# Seattle

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Vos an lenga piemontèisa** |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|
**Seattle** (pronunsia /siˈætl ̩/) a l’é la sità pì 'mportanta dla region "Passìfich Nòrd-Òvest" ëd jë Stat Unì d'América.
A resta ant lë Stat ëd Washington, tra 'n brass ëd l'Océan Passìfich ciamà Puget Sound e ël lagh Washington, apopré a 154 km a sud dël confin col Canadà.
A l'é la capital dla contèa dël King e a l'é 'l sènter dla pì granda sità d'un àrea metropolitan-a ch'a ciamo Puget Sound e a comprend 'cò Tacoma, Bellevue e Everett.
A së spantia ansima a na surfassa ëd 217 km², con na popolassion ëd 592.800 (2008) abitant che, an pijand tuta l'àrea dantorn a riva a 3.263.497.
Stòria
Lë *Space Needle*
L'àrea ed Seattle a l'é stàita abità për almanch 4.000 agn, ma j'ansediament europengh a l'han ancaminà a essie da la metà dël sécol ch'a fa XIX.
Ij prim colòn bianch fiss a son rivà dël 13 novèmber 1851.
A l'é vnùita na sità ant ël 1869.
Nòm e stranòm
Ij prim camp ant l'àrea a son ëstàit ciamà *New York-Alki* (*Alki* a veulìa dì *Ciào e ciào* ant la lenga del post, ël *Chinook Jargon*) e *Duwamps*.
Ant ël 1853, Doc Maynard a l'avìa dit che la sità pì 'mportanta a dovìa esse ciamà *Seattle*, n'anterpretassion anglèisa dël nòm *Sealth*, ël cap dle doe tribù locaj.
Dal 1869 al 1982, Seattle a l'era conossùa come *Queen City* (*Sità regin-a*).
La sità a l'é soens ciamà con sò stranom ofissial *Emerald City* (*Sità dlë smerald*), séghit al concors ch'a-i é staje ant j'ani '80; el nom as riferiss ai bej erbo sempre vërd ant l'àrea ch'a-i é dantorn a la sità.
Seattle a l'é 'cò conossù da na mira informal come *Gateway to Alaska* (*Pasagi për l'Alaska*), *Rain City* (*Sità dla pieuva*) e *Jet City* (*Sità dël jet*), cost-sì as riferiss a l'anfluensa local dla Boeing, la fàbrica 'd reoplan.
J'abitant ëd Seattle a son ciamà *Seattleites*.
Conomìa
Seattle a l'é un sènter ëd comersi, cultura e tecnologìa d'avanguardia ant ël Nòrd-Òvest american e a l'é un-a dle pì 'mportante sità portuaj për jë scambi d'afé an sl'Océan Passìfich e con l'Euròpa.
Seattle a l'é stàit ëdcò 'l pòst andoa a l'han fàit un rëscontr dl'Organisassion Mondial dël Comersi e le dimostrassion concomitante dj'ativista contrari a la globalisassion. La sità a l'é 'cò ël pòst andoa a-i é la "Pride Foundation".
A Seattle a-i era la Boeing. Ant ël 2001 la companìa a l'ha decidù ëd tramudé ij sò sènter diressionaj che, apress na vera asta tra vàire sità, a son rivà a Chicago. J'impiant ëd la produssion a resto an magioransa ant l'àrea ëd Seattle, a Everett e a Renton.
La presensa ëd Microsoft (ch'a l'ha sede a Redmond, un sènter dl'àrea metropolitan-a, e a dà da travajé a anviron 30.000 travajeur) a l'ha fàit l'economìa dla sità pì 'ndipendenta da le variassion dël traspòrt an avion. Prima, ij moment ëd crisi dla Boeing a implicavo për da bon ëd grand aument ëd la disocupassion. Peui, l'asienda ed Bill Gates a l'é stàita ël pivò, con d'àutre asiende ch'a travajavo ant ij setor dle telecomunicassion e dla ragnà, dël dësvlup ëd j'ani '90 sentrà an sle neuve tecnologìe. Ël dësblesse dla gòla dla ragnà, ch'a l'é capità a l'ancamin dël neuv sécol, a l'ha an part ridimensionà cost setor dl'economìa dla sità.
Seattle a l'é arnomà për soe fabriche ëd cafè. A son nassùe o situà a Seattle Starbucks, Seattle's Best Coffee e Tully's. Ai son 'cò d'àutre fàbriche për brasatè ël cafè.
Coltura
Seattle a l'é sità con pì àuta anstrussion ëd jë Stat Unì: ël 51,6% ëd la popolassion a l'ha 'n diplòma universitari.
Aministrassion
Ël sìndich a l'é Greg Nickels (democràtich).
Sità gemelà
Seattle a l'é gemelà con:

|  |  |
| --- | --- |
| * Bergen, Norvegia
* Cebu, Filipin-e
* Christchurch, Neuva Zelanda
* Nantes, Fransa
* Daejeon, Coréa dël Sud
* Beer Sheva, Israel
* Haiphong, Vietnam
* Chongqing, Cin-a
* Surabaya, Indonesia
* Limbe, Cameron
 | * Mombasa, Kenya
* Pécs, Ungherìa
* Mazatlan, Méssich
* Perugia, Italia
* Kobe, Giapon
* Reykjavík, Islanda
* Tashkent, Uzbekistan
* Galway, Irlanda
* Sihanoukville, Cambògia
* Kaohsiung, Taiwan
* Gdynia, Polònia
 |

Anliure esterne
* Sit istitussional
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Aiuto per la lettura** |
|  | **Ayuda para la lectura** |
|  | **Help for Reading** |
|  | **Rintré ant la Piòla** |
|  | **Contaté j'Aministrator** |
|  | **Lìber për Amprende** |
|  | **Coression ortogràfica** |
|  | **Tastadura piemontèisa** |
|  | **Portaj e Proget** |
|  | **Agiut pr'ij Contributor** |
|  | **Travajòt sempi** |

 |