Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ਬੇਰੂਤ

| ਬੇਰੂਤ |
| --- |
|  |
| Interactive map of ਬੇਰੂਤ |
|  • ਗਰਮੀਆਂ (ਡੀਐਸਟੀ) | +3 |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | ਬੈਰੂਤ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ |

**ਬੈਰੂਤ** (ਅਰਬੀ: بيروت, ਯੂਨਾਨੀ: *Βηρυττός*, ਲਾਤੀਨੀ: Berytus, ਅਰਾਮਾਈ: Birot בירות, ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ: *Beyrouth*) ਲਿਬਨਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਬਾਦੀ ਦਾ ਸਹੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; 2007 ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ 20 ਲੱਖ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਘੱਟ ਤੱਕ ਬਦਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲਿਬਨਾਨ ਦੇ ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰ ਉਤਲੇ ਤਟ ਦੇ ਮੱਧ-ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਪਠਾਰ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ। ਬੈਰੂਤ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬੈਰੂਤ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਉਪ-ਨਗਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਮਹਾਂਨਗਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪੁਰਾਤਨ ਮਿਸਰੀ ਤੇਲ ਅਲ ਅਮਰਨਾ ਦੀਆਂ ਚਿੱਠੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜੋ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਅਬਾਦ ਰਿਹਾ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਪੋਲੈਂਡ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ

| ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦਾ/ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ |
| --- |
| *Prezes Rady Ministrów* (Polish) |
| ਪੋਲਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਲੋਗੋ |
| ਪੋਲੈਂਡ ਦਾ ਝੰਡਾ |
| **ਹੁਣ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇੇ ਡੋਨਾਲਡ ਟਸਕ** 13 ਦਸੰਬਰ 2023 ਤੋਂ |
| ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਕੁਲਪਤੀ |
| ਕਿਸਮ | ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੁਖੀ |
| ਮੈਂਬਰ | ਯੂਰਪੀਅਨ ਕੌਂਸਲ |
| ਰਿਹਾਇਸ਼ | ਪਾਰਕੋਵਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕੰਪਲੈਕਸ (ਅਧਿਕਾਰਤ, ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) |
| ਸੀਟ | ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਚਾਂਸਲਰੀ ਦੀ ਇਮਾਰਤ |
| ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰਤਾ | ਪੋਲੈਂਡ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ |
| Precursor | ਪੋਲੈਂਡ ਰਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ |
| ਨਿਰਮਾਣ | 6 ਨਵੰਬਰ 1918 (1918-11-06) |
| ਪਹਿਲਾ ਅਹੁਦੇਦਾਰ | ਇਗਨੇਸੀ ਦਾਸਜਿੰਸਕੀ |
| ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਨਾਮ | ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ |
| ਉਪ | ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦਾ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ |
| ਤਨਖਾਹ | 389,516 ਪੋਲੈਂਡੀ ਜ਼ਵੋਤੀ/€81,772 ਸਾਲਾਨਾ |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ |

**ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ** (Polish: *Prezes Rady Ministrów*, lit. 'Chairman of the Council of Ministers'), ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ (Polish: *premier*) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੈਬਨਿਟ ਦਾ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਪੋਲੈਂਡ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੈ। ਦਫ਼ਤਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਸਮਕਾਲੀ ਪੋਲਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰ ਨੂੰ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਅਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਫਿਰ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਤੋਂ 14 ਦਿਨ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਏਜੰਡੇ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਸੇਜਮ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਭਰੋਸੇ ਦੀ ਵੋਟ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਦਫਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਤ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਟਕਰਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਮੌਜੂਦਾ ਸਿਵਿਕ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਡੋਨਾਲਡ ਟਸਕ ਹਨ ਜੋ 13 ਦਸੰਬਰ 2023 ਤੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

## ਨੋਟਸ

## ਹਵਾਲੇ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

* The Chancellery of the Prime Minister
# ਬੱਸ

ਲੰਡਨ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਰੂਟਮਾਸਟਰ ਦੋਹਰੀ ਛੱਤ ਵਾਲੀ ਬੱਸ
ਨਵੀਂ ਫਲਾਇਰ ਟਰਾਲੀਬੱਸ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਕੈਨੇਡਾ
**ਬੱਸ** ਜਾਂ **ਲਾਰੀ**, ਆਵਾਜਾਈ ਖ਼ਾਤਿਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਐਸਾ ਆਟੋ ਸੜਕੀ ਸਾਧਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਕਾਫੀ ਸਾਰੇ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਥ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਤੋਂ ਦੂਸਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੱਕ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਜਨਤਕ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਸਾਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਇੱਕ ਛੱਤ ਵਾਲੀ ਬੱਸ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੋਹਰੀ ਛੱਤ ਵਾਲੀ ਬੱਸਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਚਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰ ਨੂੰ ਬੱਸ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਆਮ ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਇਸੈਂਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ

ਅੱਜ ਬੱਸਾਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜਾਈ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਰਲ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਧਨ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਅਤੇ ਪੂਰੀਆਂ ਸੁਵਿਧਾਪੂਰਨ ਬੱਸਾਂ ਇੱਧਰ-ਉੱਥਰ ਦੌੜਦੀਆਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਬੱਸਾਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ 'ਤੇ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਫ਼ 'ਤੇ ਚੱਲਦੀਆਂ ਸਨ। 1831 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਗੋਰਡਨ ਬ੍ਰਾਂਜ ਨੇ 20 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਭਾਫ਼ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਬੱਸ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਇਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਬੱਸ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 30 ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸੀ।

## ਕਿਸਮਾਂ

ਬੱਸ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਛੋਟੀ ਦੂਰੀ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਮਿੰਨੀ ਬੱਸਾਂ, ਲੰਬੇ ਰੂਟ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ, ਇੱਕ ਛੱਤ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ, ਦੋਹਰੀ ਛੱਤ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਆਦਿ ਬੱਸਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਪੂਰਬੀ ਸਾਈਬੇਰੀਆਈ ਸਮੁੰਦਰ

| ਪੂਰਬੀ ਸਾਈਬੇਰੀਆਈ ਸਮੁੰਦਰ |
| --- |
|  |
| Basin countries | ਰੂਸ |
|  |
| Surface area | 936,000 km2 (361,400 sq mi) |
| ਔਸਤ ਡੂੰਘਾਈ | 45 m (148 ft) |
| ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡੂੰਘਾਈ | 155 m (509 ft) |
| Water volume | 42,000 km3 (10,000 cu mi) |
|  |
| ਹਵਾਲੇ |  |

ਪੂਰਬੀ ਸਾਈਬੇਰੀਆਈ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼
**ਪੂਰਬੀ ਸਾਈਬੇਰੀਆਈ ਸਮੁੰਦਰ** (ਰੂਸੀ: Восто́чно-Сиби́рское мо́ре) ਆਰਕਟਿਕ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦਾ ਇੱਕ ਕੰਨੀ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਆਰਕਟਿਕ ਅੰਤਰੀਪ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸਾਈਬੇਰੀਆ ਦਾ ਤਟ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਨਿਉ ਸਾਈਬੇਰੀਆਈ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ [[ਰੈਂਗਲ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਚੁਕਚੀ ਪਰਾਇਦੀਪ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਲਾਪਤੇਵ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਚੁਕਚੀ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਲੀਗ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼

| ਲੀਗ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼*Société des Nations* |
| --- |
| 1920–1946 |
| 26 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੌਰਾਨ ਲੀਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਅਨਾਕ੍ਰੋਨਸ ਵਿਸ਼ਵ ਨਕਸ਼ਾ |
| ਸਥਿਤੀ | ਅੰਤਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ |
| ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ | ਜਨੇਵਾ |
| ਆਮ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ | ਫਰੈਂਚ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ |
| ਸਕੱਤਰ-ਜਨਰਲ |   |
|  |
| • 1920–1933  | ਸਰ ਏਰਿਕ ਡਰੰਮਡ |
| • 1933–1940  | ਜੋਸੇਫ ਐਵੇਨੋਲ |
| • 1940–1946  | ਸੀਨ ਲੈਸਟਰ |
|  |
| ਉਪ ਸਕੱਤਰ-ਜਨਰਲ |   |
|  |
| • 1919–1923  | ਜੀਨ ਮੋਨੇਟ |
| • 1923–1933  | ਜੋਸੇਫ ਐਵੇਨੋਲ |
| • 1933-1936  | ਪਾਬਲੋ ਡੀ ਅਜ਼ਕਰਾਟੇ |
| • 1937–1940  | ਸੀਨ ਲੈਸਟਰ |
|  |
| Historical era | ਇੰਟਰਵਾਰ ਪੀਰੀਅਡ |
|  |
| • ਵਰਸਾਏ ਦੀ ਸੰਧੀ  | 10 ਜਨਵਰੀ 1920 |
| • ਪਹਿਲੀ ਬੈਠਕ  | 16 ਜਨਵਰੀ 1920 |
| • ਭੰਗ  | 20 ਅਪਰੈਲ 1946 |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ** | **ਤੋਂ ਬਾਅਦ** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | ਯੂਰਪੀ ਵਿਵਸਥਾ |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ |  |

 |

 |
| 1. **^** ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ 1 ਨਵੰਬਰ 1920 ਤੋਂ ਪੈਲੇਸ ਵਿਲਸਨ ਜੇਨੇਵਾ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ 17 ਫਰਵਰੀ 1936 ਤੋਂ ਪੈਲੇਸ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼, ਜਿਨੀਵਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਣਾਏ ਗਏ ਉਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਸੀ।
 |

**ਲੀਗ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼** (ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ: Société des Nations [sɔsjete de nɑsjɔ̃]) ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 10 ਜਨਵਰੀ 1920 ਨੂੰ ਪੈਰਿਸ ਪੀਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਸੰਗਠਨ ਨੇ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ 1946 ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਇਸਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
# ਜੁੱਤੇ

ਜੁੱਤੀਆਂ ਦਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਡਿਸਪਲੇ

**ਜੁੱਤੀ** ਪੈਰਵੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਟੀਚਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲਾਸਾ ਦੇਣਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਾਢੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੁੱਤੇ ਨੂੰ ਸਜਾਵਟ ਅਤੇ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੁੱਤੀਆਂ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਬਦਲਿਆ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਿੰਨਤਾਪੂਰਵਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਕੰਮ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫੈਸ਼ਨ ਨੇ ਅਕਸਰ ਕਈ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੀ ਜੁੱਤੀ ਬਹੁਤ ਉੱਚੇ ਹੀਲਾਂ ਜਾਂ ਫਲੈਟਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ।ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਫੁੱਟਵੀਅਰ ਸਟਾਈਲ, ਗੁੰਝਲਤਾ ਅਤੇ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੁਢਲੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪਤਲੇ ਇੱਕਮਾਤਰ ਅਤੇ ਸਧਾਰਨ ਪੇਟ ਦਾ ਹੋਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਲਈ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਉੱਚ ਫੈਸ਼ਨ ਜੁੱਤੇ ਮਹਿੰਗੇ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਉਸਾਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਜਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਡਾਲਰ ਵੀ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਜੁੱਤੀਆਂ ਖਾਸ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਹਾੜ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਸਕੀਇੰਗ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਬੂਟ।

ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜੁੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਮੜੇ, ਲਕੜੀ ਜਾਂ ਕੈਨਵਸ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ 2010 ਦੇ ਦਿਸੰਬਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਬੜ, ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੈਟਰੋ ਕੈਮੈਮੀਕਲ-ਉਤਪੰਨ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਨਵ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਹਾਲੇ ਵੀ ਤਿੱਖੀ ਧਾਗਿਆਂ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਅਤਿਅੰਤ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਖਤਰਿਆਂ ਲਈ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਜਿਨਾਂ ਤੋਂ ਜੁੱਤੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਜੁੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹਿਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਟੀਲ ਸੋਲਡ ਬੂਟ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਾਰੀ ਦੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ।.

## ਇਤਿਹਾਸ

### ਪ੍ਰਾਚੀਨਤਾ

ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚਮੜਾ ਜੁੱਤੀ 5500 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।

ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ 6 ਵੀਂ ਜਾਂ 5 ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਐਸਪੋਰੇਓ ਸੈਂਡਲ

ਰੋਮਨ ਜੁੱਤੇ: ਇੱਕ ਆਦਮੀ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਅਤੇ ਬਾਰ ਹਿੱਲ ਰੋਮੀ ਕਿੱਲ, ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦਾ ਜੁੱਤੀ.

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜੁੱਤੀਆਂ ਸੇਜਬਰਸ਼ ਬਾਰਕ ਸੈਂਡਲ ਹਨ, ਜੋ ਲਗਭਗ 7000 ਜਾਂ 8000 ਬੀ.ਸੀ. ਤੋਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ 1938 ਵਿੱਚ ਫੋਰਟ ਰੌਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ. ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਚਮੜੇ ਦੇ ਜੁੱਤੀ, ਇੱਕ ਚਮੜੇ ਦੀ ਗੱਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕਹਿਰੇ ਗਹਿਣੇ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ. 2008 ਵਿੱਚ ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਰੀਨੀ -1 ਗੁਣਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਸੀਮਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 3500 ਬੀ.ਸੀ. ਆਈਸਲੈਂਡ ਦੇ ਜੁੱਤੇ  3300 ਬੀ ਸੀ ਨਾਲ ਡੇਟਿੰਗ, ਭੂਰੇ ਬੀਅਰਸਕਿਨ ਆਧਾਰ, ਡੇਰਸਕਿਨ ਪਾਸੇ ਦੇ ਪੈਨਲ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੱਕ-ਨੈੱਟ ਜਾਲ, ਜਿਸ ਨੇ ਪੈਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਤੰਗ ਖਿੱਚਿਆ ਦਿਖਾਇਆ. ਅਗਸਤ 2006 ਵਿੱਚ ਜੋਤੁਨੀਹੈਮਨ ਜੁੱਤੀ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚਮੜੇ ਦੀਆਂ ਜੁੱਤੀਆਂ 1800 ਅਤੇ 1100 ਬੀ.ਸੀ. ਵਿਚਕਾਰ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਇਸ ਨਾਲ ਸਕੈਂਡੇਨੇਵੀਆ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਲੇਖ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਨਦੀਨ ਗੋਰਡੀਮਰ

| ਨਾਦੀਨ ਗੋਰਦੀਮੇਰ |
| --- |
| ਨਾਦੀਨ ਗੋਰਦੀਮੇਰ, 2010 |
| ਜਨਮ | (1923-11-20)20 ਨਵੰਬਰ 1923 Springs, Transvaal, Union of South Africa |
| ਮੌਤ | 13 ਜੁਲਾਈ 2014(2014-07-13) (ਉਮਰ 90) ਜੋਹਾਨਿਸਬਰਗ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ |
| ਕਿੱਤਾ | ਲੇਖਕ |
| ਭਾਸ਼ਾ | ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ |
| ਰਾਸ਼ਟਰੀਅਤਾ | ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕੀ |
| ਕਾਲ | ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦਾ ਨਸਲਵਾਦੀ ਦੌਰ |
| ਸ਼ੈਲੀ | ਨਾਵਲ, ਨਾਟਕ |
| ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੰਮ | *The Conservationist*, *Burger's Daughter,* July's People |
| ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਵਾਰਡ | **ਬੁੱਕਰ ਪ੍ਰਾਈਜ਼** 1974 **ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ** 1991  |
| ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ | Gerald Gavron (1949–?; divorced; 1 child) Reinhold Cassirer (1954–2001; his death; 1 child) |

**ਨਦੀਨ ਗੋਰਡੀਮਰ** (20 ਨਵੰਬਰ 1923 – 13 ਜੁਲਾਈ 2014) 1991 ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਰੰਗਭੇਦ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ। ਉਸ ਨੂੰ 1991 ਵਿੱਚ ਨੋਬੇਲ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 30 ਤੋਂ ਵਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਨਦੀਨ ਗੋਰਡੀਮਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕਾਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇਲਸਨ ਮੰਡੇਲਾ ਕਰੀਬੀ ਦੋਸਤ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ (ਖੇਤਰ)

Map of Balochistan
Provincial Government flag
ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਜਾਂ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਦੀ ਪਠਾਰ ਤੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਖ਼ਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਖ਼ਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਈਰਾਨ ਔਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੁਛ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਖ਼ਿੱਤੇ ਦਾ ਨਾਮ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬਲੋਚ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਪੈ ਗਿਆ। ਇਸ ਖ਼ਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬਲੋਚੀ ਜ਼ਬਾਨ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਸਰੀ ਅਹਿਮ ਜ਼ਬਾਨ ਬਰੂਹੀ ਹੈ। ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕੁਛ ਲੋਕ ਪਸ਼ਤੋ ਜ਼ਬਾਨ ਵੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।