# کھل

|  |
| --- |
| **کھل** |
|  |
| انسانی کھل دا وکھالہ |

**کھل** انساناں تے جنوراں وچ اوہناں دے پنڈے دا بارلا نرم حصہ اے۔ کھل اندر دے انگاں دی حفاظت کردی اے، گرمی سردی توں بچاندی اے تے اس توں علاوہ محسوس کردی اے۔ ددپلانیاں وچ ایہ پنڈے دا سب توں وڈا انگ اے، جیہدے وچ "ایکٹوڈرمل ٹشو" دی بہت ساری تہواں ہوندیاں نیں۔ ایس توں علاوہ اے اندرلے پٹھیاں، ہڈیاں تے اندرلے انگاں دے باہر وی ہوندی اے۔ دو پاسی جندڑیاں، ریپٹائیلاں تے پنچھیاں وچ وکھری ونڈ دی کھل ہوندی اے۔ سارے میملاں دی کھل تے وال ہوندے نیں چاہے سمندری میمل ہون۔ کھل جراسیم تے ودھ پانی ضائع ہون توں بچاندی اے۔ اے انسولیشن دا کم کردی اے، تاپ نوں قابو رکھدی اے، حسی انگ اے تے وٹامن ڈی تیار کردی اے۔ خراب ہوئی کھل، "سکار ٹشو" دی مدد توں ول ہو جاندی اے۔ ایہدے وچوں رنگ تے رنگلا مادہ وی کدی کدی مک جاندا اے۔ اک جاندار وچ کھل دی موٹائی وکھری تھاواں تے وکھری ہو سکدی اے۔ مثال دے طور تے انساناں وچ اکھ تے پلک تھلے 0٫5 ملی میٹر دی کھل ہوندی اے جیہڑی پنڈے وچ سب توں پتلی کھل اے، تے ایتھے سب توں پہلاں بڑھاپے دے آثار نظر آن لگدے نیں جیویں جھریاں پینا۔ ہتھ دی ہتھیلیاں تے پیراں دے تلوے دی کھل پنڈے دی سب توں موٹی کھل ہوندی اے، ایہدی موٹائی 4 ملی میٹر اے۔

فر گہرے وال نیں۔ فر دے کم انسولیشن دے علاوہ، دوجی جنسی اچیچیاں گلاں تے لکاؤ نیں۔ کجھ جنوراں دی کھل اینی مضبوط ہوندی اے جے اوہدے توں چمڑا بن سکدا اے۔ مچھی تے ریپٹائیل دی کھل تے سخت چھلڑ ہوندے نیں جیہڑے ایہناں دے پنڈے دی حفاظت کردے نیں۔
پنچھیاں دی کھل تے سخت پر ہوندے نیں، جیہڑے سخت "بیٹا-کیراٹن" دے بنے ہوندے نیں۔ دو پاسی جندڑیاں دی کھل انی موٹی نئی ہوندی تے ایہدے وچوں پانی لنگ سکدا اے۔

## کم

1- **حفاظت**:

کھل وچ لعو نالیاں
جراسیم لئی کھل اک باڑ دا کم کردی اے تے باہر دے محول توں پنڈے دی حفاظت کردی اے۔ ایہدے لینگرہن ولگن بچاؤ پربندھ نال تعلق رکھدے نیں۔

2- **محسوس کرنا**:

کھل وچ حسی ولگناں دے سرے ہوندے نیں جیہڑی نگھ، ٹھنڈک، چھونا، داب، ہل جل، ٹشو چوٹ نوں محسوس کر سکدے نیں۔

3- **تاپ نوں قابو کرنا**:

کھل وچ ایکرائن (پرسینہ) غدود تے چوڑیاں لعو نالیاں تاپ دے نقصان نوں کم کردیاں نیں تے سکڑیاں لعو نالیاں تاپ نوں ودھاندیاں نیں۔ میملاںکھل دے والاں تھلے اریکٹر پلائی پٹھے، والاں نوں ہلا کے فر دا تاپ قابو کردے نیں۔

4- **پاف بنن نوں قابو کرنا**:

کھل دا وکھالہ انج دا ہوندا اے کہ اے پانی نوں پاف بن کے ضائع ہون توں روکدا اے تے کھل خشک باڑ وانگوں ہوندی اے۔

5- **اکٹھا کرنا تے بنانا**:

کھل۔ لپڈ تے پانی نوں اکھٹا کرن تے بنان دا کم کردی اے۔

6- **چوسنا**:

آکسیجن، نائیٹروجن تے کاربن ڈائی آکسائیڈ دی تھوڑی مقدار ایہدے اندر چوسی جا سکدی اے۔ کجھ جنور کھل نوں ساہ لین لئی ورتدے نیں۔

7- **پانی دا مقابلہ کرنا**:

کھل، پنڈے توں پانی نئی نکلن دیندی تے کیوں جے ایہدی بارلی تھاں چکنی ہوندی اے۔ انج کھل دا پانی ضائع نئی ہوندا اتے کھل دے غذائی انگ وی اندر رہندے نیں۔

## میمل کھل دا وکھالہ

گینڈے دی کھل
میمل کھل دے دو حصے ہوندے نیں۔

* ایپی ڈرمس
* ڈرمس

## مچھی تے دو پاسی جندڑی

مچھی تے دو پاسی جندڑیاں دی کھل وچ زندہ ولگن ہوندے نیں تے کیراٹن دی مقدار کم ہوندی اے۔

## پنچھی تے ریپٹائیل

پنچھیاں تے ریپٹائیلاں وچ کھل دی ایپی ڈرمس ، میمل ایپیڈرمس جئی ہوندی اے تے اوہدے باہر مردہ کیراٹن دی تہہ ہوندی اے۔ جیہڑی پانی ضائع ہون توں بچاندی اے۔

## بارلے جوڑ

**انسانی اَنگباہرلے انگ  : -** سر **·** متھا **·** مُکھ **·** اکھ **·** نک **·** بُلھ **·** ٹھوڈی **·** کن **·** ہتھ **·** انگلاں **·** انگوٹھا **·** چیچی **·** نون٘ہہ **·** لت **·** بان٘ہہ **·** جباڑھا
 **·** بال **·** پیر **·** گوڈا **·** گوڈے دی چپݨی **·** گٹا **·** چھاتی **·** کھل **·** موڈھا **·**
 دھوݨ **·** گھنڈی **·** سینا **·** پِنّی **·** ڈھڈ **·** دُھنّی **·** لَک **·** ڈھُوہ **·** پَٹ

**اندرلے انگ  : -** کلیجا **·** دل **·** نکی آندر **·** گردے **·** معدہ **·** پھپھڑے **·** آنڈاتھیلی **·** پینکریاز **·** دماغ **·** ہڈی **·** وڈی آندر **·** پِتّا **·** لہو

**مونہہ دے اندرلے انگ  : -** مون٘ہہ **·** جیبھ **·** دند **·** حلق **·** حلق دا کاں