# Ho Chi Minh City

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Vos an lenga piemontèisa** |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Posission ëd Ho Chi Minh City ant ël Vietnam
**Ho Chi Minh City** (an vietnamita: **Thành phố Hồ Chí Minh**), conossùa stòricament coma **Saigon**, a l'é la sità pì popolà dël Vietnam.
A resta ant ël sud dël pais, ant la region dël Delta dël Mecong, a anviron 1.730 km a sud ëd Hanoi (la capital dël Vietnam).
A conta anviron **9 milion d'abitant** (stima 2023), con n'àrea metropolitan-a ch'a riva a 13 milion, fasendne un dij sènter econòmich e colturaj pì amportant dël Sud-est asiàtich.
Stòria
La sità a l'ha soe orìgin an na citadin-a khmer ciamà **Prey Nokor**, ch'a l'é dventà 'n pòrt comersial amportant. A l'ancamin dël sécol XVII, ij vietnamita a l'han ancaminà a stabilisse ampressa.
Sota la dominassion fransèisa (mità sécol XIX - 1954), la sità a l'é dësvlupasse e a l'é stàita batesà **Saigon**, dventand la capital dla colònia fransèisa d'**Indocina**.
Dal **1956 al 1975**, a l'é stàita la capital dël **Vietnam dël Sud**, durant la guèra dël Vietnam.
Dòp la fin dla guèra (1975) e la riunificassion dël Vietnam, la sità a l'ha pijà 'l nòm ufissial ëd **Ho Chi Minh City**, an onor dël leader comunista Hồ Chí Minh, bele che 'l nòm "Saigon" a sia ancor dovrà comunement, dzortut për ël sènter stòrich.
Geografìa e clima
La sità a së stend an s'na surfassa 'd 2.095 km², an sla riva dël **fium Saigon**, ch'a l'é navigàbil. A l'ha un **clima tropical ùmid e sech**, con doe stagion ëstàbij: la stagion ëd la pieuva (da magg a novèmber) e cola sëcca (da dzèmber a avril). Le temperadure a resto àute tut l'ann.
Aministrassion
Ho Chi Minh City a l'é na sità a livel provinsial, con statù ëd provinsa. A l'é dividùa an 24 quarté (distret), con 19 distret urban e 5 ruraj. Ël govern local a l'é formà da un Comità Popolar e da un Consèj Popolar.
Econòmia
La sità a l'é 'l **motor econòmich dël Vietnam**, ch'a contribuiss squasi un ters dël PIL nassional.
Ij setor prinsipaj a son:
* **Finansa e comersi**: a l'ha la Borsa, banche e 'd società multinassionaj.
* **Industria**: tèssij, causse, eletrònica, assemblagi ëd prodòt tecnològich.
* **Turism**: grassie a sò patrimòni stòrich colonial, a soa vita noturna e a soa gastronomìa.
* **Traspòrt e pòrt**: ël **Pòrt ëd Saigon** a l'é un dij pì ativ dël Sud-est asiàtich.

Monument e pòst d'antëresse
* **Palass ëd la Riunificassion**: antich Palass Presidensial dël Vietnam dël Sud.
* **Catedral ëd Nòstra Sgnora 'd Saigon**: costrussion neogòtica dël sécol XIX.
* **Ufissi Postal Sentral**: un palass stòrich progetà da Gustave Eiffel.
* **Musé dj'Arman-e**: ch'a conta la stòria dla guèra dël Vietnam.
* **Distret 1 (Dong Khoi)**: ël sènter finansiari e comercial.
* **Mercà Binh Tay**: un dij mercà pì grand e colorà.
* **Tunnel ëd Cu Chi**: na rej ëd galarìe sotran-e dovrà dai guerijé durant la guèra, a cheich ore dla sità.

Coltura
La sità a l'ha na vita coltural viva, con teàter, musé, galerìe d'art e festival. La cusin-a 'd stra a l'é famosa, con piat com ël *phở* (sopa ëd ris), *bánh mì* (panin vietnamita) e *cà phê sữa đá* (cafè con làit e giassa). La mùsica e l'art a son na mës-cia 'd tradission local e influense cinèise, fransèise e american-e.
Traspòrt
* **Reopòrt antërnassional Tan Son Nhat**: as treuva a 6 km a nòrd dël sènter sità. A l'é 'l reopòrt pì grand dël Vietnam për tràfich ëd passeger.
* **Autostrade**: a colega la sità a Hanoi e a d'àutre sità prinsipaj.
* **Pòrt fluvial**: essensial për ël comersi.
* **Traspòrt pùblich**: autobus, taxi, moto-taxi (*xe ôm*). Na linia 'd **metrò** (metro) a l'é an costrussion.

Demografìa
La pì part ëd la popolassion a l'é d'etnia **Kinh** (vietnamita), ma a-i son 'dcò 'd comunità cinèise, khmer e d'àutri minoranse. A l'é na sità motobin giovo, con n'età media d'anviron 30 agn.
Vardé 'dcò
* Vietnam
* Hanoi
* Guèra dël Vietnam
* Delta dël Mecong
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Aiuto per la lettura** |
|  | **Ayuda para la lectura** |
|  | **Help for Reading** |
|  | **Rintré ant la Piòla** |
|  | **Contaté j'Aministrator** |
|  | **Lìber për Amprende** |
|  | **Coression ortogràfica** |
|  | **Tastadura piemontèisa** |
|  | **Portaj e Proget** |
|  | **Agiut pr'ij Contributor** |
|  | **Travajòt sempi** |

 |