Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1860 ਦਾ ਦਹਾਕਾ

|  |  |
| --- | --- |
| ਸਦੀ: | 18ਵੀਂ ਸਦੀ – **19ਵੀਂ ਸਦੀ** – 20ਵੀਂ ਸਦੀ |
| ਦਹਾਕਾ: |  1830 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  1840 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  1850 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  – 1860 ਦਾ ਦਹਾਕਾ –  1870 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  1880 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  1890 ਦਾ ਦਹਾਕਾ  |
| ਸਾਲ: | 1857 1858 1859 – **1860** – 1861 1862 1863 |

**1860 ਦਾ ਦਹਾਕਾ** ਵਿੱਚ ਸਾਲ 1860 ਤੋਂ 1869 ਤੱਕ ਹੋਣਗੇ|
# ਸਟੁਰਮਾਬਤਾਲੁੰਗ

*ਸਟੁਰਮਾਬਤਾਲੁੰਗ*| ਨਿਸ਼ਾਨ |
|  ਅਡੋਲਫ ਹਿਟਲਰ ਅਤੇ ਅਰਨਸਟ ਰੌਮ ਐੱਸ.ਏ. ਦਾ ਨਰੀਖਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ |
| ਏਜੰਸੀ ਜਾਣਕਾਰੀ |
| ਸਥਾਪਨਾ | 1920 |
| Dissolved | ਮਈ 8, 1945 |
| ਨਵੀਂ ਏਜੰਸੀ | * ਸ਼ੂਤਜ਼ਤਾਫ਼ਿਲ (ਅੰ. 1934 onwards)
 |
| ਕਿਸਮ | ਨੀਮ ਫ਼ੌਜੀ ਦਸਤਾ |
| ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ | ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨੀ |
| ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ | ਐੱਸ.ਏ. ਹਾਈ ਕਮਾਂਡ, ਮੀਊਨਿਖ |
| ਉੱਪਰਲੀ ਏਜੰਸੀ |  ਨਾਜ਼ੀ ਪਾਰਟੀ (NSDAP) |
| ਹੇਠਲੀ ਏਜੰਸੀ | * ਸ਼ੂਤਜ਼ਤਾਫ਼ਿਲ (1934 ਤੱਕ)
 |

**ਸਟੁਰਮਾਬਤਾਲੁੰਗ** (**ਐੱਸ.ਏ.**; ਜਰਮਨ ਉਚਾਰਨ: [ˈʃtʊɐ̯mʔapˌtaɪlʊŋ] ( ਸੁਣੋ)) ਨਾਜ਼ੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਨੀਮ ਫ਼ੌਜੀ ਦਸਤਾ ਸੀ।

ਇਸਨੇ 1920ਵਿਆਂ ਅਤੇ 1930ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿਟਲਰ ਦੇ ਸੱਤਾ ਉੱਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਨਾਜ਼ੀ ਜਲੂਸਾਂ ਅਤੇ ਸਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ, ਵਿਰੋਧੀ ਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸਭਾਵਾਂ ਭੰਗ ਕਰਨੀਆਂ, ਹੋਰਨਾਂ ਦਲਾਂ ਦੇ ਨੀਮ-ਫ਼ੌਜੀ ਦਸਤਿਆਂ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਲੈਣਾ, ਅਤੇ ਸਲਾਵੀ, ਰੋਮਾਨੀ, ਯਹੂਦੀ ਸ਼ਹਿਰੀਆਂ ਨੂੰ ਧਮਕਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਯਹੂਦੀ ਵਪਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਾਈਕਾਟ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਖ਼ਾਕੀ ਕਮੀਜ਼ਾਂ' ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਐੱਸ.ਏ. ਆਪਣੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪ ਬਣਾਈਆਂ ਪਦਵੀਆਂ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਪਦਵੀਆਂ ਸ਼ੂਤਜ਼ਤਾਫ਼ਿਲ ਵਰਗੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਅਪਣਾ ਲਈਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਟੁਰਮਾਬਤਾਲੁੰਗ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਾਖ਼ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਖ਼ਾਕੀ ਵਰਦੀ ਇਸ ਕਰਕੇ ਅਪਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਵੇਲੇ ਇਹ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਸਤੇ ਮੁੱਲ ਉੱਤੇ ਉਪਲਭਧ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਨੈਸਡੈਕ

ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀਜ਼ ਡੀਲਰਸ ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਕੋਟੇਸ਼ਨ (ਨੈਸਡੈਕ)|  |
|  |
| ਕਿਸਮ | ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ |
| ਜਗ੍ਹਾ | ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ, ਯੂ.ਐੱਸ. |
| ਸਥਾਪਨਾ | ਫਰਵਰੀ 8, 1971 (1971-02-08) |
| ਮਾਲਕ | ਨੈਸਡੈਕ, ਇੰਕ. |
| ਮੁਦਰਾ | ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ |
| ਸੂਚੀ  ਦੀ ਸੰਖਿਆ | 3,554 |
| ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ |  US$18.00 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ (ਜਨਵਰੀ 2023) |
| ਸੂਚਕ-ਅੰਕ | * ਨੈਸਡੈਕ-100
* ਨੈਸਡੈਕ ਵਿੱਤੀ -100
* ਨੈਸਡੈਕ ਕੰਪੋਜ਼ਿਟ
 |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | www.nasdaq.com |

StockholmHelsinkiTallinnVilniusRigaCopenhagenReykjavíkNew YorkPhiladelphiaBostonclass=notpageimage| Stock exchanges (listing venues) owned by Nasdaq, Inc. * v
* t
* e

**ਨੈਸਡੈਕ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ** (/ˈnæzdæk/ ( ਸੁਣੋ)) (ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀਜ਼ ਡੀਲਰਸ ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਕੋਟੇਸ਼ਨ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ) ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵਾਲੀਅਮ ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਰਗਰਮ ਸਟਾਕ ਵਪਾਰ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਵਪਾਰ ਕੀਤੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੇ ਮਾਰਕੀਟ ਪੂੰਜੀਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ। ਐਕਸਚੇਂਜ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨੈਸਡੈਕ, ਇੰਕ., ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ। ਜੋ ਨੈਸਡੈਕ ਨੌਰਡਿਕ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਨੈਟਵਰਕ ਅਤੇ ਕਈ ਯੂ.ਐੱਸ.-ਅਧਾਰਿਤ ਸਟਾਕ ਅਤੇ ਵਿਕਲਪ ਐਕਸਚੇਂਜਾਂ ਦਾ ਵੀ ਮਾਲਕ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ

* ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
# ਮਾਂਗਾ

ਸੀਜ਼ਨਲ ਪੈਸਸੀਬਾਈ (ਸ਼ੀਕੀ ਨੋ ਯੁਕੀਕਾਈ) ਤੋਂ "ਮਾਂਗਾ" ਲਈ ਕਾਂਜੀ, 1798, ਸੈਂਟੋ ਕਯੋਡੇਨ ਤੇ ਕਿਤਾਓ ਸ਼ਿਸੇਮਾਸਾ ਦੁਆਰਾ
ਜਪਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ **ਮਾਂਗਾ** (ਕਾਂਜੀ: 漫画; ਹੀਰਾਗਾਨਾ: まんが; ਕਤਾਕਨਾ: マンガ; listen) (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: /ˈmɑːŋɡə/ ਜਾਂ /ˈmæŋɡə/) ਕਾਮਿਕਸ ਅਤੇ ਛਪੇ ਕਾਰਟੂਨਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਦਾ ਹੈ (ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਕਦੇ *ਕੋਮਿਕੂ* ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਰਮਾ:Nihongo2)। ਇਹ 19 ਵੀਂ ਸਦੀਡੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਅਨੁਰੂਪ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਮਿਸ਼ਰਤ ਧਾਤੂ

ਸਟੀਲ ਤਾਰ
**ਮਿਸ਼ਰਤ ਧਾਤੂ** ਕਿਸੇ ਧਾਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਧਾਤਾਂ ਜਾਂ ਅਧਾਤਾਂ ਦਾ ਸਮਪ੍ਰਕਿਰਤਕ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੈ। ਧਾਤ ਜਾਂ ਅਧਾਤ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣ ਤੇ ਉਸ ਧਾਤੂ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਗੁਣ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਿਸ਼ਰਤ ਧਾਤੂ ਆਇਰਨ ਹੈ। ਆਇਰਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕਾਰਬਨ ਮਿਲਾਕੇ ਸਟੀਲ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

| **ਮਿਸ਼ਰਤ ਧਾਤੂ** | **ਮੌਲਿਕ ਅੰਸ਼** | **ਉਪਯੋਗ** |
| ਸਟੀਲ | ਲੋਹਾ (99.998% ਤੋਂ 97.9%)ਅਤੇ ਕਾਰਬਨ (0.002% ਤੋਂ 2.1%) | ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ, ਟੈਂਕ, ਰੇਲ ਪਟੜੀਆਂ, ਪੁੱਲਾਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਤੇ ਗਡੀਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ |
| ਬ੍ਰੌਂਜ਼ | ਤਾਂਬਾ(67%), ਟਿੱਨ(33%) | ਪੁਤਲੇ, ਸਿੱਕੇ, ਤਗ਼ਮੇ, ਗਹਿਣੇ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |
| ਬ੍ਰਾਸ | ਤਾਂਬਾ(65%), ਜਿਸਤ(35%) | ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਰਤਨ, ਨਟ-ਬੋਲਟ, ਅਲੰਕਾਰਿਤ ਵਸਤਾਂ, ਸੰਗੀਤ ਸਾਜ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |
| ਅਲਿਨਕੌ | ਲੋਹਾ, ਐਲਮੀਨੀਅਮ(8–12%), ਨਿਕਲ(5–24%), ਕੋਬਾਲਟ(1–6%), ਟਿੱਨ(1%) | ਚੁੱਬਕ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |
| ਡੁਰੇਲੀਅਮ | ਐਲਮੀਨੀਅਮ (95%), ਤਾਂਬਾ(4%), ਮੈਂਗਨੀਜ਼ ਅਤੇ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ | ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ, ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਕੁਕਰ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |
| ਸਟੇਨਲੈੱਸ ਸਟੀਲ | ਲੋਹਾ(80.6%), ਕਰੋਮੀਅਮ(18 %), ਨਿਕਲ(1%) ਕਾਰਬਨ(0.4 %) | ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਰਤਨ, ਕਾਂਟੇ-ਛੁਰੀ, ਸਰਜਰੀ ਵਾਲੇ ਔਜ਼ਾਰ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |
| ਜਰਮਨ ਸਿਲਵਰ | ਤਾਂਬਾ(60%), ਜਿਸਤ(25 %), ਨਿਕਲ(15%) | ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਰਤਨ, ਕਾਂਟੇ-ਛੁਰੀ, ਸਰਜਰੀ ਵਾਲੇ ਔਜ਼ਾਰ ਬਣਾਉਂਣ ਲਈ |

## ਹਵਾਲੇ
# ਐਥਨਜ਼

| ਐਥਨਜ਼ |
| --- |
|  |
| Interactive map of ਐਥਨਜ਼ |

**ਐਥਨਜ਼** (/ˈæθ**[invalid input: 'ɨ']**nz/; ਆਧੁਨਿਕ ਯੂਨਾਨੀ: *Αθήνα*code: ell promoted to code: el , *Athína*; IPA: [aˈθina]; Katharevousa: Ἀθῆναι, *Athinai*; Ancient Greek: Ἀθῆναι, *Athēnai*) ਯੂਨਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਐਥਨਜ਼ ਅਫਰੀਕਾ ਖੇਤਰ ਤੇ ਭਾਰੂ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਨਾਮ ਯੂਨਾਨੀ ਦੇਵਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਅਥਨੇ (ਆਥੀਨਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 3.7 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਹਾਮਿਲ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਦੀ ਵੱਲ ਵਿਸਤਾਰ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਦਾ ਆਰਥਿਕ, ਵਪਾਰਕ, ਸਨਅਤੀ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕਲਬ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਯੂਰਪ ਦਾ ਉਭਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਏਥਨਜ਼ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਰਿਆਸਤ ਅਤੇ ਅਫਲਾਤੂਨ ਅਤੇ ਅਰਸਤੂ ਦੇ ਵਿਦਿਅਕ ਇਦਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਬੱਬ ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੇਂਦਰ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਚੌਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਸਦੀ ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਕ਼ਤ ਤੱਕ ਦਰਯਾਫ਼ਤ ਸ਼ੂਦਾ ਯੂਰਪ ਉੱਤੇ ਛੱਡੇ ਗਏ ਡੂੰਘੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਅਸਰਾਂ ਦੇ ਸਬੱਬ ਪੱਛਮੀ ਤਹਜੀਬ ਦੀ ਝੂਲਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਏਥਨਜ਼ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਕਦੋਂ ਰੱਖੀ ਗਈ? ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਪਰ ਪਹਿਲੇ ਹਜ਼ਾਰ ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਤਹਜੀਬ ਦੇ ਜਰੀਆਂ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਏਥਨਜ਼ ਯੂਨਾਨ ਦਾ ਉਭਰਦਾ ਹੋਇਆ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਸੁਨਹਰੀ ਦੌਰ 500 ਈਪੂ ਤੋਂ 323 ਈਪੂ ਤੱਕ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕੇਂਦਰ ਸੀ। 431 ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਏਥਨਜ਼ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰੀ ਰਿਆਸਤ ਸਪਾਰਤਾ ਕੋਲੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਖਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਇਆ

## ਹਵਾਲੇ
# ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ

ਵੈਟੀਕਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੰਤ ਪੀਟਰ ਗਿਰਜਾ
**ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਇਸਾਈਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਚਰਚ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਕਰੀਬ 120 ਕਰੋੜ ਜਣ(ਮੈਂਬਰ) ਹਨ। ਇਸਨੂੰ **ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇਤਾ ਪੋਪ ਹਨ ਜੋ ਧਰਮਾਧਿਅਕਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੁਦਾਇ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ। ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਹੈ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਲਕਸ਼ ਨੂੰ ਯਿਸੂ ਮਸੀਹ ਦੇ ਸਮਾਚਾਰ ਫੈਲਾਉਣ, ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਉਣ ਅਤੇ ਦਿਆਲਤਾ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾ ਘਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਪੱਛਮੀ ਸਭਿਅੱਤਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# 9 ਅਕਤੂਬਰ

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | ਅਕਤੂਬਰ | >> |
| ਐਤ | ਸੋਮ | ਮੰਗਲ | ਬੁੱਧ | ਵੀਰ | ਸ਼ੁੱਕਰ | ਸ਼ਨੀ |
|  |  |  |  | 1 | 2 | 3 |
| 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 |
| 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 |
| 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| **2026** |

**9 ਅਕਤੂਬਰ** ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 282ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 283ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 83 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਵਾਕਿਆ

* 1781– ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ ਇਨਕਲਾਬੀ ਜੰਗ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ ਲੜਾਈ ਯਾਰਕ ਟਾਊਨ 'ਚ ਲੜੀ ਗਈ।
* 1839– ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ ਡੋਗਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਮਹਾਰਾਜਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਲਾਹਕਾਰ ਚੇਤ ਸਿੰਘ ਬਾਜਵਾ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿਤਾ।
* 1855– ਆਈਜ਼ਕ ਸਿੰਗਰ ਨੇ ਸਿਲਾਈ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਮੋਟਰ ਪੇਟੈਂਟ ਕਰਵਾਈ।
* 1914– ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਜਰਮਨ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਐਂਟਵਰਪ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ।
* 1963– ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਵਾਈਓਂਟ ਡੈਮ ਦਾ ਪਾਣੀ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੜ੍ਹ ਨਾਲ 2 ਤੋਂ 3 ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚਕਾਰ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ।
* 1967– ਮਾਰਕਸੀ ਇਨਕਲਾਬੀ, ਲੇਖਕ, ਡਿਪਲੋਮੇਟ, ਗੁਰੀਲਾ ਆਗੂ, ਫ਼ੌਜੀ ਮਾਹਰ, ਡਾਕਟਰ, ਵਿਦਵਾਨ ਆਗੂ ਚੀ ਗਵੇਰਾ ਨੂੰ ਬੋਲੀਵੀਅਨ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਨਕਲਾਬ ਵਾਸਤੇ ਭੜਕਾਉਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਹੇਠ ਗੋਲੀ ਨਾਲ ਉਡਾ ਦਿਤਾ।
* 1975– ਰੂਸ ਦੇ ਆਂਦਰੇ ਸਖਾਰੋਵ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿਤਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ 'ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਬੰਬ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
* 1992– ਜੂਨ 1984 ਵਿੱਚ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਵੈਦਯ ਨੂੰ 10 ਅਗੱਸਤ, 1986 ਦੇ ਦਿਨ ਪੂਨਾ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰ ਕੇ ਮਾਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜਿੰਦਾ ਤੇ ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਸੁੱਖਾ ਨੂੰ ਪੂਨਾ ਜੇਲ ਵਿੱਚ ਫਾਂਸੀ ਦਿਤੀ ਗਈ
* 2012– ਮਲਾਲਾ ਯੂਸਫ਼ਜ਼ਈ ਤੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ।

## ਜਨਮ

* 1624 – ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦਾ ਪੁੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਬੇਦਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਮੁਰਾਦ ਬਖ਼ਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1864 – ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ ਹੱਤਿਆਕਾਂਡ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਜਨਰਲ ਡਾਇਰ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1874 – ਰੂਸੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ, ਲੇਖਕ, ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਨਿਕੋਲਾਈ ਰੋਰਿਕ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1892 – ਯੂਗੋਸਲਾਵ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ ਈਵੋ ਆਂਦਰਿਚ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1906 – ਸੈਨੇਗਾਲੀ ਕਵੀ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਲੀਓਪੋਲਡ ਸੈਨਘੋਰ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1937 – ਪੰਜਾਬ ਉਘੇ ਸਿਵਲ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਕਵੀ, ਲੋਕ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1940 – ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਜਾਨ ਲੈਨਨ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1945 – ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਸਰੋਦ ਵਾਦਨ ਦਾ ਉਸਤਾਦ ਅਮਜਦ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1959 – ਰੂਸੀ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਰਾਜਨੇਤਾ ਅਤੇ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਬਾਰਿਸ ਨਿਮਤਸੋਫ਼ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1966 – ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਡੇਵਿਡ ਕੈਮਰਨ ਦਾ ਜਨਮ।
* 1973 – ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੰਗਤਾਰ ਦਾ ਜਨਮ।

## ਦਿਹਾਂਤ

ਚੀ ਗਵੇਰਾ
* 1963 – ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆ, ਬੈਰਿਸਟਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਨੇਤਾ ਸੈਫੁੱਦੀਨ ਕਿਚਲੂ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ।
* 1967 – ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ, ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਚੀ ਗਵੇਰਾ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ।
* 2006 – ਭਾਰਤੀ ਦਲਿਤ ਪਾਰਟੀ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਦਲਿਤ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਵਾਹਕ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ।
# ਹਡਸਨ ਦਰਿਆ

**ਹਡਸਨ ਨਦੀ** ਇੱਕ 315-ਮੀਲ (507 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਦਰਿਆ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚੀਂ ਵੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਦੀ ਅੱਪਸਟੇਟ ਨ੍ਯੂ ਯਾਰ੍ਕ Adirondack ਪਹਾੜ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਹਡਸਨ ਵੈਲੀ ਵਿੱਚੀਂ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਅਤੇ ਜਰਸੀ ਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅੰਧ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਗਿਰਦੀ ਹੈ। ਨਦੀ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿਚਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਕਾਊਂਟੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਸੀਮਾ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਨਦੀ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਅੱਧ ਇੱਕ ਦਹਾਨਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਹਡਸਨ Fjord ਨੂੰ ਮੱਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕੀ glaciation ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਾਲ ਦੇ ਅਰਸੇ  ਦੌਰਾਨ ਅੰਦਾਜ਼ਨ, 26,000 ਤੋਂ 13,300 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤਰੰਗੀ ਪਾਣੀ ਹਡਸਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਦੂਰ ਉੱਤਰ ਟਰੋਏ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਨਦੀ ਦਾ ਨਾਮ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਹੈਨਰੀ ਹਡਸਨ, ਜੋ ਡੱਚ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸਨੇ 1609 ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਸੀ, ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਹਡਸਨ ਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਉਸੇ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਇਤਾਲਵੀ ਐਕਸਪਲੋਰਰ ਜਿਯੋਵਾਨੀ da Verrazano ਨੇ 1524 ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਰਾਜਾ Francis ਪਹਿਲੇ  ਲਈ  ਸਮੁੰਦਰੀ ਯਾਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਅੱਪਰ ਨ੍ਯੂ ਯਾਰਕ ਬੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਯੂਰਪੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਨਦੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਹਾਨਾ ਸਮਝਿਆ। ਡੱਚ ਲੋਕ ਇਸ ਨਦੀ *ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਨਦੀ* – Delaware ਨਦੀ *ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਨਦੀ* – ਕਹਿੰਦੇ ਸ਼ਨ। ਅਤੇ ਇਹ ਨਵ Netherland ਦੀ ਡੱਚ ਕਲੋਨੀ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਬਣ ਗਈ। ਕਲੋਨੀ ਹਡਸਨ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵੱਸ ਗਈ, ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਰਣਨੀਤਕ ਮਹੱਤਤਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਬਸਤੀ ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਬੜੇ ਸਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਡੱਚਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦਾ ਅਖਾੜਾ ਬਣਿਆ ਰਿਹਾ।
# ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੰਗਠਨ

ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੰਗਠਨ|  |
| ਸੰਖੇਪ | FAO |
| ਨਿਰਮਾਣ | 16 ਅਕਤੂਬਰ 1945 (1945-10-16) |
| ਸਥਾਪਨਾ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ | ਕਿਊਬੈਕ ਸਿਟੀ, ਕੈਨੇਡਾ |
| ਕਿਸਮ | ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਏਜੰਸੀਆਂ |
| ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਥਿਤੀ | ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ |
| ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ | ਰੋਮ, ਇਟਲੀ |
| ਮੂਲ ਸੰਸਥਾ | ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਰਿਸ਼ਦ |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | www.fao.org/home/en/ |
|  Politics portal |

ਫੂਡ ਐਂਡ ਐਗਰੀਕਲਚਰ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (FAO) ਫੂਡ ਪ੍ਰਾਈਸ ਇੰਡੈਕਸ 1961–2021, ਸਾਲ 2014-2016 100 ਹੈ।
**ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੰਸਥਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Food and Agriculture Organization of the United Nations** ਜਾਂ **FAO**) ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਏਜੰਸੀ ਹੈ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਲਾਤੀਨੀ ਮੋਟੋ, "ਰੋਟੀ ਦੀ ਹੋਂਦ" ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 16 ਅਕਤੂਬਰ 1945 ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

FAO ਵਿੱਚ 195 ਮੈਂਬਰ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 194 ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਰੋਮ, ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ 130 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਦਫਤਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਜੰਗਲਾਤ, ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ, ਅਤੇ ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੋਜ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਆਉਟਪੁੱਟ, ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਡੇਟਾ ਇਕੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

FAO ਨੂੰ ਹਰੇਕ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਦੋ-ਸਾਲਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ 49-ਮੈਂਬਰੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ, 2019 ਤੱਕ ਚੀਨ ਦੇ ਕਿਊ ਡੋਂਗਯੂ, ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਮੇਟੀਆਂ - ਵਿੱਤ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਰਗੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਨੋਟ

## ਹਵਾਲੇ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

* ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* Aquastat, FAO database of global water usage