Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ਅਮ੍ਰਿਥਾ ਅਈਅਰ

| ਅਮ੍ਰਿਥਾ ਅਈਅਰ |
| --- |
| 2024 'ਚ 'ਹਨੂ-ਮੈਨ' ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ |
| ਜਨਮ |  (1994-05-14) 14 ਮਈ 1994 ਚੇਨਈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਭਾਰਤ |
| ਅਲਮਾ ਮਾਤਰ | ਸੇਂਟ ਜੋਸਫ਼ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ, ਬੰਗਲੌਰ |
| ਪੇਸ਼ਾ | ਅਦਾਕਾਰਾ |
| ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਸਾਲ | 2018 – ਮੌਜੂਦ |

**ਅਮ੍ਰਿਥਾ ਅਈਅਰ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Amritha Aiyer;** ਜਨਮ 14 ਮਈ 1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।*ਲਾਲ* ਨੇ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਪਡਾਈਵੀਰਨ (2018) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਰੈੱਡ (2021) ਅਤੇ ਹਨੂ ਮੈਨ (2024) ਵਿੱਚੋਂ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ

ਅਈਅਰ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਮਈ 1994 ਨੂੰ ਚੇਨਈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਬੈਂਗਲੁਰੂ, ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਜੋਸਫ਼ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ।

## ਕੈਰੀਅਰ

ਅਈਅਰ ਕਈ ਗ਼ੈਰ-ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ, *ਲਿੰਗਾ* (2014) ਤੇਨਾਲੀਰਮਨ (2014) *ਪੋਕਿਰੀ ਰਾਜਾ* (2016) ਅਤੇ *ਥੇਰੀ* (2016) ਵਿੱਚ।

ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੈ ਯੇਸੂਦਾਸ ਦੇ ਨਾਲ ਪਡਾਈਵੀਰਨ (2018) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮਲਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਦ *ਹਿੰਦੂ* ਤੋਂ ਫਿਲਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੀਖਿਅਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਢੁਕਵੀਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਿੱਟ ਬੈਠਦੀ ਹੈ"।*ਕਾਲੀ।* ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਕਾਲੀ (2018) ਵਿੱਚ ਵਿਜੇ ਐਂਟਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸਟਾਰਰ *ਗ੍ਰਾਮਾਇਣ* ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਕੰਨਡ਼ ਡੈਬਿਊ ਕਰਨੀ ਸੀ, ਪਰ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰੁਕ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵਿਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਐਟਲੀਜ਼ ਬਿਗਿਲ (2019) ਵਿੱਚ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨ, ਥੇਂਦਰਾਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

2021 ਵਿੱਚ, ਅਈਅਰ ਨੇ ਰਾਮ ਪੋਥੀਨੇਨੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਤਿਰੁਮਾਲਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ, ਰੈੱਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਤੇਲਗੂ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਰੀਲੀਜ਼ ਵਨੱਕਮ ਦਾ ਮੈਪਲੀਲੀ ਜੀ.ਵੀ. ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ, ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਸਨ ਐਨਐਕਸਟੀ ਰਾਹੀਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਮਿਸ਼ਰਤ ਅਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਉਸਦੀ ਤੀਜੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਲਿਫਟ ਸੀ, ਫਿਲਮ ਥੀਏਟਰਿਕ ਰੀਲੀਜ਼ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਡਿਜ਼ਨੀ + ਹੌਟਸਟਾਰ ਦੁਆਰਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਆਖਰੀ ਰੀਲੀਜ਼ ਅਰਜੁਨ ਫਾਲਗੁਨਾ ਸੀ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਉਲਟ, ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਿਸ਼ਰਤ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ।

2022 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਰਿਲੀਜ਼, ਜੈ ਦੇ ਉਲਟ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਕੌਫੀ ਵਿਦ ਕਢਲ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਤੋਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਅਤੇ ਬਾਕਸ-ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਅਸਫਲ ਰਹੀ।

ਦਸੰਬਰ 2022 ਤੱਕ, ਅਈਅਰ ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਹਨੂ-ਮੈਨ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਤੇਜਾ ਸੱਜਣ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਤਾਮਿਲ-ਤੇਲੁਗੂ ਦੋਭਾਸ਼ੀ ਫਿਲਮ, ਤੇਜੇ ਅਰੁਣਾਚਲਮ ਦੇ ਉਲਟ। ਫਿਲਮ "ਹਨੂ-ਮੈਨ" 12 ਜਨਵਰੀ, 2024 ਨੂੰ 11 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲਈ ਸੈੱਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਸੰਸਾਰ

*ਬਲੂ ਮਾਰਬਲ*, ਅਪੋਲੋ 17 ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਦੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੁਆਰਾ 7 ਦਸੰਬਰ 1972 ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਗਈ ਧਰਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ।
ਇਸਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ, "**ਸੰਸਾਰ**" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ, ਅਸਲੀਅਤ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਜਾਂ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਜੋ ਇਕਾਈਆਂ ਦੀ ਸਮੁੱਚਤਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਕਲਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੁਝ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਵਿਲੱਖਣ ਸਮਝਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਸਰੇ "ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੀ ਬਹੁਲਤਾ" ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਵਸਤੂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਬਣੇ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਵਜੋਂ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। *ਵਿਗਿਆਨਕ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ* ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ "[t] ਸਾਰੇ ਸਪੇਸ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀਤਾ; ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜੋ ਹੈ, ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਵੇਗਾ" ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, *ਵਿਧੀ ਦੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ*, ਸੰਭਾਵੀ ਸੰਸਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਪੂਰਨ ਅਤੇ ਇਕਸਾਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ। *ਫੇਨੋਮੇਨੋਲੋਜੀ*, ਹਰ ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਹਿ-ਦਿੱਤੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਹਰੀਜ਼ੋਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਦੂਰੀ ਜਾਂ "ਸਾਰੇ ਦੂਰੀ ਦੀ ਦੂਰੀ" ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। *ਮਨ ਦੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਵਿੱਚ*, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਪਰੀਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਨ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। *ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ* ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸੰਕਲਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਸਮਾਨ ਜਾਂ ਦੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਨਿਰਭਰ ਹੋਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। *ਧਰਮਾਂ* ਵਿੱਚ, ਧਾਰਮਿਕ ਅਭਿਆਸ ਦੁਆਰਾ ਖੋਜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਪਦਾਰਥਕ ਜਾਂ ਸੰਵੇਦੀ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ *ਵਿਸ਼ਵ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ* ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। *ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ* ਉਹ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਜਾਂ ਰਚਨਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ *ਐਸਕਾਟੋਲੋਜੀ* ਆਖਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਜਾਂ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਦਰਭਾਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਬਦ "ਸੰਸਾਰ" ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਤੀਬੰਧਿਤ ਅਰਥ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਇਸ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ, ਸਮੁੱਚੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਜਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂ ਅੰਤਰ-ਮਹਾਂਦੀਪੀ ਦਾਇਰੇ ਨਾਲ। ਇਸ ਅਰਥ ਵਿਚ, *ਵਿਸ਼ਵ ਇਤਿਹਾਸ* ਸਮੁੱਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ *ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ* ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਹੈ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਵਿੱਚ "ਵਿਸ਼ਵ ਧਰਮ","ਵਿਸ਼ਵ ਭਾਸ਼ਾ", "ਵਿਸ਼ਵ ਸਰਕਾਰ", "ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ", "ਵਿਸ਼ਵ ਆਬਾਦੀ", "ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕਤਾ" ਜਾਂ "ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਨਿਖਿਤਾ ਗਾਂਧੀ

| ਨਿਖਿਤਾ ਗਾਂਧੀ |
| --- |
|  |
| ਜਾਣਕਾਰੀ |
| ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ | ਨਿਕਿਤਾ |
| ਜਨਮ |  (1991-10-01) 1 ਅਕਤੂਬਰ 1991 ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ |
| ਵੰਨਗੀ(ਆਂ) | ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ |
| ਕਿੱਤਾ | ਗਾਇਕਾ |
| ਸਾਲ ਸਰਗਰਮ | 2013–ਮੌਜੂਦ |

**ਨਿਖਿਤਾ ਗਾਂਧੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Nikhita Gandhi;** ਜਨਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ 1991) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਚਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਤਾਮਿਲ, ਹਿੰਦੀ, ਤੇਲਗੂ, ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਸਨੇ ਟਾਈਟਲ ਟਰੈਕ "ਰਾਬਤਾ" ਲਈ *ਰਾਬਤਾ* ਵਿੱਚ ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੁਕੋਣ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵਜੋਂ ਗਾਇਆ। ਜੱਗਾ ਜਾਸੂਸ ਫਿਲਮ ਦੇ ਅਰਿਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਗੀਤ "ਉੱਲੂ ਕਾ ਪੱਠਾ" ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਗੀਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ *ਸਚਿਨ ਲਈ ਗਾਇਆ: ਏ ਬਿਲੀਅਨ ਡ੍ਰੀਮਜ਼*, *ਸ਼ੈੱਫ*, *ਜਬ ਹੈਰੀ ਮੇਟ ਸੇਜਲ*, ਅਤੇ *ਇਤੇਫਾਕ*। ਉਸਨੇ *ਕਾਕਪਿਟ* ਲਈ ਆਤਿਫ ਅਸਲਮ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਗੀਤ "ਮੀਠੇ ਆਲੋ" ਵੀ ਗਾਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਗੀਤ "ਆਓ ਕਭੀ ਹਵੇਲੀ ਪੇ" ਅਤੇ "ਪੋਸਟਰ ਲਗਾਓ ਦੋ" ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ

ਨਿਖਿਤਾ ਅੱਧੀ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਅੱਧੀ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਹੈ। ਵੱਡੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ ਲਗਭਗ 12 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਓਡੀਸੀ ਡਾਂਸ ਅਤੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਿਆ।

ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਰਤ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਨਿਖਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੱਕਾਰੀ ਲਾ ਮਾਰਟੀਨੀਅਰ ਫਾਰ ਗਰਲਜ਼, ਕੋਲਕਾਤਾ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਨਿਖਿਤਾ 2010 ਵਿੱਚ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਚੇਨਈ ਆ ਗਈ। ਏ.ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ ਦੇ ਕੇਐਮ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਨਿਖਿਤਾ ਦੀ ਰਹਿਮਾਨ ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਸਾਂਝ ਇੱਕ ਇੰਡੋ-ਜਰਮਨ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਰਮਨ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਕੋਇਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਰਹਿਮਾਨ ਨੇ ਫਿਰ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੇਖਰ ਕਪੂਰ ਦੇ ਨਾਲ 'ਕਿਊਕੀ' ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਉਸਦਾ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਐਲਬਮ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ *ਕੋਠਾ* ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਨਜ਼ਰੂਲ ਗੀਤੀ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਕਾਜ਼ੀ ਨਜ਼ਰੁਲ ਇਸਲਾਮ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ ਗੀਤ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਮੁਗਧਾ ਗੋਡਸੇ

| ਮੁਗਧਾ ਗੋਡਸੇ |
| --- |
|  ਸੁਸਾਇਟੀ ਅਚੀਵਰਜ਼ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2018 ਵਿੱਚ ਗੋਡਸੇ |
| ਜਨਮ |  ਮੁਗਧਾ ਵੀਰਾ ਗੋਡਸੇ26 ਜੁਲਾਈ 1986 ਪੂਨੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ |
| ਸਾਲ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ | 2004-ਮੌਜੂਦਾ |

**ਮੁਗਧਾ ਵੀਰਾ ਗੋਡਸੇ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Mugdha Veira Godse**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜੋ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਮਾਡਲ, ਗੋਡਸੇ ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ 2004 ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਧੁਰ ਭੰਡਾਰਕਰ ਦੀ 2008 ਦੀ ਫਿਲਮ, *ਫੈਸ਼ਨ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ, *ਮਰਾਠੀ ਪੌਲ ਪੜਤੇ ਪੁਧੇ* ਵਿੱਚ ਜੱਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ *ਥਾਨੀ ਓਰੂਵਨ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਮਾਡਲਿੰਗ ਕਰੀਅਰ

 ਮੁਗਧਾ ਗੋਡਸੇ
ਗੋਡਸੇ ਦਾ ਜਨਮ 1986 ਵਿੱਚ ਪੂਨੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੂਤਨ ਮਰਾਠੀ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਪੁਣੇ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਪੁਣੇ ਦੇ ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਮਿੱਤਰ ਮੰਡਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਤੇਲ ਵੇਚਿਆ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਿਰਫ 100 ਰੁਪਏ ਕਮਾਏ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਜਿਮ ਵਿੱਚ ਕਸਰਤ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। 2002 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਗਲੈਡਰੈਗਸ ਮੈਗਾ ਮਾਡਲ ਹੰਟ ਜਿੱਤਿਆ। 2004 ਵਿੱਚ, ਗੋਡਸੇ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ ਅਤੇ ਮਿਸ ਪਰਫੈਕਟ ਟੇਨ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ

ਗੋਡਸੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਦੇਵ ਨਾਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਅੰਨਦਾਤਾ ਹੈ।

## ਮੁਕਾਬਲੇ

* 2002 ਵਿੱਚ ਗਲੈਡਰੈਗਸ ਮੈਗਾ ਮਾਡਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ ਇਸੇ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਬਾਡੀ ਬਿਊਟੀਫੁੱਲ 2002 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
* ਪੌਂਡਸ ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ 2004 ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਮਿਸ ਪਰਫੈਕਟ 10 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।
* ਵਿਸ਼ਵ 2002 ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਵਜੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੋਸ਼ਾਕ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਅਭੀਨਾਯਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)

| ਅਭੀਨਾਯਾ |
| --- |
| ਜਨਮ | ਅਭੀਨਯਾ ਆਨੰਦ  (1991-11-13) 13 ਨਵੰਬਰ 1991 ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ |
| ਪੇਸ਼ਾ | ਅਦਾਕਾਰਾ |
| ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਸਾਲ | 2009–ਮੌਜੂਦ |

**ਅਭੀਨਾਯਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Abhinaya**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ *ਨਾਡੋਡੀਗਲ* (2009) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਕਈ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ

ਅਭਿਨਯਾ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਮੂਥਿਰਕਾਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਪਨ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ *ਨਡੋਡੀਗਲ* ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸੀ। *ਨਾਡੋਡੀਗਲ* ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਅਭਿਨਯਾ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਤੇਲਗੂ ਰੀਮੇਕ *ਸ਼ੰਬੋ ਸ਼ਿਵਾ ਸ਼ੰਬੋ* ਵਿੱਚ ਕਾਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਇਸਦੇ ਕੰਨੜ ਰੀਮੇਕ *ਹੁਦੁਗਰੂ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ *ਨਾਡੋਡੀਗਲ* ਅਤੇ *ਸ਼ੰਬੋ ਸ਼ਿਵਾ ਸ਼ੰਬੋ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਦੋ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ। ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਸੀਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ *ਈਸਨ* (2010) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ, ਏ.ਆਰ. ਮੁਰੁਗਦੌਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਫਿਲਮ *7ਅਮ ਅਰੀਵੂ* ਵਿੱਚ ਸੂਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ।

2012 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਤੇਲਗੂ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ। *ਦਮੂ* ਅਤੇ *ਧਮਾਰੂਕਮ* ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਜੂਨੀਅਰ ਐਨਟੀਆਰ ਅਤੇ ਨਾਗਾਰਜੁਨ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ *ਜੀਨੀਅਸ* ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ। ਉਸ ਸਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣੁਡੂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ *ਚੰਦਰਦੂ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਮਿਲੀ ਪਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਤੇਲਗੂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਡਰਾਮਾ *ਸੀਤਮਮਾ ਵਾਕਿਤਲੋ ਸਿਰੀਮੱਲੇ ਚੇਟੂ* (2013) ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਐਕਸ਼ਨ ਮਸਾਲਾ ਫਿਲਮਾਂ *ਵੀਰਮ* (2014) ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੀ *ਪੂਜਾ* ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਕਾਸਟ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਮਾਮੂਲੀ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। *ਦਿ ਰਿਪੋਰਟਰ*, ਪਹਿਲੀ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ, ਅਭਿਨਯਾ ਨੇ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਲੰਬੇ ਦੇਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2015 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਰ. ਬਾਲਕੀ ਦੀ *ਸ਼ਮਿਤਾਭ* ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

ਉਸਦੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ *ਵਿਜਿਥੀਰੂ*, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਜੌਕੀ, ਅਤੇ *ਮੇਲਾ ਥਲਮ ਦੀ* ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਬ੍ਰਿੰਦਾ (ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ)

| ਬ੍ਰਿੰਦਾ |
| --- |
| ਜਨਮ | ਚੇਨਈ, ਤਮਿਲਨਾਡੂ, ਭਾਰਤ |
| ਰਾਸ਼ਟਰੀਅਤਾ | ਭਾਰਤ |
| ਪੇਸ਼ਾ | .ਡਾਂਸ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ
.ਡਾਇਰੈਕਟਰ |
| ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਸਾਲ | 1987–ਹੁਣ |
| ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ | ਗਾਇਤਰੀ ਰਘੂਰਾਮ(ਭਤੀਜੀ) |

**ਬ੍ਰਿੰਦਾ** ਇੱਕ ਸਾਊਥ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਡਾਂਸ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਿਜੇ, ਅਜੀਤ ਕੁਮਾਰ, ਕਮਲ ਹਸਨ, ਰਜਨੀਕਾਂਤ, ਕੁਮਾਰ ਬੰਗਾਰੱਪਾ, ਸੂਰੀਆ ਅਤੇ ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਾਏ ਬੱਚਨ ਵਰਗੀਆਂ ਲਈ ਡਾਂਸ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ

ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਸੱਤ ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਜਯੰਥੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਨ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ - ਉੱਥਰੀਪੁੱਕਲ ਅਤੇ ਪੂਤਥਾ ਪੂੱਕਲ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਨਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੀ ਦੂਜੀ ਭੈਣ ਗਿਰੀਜਾ, ਕਲਾਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿਖੇ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਥੰਗਮ ਦੀ ਕੋਰਿਓਗ੍ਬਾਰਾਫੀ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਘੂਰਾਮ ਮਾਸਟਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਵੀ ਬਣ ਗਈ। ਕਾਲਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ, ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹੈ।

ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਭਤੀਜੀ, ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਸੁਜੀਤ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ। ਮਰਹੂਮ ਰਘੂਰਾਮ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਗਿਰੀਜਾ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭਤੀਜੀ ਗਾਇਤਰੀ ਰਘੂਰਾਮ ਇੱਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਭਤੀਜੀ ਕੀਰਤੀ, ਜੈਅੰਤੀ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼ਾਂਥਨੂ ਬਗਿਆਰਾਜ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਡਾਂਸ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਮਨਦਾ ਮਯੀਲਦਾ ਵਿੱਚ ਐਂਕਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ

ਡਾਇਰੈਕਟਰ
* *ਹੇ ਸਿਨਾਮਿਕਾ*

ਅਦਾਕਾਰਾ
* *ਨਾਮਵਰ* (1995)

ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ
* *ਇਨਸਾਫ਼ ਕੀ ਪੁਕਾਰ* (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1987)
* *ਆਖਰੀ ਪੋਰਤਮ* (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1988)
* *ਜਣਕੀ ਰਮੂਦੁ* (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1988)
* ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਤੀਗਿਯਾ (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1989)
* *ਫੂਲ ਔਰ ਕਾਂਟੇ* (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1991)
* *ਜਾਗਰੂਤੀ* (ਸਹਾਇਕ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (1993)
* *ਕਾਖਾ ਕਾਖਾ* (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (2003)
* *ਵਾਰਨਾਮ ਆਈਰਮ* (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (2010)
* *ਮਾਂ ਕਾਰਾਤੇ* (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ- ਮਾਂਜਾ ਗੀਤ) (2014)
* ਕਦਲ (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ- ਅਦੀਏ ਗੀਤ) (2013)
* ਬੁੱਲੈੱਟ ਰਾਜਾ (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (2013)
* ਪੀ.ਕੇ. (ਫਿਲਮ) (ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫਰ) (2014)
* ((ਥੇਰੀ)) ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ

## ਹੋਰ ਦੇਖੋ

* ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਬ੍ਰਿੰਦਾ, ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੂਵੀ ਡੈਟਾਬੇਸ 'ਤੇ

## ਹਵਾਲੇ
# ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼

ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼| ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ |
| ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸਟਾਫ਼ |
| ਕਪਤਾਨ | ਰੋਹਿਤ ਸ਼ਰਮਾ |
| ਕੋਚ | ਰਿੱਕੀ ਪੌਂਟਿੰਗ |
| ਮਾਲਕ | ਨੀਤਾ ਅੰਬਾਨੀ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਉਦਯੋਗ |
| ਟੀਮ ਜਾਣਕਾਰੀ |
| ਸ਼ਹਿਰ | ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ |
| ਰੰਗ |  |
| ਸਥਾਪਨਾ | 2008 (2008) |
| ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ | ਵਾਨਖੇਡੇ ਸਟੇਡੀਅਮ (ਸਮਰੱਥਾ: 33,108) |
| ਦੂਜਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ | ਬਰਾਬੋਰਨ ਸਟੇਡੀਅਮ (ਸਮਰੱਥਾ: 25,000) |
| ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ: | www.mumbaiindians.com |
|  *2016 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼* |

ਮੁੰਬਈ ਇਨਡੀਅਨਜ਼ ਦਾ ਟੀਮ ਲੋਗੋ
**ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼** ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਟੀਮ ਹੈ, ਜੋ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਦੀਆਂ ਅੱਠ ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਟੀਮ ਦਾ ਕੋਚ **ਰਿੱਕੀ ਪੌਂਟਿੰਗ** ਹੈ ਅਤੇ ਕਪਤਾਨ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ਰਮਾ ਹੈ। ਟੀਮ ਦਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ **ਲਸਿੱਥ ਮਲਿੰਗਾ** ਹੈ। ਇਹ ਟੀਮ 2013 ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ **ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ** ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਵਾਰ **ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਲੀਗ ਟਵੰਟੀ-ਟਵੰਟੀ** ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

## 2019

ਸਾਲ 2019 ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਅਤੇ ਚੇਨਈ ਸੁਪਰ ਕਿੰਗਜ਼ ਨੇ ਵੀਵੋ ਆਈ.ਪੀ.ਐਲ 2019 ਫਾਈਨਲ ਖੇਡਿਆ ਜਿੱਥੇ ਮੁੰਬਈ ਨੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਨੂੰ 1 ਰਨ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬਣਿਨ। 2019 ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਚਕ ਅੰਤ ਹੋਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਸੁਪਰ ਕਿੰਗਜ਼ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਡਿਲਿਵਰੀ ਲਈ 2 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਲਸਿਥ ਮਲਿੰਗਾ ਨੇ ਆਖਰੀ ਗੇਂਦ 'ਤੇ ਵਿਕਟ ਲੈ ਕੇ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਲਈ ਮੈਚ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਟੀਮ ਦੀ ਪਛਾਣ

ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਆਈਪੀਐਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਖੀ ਗਈ ਟੀਮ ਸੀ, ਕੁਲ 239 ਮਿਲੀਅਨ ਦਰਸ਼ਕ। ਪਹਿਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ 16 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਘਾਟਾ ਪਿਆ ਅਤੇ 2009 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ।

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀ

* ਮੁੰਬਈ ਇਨਡੀਅਨਜ਼ ਦਾ ਹੋਮਪੇਜ

## ਹਵਾਲੇ
# ਆਇਡਾਹੋ

|  |
| --- |
| **ਆਇਡਾਹੋ ਦਾ ਰਾਜ State of Idaho** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| ਝੰਡਾ | Seal |

 |
| ਉੱਪ-ਨਾਂ: *ਨਗੀਨਾ ਰਾਜ* |
| ਮਾਟੋ: *Esto perpetua* |
| Map of the United States with ਆਇਡਹੋ highlighted |
| **ਦਫ਼ਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ** | ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ |
| **ਵਸਨੀਕੀ ਨਾਂ** | ਆਇਡੋਹੀ |
| **ਰਾਜਧਾਨੀ** (ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ) | ਬੋਆਸ |
|  |
| **ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਇਲਾਕਾ** | ਬੋਆਸ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਇਲਾਕਾ |
| **ਰਕਬਾ** | ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ 14ਵਾਂ ਦਰਜਾ |
|  - ਕੁੱਲ | 83,570 sq mi (216,632 ਕਿ.ਮੀ.੨) |
|  - ਚੁੜਾਈ | 305 ਮੀਲ (491 ਕਿ.ਮੀ.) |
|  - ਲੰਬਾਈ | 479 ਮੀਲ (771 ਕਿ.ਮੀ.) |
|  - % ਪਾਣੀ | 0.98 |
|  - ਵਿਥਕਾਰ | 42° N ਤੋਂ 49° N |
|  - ਲੰਬਕਾਰ | 111°03′ W to 117°15′ W |
| **ਅਬਾਦੀ** | ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ 39ਵਾਂ ਦਰਜਾ |
|  - ਕੁੱਲ | 1,595,728 (2012 est) |
|  - ਘਣਤਾ | 19.2/sq mi  (7.40/km2) ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ 44ਵਾਂ ਦਰਜਾ |
| **ਉਚਾਈ** |   |
|  - ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਥਾਂ | ਬੋਰਾ ਚੋਟੀ 12,662 ft (3,859 m) |
|  - ਔਸਤ | 5,000 ft  (1,520 m) |
|  - ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵੀਂ ਥਾਂ | ਸਨੇਕ ਅਤੇ ਕਲੀਅਰਵਾਟਰ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗਮ; ਲਿਊਇਸਟਨ 713 ft (217 m) |
| **ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼** | 3 ਜੁਲਾਈ 1890 (43ਵਾਂ) |
| **ਰਾਜਪਾਲ** | ਸ. ਲ. "ਬਚ" ਆਟਰ (R) |
| **ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਰਾਜਪਾਲ** | ਬ੍ਰੈਡ ਲਿਟਲ (R) |
| **ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ** | ਆਇਡਾਹੋ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ |
|  - ਉਤਲਾ ਸਦਨ | ਸੈਨੇਟ |
|  - ਹੇਠਲਾ ਸਦਨ | ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਦਨ |
| **ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਸੈਨੇਟਰ**  | ਮਾਈਕ ਕ੍ਰੈਪੋ (R) ਜਿਮ ਰਿਸ਼ (R) |
| **ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਸਦਨ ਵਫ਼ਦ**  | 1-ਰਾਊਲ ਲਾਬਰਾਡੋਰ (R) 2-ਮਾਈਕ ਸਿੰਪਸਨ (R) (list) |
| **ਸਮਾਂ ਜੋਨਾਂ** |   |
|  - ਸੈਲਮਨ ਦਰਿਆ ਦਾ ਉੱਤਰ | ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ: UTC−8/−7 |
|  - ਬਾਕੀ ਦਾ | ਪਹਾੜੀ: UTC−7/−6 |
| **ਛੋਟੇ ਰੂਪ** | ID US-ID |
| **ਵੈੱਬਸਾਈਟ** | www.idaho.gov |

ਆਇਡਾਹੋ ਦਾ ਡਿਜੀਟਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਉੱਚਾਈ ਨਕਸ਼ਾ।
ਮੱਧ-ਦੱਖਣੀ ਆਇਡਾਹੋ ਵਿੱਚ
ਸ਼ੋਸ਼ੋਨ ਝਰਨਾ
**ਆਇਡਾਹੋ** (/ˈaɪdəhoʊ/ ( ਸੁਣੋ)) ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਖੇਤਰਫਲ ਪੱਖੋਂ 14ਵੇਂ, ਅਬਾਦੀ ਪੱਖੋਂ 39ਵੇਂ ਅਤੇ ਅਬਾਦੀ ਘਣਤਾ ਪੱਖੋਂ 44ਵੇਂ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬੋਆਸ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ 3 ਜੁਲਾਈ, 1890 ਨੂੰ 43ਵੇਂ ਰਾਜ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ

2018
**ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ**  ਜਾਂ **ਪ੍ਰਤੀ ਜੀ ਆਮਦਨ** ਕਿਸੇ ਦੇਸ ਜਾਂ ਰਾਜ ਆਦਿ ਵਰਗੀ ਆਰਥਿਕ ਇਕਾਈ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਸਚਤ ਸਮੇਂ (ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਲਾਨਾ) ਅੰਦਰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਔਸਤ ਆਮਦਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਗਣਨਾ ਓਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਾਰੇ ਸਾਧਨਾ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸਮੁਚੀ ਆਮਦਨ (ਜੀ . ਡੀ .ਪੀ) ਨੂੰ ਓਥੋਂ ਦੀ ਕੁਲ ਵਸੋਂ ਨਾਲ ਤਕਸੀਮ ਕਰ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਖੁਸਹਾਲੀ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀ ਆਮਦਨ

ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ ਦੇਸ ਦੀ ਵਸੋਂ ਦੀ ਖੁਸਹਾਲੀ ਦੇ ਮਾਪ ਦੰਡ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਹੋਰਨਾ ਦੇਸਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ ਦੇ ਮਿਆਰ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ ਨੂੰ ਓਸਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਓਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
# ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਵੇਂਕਟਰਮਣ

| ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਵੇਂਕਟਰਮਣ |
| --- |
| ரா. வெங்கட்ராமன் |
|  |
|  |
| 8ਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ |
| **ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ** 25 ਜੁਲਾਈ 1987 – 25 ਜੁਲਾਈ 1992 |
| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਵੀ. ਪੀ. ਸਿੰਘ ਚੰਦਰ ਸ਼ੇਖਰ ਪੀ. ਵੀ. ਨਰਸਿਮਹਾ ਰਾਓ |
| ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ | ਸ਼ੰਕਰ ਦਯਾਲ ਸ਼ਰਮਾ |
| ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ | ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ |
| ਤੋਂ ਬਾਅਦ | ਸ਼ੰਕਰ ਦਯਾਲ ਸ਼ਰਮਾ |
| ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ |
| **ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ** 31 ਅਗਸਤ 1984 – 24 ਜੁਲਾਈ 1987 |
| ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ | ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ |
| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ |
| ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ | ਮੁਹੱਮਦ ਹਦਾਇਤਉਲਾ |
| ਤੋਂ ਬਾਅਦ | ਸ਼ੰਕਰ ਦਯਾਲ ਸ਼ਰਮਾ |
| ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ |
| **ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ** 22 ਜੂਨ 1982 – 2 ਸਤੰਬਰ 1982 |
| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ |
| ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ | ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ |
| ਤੋਂ ਬਾਅਦ | ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਸੇਠੀ |
| ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ |
| **ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ** 15 ਜਨਵਰੀ 1982 – 2 ਅਗਸਤ 1984 |
| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ |
| ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ | ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ |
| ਤੋਂ ਬਾਅਦ | ਸ਼ੰਕਰਰਾਓ ਚਵਾਨ |
| ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ |
| **ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ** 14 ਜਨਵਰੀ 1980 – 15 ਜਨਵਰੀ 1982 |
| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ | ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ |
| ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ | ਹੇਮਵਤੀ ਨੰਦਰ ਬਹੁਗੁਣਾ |
| ਤੋਂ ਬਾਅਦ | ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ |
|  |
| ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ |
| ਜਨਮ | ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਵੇਂਕਵਰਮਣ இராமசுவாமி வெங்கட்ராமன் (1910-12-04)4 ਦਸੰਬਰ 1910 ਰਾਜਾਮਦਮ, ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ (ਹੁਣ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਭਾਰਤ |
| ਮੌਤ | 27 ਜਨਵਰੀ 2009(2009-01-27) (ਉਮਰ 98) ਨਵੀ ਦਿੱਲੀ |
| ਕੌਮੀਅਤ | ਭਾਰਤੀ |
| ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ | ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ |
| ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ | ਜਾਨਕੀ ਵੇਂਕਵਰਮਣ |
| ਅਲਮਾ ਮਾਤਰ | ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਤਿਰੁਚਿਰਪਲੀ ਲੋਇਲਾ ਕਾਲਜ ਚੇਨੰਈ ਮਦਰਾਸ ਕਾਨੂੰਨ ਕਾਲਜ ਮਦਰਾਸ |
| ਪੇਸ਼ਾ | ਵਕੀਲ |
| ਦਸਤਖ਼ਤ |  |
|  |

**ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਵੇਂਕਟਰਮਣ**(4 ਦਸੰਬਰ, 1910-27 ਜਨਵਰੀ,2009) ਦਾ ਜਨਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਕਰੀਮ ਨਗਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਆਪ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਨਮਾਨ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਰਹੇ। ਆਪ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਪੜ੍ਹਈ ਓਸਮਾਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਬੌਂਬੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਨਾਗਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਆਪ 1962 ਤੋਂ 1964 ਤੱਕ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਮੰਤਰੀ, 1964 ਤੋਂ 1967 ਤੱਕ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ। 1967 ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ। 1968 ਤੋਂ 1971 ਤੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਹੁਦਿਆ ਤੇ ਰਹੇ। ਆਪ 1971 ਤੋਂ 1973 ਤੱਕ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ। ਆਪ ਨੇ 1975-76 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਆਪ 1977 ਤੋਂ 1984 ਤੱਕ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ

## ਹਵਾਲੇ
# ਨਾਸਤਿਕਤਾ

**ਨਾਸਤਿਕਤਾ** ਜਾਂ **ਅਨੀਸ਼ਵਰਵਾਦ** ਵਿੱਚਾਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਣਾਲ਼ੀ ਹੈ ਰੱਬ ਦੀ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਤੋਂ ਜਾਂ ਕਿਸੀ ਉੱਪਰੀ ਤਾਕਤ ਜਾਂ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਸਤੀ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰੀ ਹੈ। ਸਿਧੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਕੋਈ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਕਿਸੇ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਵਜੂਦ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਆਸਤਿਕਤਾ ਨਾਲ ਉਲਟ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਇੱਕ ਦੇਵਤਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਨਾਸਤਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਦੇ ਸਬੂਤ ਪੁਰਾਤਨ ਪੁਰਾਤਨਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਲੱਭੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪੱਛਮੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਕਿਉਂਕਿ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਯੁੱਗ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਨਾਸਤਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਨੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। 2003 ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 500 ਮਿਲੀਅਨ ਨਾਸਤਿਕ ਹਨ।[1][ਅਪਡੇਟ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ]

ਨਾਸਤਿਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨ, ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਦੀ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਲਈ ਦਲੀਲਾਂ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਤੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਹੁੰਚਾਂ ਤੱਕ ਹਨ। ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰਕ ਵਿੱਚ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ, [2][3] ਬੁਰਾਈ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ, ਅਸੰਗਤ ਖੁਲਾਸੇ ਤੋਂ ਦਲੀਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਝੂਠਾ ਨਹੀਂ ਠਹਿਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਅਤੇ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਦਲੀਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਲੋਕ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਆਸਤਿਕਤਾ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸੰਜੀਦਾ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; [5] ਇਸਲਈ, ਉਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਬੂਤ ਦਾ ਬੋਝ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਾਸਤਿਕ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਾਸਤਿਕ 'ਤੇ ਹੈ। ਈਸ਼ਵਰਵਾਦ ਲਈ ਇੱਕ ਤਰਕ।[6]

ਨਾਸਤਿਕ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ:

1. ਪਹਿਲੀ ਕੈਟੇਗਰੀ ਦੇ ਨਾਸਤਿਕ ਉਹ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਅਜਿਹੇ ਨਾਸਤਿਕ ਨਾ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਕਲਚਰ ਦੇ ਖ਼ੁਦਾ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਦੂਸਰੇ ਕਲਚਰਾਂ ਦੇ।
2. ਦੂਸਰੀ ਕੈਟੇਗਰੀ ਦੇ ਨਾਸਤਿਕ ਆਪਣੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਸਭ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਹਿੰਦੂ ਜੋ ਸ਼ਿਵ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵਗੈਰਾ ਨੂੰ ਤਾਂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਅੱਲਾ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਹੀ ਨਕਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਅਜਿਹੇ ਸਿੱਖ ਜੋ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਤਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਗਿਰਜੇ ਜਾਂ ਮੰਦਿਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਕੈਟੇਗਰੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

## ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ

## ਭਾਰਤੀ ਨਾਸਤਿਕ ਦਰਸ਼ਨ

## ਪੱਛਮੀ ਨਾਸਤਿਕ ਦਰਸ਼ਨ

## ਹਵਾਲੇ
# ਮਾਦਾ

ਰੋਮਨ ਦੇਵਤਾ ਵੈਨਿਸ (ਪਿਆਰ ਦਾ ਦੇਵਤਾ) ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਜੋ ਮਾਦਾ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
**ਮਾਦਾ** (♀) ਪ੍ਰਾਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਹੈ, ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦਾ ਿੲੱਕ ਅੰਗ ਹੈ, ਜੋ ਆਂਡਾ ਕੋਸ਼ਿਕਾ ਦੀ ਉਪਜ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਥਣਧਾਰੀ ਮਾਦਾਵਾਂ, ਮਾਦਾ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਵਿੱਚ ਦੋ ਐਕਸ ਗੁਣ ਸੂਤਰ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਕੇਲੇ ਦਾ ਪੱਤਾ

ਕੇਲੇ ਦਾ ਪੱਤਾ
ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਮਸਾਲੇ ਨਾਲ ਪਕਾਈ ਗਈ *ਕਾਰਪ ਪੇਪ*, ਕਾਰਪ ਮੱਛੀ।
ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪਲੇਟਾਂ ਬਣਾਉਣਾ ਜੋ ਕਿ ਪਲਾਸਟਿਕ ਨੂੰ ਕੂੜੇ ਦੇ ਘੋਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦਾ ਹੈ**ਕੇਲੇ ਦਾ ਪੱਤਾ** ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੌਦੇ ਦਾ ਪੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਵਧ ਰਹੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ 40 ਪੱਤੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵੱਡੇ, ਲਚਕਦਾਰ, ਵਾਟਰਪ੍ਰੂਫ ਅਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਗਰਮ ਖੰਡੀ ਅਤੇ ਉਪ-ਉਪਖੰਡੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ, ਲਪੇਟਣ,ਅਤੇ ਪਰੋਸਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਈ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਰਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਜਾਵਟੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗਰਮ ਖੰਡੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਘਰੇਲੂ ਨਿਰਮਾਣ , ਛੱਤਾਂ ਅਤੇ ਵਾੜਾਂ ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਛੱਤ ਨਾਲ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।ਕੇਲੇ ਅਤੇ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੱਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਲਿਖਤੀ ਸਤਹ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਕੁਟਿਅੱਟਮ

Guru Mani Madhava Chakyar and his troupe performing *Thoranayudham* (part of Bhasa's play *Abhiṣeka Nataka* based on the epic Ramayana) Koodiyattam (1962, Chennai).।t was the first ever Koodiyattam performance outside Kerala.
ਕੂਡੀਅੱਟਮ (Malayalam: കൂടിയാട്ടം, Kūṭiyāṭṭaṁ, ਤਮਿਲ਼: *கூடியாட்டம், Kūṭiyāṭṭaṁ*, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: *कूडियाट्टम्, Kūḍiyāṭṭam*) ਜਾਂ ਕੁਟਿਅੱਟਮ, ਕੁਟਿਅੱਟਮ ਪਾਰੰਪਰਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਥਿਏਟਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਮੰਦਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਕੁਟੀਅੱਟਮ 2,000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।  ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਅਮੂਰਤ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਰਚਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਯੂਨੇਸਕੋ ਦੁਆਰਾ ਇਸਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਜਿੰਦਾ ਥਿਏਟਰ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਕਲਾ ਅੱਜ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਲਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢ

ਕੂਟੂ (കൂത്തു്) ਦਾ ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਮਤਲਬ ਨਾਚ ਜਾਂ ਨਿਭਾਓ ਹੈ।

*ਕੂਡੀਅੱਟਮ*
# ਗਾਂ

ਗਊ
**ਗਊ** ਜਾਂ **ਗਾਂ** ਇੱਕ ਆਮ ਪਾਲਤੂ ਪਸ਼ੂ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਕਿੱਸਮ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਨਰ ਗਾਂ ਨੂੰ ਢੱਠਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਖੱਸੀ ਕੀਤੇ ਬੱਛਿਆਂ ਨੂੰ ਬਲਦ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖੇਤੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੇਡ ਸਿੰਧੀ, ਸਾਹਿਵਾਲ, ਡਿੱਗ, ਦੇਵਨੀ, ਥਾਰਪਾਰਕਰ ਆਦੀ ਨਸਲਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੁਧਾਰੂ ਗਊਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਸਲਾਂ ਹਨ। ਮੂਲ, ਓਂਗੋਲ, ਹੱਲਿਕਰ, ਪੁਂਗਾਨੁਰ, ਸੀਰੀ, ਮਾਲਨਾਦ ਗਿੱਧਾ। ਨਸਲਾਂ, ਰੇਡ ਸਿੰਧੀ, ਸਾਹਿਵਾਲ, ਡਿੱਗ, ਦੇਵਨੀ, ਥਾਰਪਾਰਕਰ ਆਦੀ ਨਸਲਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੁਧਾਰੂ ਗਊਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਸਲਾਂ ਹਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਊ ਦੀ 28 ਨਸਲਾਂ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਿੰਦੂ, ਗਊ ਨੂੰ ਮਾਤਾ (ਗੌਮਾਤਾ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਸੇਹਤ ਲਈ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਅੰਦਰ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਵੀ ਕਈ ਕਬੀਲੇ ਗਾਂ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

## ਨਸਲਾਂ

ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਨਵੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਦੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਗਊਆਂ ਤੇ ਬਲਦ ਕਈ ਨਸਲਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਚੰਗੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਐਂਗਸ, ਡੈਕਸਟਰ, ਹੇਅਰਫੋਰਡ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਸਲਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਗਊਆਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਨੀਏਚਰ ਕੈਟਲ ਬਰੀਡਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਐਂਡ ਰਜਿਸਟਰੀਜ਼ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੱਲ 26 ਨਸਲਾਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਛੋਟੀ ਜਰਸੀ, ਬਾਰਬੀ, ਛੋਟੀ ਜ਼ੇਬੂ, ਪਾਂਡਾ, ਲੋਲਾਈਨ ਆਦਿ। ਛੋਟੀਆਂ ਗਊਆਂ ਦਾ ਕੱਦ 36 ਤੋਂ 46 ਇੰਚ ਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ 7 ਤੋਂ 11 ਕਿਲੋ ਤਕ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਨਸਲਾਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਿਹੜੀ ਨਸਲ ਦੀ ਗਾਂ ਪਾਲਣੀ ਹੈ ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਲੋੜ ਅਤੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਮੌਸਮ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ 'ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਮੀਟ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਪਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿੱਕੀਆਂ ਗਊਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ੂਬੀਆਂ ਕਰਕੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਅਮਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ ਆਦਿ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

## ਗੈਲਰੀ

* ਇੱਕ ਗਊ ਅਤੇ ਵੱਛਾ
* ਇੱਕ ਢੱਠਾ
* ਦੁੱਧ ਮਸ਼ੀਨ
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਗਾਂ

## ਹਵਾਲੇ