینې امریکا عموما د امریکا هغه سیمه ده چې د اسپانیا او پرتګال لخوا د استعمار په دوره کې نیول شوي: مکسیکو ، د مرکزي امریکا ډېری برخه، او جنوبي امریکا ، په شمول کیوبا ، پورټو ریکو ، او د کیریبین په سیمه کې د ډومینیکن جمهوریت .
* برسېره پردې، ځینې خلک ټولې هغه سیمې په پام کې نیسي چې د رومانسي ژبې خبرې کوي (اسپانوي، پرتګالي، فرانسوي ، او نور) د لاتینې امریکا په توګه، چې پکې د کاناډا ولایت کیوبیک ، هایټي ، مارټینیک ، او ګواډیلوپ شامل دي.
* په امریکا کې، دا اصطلاح د ټولې سیمې لپاره کارول کیږي چې د متحده ایالاتو په سویل کې موقعیت لري. په دې توګه، هیوادونه لکه بیلیز ، جمیکا ، بارباډوس ، ټرینیډاډ او ټوباګو ، ګیانا او سورینام هم د تعریف لاندې راځي چیرې چې رومانسي ژبې نه ویل کیږي.
* په تاریخي توګه، لاتینې امریکا ممکن ټولې سیمې شاملې کړي چې د هسپانوي، پرتګالي، یا فرانسوي اشغال لاندې وې. پدې تعریف کې د لاتینې امریکا فلوریډا او فرانسوي لویزیانا هم شامل دي.

که څه هم دا اصطلاح سمه نه ده ځکه چې په کاناډا کې کیوبیک او اکاډیا ، لوزیانا ، په متحده ایالاتو کې سینټ پییر او میکیلون او د مکسیکو په شمال کې فرانسوي خبرې کونکي سیمې شاملې دي، کوم چې په لاتینې امریکا کې شامل ندي.

دا اصطلاح د فرانسې امپراتور ناپلیون III لخوا کارول شوې وه چې د لاتینې امریکا سربیره د اندوچینی اصطلاح یې جوړه کړې وه.

دا اصطلاح په متحده ایالاتو کې تر 1890ز پورې نه کارول کېده، کله چې د "هسپانوي امریکا" اصطلاح کارول کېده.

په سیاسي لحاظ لاتینې امریکا له لاندې سیمو څخه جوړه ده:

ارجنټاين

بوليويا

برازيل

چلي

کولمبيا

کوستاريکا

کيوبا

ډومينيکا

اېکوادور

ايلسلوادور

ګواتيمالا

هايتي

مکسيکو

نيکاراګوای

پاناما

پاراګوای

پيرو

يوروګوای

وېنزوېلا

سربېره پردې ، یو څو ممکن پدې لېست کې بیلیز ، فاکلینډ ټاپوګان ، ګیانا ، ټرینیډاډ او ټوباګو او سورینام اضافه کړي ، مګر دا سیمې له کلتوري او ژبني پلوه په هیڅ ډول د لاتینې امریکا سره مطابقت نلري.
# هیوستون

**هیوستون** په انګلیسي Houston) هیوستون د امریکا په تکزاس آیالات کې تر ټولو ګڼ نفوسه ښار دی.

| Houston, Texas
 |
| --- |
| هیوستون ښار
 |
| **Top to bottom, left to right:** Downtown Houston, Sam Houston Monument at Hermann Park, Johnson Space Center, Uptown Houston, Museum of Fine Arts, Texas Medical Center, Buffalo Bayou |
|

---

 |
| Space City (official) more ... |
| Location within and around Harris CountyLocation within and around Harris County |
|

---

 |
|  |
| کورډېناټونه: ﻿ / ﻿ |
| Incorporated | June 5, 1837 |
| نومول شوی په | Sam Houston |
| اداري وېش
 |
| Country |  United States |
| State | Texas |
| Counties | Harris, Fort Bend, Montgomery |
| حکومت
 |
|  • ډول | Mayor–council |
|  • هيئة | Houston City Council |
|  • Mayor | Sylvester Turner (D) |
| پراخوالی
 |
|  • City | ۶۷۱٫۷۰ میله  مربع (۱٬۷۳۹٫۶۹ کلوميټر٢) |
|  • ځمکه | ۶۴۰٫۴۷ میله  مربع (۱٬۶۵۸٫۸۰ کلوميټر٢) |
|  • المياه | ۳۱٫۲۳ میله  مربع (۸۰٫۸۸ کلوميټر٢) |
|  • ستره ښاري سيمه | ۱۰,۰۶۲ میله  مربع (۲۶٬۰۶۰ کلوميټر٢) |
| لوړوالی | ۸۰ فوټ (۳۲ ميټره) |
| نفوس شمېرنه (2010)
 |
|  • City | ۲٬۱۰۰٬۲۶۳ |
|  • نفوس اټکل (2019) | ۲٬۳۲۰٬۲۶۸ |
|  • ترتيب | US: 4th |
|  • د نفوسو کثافت | ۳٬۶۲۲٫۷۷/ميله مربع (۱٬۳۹۸٫۷۶/کلوميټر٢) |
|  • ښاري سیمه | ۴٬۹۴۴٬۳۳۲ (۷th U.S.) |
|  • ستره ښاري سيمه | ۷,۰۶۶,۱۴۱ (۵th U.S.) |
|  • Demonym | Houstonian |
| وروستي مالومات
 |
| وخت زون | CST (ه.ن.و−6) |
|  • د اوړي وخت | CDT (ت.ع.م −5) |
| ZIP codes | 770xx, 772xx (P.O. Boxes) |
| سيمه ييز د زنګ کوډ | 281،  832،  713   |
| جيو کوډ | 4699066
11788285   |
| خورلڼې ښارونه | کراچۍ ،  قاهره ،  استانبول ،  تيومن ،  لوآندا ،  مکسیکو ښار ،  ابوظبی ،  تایپي ،  باکو ،  شینزن (شینجیانګ) ،  ستوانګر ،  ابردین    |
| FIPS code | 48-35000 |
| GNIS feature ID | 1380948 |
| Major airports | George Bush Intercontinental Airport (IAH), William P. Hobby Airport (HOU) |
| Interstates |     |
| U.S. routes |    |
| State routes |              |
| Rapid transit | Houston Metro |
| رسمي وېبپاڼه | www.houstontx.gov |
|  |
| سمول  |

## تاریخ

## جغرافيه
# تکړښت

تکړښت
**تکړښت** یا **سپورټ** هر هغه تمرين يا فعاليت چې دخوښۍ، تفريح، وختتېری او د توجه د اړونې لپاره کېږي. هر هغه فعاليت چې لږ و ډېر تند جسماني زور يا حرکت ايجابوي. دغه فعاليت به يا عضوي بنسټ لري او يا به ځينې قاعدې ورته ايښول شوي وي. همدرانگه دغه فعاليت به يا د کورونو او کوچنيو ساحو څخه دباندې وي، لکه: فوټبال ، ښکار، وزلوبه... او يا به په همدغو ساحو کې وي لکه: باسکټبال، بولېنگ، سکواش، او نور.

## د وديز تکړښتونه

د افغانستان دوديز تکړښتونه لکه:نښه ويشتل، توپ ډنډه ، ډبره غورځول، لوړخېزوهل، وزلوبه، ښکار، غونسی، ملي اتڼ، نېزه وهنه، غيږنيونه، خوسی او داسې نور.