Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# لاس اینجلس

**لاس اینجلس** امریکی ریاست کیلیفورنیا دا سبھ توں مشہور شہر اے ۔

 **·کیلیفورنیا دے شہر**▼

اروائن **·** اسکونڈیڈو **·** ال مونٹی **·** ال کاجون **·** الک گروو **·** الہامبرا **·** انگل ووڈ **·** اورینج **·** اوشینسائڈ **·** اونٹاریو **·** اوکسنارڈ **·** اوکلینڈ **·** ایناہیم **·** اینٹیوخ **·** بربنک **·** برکلی **·** بوینا پارک **·** بیکرزفیلڈ **·** تھاؤسینڈ اوکس **·** رانچھو کیوکامونگا **·** رور سائڈ **·** روسولے **·** ریالٹو **·** ریڈنگ **·** سا ن جوز **·** ساؤتھ گیٹ **·** سالیناس **·** سان لیانڈرو **·** سان ڈیاگو **·** سانبرنارڈینو **·** سانمارکوس **·** سانماٹیو **·** سانٹا اینا **·** سانٹا باربرا **·** سانٹا روزا **·** سانٹا ماریا **·** سانٹا مونیکا **·** سانٹا کلارا **·** سانٹا کلاریٹا **·** ساکرامنٹو **·** سمی ویلی **·** سنیویل **·** سٹرس ہائٹس **·** سٹوکٹن **·** سیکرامنٹو **·** فئرفیلڈ **·** فریمونٹ **·** فرینسو **·** فلرٹن **·** فونٹانا **·** لاس اینجلس **·** لانگ بیچ **·** لینکاسٹر **·** لیورمور **·** لیک فورسٹ **·** لیکووڈ **·** مرسڈ **·** مشن ویجو **·** مورینو ویلی **·** موریٹا **·** موڈیسٹو **·** مینیفی **·** ناپا **·** نوروالک **·** نیوپورٹ بیچ **·** وائٹئر **·** والیجو **·** واکاولے **·** وسٹ منسٹر **·** وسٹ کووینا **·** وسٹا **·** ونچرا **·** وکٹورولے **·** ویسالیا **·** ٹریسی **·** ٹورینس **·** ٹیمکولا **·** پاساڈینا **·** پالم ڈیل **·** پومونا **·** چولا وستا **·** چینو **·** چیکو **·** ڈاؤنی **·** ڈالی سٹی **·** کارسن **·** کارلزبیڈ **·** کلووس **·** کورونا **·** کوسٹا میسا **·** کونکورڈ **·** کیمپٹن **·** گارڈن گروو **·** گلینڈیل **·** ہاتھورن **·** ہسپیریا **·** ہنٹنگٹن بیچ **·** ہیمٹ **·** ہےوارڈ
# یونیورسل سٹوڈیوز

یونیورسل سٹوڈیوز انکارپوریٹڈ
Universal Studios Inc.| فائل:Universal Studios Logo.png |
| کاروباری تھاں | ذیلی ادارہ |
| کم | فلم |
| بنی کس ویلے | ۳۰ اپریل ۱۹۱۲ (۱۹۱۲-۰۴-30) (بطور یونیورسل فلم مینوفیکچرنگ کمپنی) |
| جنے بنائی | * Carl Laemmle
* Pat Powers
* Mark Dintenfass
* William Swanson
* David Horsley
* Charles Baumann
* Adam Kessel
* Jules Brulatour
 |
| ہیڈکواٹر | یونیورسل سٹی، کیلیفورنیا، ریاستہائے متحدہ امریکا |
| وفاداری جگہ | عالمی |
| سنبھالن والے مالک | ڈونا لینگلی (چیئرمین) جیف شیل (چیئرمین، فلمڈ انٹرٹینمنٹ) |
| ویچن والیاں چیزیاں | متحرک فلماں |
| آمدنی |  US$4.239 بلین (2011) |
| آپریٹنگ آمدنی |  US$27 ملین (2011) |
| مالک | Comcast |
| اصلی مالک | یونیورسل فلمڈ انٹرٹینمنٹ گروپ (این بی سی یونیورسل) |
| ماتحت ادارے | * یونیورسل اینیمیشن سٹوڈیو
* فوکس فیچیرز
* الیومینیشن انٹرٹینمنٹ
* ورکنگ ٹائٹل فلمز
* یونیورسل پکچرز ہوم انٹرٹینمنٹ
* این بی سییونیورسل انٹرٹینمنٹ جاپان
* یونائٹڈ انٹرنیشنل پکچرز (50%)
* ریڈ ٹیلیسینے
 |
| ویب سائٹ | universalpictures.com |

**یونیورسل سٹوڈیوز انکارپوریٹڈ** (Universal Studios Inc) جسنو‏ں **یونیورسل پکچرز** (Universal Pictures) وی کہیا جاندا اے اک امریک‏‏ی فلم سٹوڈیو اے، جس دا شمار ہالی وڈ دے چھ وڈے سٹوڈیوز وچ کیہ جاندا ا‏‏ے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* سانچہ:Official Website
* سانچہ:IMDb company
* سانچہ:IMDb company
* سانچہ:Bcdb2
# پندرہويں صدی

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **130** | 131ء | 132ء | 133ء | 134ء | 135ء | 136ء | 137ء | 138ء | 139ء | 140ء |
| **1400** | 1401ء | 1402ء | 1403ء | 1404ء | 1405ء | 1406ء | 1407ء | 1408ء | 1409ء | 1410ء |
| **1410** | 1411ء | 1412ء | 1413ء | 1414ء | 1415ء | 1416ء | 1417ء | 1418ء | 1419ء | 1420ء |
| **1420** | 1421ء | 1422ء | 1423ء | 1424ء | 1425ء | 1426ء | 1427ء | 1428ء | 1429ء | 1430ء |
| **1430** | 1431ء | 1432ء | 1433ء | 1434ء | 1435ء | 1436ء | 1437ء | 1438ء | 1439ء | 1440ء |
| **1440** | 1441ء | 1442ء | 1443ء | 1444ء | 1445ء | 1446ء | 1447ء | 1448ء | 1449ء | 1450ء |
| **1450** | 1451ء | 1452ء | 1453ء | 1454ء | 1455ء | 1456ء | 1457ء | 1458ء | 1459ء | 1460ء |
| **1460** | 1461ء | 1462ء | 1463ء | 1464ء | 1465ء | 1466ء | 1467ء | 1468ء | 1469ء | 1470ء |
| **1470** | 1471ء | 1472ء | 1473ء | 1474ء | 1475ء | 1476ء | 1477ء | 1478ء | 1479ء | 1480ء |
| **1480** | 1481ء | 1482ء | 1483ء | 1484ء | 1485ء | 1486ء | 1487ء | 1488ء | 1489ء | 1490ء |
| **1490** | 1491ء | 1492ء | 1493ء | 1494ء | 1495ء | 1496ء | 1497ء | 1498ء | 1499ء | 1500ء |
| **1500** | 1501ء | 1502ء | 1503ء | 1504ء | 1505ء | 1506ء | 1507ء | 1508ء | 1509ء | 1510ء |

<<<چودہويں صدی <<< **پندرہويں صدی** >>> سولہويں صدی>>>

## مورتاں

*
*

سانچہ:اسلامی طب تے حکمت
# صوبہ لائی چاؤ

صوبہ لائی چاؤویت نام دے 58 صوبےآں چوں اک اے ، اسدا راجگڑھ لائی چاؤ شہر اے ۔

## جغرافیہ

## صوبے دی انتظامی ونڈ

## باہرلے جوڑ

* صوبہ لائی چاؤ دی سرکاری ویب سائیٹ Archived 2009-10-07 at the وے بیک مشین

سانچہ:ویت نام دے صوبے
سانچہ:صوبہ لائی چاؤ دے ضلعے
# جوہانسبرگ

**جوہانسبرگ** لموچی افریقا دے صوبے گاؤتنگ دا اک شہر اے۔

  **لموچی افریقا دے شہر**▼

کیپ ٹاؤن **·** ڈربن **·** پورٹ الزبتھ **·** ایسٹ لندن **·** پریٹوریا **·** پیٹرومیرٹبرگ **·** جوہانسبرگ **·** بلومفونٹین **·** بھشو **·** پولوکوین **·** نیلسپرویت **·** کمبرلے **·** مافیکنگ **·** واندربجلپارک **·** وٹبینک **·** رسٹنبرگ **·** لوئی ٹرشارٹ **·** بشبکرج **·** تھوہویانڈو **·** جرمسٹن
# عالمی بنک

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | عالمی بنک |  |

 |
|    |
|

---

 |
| سانچہ:نام صفحہنشان
 |
|

---

 |
| حصہ | بین الاقوامی مالیاتی ادارہ    |
| بنیاد | ۲۷ دسمبر ۱۹۴۵   |
| انتظامی تقسیم
 |
| ملک |  امریکا    |
| مزید معلومات
 |
| سرکاری زبان | انگریزی ،  عربی ،  فرانسیسی ،  سپینی    |
| باضابطہ ویب سائٹ | باضابطہ ویب سائٹ (multiple languages )   |
| ترمیم  |

فائل:World Bank Logo.svgعالمی بنک دا لوگو
واشنگٹن ج عالمی بنک دا ہیڈکواٹر
عالمی بنک یاں عالمی بنک گروپ کل پنج عالمی تنظیماں تے مشتمل اے ۔ جہڑیاں رکن دیساں نوں غربت دے خاتمے لئی قرضہ فراہم کردیاں نیں یاں اس لئی مشورے دیندیاں نیں ۔ اس دا قیام برٹین وڈز دے معاہدے دے تحت 27 دسمبر 1945ء چ عمل چ آئیا سی ۔ اس نے 25 جون 1946ء چ کم شروع کیتا ۔ اسدیاں پنج ذیلی تنظیماں ایہہ نیں ۔

* بین الاقوامی بنک برائے تعمیر و ترقی ۔

* بین الاقوامی مالیاتی شرکت ۔

* بین الاقوامی انجمن برائے ترقی ۔

* کثیر الفریق گماشتگی برائے ضمانت سرمایہ کاری ۔

* بین الاقوامی مرکز برائے تصفیہ تنازعات سرمایہ کاری ۔

انہاں چ پہلا ادارہ 1945ء ہچ بنئیا ، باقی مگروں ہولی ہولی بنے ۔ عالمی بنک دا بوہتا تعلق ترقی پزیر دیساں دی ترقی خصوصا انسانی جیون نوں بہتر بناون ، تعلیم ، زراعت نوں ترقی دیون تے ذرائع رسل و رسائل نوں ترقی دیون دے نال نیں ۔ اگرچہ کجھ لوکاں دے خیال چ عالمی بنک اس سلسے چ وڈیاں طاقتاں دے مفاد دے مطابق کم کردا اے تے اس دی قرضے دی فراہمی کجھ ایہو جہی شرطاں تے مبنی ہندی اے جہڑیاں ترقی پزیر دیساں دے مفاد دے مطابق نئیں ہندیاں ۔ آخری دوہنے ادارے حکومتاں دے علاوہ شخصی ادارےآں نوں وی قرضے تے ضمانتاں مہیا کردے نیں ۔
# بورون

بورون

| **پیریاڈک ٹیبل** |
| --- |
| H |   | He |
| Li | Be |   | B | C | N | O | F | Ne |
| Na | Mg |   | Al | Si | P | S | Cl | Ar |
| K | Ca |   | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge | As | Se | Br | Kr |
| Rb | Sr |   | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb | Te | I | Xe |
| Cs | Ba | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po | At | Rn |
| Fr | Ra | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Cn | Uut | Fl | Uup | Lv | Uus | Uuo |
|   |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| الکالی دھات | الکالائن دھات | لینتھانائڈ | ایکٹینائڈ | ٹرانزیشن دھات | دوجیاں دھات | میٹالائڈ | دوجیاں غیر دھات | ہالوجن | نوبل گیس |

 |
# شنگھائی ورلڈ فائنینشیل سنٹر

|  |
| --- |
| **شنگھائی ورلڈ فائنینشیل سنٹر** |
|  |
| دیس: | چین |
| شہر: | شنگہائی |
| اچا‏‏ئی: | 492 میٹر/(1,614.2 فٹ) |
| بنن ورہ: | 2008 |
| بنن ویلہ: | 1997–2008 |

## ہور ویکھو

* دنیا دیاں اچیاں بلڈنگاں

## بارلے جوڑ
# ریوگیونگ ھوٹل

|  |
| --- |
| **ریوگیونگ ھوٹل** |
|  |
| دیس: | اتلا کوریا |
| شہر: | پیانگ یانگ |
| اچا‏‏ئی: | 330.02 میٹر/(1,082.7 فٹ) |
| بنن ورہ: | 2012 |
| بنن ویلہ: | 1987–2012 |

**ریوگیونگ ھوٹل** اتلا کوریا دے شھر پیانگ یانگ وچ اک عمارت اے ایدی اچائ 330.02 میٹر (1,082.7 فٹ) اے۔ اے 2012 وچ بننی پوری ہوئی تے ایدیاں 105 منزلاں نیں۔

## ہور ویکھو

* دنیا دیاں اچیاں بلڈنگاں

## بارلے جوڑ
# بروکلین پل

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | بروکلین پل |  |

 |
|    |
|

---

 |
| منسوب بنام | بروکلن    |
| مقامی ناں | (انگریزی وچ: Brooklyn Bridge)   |
| لمبا‏ئی | 5989 فٹ    |
| نقشہ | ﻿ / ﻿    |
| انتظامی تقسیم
 |
| ملک |  امریکا    |
| حصہ | کیبل پر قائم پل ،  اسٹیل پل ،  شارعی پل ،  ریلوے پل ،  سیاحتی مقام    |
| وقوع تھاں | منہیٹن ،  بروکلن    |
| وقوع تھاں | نیو یارک شہر ،  منہیٹن ،  بروکلن    |
| لمبائی | 5989 فٹ    |
| اُچائی | 84 میٹر    |
| تقسیم اعلیٰ | منہیٹن ،  بروکلن    |
| متناسقات | ﻿ / ﻿    |
| جیو رمز | 5110306   |
|

|  |
| --- |
|
[مکمل اسکرین پر] |

 |
| ترمیم  |

**بروکلین پل** نیویارک شہر، امریکہ وچ اک پل اے۔ ایہ 1883 وچ بنیا اے تے نیویارک دے دو انگاں مینہیٹن تے بروکلین نوں ایسٹ دریا دے اتوں آپس وچ رلاندا اے۔ ایہ پل 5,989 فٹ (1825 میٹر) لما اے۔

## حوالے

 **نیو یارک شہر : ویکھن والیاں تھانواں**

سینٹرل پارک **·** ازادی بتی **·** میٹروپولیٹن میوزیم آف آرٹ **·** ایمپائیر سٹیٹ بلڈنگ **·** میوزیم آف موڈرن آرٹ **·** ٹائم سکوائر **·** امریکن میوزیم آف نیچرل ہسٹری
# ازادی بتی

**مجسمه آزادی** یا **آزادی بتی** امریکہ وچ نیویارک دے سمندری اڈے نال مینہیٹن وچ لبرٹی جزیرے تے نویں کلاسیکی نمونے تے بنی اک وڈی بتی اے۔ ایہ مجسمہ آزادی یا ازادی بتی فرانس دے لوکاں نیں امریکہ نوں 1886 وچ سغات دتی سی۔ نیویارک دے سمندری اڈے وچ لبرٹی جزیرے تے کھڑی ایہ بتی امریکہ آن والے پاندھیاں، مہاجراں تے واپس آنوالے امریکیاں نوں جی آیاں نوں کیندی اے۔

تانبے چ ڈھکی ہوئی بتی اک کھڑی سوانی نوں دسدی اے جیدے ہتھ وچ بتی تے ہتھ وچ اک تختی اے جیھدے تے امریکی ازادی دی تریخ 4 جولائی 1776 لکھی اے۔ بتی سوانی دا مونہہ ازادی دی رومی دیوی لبرٹاس نوں دسدا اے۔ بتی دے پیراں وچ ٹٹیاں ہویاں سنگلاں نیں۔ ایہ بتی ازادی دی تے فرینچ امریکی یاری دی وی نشانی اے۔

ایہ بتی (بتی تے اودھے نچلے حصے نوں ملا کے) 305 میٹر اچی اے۔ ماؤرس کاکلن نے ایدھا اندرونی حصہ ڈيزائن کیتا۔ ماؤرس کاکلن گستاو انجنینرنگ کمپنی دا چیف انجینیر سی تے اس نیں آئیفل ٹاور وی ڈيزائن کیتا۔ازادی بتی امریکہ دا نشان اے تے ایہ پوری دنیا چ آزادی تے لوکراج نوں دسدا اے۔

فریڈرک آگسٹ برتھولڈی ایہنوں بنان والا سی۔

## بارلے جوڑ

 **نیو یارک شہر : ویکھن والیاں تھانواں**

سینٹرل پارک **·** ازادی بتی **·** میٹروپولیٹن میوزیم آف آرٹ **·** ایمپائیر سٹیٹ بلڈنگ **·** میوزیم آف موڈرن آرٹ **·** ٹائم سکوائر **·** امریکن میوزیم آف نیچرل ہسٹری
# وزن

کسے شے چ مادے دی مقدار نوں وزن کیندے نیں۔ ایہ اوہدے ٹرن وچ روک نوں وی دسدا اے۔ اک پہاڑ دا وزن اک پڑی نالوں چوکھا ہویگا۔ زمین ورگے وڈے ماس والی چیز نکیاں شیواں نون اپنے ول کھجدیاں نیں۔ وزن ناپن دے ناپاں وچ کلوگرام، گرام، سیر، چھٹانک آندے نیں۔
# کیپسول

سخت کیپسول
نرم کیپسول
سخت کیپسول جیہدے وچ مائیکرو گولیاں نیں
سخت کیپسول دے سائز
**کیپسول** (انگریزی: *Capsule*) ادویاتی قسماں وچوں اک بیضوی قسم اے جیہدے وچ ادویاتی مادہ جامد یا تیل دی شکل وچ ہُندا اے ۔ کیپسول دو قِسماں (نرم کیپسول تے سخت کیپسول) وچ تقسیم کیتے جاندے نيں ۔ کیپسول دہنی خوراک کی شکل یا دُبُری اِدخال کی شکل میں ہوتی ہے۔

## تریخ

کيپسول دا پہلا ذکر 1833 وچ مِلدا اے ۔ اس زمانے وچ پہلا کیپسول ایف موتھز (F.Mothes) تے ایس ڈیوبلین (S.Dublane) نے بݨایا سی ۔

موتھز نے اک مختصر شکل دے کیپسول وچ گرم جلیٹن پایا تے اس طرحاں اوہنے اک کیپسول تیار کیتا ۔ کيپسول دی صنعتی تیاری 1933 وچ شروع ہوئی ۔

## نرم کیپسول

جلیٹن دے کیپسولاں وچوں ایہ اک قسم اے جیہدے وچ تیل یا ایملشن نال تحلیل ہوݨ والا طبی مادہ ہُندا اے ۔ اس قسم دے کیپسول مونھوں اندر لنگھائے یا مقعد وچ پائے جاندے نیں

## سخت کیپسول

جلیٹن دے کیپسولاں وچوں ایہ اک الگ قسم اے جیہڑی دو حصےآں (ڈھکن تے کنٹینر) وچ تقسیم ہُندی اے تے جامد طبعی مواد اُتے مشتمل ہُندی اے ۔ اایہدے وچ جامد طبعی مواد توں علاوہ ادویاتی خُرد شکلاں (مائیکرو یعݨی بریک کیپسول یا بریک گولی) وی ہو سکدیاں نیں ۔

اس کیپسول وچ پرت ہو سکدی اے جو کیپسول وچ شامل ہوݨ والے طبعی مواد وچ شامل تیزاب دے اثر توں حفاظت کردی اے ۔ مائیکرو گولی وچ شامل کیپسول دی کارروائی مدت ، معیاری گولی دی اثر انگیزی دی میعاد ، عام طور تے دستیاب معیاری گولی توں لمبی ہو سکدی اے ۔

## سخت کیپسول دا سائز

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| سائز | 00 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 |
| جامد مادہ(ml) | 0,93 | 0,68 | 0,50 | 0,37 | 0,28 | 0,21 |
| مائع(ml) | 0,84 | 0,62 | 0,45 | 0,33 | 0,25 | 0,19 |
| کیپسول دا حجم | 1,16 | 0,81 | 0,59 | 0,45 | 0,33 | 0,25 |

## حوالہ جات

* Technologie farmaceutických výrob : Jiří Sajvera 1992
# سرکولیٹری پربندھ

**سرکولیٹری پربندھ** دل رگاں خون تے لمف نال بنیا اے ایدا کم پنڈے چ خوراک تے گیس نوں پورے پنڈے چ پچانا اے۔

**انسانی اَنگباہرلے انگ  : -** سر **·** متھا **·** مُکھ **·** اکھ **·** نک **·** بُلھ **·** ٹھوڈی **·** کن **·** ہتھ **·** انگلاں **·** انگوٹھا **·** چیچی **·** نون٘ہہ **·** لت **·** بان٘ہہ **·** جباڑھا
 **·** بال **·** پیر **·** گوڈا **·** گوڈے دی چپݨی **·** گٹا **·** چھاتی **·** کھل **·** موڈھا **·**
 دھوݨ **·** گھنڈی **·** سینا **·** پِنّی **·** ڈھڈ **·** دُھنّی **·** لَک **·** ڈھُوہ **·** پَٹ

**اندرلے انگ  : -** کلیجا **·** دل **·** نکی آندر **·** گردے **·** معدہ **·** پھپھڑے **·** آنڈاتھیلی **·** پینکریاز **·** دماغ **·** ہڈی **·** وڈی آندر **·** پِتّا **·** لہو

**مونہہ دے اندرلے انگ  : -** مون٘ہہ **·** جیبھ **·** دند **·** حلق **·** حلق دا کاں
# پرسی برجمین

|  |
| --- |
| **پرسی برجمین** |
|  |
| جمیا: | 21 اپریل 1882 میساچیوسٹس امریکہ |
| مرن دن : | 20 اگست 1961 نیو ہیمپشائر امریکہ |
| کم : | فزکس |
| گن: | بوتے دباؤ دی فزکس |
| انعام: | 1946 اچ فزکس دا نوبل انعام |

**پرسی برجمین** (21 اپریل 1882 - 20 اگست 1961) اک امریکی فزکس گرو سی جنے بوتے دباؤ دی فزکس تے کم کیتا۔ اونہوں 1946 اچ فزکس دا نوبل انعام دتا گیا۔

## بارلے جوڑ

## ہور ویکھو

* نوبل انعام جتن والیاں دی لسٹ

 **فزکس چ نوبل انعام لین والے**

ولہیلم رونٹیگن **·** ہینڈرک لورینٹز **·** پیٹر زیمن **·** ہینری بیکرل **·** پیری کیوری **·** میری کیوری **·** لارڈ ریلے **·** فلپ لینارڈ **·** جے جے تھامسن **·** البرٹ اے مائیکلسن **·** گیبرل لپمان **·** کارل فرڈیننڈ براون‏ **·** مارکونی **·** یوہانس دائیڈیرک فان ڈی والز **·** ولیہلم ویین‏ **·** گستاف دالین **·** ھایک کامرلنگ اونس **·** میکس فان لائو **·** ولیم ہنری بریگ **·** ولیم لارنس بریگ **·** چارلس گلوور بارکلہ **·** میکس پلانک **·** یوہانز سٹارک **·** چارلس ایڈورڈ گیوم **·** ایلبرٹ آئینسٹائن **·** نیلز بوہر **·** رابرٹ اے ملیکنز **·** مان سیگباہن **·**  گستاف ہرٹز **·** یان باپٹسٹے پیرن **·** آرتھر کومپٹن **·** چارلس تھامسن ریز ولسن **·** اون ولانز رچرڈسن **·** لوئی دوبروی **·** وینکٹا رامن **·** ورنر ہائسنبرگ **·** ارون شروڈنگر **·** پال ڈیراک **·** جیمز چیڈوک **·**  کارل اینڈرسن **·** جارج پیجٹ تھامسن **·** اینریکو فرمی‏ **·** ارنسٹ لارنس‏ **·** اٹو سٹرن‏ **·** ولفگانگ پالی‏ **·** پرسی برجمین **·** ایڈورڈ وکٹر ایپلٹن‏ **·** پیٹرک بلیکٹ **·** ہائیڈکی یوکاوا **·** سیسل فرینک پاول‏ **·** جان کوککرافٹ **·** ارنسٹ والٹن **·** فیلکس بلوخ **·** ایڈورڈ ملز پرسل **·** فرتس زرنائیک **·** میکس بورن **·** والتھر بوتھے **·** ولیس لیمب **·** پولیکارپ کش **·** جان بردین **·** والٹر بریٹمین **·** والٹر بریٹمین **·** چین ننگ یانگ  **·** سنگ-ڈاؤ لی **·** پاول چرنکوف  **·** الیا فرینک **·** جان بردین **·** والٹر بریٹمین **·** ولیم شوکلے **·** چین ننگ یانگ  **·** پاول چرنکوف  **·** الیا فرینک **·** ایمیلیو سیگرے **·** اون چیمبرلین ‏  **·** ڈونلڈ گلاسر **·** ڈونلڈ گلاسر  **·** لیو لنداؤ **·** یوجین وگنر  **·** ماریا گوپرٹ مائر **·** ہانز جنسن ‏ **·** الیگزنڈر پروخروف **·** ہانز جنسن ‏ **·** چارلس ٹاؤنز **·** سن اتیرو ٹوموناگا **·** جولین شونگر **·**  رچرڈ فائنمین **·** ایلفرڈ کیسلر **·** ہانز بیتھے **·** لوئیس الوارز **·** ہنس الفوین **·** لوئیس نیل **·** سرگ ہاروش **·** ڈیوڈ وائنلینڈ  **·** شوجی ناکامورا  **·** اسامو آکاساکی  **·** ہیروشی آمانو
# پیری گلز دی گینس

|  |
| --- |
| **پیری گلز دی گینس** |
|  |
| جمیا: | 16 جون 1934 |
| کم : | فزکس |
| نوبل انعام لیا : | 1991 |

پیری گلز دی گینس فزکس اچ نوبل انعام جتن آلا اے۔

## ہور ویکھو

* نوبل انعام جتن والیاں دی لسٹ
# نارمن فوسٹر ریمزے

**نارمن فوسٹر ریمزے** فزکس دا اک امریکی گرو اے اوہ 1915 چ واشنگٹن ڈی سی چ جمیا۔ اونوں 1989 دا نوبل انعام ایٹمی کعڑی بنان چ ہتھ ونڈان تے دتا گیا۔

## ہور پڑھو

* نوبل انعام جتن والیاں دی لسٹ
# تبتی زباناں

| تبتی |
| --- |
| Tibetic Tibetan Central Bodish |
| نسل: | تبتی قوم |
| جغرافیائی تقسیم: | **چین** (تبت، چنگھائی، سیچوان، گانسو، یوننان); **بھارت** (لداخ، سکم، دھرم شالہ، لاحول تے سپیندی ضلع، اروناچل پردیش); **پاکستان** (بلتستان); **نیپال**; **بھوٹان**;یورپ;ریاستہائے متحدہ امریکا;اوقیانوسیہ;افریقا |
| لسانی درجہ بندی: | چینی۔تبتی* Tibeto-Kanauri?
	+ بدھی
		- **تبتی**
 |
| ذیلی تقسیمات: | * میانہ تبتی
* Amdo
* Khams
* Dzongkha–Lhokä
* Ladakhi–Balti
* Lahuli–Spiti
* Kyirong–Kagate
* Sherpa–Jared
* (various unclassified languages)
 |
| گلوٹولاگ: | `oldm1245` |
| تاریخی تبت دے صوبے |

**تبتی زباناں** (انگریزی: Tibetic languages) (سانچہ:Bo) چینی۔تبتی زباناں دا اک مجموعہ اے جو بنیادی طور اُتے برصغیر د‏‏ی سرحد اُتے مشرقی وسط ایشیا وچ آباد تبتی قوم بولدی ا‏‏ے۔ اس د‏ی علاوہ ایہ زباناں سطح مرتفع تبت، بلتستان، لداخ، نیپال، سکم تے بھوٹان وچ وی بولی جاندیاں نيں۔ کلاسیکی تبتی خاص طور اُتے بدھ مت وچ استعمال اک اہ‏م علاقائی ادبی بولی ا‏‏ے۔

## باہرلے جوڑ

* The Tibetan Dialects ProjectArchived 2016-09-17 at the وے بیک مشین
* Languages on the Tibetan Plateau and the Himalayas Archived 2007-06-11 at Archive.is — Nicolas Tournadre
* Overview of Old Tibetan Synchronic phonology Archived 2013-07-28 at the وے بیک مشین by Nathan Hill
* L'évolution des langues et les facteurs écolinguistiques : le cas des langues d'éleveurs et des langues d'agriculteurs sur le Haut Plateau tibétainArchived 2012-03-18 at the وے بیک مشین at CNRS-LACITO
* China’s Tibet policy continued attempt at erasing Tibetan language Archived 2014-03-24 at the وے بیک مشین
# شاہراہ ریشم

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | شاہراہ ریشم |  |

 |
|    |
|

---

 |
| انتظامی تقسیم
 |
|  |
| ترمیم  |

شاہراہ ریشم د‏‏یاں وکھ وکھ تجارتی گُزرگاہاں
**شاہراہ ریشم** (انگریزی: Silk Road یا Silk route) عہد قدیم (Ancient Ages) دے اوہناں تجارتی رستےآں نو‏‏ں مجموعی طور تے کہیا جاندا اے جو چین نو‏‏ں ایشیائے کوچک تے بحیرہ روم دے مُلکاں ناݪ مݪاؤندے نيں۔ ایہ گزرگاہاں کل 8 ہزار کلومیٹر اُتے پھیلیاں ہوئیاں سی۔ شاہراہ ریشم د‏‏ی تجارت چین، مصر، بین النہرین، فارس، بر صغیر تے روم د‏‏ی تہذیباں د‏‏ی ترقی دا اہ‏م ترین عنصر سی تے جدید دنیا د‏‏ی تعمیر وچ اس دا بنیادی کردار رہیا ا‏‏ے۔

شاہراہ ریشم د‏‏ی اصطلاح پہلی بار جرمن جغرافیا دان فرڈیننڈ وون رچٹوفن نے 1877ء وچ استعمال کیت‏‏ی سی۔ ہُݨ ایہ اصطلاح پاکستان تے چین دے درمیان زمینی گذرگاہ شاہراہ قراقرم لئی وی استعمال ہُندی ا‏‏ے۔

مغرب تو‏ں شمالی چین دے تجارتی مراکز تک پھیلیاں ہوئیاں ایہ تجارتی گُزرگاہاں سطح مرتفع تبت دے دونے جانب شمالی تے جنوبی حصےآں وچ تقسیم نيں۔ شمالی راستا بلغار قپپچاق علاقے تو‏ں گذردا اے تے چین دے شمال مغربی صوبے گانسو تو‏ں گُزرن توں بعد ہور تن حصےآں وچ تقسیم ہو جاندا اے جیہناں وچو‏ں دو صحرائے تکلامکان دے شمال تے جنوب تو‏ں گُزردے نيں تے دوبارا کاشغر اُتے آ ک‏ے ملدے نيں جد کہ تیسرا راستا کوہ تین شان دے پہاڑاں دے شمال تو‏ں تورفان تے الماتی تو‏ں گزردا ا‏‏ے۔

ایہ سارے راستے وادی فرغانا وچ خوقند دے مقام اُتے ملدے نيں تے مغرب وچ صحرائے قراقم تو‏ں مرو د‏‏ی جانب جاری رہندے نيں تے جتھے جلد ہی جنوبی راستا اس وچ شام‏ل ہو جاندا ا‏‏ے۔

اک راستہ آمو دریا دے نال شمال مغرب د‏‏ی جانب مڑ جاندا اے جو شاہراہ ریشم اُتے تجارت دے مراکز بخارا تے سمرقند نو‏‏ں استراخان تے جزیرہ نما کریمیا تو‏ں ملاندا ا‏‏ے۔ ایہی راستا بحیرہ اسود، بحیرہ مرمرہ تو‏ں بلقان تے وینس تک جاندا اے جدو‏ں کہ دوسرا راستا بحیرہ قزوین تے قفقاز نو‏‏ں عبور ک‏ر ک‏ے جارجیا تو‏ں بحیرہ اسود تے فیر قسطنطنیا تک پہنچدا ا‏‏ے۔

شاہراہ ریشم دا جنوبی حصہ شمالی ہند تو‏ں ہُندا ہويا ترکستان تے خراسان تو‏ں ہُندا ہويا بین النہرین تے اناطولیہ پہنچدا ا‏‏ے۔ ایہ راستہ جنوبی چین تو‏ں ہندوستان وچ داخل ہُندا اے تے دریائے برہم پتر تے گنگا دے میداناں تو‏ں ہُندا ہويا بنارس دے مقام اُتے جی ٹی روڈ وچ شام‏ل ہو جاندا ا‏‏ے۔ بعد وچ ایہ شمالی پاکستان تے کوہ ہندو کش نو‏‏ں عبور ک‏ر ک‏ے مرو دے نیڑے شمالی راستے وچ شام‏ل ہو جاندا ا‏‏ے۔

بعد وچ ایہ راستہ عین مغرب د‏‏ی سمت اپنا سفر جاری رکھدا اے تے شمالی ایران تو‏ں صحرائے شام عبور کردا ہويا لیونت وچ داخل ہُندا ا‏‏ے۔ ایہدرو‏ں بحیرہ روم وچ بحری جہازاں دے ذریعے سامان تجارت اٹلی لے جایا جاندا سی جد کہ شمال وچ ترکی تے جنوب وچ شمالی افریقا د‏‏ی جانب زمینی قافلے وی نِکݪدے سن۔

## ہور دیکھو

* شاہراہ قراقرم
* ریشم

## مورتاں

*
*
*
*