Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ਇਤਾਲਵੀ ਬੋਲੀ ਸ਼ਬਦ ਜੋੜ

| ਇਤਾਲਵੀ |
| --- |
| *ਇਤਾਲੀਆਨੋ, ਲਿੰਗੂਆ ਇਤਾਲੀਆਨਾ* *Italiano, Lingua italiana* |
| ਉਚਾਰਨ | [itaˈljaːno] |
| ਜੱਦੀ ਬੁਲਾਰੇ | ਇਟਲੀ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ, ਸਾਨ ਮਾਰੀਨੋ, ਵੈਟੀਕਨ ਸ਼ਹਿਰ, ਸਲੋਵੀਨੀਆ (Slovenian Istria), ਕਰੋਸ਼ੀਆ (Istria County) and the Italian diaspora |
| ਇਲਾਕਾ | (widely known among older and educated people and in the commercial sectors of Somalia, Eritrea and Libya; used in the Federal Government of Somalia) |
| Native speakers | 6.4 ਕਰੋੜ, ਮੂਲ ਅਤੇ ਮੂਲ ਦੋਭਾਸ਼ੀਏ (2012) (note: figure for France is dated) |
| ਭਾਸ਼ਾਈ ਪਰਿਵਾਰ | ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ* ਇਤਾਲਵੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
	+ ਰੋਮਾਂਸ
		- Italo-Dalmatian
			* **ਇਤਾਲਵੀ**
 |
| ਲਿਖਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧ | ਲਾਤੀਨੀ ਲਿਪੀ (ਇਤਾਲਵੀ ਵਰਨਮਾਲਾ) ਇਤਾਲਵੀ ਬਰੇਲ |
| Signed forms | *Italiano segnato* "Signed Italian" *italiano segnato esatto* "Signed Exact Italian" |
| ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਥਿਤੀ |
| ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ |  ਇਟਲੀ ਫਰਮਾ:Country data ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਫਰਮਾ:Country data ਸਾਨ ਮਾਰੀਨੋ ਫਰਮਾ:Country data ਵੈਟੀਕਨ ਸ਼ਹਿਰ  European Union ਫਰਮਾ:Country data Sovereign Military Order of Malta |
| ਮਾਨਤਾ-ਪ੍ਰਾਪਤ ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੀ ਬੋਲੀ | ਫਰਮਾ:Country data Slovenia (official in Slovenian Istria only) ਫਰਮਾ:Country data Croatia (official in Istria County only) |
| ਰੈਗੂਲੇਟਰ | Accademia della Crusca (*de facto*) |
| ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਕੋਡ |
| ਆਈ.ਐਸ.ਓ 639-1 | `it` |
| ਆਈ.ਐਸ.ਓ 639-2 | `ita` |
| ਆਈ.ਐਸ.ਓ 639-3 | `ita` |
| *Glottolog* | `ital1282` |
| ਭਾਸ਼ਾਈਗੋਲਾ | `51-AAA-q` |
| The geographic distribution of the Italian language in the world: large Italian-speaking communities are shown in green; light blue indicates areas where the Italian language was used officially during the Italian colonial period. |
|

**ਇਤਾਲਵੀ ਭਾਸ਼ਾ** (Italiano ਜਾਂ lingua italiana) ਇਟਲੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਰਾਜਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਰੁਮਾਂਸ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਲਾਤੀਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਲਿਪੀ ਰੋਮਨ ਲਿਪੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਦੇ ਦੋ ਕੈਂਟਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਰਾਜਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਕੋਰਸਿਕਾ (ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ), ਤਰਿਏਸਤੇ (ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ) ਦੇ ਕੁੱਝ ਭਾਗ ਅਤੇ ਸਾਨਮਾਰੀਨੋ ਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਰਜਾਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਤਾਲਵੀ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਲਟਾ, ਮੋਨਾਕੋ, ਕਰੋਏਸ਼ੀਆ, ਸਲੋਵੇਨੀਆ, ਫ਼ਰਾਂਸ, ਲਿਬੀਆ, ਇਰੀਟਰੀਆ, ਅਤੇ ਸੋਮਾਲੀਆ ਵਿੱਚ ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀਆਂ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਇਤਾਲਵੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਹਨ।

## ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਇਤਾਲਵੀ ਬੋਲੀ ਸ਼ਬਦ ਜੋੜ ਲਾਤਿਨੀ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਰੂਪ ਵਰਤਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 21 ਮੁੱਖ ਅੱਖਰ ਹੁੰਦੇ ਹੈ: ਪੰਜ ਸਵਰ ਅੱਖਰ(A, E, I, O U), 16 ਵਿਅੰਜਨ ਤੇ ਪੰਜ ਉਧਾਰੀ ਅੱਖਰ(J, K, W, X ਤੇ Y)ਜੋ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਮਾਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹੈ।

## ਇਤਾਲਵੀ ਵਰਨਮਾਲਾ

ਇਤਾਲਵੀ ਲਿਖਤ, ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, XX-XXI ਸਦੀਆਂ
ਇਤਾਲਵੀ ਲਿਖਤ, ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, XX-XXI ਸਦੀਆਂ

| ਅੱਖਰ | ਨਾਮ | (ਆਈ.ਪੀ.ਏ) | ਭੇਦਸੂਚਕ |
| --- | --- | --- | --- |
| A, a | ਆ | /a/ | à |
| B, b | ਬੀ | /b/ |  |
| C, c | ਸ਼ੀ | /k/ *or* /tʃ/ |  |
| D, d | ਡੀ | /d/ |  |
| E, e | ਐ | /e/ *or* /ɛ/ | è, é |
| F, f | ਐਫ਼ੇ | /f/ |  |
| G, g | ਜੀ | /ɡ/ *or* /dʒ/ |  |
| H, h | ਆੱਕਾ | ∅ *silent* |  |
| I, i | ਈ | /i/ *or* /j/ | ì, í, î |
| L, l | ਐਲੇ | /l/ |  |
| M, m | ਐਮੇ | /m/ |  |
| N, n | ਐਨੇ | /n/ |  |
| O, o | ਔ | /o/ *or* /ɔ/ | ò, ó |
| P, p | ਪੀ | /p/ |  |
| Q, q | ਕੂ | /k/ |  |
| R, r | ਐਰ੍ਰੇ | /r/ |  |
| S, s | ਐਸੇ | /s/ *or* /z/ |  |
| T, t | ਤੀ | /t/ |  |
| U, u | ਊ | /u/ *or* /w/ | ù, ú |
| V, v | ਵੀ | /v/ |  |
| Z, z | ਜੈਮ | /dz/ *or* /ts/ |  |

## ਹਵਾਲੇ
# ਦੀਵਾਨ (ਸ਼ਾਇਰੀ)

ਦੀਵਾਨ ਏ ਗ਼ਾਲਿਬ ਦਾ ਕਵਰ
**ਦੀਵਾਨ** (ਫ਼ਾਰਸੀ: دیوان, *ਦੀਵਾਨ*, ਅਰਬੀ: ديوان, *ਦੀਵਾਨ*) ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਰਦੂ, ਫ਼ਾਰਸੀ, ਪਸ਼ਤੋ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਉਜਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹਾਂ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਗਾਲਿਬ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਨੂੰ ਦੀਵਾਨ ਏ ਗ਼ਾਲਿਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੀਵਾਨ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸੂਚੀ, ਬਹੀ ਜਾਂ ਰਜਿਸਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਦੀਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿਸਾਬ ਜਾਂ ਬਹੀ-ਖਾਤਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦੀਵਾਨ ਜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
# ਸਪੀਚ ਐਕਟ

**ਸਪੀਚ ਐਕਟ** ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਉਚਾਰ/ਬੋਲ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੰਤਵਪੂਰਨ ਫੰਕਸ਼ਨ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਆਮ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਠ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਦੋ ਪੱਖੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਅਤੇ ਨਾਲੋ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਸੁਣੇ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਲਿਖਤ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ, ਸਪੀਚ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਲਿਖਤ, ਅਤੇ ਲਿਖੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ (ਦੇਖਣਾ ਅਤੇ ਸਮਝਣਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਭਾਗੀਦਾਰ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਪੀਚ ਐਕਟ ਬੋਲਣ ਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੈ।

ਸਪੀਚ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਪੀਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਪਦ ਨੂੰ ਨਾ ਕੇਵਲ ਲਿਖਤ, ਇੱਕ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਨਿਸਚਿਤ, ਸਗੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਸਿਰਜੇ ਗਏ (ਅਜੇ ਵੀ - ਲਿਖੇ ਜਾਂ ਸਿਰਫ ਉਚਾਰੇ) ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ "ਸਪੀਚ ਐਕਟ" - ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ-ਵਰਣ ਪ੍ਰਤੀਕ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ, ਕਵਿਤਾ ਜਾਂ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਵਚਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ "ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਾਠ" ਸਿਰਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਸਪੀਚ ਐਕਟ ਜੋ "ਮਨ ਵਿੱਚ" ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਜ਼ਬਾਨੀ ਜਾਂ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਮੂਰਤੀਮਾਣ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਹੋਕੂ

**ਹੋਕੂ** (ਜਾਪਾਨੀ: 発句, ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ: ਅਰੰਭਕ ਕਾਵਿ ਬੰਦ) ਇੱਕ ਜਾਪਾਨੀ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਮਿਲ ਕੇ ਜੋੜੀ ਹੋਈ ਕਵਿਤਾ, ਰੇਂਗਾ, ਜਾਂ ਬਾਅਦ ਵਿਉਤਪੰਨ ਰੇਂਕੂ ਦੇ ਆਰੰਭਿਕ ਬੰਦ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮਾਤਸੂਓ ਬਾਸ਼ੋ ਦੇ ਸਮੇਂ (1644–1694) ਤੋਂ ਹੋਕੂ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਨਿੱਕੀ ਕਵਿਤਾ ਵਜੋਂ ਵਿਚਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਹੈਬਨ ਵਿੱਚ (ਗਦ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਜੋਇਆ), ਅਤੇ ਹਾਇਗਾ (ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਜੋਇਆ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਮਾਸਓਕਾ ਸ਼ੀਕੀ (1867 - 1902), ਨੇ ਅਲਗ ਇਕੱਲੇ ਹੋਕੂ ਨੂੰ ਹਾਇਕੂ ਨਾਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ

**ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ** ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਸੇ ਭੂਗੋਲਕ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਉਸ ਭੂਗੋਲਕ ਖਿੱਤੇ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸੰਬੰਧ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਕਿਸੇ ਖਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਬਸਤੀਕਰਨ ਜਾਂ ਕੌਮੀ-ਰਾਜ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹੋਣ; ਅਤੇ ਉਸ ਕੌਮੀ-ਰਾਜ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮੁੱਖਧਾਰਾ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਢਾਂਚੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੱਦ ਤੱਕ ਅਲਹਿਦਗੀ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੇ ਹੋਣ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੂ-ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਲੋਕ ਵਸੇ ਹੋਣ ਉਸ ਖਾਸ ਭਾਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ

{{ਹਵਾ
ਲੇ}}
# ਮਿਲੈਨੀਅਮ

**ਮਿਲੈਨੀਅਮ** 1000 ਸਾਲ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਂ ਸਾਲ ਇੱਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕਿ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਗਲਾ ਮਿਲੈਨੀਅਮ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਇੱਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕਿ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਅਗਲਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੋਂ ਅਗਲਾ ਮਿਲੈਨੀਅਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

| 2 ਬੀ ਸੀ | 1 ਬੀ ਸੀ | 1 AD | 2 | 3 | 4 | 5 | ... | 998 | 999 | 1000 | 1001 | 1002 | 1003 | ... | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | ... | 2998 | 2999 | 3000 | 3001 | 3002 | 3003 | ... |
|  | ਪਹਿਲਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ (ਮਿਲੈਨੀਅਮ) | ਦੂਜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ | ਤੀਜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ | ਚੌਥਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ |

## ਹਵਾਲੇ
# ਤਕੀਜ਼ਾਵਾ ਬਾਕਿਨ

| Takizawa Bakin |
| --- |
| Bakin's portrait by Kunisada (国貞) |
| Native name | 滝沢 馬琴 |
| Born | Takizawa Okikuni (滝沢興邦) (1767-07-04)4 July 1767 Fukagawa, Edo, Japan |
| Died | 1 December 1848(1848-12-01) (aged 81) Shinano Hill, Japan |
| Resting place | Jinkōji Temple, Tokyo, Japan |
| Pen name | Kyokutei Bakin (曲亭馬琴) |
| Genre | *Gesaku* (*Yomihon*) |
| Notable works | * *Nansō satomi hakkenden*
* *Chinsetsu yumiharizuki*
* *Kaikan kyōki kyōkakuden*
 |
| Spouse | Aida Ohyaku ​(<abbr title="<nowiki>married</nowiki>">m. 1793⁠–⁠1841)​ |
| Children | * Takizawa Osaki
* Takizawa Oyū
* Takizawa Sōhaku
* Takizawa Okuwa
 |

 ਤਕੀਜ਼ਾਵਾ ਬਾਕਿਨ ਦੇ ਘਰ ਖੂਹ
Takizawa Bakin (滝沢 馬琴), ਉਰਫ Kyokutei Bakin (曲亭 馬琴, 4 ਜੁਲਾਈ 1767 – 1 ਦਸੰਬਰ 1848) ਜਾਂ ਤਕੀਜ਼ਾਵਾ ਬਾਕਿਨ, ਈਡੋ ਦੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਜਾਪਾਨੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ *Takizawa Okikuni* (滝沢興邦) ਨਾਂ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੇ ਕਲਮ ਨਾਮ *Kyokutei Bakin* (曲亭馬琴 ਦੇ ਅਧੀਨ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ *Toku* (解). ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਦਵਤਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ *Kyokutei Bakin*, ਜਾਂ *Baki* ਐਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਪਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨੀਵੇਂ ਦਰਜੇ ਦੇ *Samurai* ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਤੀਜਾ ਜਿਉਂਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ *samurai* ਰੁਤਬਾ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ, ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਦੀ ਵਿਧਵਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਇੱਕ *Edo* ਟਾਊਨਪਰਸਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ *gesaku*, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੱਖਿਆਵਾਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰੋਮਾਂਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਲਿਖਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ *samurai* ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਬਹਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਚਨਾਵਾਂ *Nansō satomi hakkenden* (ਨੈਨਸੋ ਦੇ ਸੱਤੋਮੀ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਅੱਠ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਇਕਾਂ ਦਾ ਇਤਹਾਸ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 106 ਕਿਤਾਬਾਂ ਹਨ ਅਤੇ *Chinsetsu yumiharizuki* (ਕ੍ਰੀਸੈਂਟ ਮੂਨ ਦੀਆਂ ਅਜੀਬ ਕਹਾਣੀਆਂ)। *Bakin* ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ, ਡਾਇਰੀਆਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ

### ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ

4 ਜੁਲਾਈ 1767 ਨੂੰ *Edo* (ਮੌਜੂਦਾ ਟੋਕੀਓ ) ਜਨਮੇ, *Bakin* *Bunkurō Omon* ਅਤੇ *Takizawa Okiyoshi* ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਰ ਗਏ ਸਨ।

 ਹਹੋਕੁਸਾਈ ਦੁਆਰਾ "ਚਿਨਸੇਤਸੂ ਯੂਮਿਹਾਰੀ" ਦਾ ਚਿੱਤਰ
## ਹਵਾਲੇ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

 Kyokutei Bakin ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੀਡੀਆ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਕਾਮਨਜ਼ ਉੱਤੇ ਹੈ
# ਤਾਂਗਕੂ ਸਮਝੌਤਾ

ਤਾਂਗਕੂ ਸਮਝੌਤੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ
**ਤਾਂਗਕੂ ਸਮਝੌਤਾ ਜਾਂ ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਸਮਝੌਤਾ** ਜੋ 31 ਮਈ 1933 ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਇਆ।

## ਪਿਛੋਕੜ

ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਕਵਾਂਗ ਤੁੰਗ ਸੈਨਾ ਪੱਛਮ ਵਲੋਂ ਅੰਦਰਲੇ ਮੰਗੋਲੀਆ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਝਦੀ ਸੀ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੀਨ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਪੂਰਬੀ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹੇਪੇਈ, ਸ਼ਾਂਟੁੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ੈਂਸੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਸੰਨ 1931 ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਹੇਪੇਈ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਮਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮਨਚੂਰੀਆ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਕਵਾਂਗ ਤੁੰਗ ਸੈਨਾ ਨੇ ਹੇਪੇਈ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 31 ਮਈ 1933 ਨੂੰ ਚੀਨ ਨੂੰ ਤਾਂਗਕੂ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕੀਤਾ। ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਇਹ ਸਮਝੋਤਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ, ਕਿਉਂਕੇ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੁ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਸ਼ਰਤਾਂ

* ਚੀਨ ਨੇ ਹੇਪੇਈ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ।
* ਹਾਈਪਿੰਗ ਅਤੇ ਟਿਨਸਟੀਨ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦੀਵਾਰ ਤੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਸੈਨਿਕ ਖੇਤਰ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
* ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਇਹ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰ ਸਕੇ ਕਿ ਚੀਨੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ।
* ਸੈਨਾ ਰਹਿਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਚੀਨ ਮਿੱਤਰਤਾ-ਪੂਰਣ ਪੁਲਿਸ ਰੱਖਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
* ਉੱਤਰੀ ਹੇਪੇਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੇਵਲ ਉਹਨਾਂ ਹੀ ਚੀਨੀ ਸੈਨਿਕ ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਜਾਪਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸਦਭਾਵਨਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਣ।

## ਪ੍ਰਭਾਵ

ਜਾਪਾਨ, ਟਿਨਸਟੀਨ ਅਤੇ ਪੀਕਿੰਗ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖ ਸਕੇ। 2 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮੰਚੂਕੁਓ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਰੇਲ-ਆਵਾਜਾਈ, ਡਾਕ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਕੈਰੋਲਾਈਨ ਟਾਪੂ-ਸਮੂਹ

ਕੈਰੋਲਾਈਨ ਟਾਪੂ-ਸਮੂਹ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
**ਕੈਰੋਲਾਈਨ ਟਾਪੂ-ਸਮੂਹ** (Caroline।slands) ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਾਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰਫਲ ਉੱਤੇ ਖਿੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਛੋਟੇ ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਰਡਾਰ

ਇਕ ਲੰਬੀ ਸੀਮਾ ਵਾਲਾ ਰਡਰ, ਇਹ  *ਐਲਟਾਏਰ*  ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਸਪੇਸ ਔਬਜੈਕਟਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਟਰੈਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਇਹ ਰਡਾਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਤੰਗ ਬੀਮ ਨਾਲ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
**ਰਡਾਰ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:radar) ਇੱਕ ਆਬਜੈਕਟ-ਡਿਸਟੈਕਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜੋ ਰੇਡੀਓ ਤਰੰਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸੇ ਚੀਜ ਦੀ ਰੇਜ਼, ਐਂਗਲ, ਜਾਂ ਗਤੀ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਜਹਾਜ਼ਾਂ, ਪੁਲਾੜ ਯੰਤਰ, ਗਾਈਡਡ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ, ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ, ਮੌਸਮ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਖੋਜਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਡਾਰ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਲਹਿਰਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਟਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਐਂਟੀਨਾ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਐਂਟੀਨਾ (ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਐਂਟੀਨਾ ਹੀ ਟ੍ਰਾਂਸਿਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਇੱਕ ਰਸੀਵਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ (ਜੋ ਕੀ ਆਬਜੈਕਟ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਟਰ ਤੋਂ ਰੇਡੀਓ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਆਬਜੈਕਟ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਰਸੀਵਰ ਵੱਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਬਜੈਕਟ ਦੇ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਗਤੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਮੁਲਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰਡਾਰ ਨੂੰ ਗੁਪਤ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਡਾਰ ਨੂੰ ਪਿਹਲੀ ਵਾਰ ਨਾਮ ਸੰਨ 1940 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇਵੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ, ਰੇਡੀਓ ਡਿਟੈਕਸ਼ਨ ਐਂਡ ਰੇਂਜਿੰਗ ਜਾਂ ਰੇਡੀਓ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਰੇਂਜਿੰਗ।
ਸ਼ਬਦ  *ਰਾਡਾਰ*  ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ

| ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ |
| --- |
| ਸਥਿਤੀ | ਯੂਰਪ |
| Primary outflows | ਭੂ-ਮੱਧ ਸਮੁੰਦਰ |
| Basin countries | ਯੂਨਾਨ, ਇਟਲੀ, ਅਲਬਾਨੀਆ |
|  |
| Settlements | ਇਗੂਮੇਨਿਤਸਾ, ਪਾਰਗਾ, ਪ੍ਰੇਵੇਜ਼ਾ, ਅਸਤਾਕੋਸ, ਪਾਤਰਾਸ, ਕਰਕੀਰਾ, ਲਫ਼ਕਾਦਾ, ਆਰਗੋਸਤੋਲੀ, ਜ਼ਕਿੰਤੋਸ, ਪਾਇਲੋਸ, ਕਲਮਾਤਾ, ਹਿਮਾਰੇ, ਸਰਾਂਦਾ, ਸਿਰਾਕੂਸੇ, ਕਤਾਨੀਆ, ਤਾਓਰਮੀਨ, ਮਸੀਨਾ, ਤਰਾਂਤੋ |

ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ
ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਕੈਫ਼ਾਲੋਨੀਆ ਟਾਪੂ, ਯੂਨਾਨ ਤੋਂ ਨਜ਼ਾਰਾ
ਕੋਰਫ਼ੂ ਟਾਪੂ, ਯੂਨਾਨ ਤੋਂ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਸਰਾਂਦਾ, ਅਲਬਾਨੀਆ
**ਇਓਨੀਓ ਸਮੁੰਦਰ** (ਯੂਨਾਨੀ: *Ιόνιο Πέλαγος*, ਯੂਨਾਨੀ ਉਚਾਰਨ: [iˈonio ˈpelaɣos], Italian: *Mar Ionio*, ਇਤਾਲਵੀ ਉਚਾਰਨ: [maɾ ˈjɔːnio], ਫਰਮਾ:Lang-al), ਭੂ-ਮੱਧ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਖਾੜੀ ਹੈ ਜੋ ਏਡਰਿਆਟਿਕ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਦੱਖਣੀ ਇਟਲੀ (ਕਾਲਾਬਰੀਆ ਅਤੇ ਸਿਸੀਲੀ ਸਮੇਤ) ਅਤੇ ਸਾਲੇਂਤੋ ਪਰਾਇਦੀਪ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਦੱਖਣੀ ਅਲਬਾਨੀਆ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਤਟ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# 11 (ਸੰਖਿਆ)

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ← 0 | 11 | 0 → |

 |
| ← 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 → List of ਸੰਖਿਆs — Integers ← 0 10 20 30 40 50 60 70 80 90 → |
| ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੰਖਿਆ | ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ |
| ਕਰਮ ਸੂਚਕ ਅੰਕ | 11ਵੀਂ (eleventh) |
| ਅੰਕ ਸਿਸਟਮ | ਅੰਕ |
| ਅਭਾਜ ਗੁਣਨਖੰਡ | prime |
| ਰੋਮਨ ਅੰਕ | ਰੋਮਨ |
| ਯੁਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਗੇਤਰ | hendeca-/hendeka- |
| ਲਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਗੇਤਰ | undeca- |
| ਬਾਇਨਰੀ | 10112 |
| ਟਰਨਰੀ | 1023 |
| ਕੁਆਟਰੀ | 234 |
| ਕੁਆਨਰੀ | 215 |
| ਸੇਨਾਰੀ | 156 |
| ‎ਆਕਟਲ | 138 |
| ਡਿਊਡੈਸੀਮਲ | B12 |
| ਹੈਕਸਾਡੈਸੀਮਲ | B16 |
| ਵੀਜੇਸੀਮਲ | B20 |
| ਅਧਾਰ 36 | B36 |

**11** (ਗਿਆਰਾਂ) ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਤਕ ਅਤੇ ਅਭਾਜ ਅੰਕ ਹੈ ਜੋ 10 ਦੇ ਬਾਅਦ ਅਤੇ 12 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਕੋ ਹੀ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਪਹਿਲਾ ਅੰਕ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਦੋ ਅੰਕਾਂ ਵਾਲਾ ਅਭਾਜ ਸੰਖਿਆ ਹੈ।

* 11 ਦਾ ਪਹਾੜਾ ਇੱਕ ਅੰਕ ਵਾਲਾ : 00 (=0), 11, 22, 33, 44, ਆਦਿ।
* 11-ਭੁਜਾਵਾਂ ਵਾਲੀ ਬਹੁਭੁਜ ਨੂੰ ਹੈਂਡੇਕਾਗਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
* ਜੇ ਕਿਸੇ ਪੂਰਨ ਅੰਕ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਇਹ 11 ਨਾਲ ਭਾਗਯੋਗ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਟਾਂਕ ਸਥਾਂਨ ਵਾਲੇ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਦੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਕੀ ਬਣੇ ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਤੇ ਬਣੀ ਸੰਖਿਆ ਜੇ ਗਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਵੰਡੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਦਿਤੀ ਹੋਈ ਪੂਰਨ ਸੰਖਿਆ ਗਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਵੰਡੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਜਿਵੇਂ 65,637 ਅੰਕ ਦਾ ਵਿੱਚ, (6 + 6 + 7) - (5 + 3) = 19 - 8 = 11, ਇਸ ਲਈ 65,637 ਸੰਖਿਆ 11 ਨਾਲ ਵੰਡੀ ਜਾਵੇਗੀ।

## ਗੁਣਾਂ

* 11 ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸੰਖਿਆ ਨਾਲ ਗੁਣਾਂ ਕਰਨ ਦਾ ਸੋਖਾ ਤਰੀਕਾ:
	+ 1 ਅੰਕ ਦੀ ਗੁਣਾ: - ਦੋਨੋਂ ਅੰਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰੀ ਲਿਖੋ (ਜਿਵੇਂ 2 x 11 ਦਾ ਹੱਲ 22 ਹੈ).
	+ 2 ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਗੁਣਾਂ:- ਦੋਨੋਂ ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨੂੰ ਦੋਨੋਂ ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖੋ ਜਾਂ ਜੇ ਦੋਨੋਂ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਜੋੜ 9 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦਹਾਈ ਦੇ ਅੰਕ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਵਾਲੇ ਅੰਕ ਵੱਚ ਜੋੜ ਕੇ ਉੱਤਰ ਬਣਾਉ।( ਜਿਵੇਂ 47 x 11 ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ 4 (11) 7 ਜਾਂ 4 (10+1) 7 ਜਾਂ (4+1) 1 7 ਜਾਂ 517) ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ 43 x 11 ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ 4 (4+3) 3 ਜਾਂ 4 (7) 3 ਜਾਂ 473.
	+ 3 ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਗੁਣਾਂ: -ਪਹਿਲੇ ਅੰਕ ਨੂੰ ਇਵੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿਉ, ਪਿਹਲੇ ਦੋ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਨੂੰ ਦੋ ਨੰਬਰ ਤੇ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਅੰਤਮ ਦੋ ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨੂੰ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ ਤੇ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਅੰਤਮ ਅੰਕ ਨੂੰ ਇਵੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿਉ। ਉਧਾਰਣ 1: 123 x 11 ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ 1 (1+2) (2+3) 3 ਜਾਂ 1353 ਉਧਾਰਣ: 2: 481 x 11 ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ 4 (4+8) (8+1) 1 ਜਾਂ 4 (10+2) 9 1 ਜਾਂ (4+1) 2 9 1 ਜਾਂ 5291.
	+ 4 ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਗੁਣਾ : ਤਿਨ ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਵਰਤੋਂ
# ਮੂਸ਼ੀਨ

**ਮੂਸ਼ੀਨ** (ਜਾਪਾਨੀ: 無心, ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ: ਮਨ ਰਹਿਤ) ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ ਅਵਸਥਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਦੌਰਾਨ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦੇ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟਿਸਟਾਂ ਦਾ ਪਹੁੰਚਣਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਜ਼ੈੱਨ ਕਥਨ **ਮੂਸ਼ੀਨ ਨੋ ਸ਼ੀਨ** (無心の心) ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ *ਮਨ ਬਗੈਰ ਮਨ*। ਭਾਵ ਮਨ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭਾਵ ਜਾਂ ਖਿਆਲ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜੁੜਦਾ ਸਗੋਂ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਲੜਾਈ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਮਨ ਡਰ, ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਹਉਮੈ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੂਸ਼ੀਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
# ਯੂਟਿਊਬ

ਯੂਟਿਊਬ, ਐੱਲਐੱਲਸੀ| ਲੋਗੋ |
| ਨਵੰਬਰ 2, 2022 |
| ਵਪਾਰ ਦੀ ਕਿਸਮ | ਸਹਾਇਕ |
| ਸਾਈਟ ਦੀ ਕਿਸਮ | ਆਨਲਾਈਨ ਵੀਡੀਓ ਪਲੇਟਫਾਰਮ |
| ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ | ਫਰਵਰੀ 14, 2005 (2005-02-14) |
| ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ | 901 ਚੈਰੀ ਐਵੇਨਿਊ ਸੈਨ ਬਰੂਨੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ |
| ਸੇਵਾ ਦਾ ਖੇਤਰ | ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ (ਬਲੌਕ ਕੀਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) |
| ਮਾਲਕ | ਗੂਗਲ ਐੱਲਐੱਲਸੀ |
| ਸੰਸਥਾਪਕ | * ਸਟੀਵ ਚੇਨ
* ਚੈਡ ਹਰਲੀ
* ਜਾਵੇਦ ਕਰੀਮ
 |
| ਮੁੱਖ ਲੋਕ | * ਨੀਲ ਮੋਹਨ (ਸੀਈਓ)
* ਚੈਡ ਹਰਲੇ (ਸਲਾਹਕਾਰ)
 |
| ਉਦਯੋਗ | * ਇੰਟਰਨੈੱਟ
 |
| ਉਤਪਾਦ | * ਯੂਟਿਊਬ ਕਿਡਸ
* ਯੂਟਿਊਬ ਸੰਗੀਤ
* ਯੂਟਿਊਬ ਪ੍ਰਮੀਅਮ
* ਯੂਟਿਊਬ ਸ਼ਾਰਟਸ
* ਯੂਟਿਊਬ ਟੀਵੀ
 |
| ਕਮਾਈ |  US$28.8 ਬਿਲੀਅਨ (2021) |
| ਹੋਲਡਿੰਗ ਕੰਪਨੀ | ਗੂਗਲ ਐੱਲਐੱਲਸੀ (2006–ਵਰਤਮਾਨ) |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | youtube.com |
| Advertising | ਗੁਗਲ ਐਡਸੈਂਸ |
| ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ |
ਵਿਕਲਪਿਕ
* ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ ਸਮੇਂ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਕੁਝ ਖਾਸ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੀਡੀਓ ਅੱਪਲੋਡ ਕਰਨਾ, ਫਲੈਗ ਕੀਤੇ (18+) ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣਾ, ਪਲੇਲਿਸਟ ਬਣਾਉਣਾ, ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਜਾਂ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਪੋਸਟ ਕਰਨਾ
 |
| ਵਰਤੋਂਕਾਰ |  2.514 ਬਿਲੀਅਨ ਮਹੀਨਾ (ਜਨਵਰੀ 2023) |
| ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਮਿਤੀ | ਫਰਵਰੀ 14, 2005 (2005-02-14) |
| ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਤ | ਸਰਗਰਮ |
| Content license | Uploader holds copyright (standard license); Creative Commons can be selected. |
| ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਭਾਸ਼ਾ | ਪਾਈਥਨ (ਕੋਰ/ਏਪੀਆਈ), ਸੀ (ਸੀਪਾਈਥਨ ਦੁਆਰਾ), ਸੀ++, ਜਾਵਾ, ਗੋ, ਜਾਵਾ ਸਕ੍ਰਿਪਟ (ਯੂਆਈ) |

**ਯੂਟਿਊਬ** (ਜਾਂ **ਯੂ-ਟਿਊਬ**, **ਯੂ ਟਿਊਬ**, **ਯੂਟੂਬ**; ਅੰਗਰੇਜੀ: YouTube) ਪੇਪਾਲ (PayPal) ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਬਕਾ ਮੁਲਾਜਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਹੈ। ਜਿਸ 'ਤੇ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵੀਡੀਓ ਵੇਖ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦ ਆਪਣੀ ਵੀਡੀਓ ਚੜ੍ਹਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਨਵੰਬਰ 2006 ਵਿੱਚ ਗੂਗਲ ਨੇ ਇਸਨੂੰ 1.65 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦ ਲਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਗੂਗਲ ਦੀ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਹੈ। ਆਨਲਾਈਨ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ ਲਈ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਯੂਟਿਊਬ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਜਿਹੜੀਆ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੇਖਦੇ ਹੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਆਫਲਾਈਨ ਸੇਵ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਵੀ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤੇ ਯੂ ਟਿਯੂਬ ਰਾਂਹੀ ਪਹਿਲੀ ਵੀਡੀਉ **Me at the zoo** ਚੜਾਉਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰਆਤ 23 ਅਪਰੈਲ, 2005 ਨੂੰ ਹੋਈ।

## ਵੀਡੀਓ ਡਾਉਨਲੋਡ ਦੇ ਸਟੈਪਸ

* ਯੂਟਿਊਬ ਨੂੰ ਓਪਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।
* ਸਰਚ ਬਾਰ 'ਚ ਜਾ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸਰਚ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਲਿੰਕ 'ਤੇ ਜਾਓ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੁਸੀ ਡਾਉਨਲੋਡ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ।
* ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਓਪਨ ਕਰ ਕੇ ਉਸਦੇ url ਲਿੰਕ 'ਤੇ ਜਾਓ ਅਤੇ ਉਸ 'ਚ ਯੂ ਟਿਊਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ss ਟਾਈਪ ਕਰੋ ਅਤੇ ਐਂਟਰ ਕਰ ਦਿਓ।
* ਐਂਟਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ Savefromnet ਦੀ ਵਿੰਡੋ ਓਪਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਸ 'ਚ ਵੀਡੀਓ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਸ਼ਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੋਵੇਗੀ।
* ਵੀਡੀਓ ਰੈਜ਼ੋਲਿਊਸ਼ਨ ਦੀ ਆਪਸ਼ਨ ਸਲੈਕਟ ਕਰੋ ਤੇ ਬਾਅਦ ਵੀਡੀਓ ਡਾਊਨਲੋਡ ਹੋਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

* ਗੂਗਲ
* ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਅਰਕਾਈਵ

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ

* ਯੂਟਿਊਬ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* ਗੂਗਲ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ

## ਹਵਾਲੇ
# ਲੰਬਾਈ

ਇੱਕ ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਮਿਆਰੀ ਲੰਬਾਈ ਸ਼ਾਹੀ ਨਾਪ ਦੇ 0.62137 ਮੀਲ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜਿਆਮਿਤੀ ਨਾਪਾਂ ਵਿੱਚ **ਲੰਬਾਈ** ਕਿਸੇ ਜਿਨਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮਾ ਪਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਾਪਾਂ ਦੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਥੀ ਪਸਾਰ ਵਾਲ਼ਾ ਕੋਈ ਵੀ ਮਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਿਤੇ "ਲੰਬਾਈ" ਕਿਸੇ ਜਿਨਸ ਦਾ ਨਾਪਿਆ ਹੋਇਆ ਪਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, ਕਿਸੇ ਤਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਕੱਟਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਕਿ ਉਹਦੀ ਲੰਬਾਈ ਉਹਦੀ ਚੁੜਾਈ ਨਾਲ਼ੋਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ।

ਲੰਬਾਈ ਨੂੰ ਉੱਚਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਖੜ੍ਹਵਾਂ ਵਿਸਤਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੁੜਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਤੱਕ ਦੀ ਵਿੱਥ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੋਂ ਵੱਖ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲੰਬਾਈ ਇੱਕ ਪਸਾਰ ਦਾ ਨਾਪ ਹੈ ਜਦਕਿ ਖੇਤਰਫਲ ਦੋ ਪਸਾਰਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਘਣਫਲ ਤਿੰਨ ਦਾ।

## ਇਤਿਹਾਸ

ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮਾਪਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਜ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੁੰਦਾ ਗਿਆ ਤਿਵੇਂ ਤਿਵੈ ਮਾਪਣ ਦੇ ਸੰਦਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ।

ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਮਾਪਾਂ ਵਿੱਚ "ਕਿਊਬਿਟ" ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ ਉਂਗਲੀ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਕੂਹਣੀ ਤੱਕ ਦੇ ਮਾਪ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿੱਠ, ਗੱਜ ਆਦਿ ਮਾਪਣ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਮਾਪ ਹਨ।

ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਾਪੇਖਤਾ ਸਿਧਾਂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਕਦੇ ਵੀ ਇੱਕ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇੱਕ ਰੈਫਰੈਂਸ ਫਰੇਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰੈਫਰੈਂਸ ਫਰੇਮ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਇਕਾਈ

ਲੰਬਾਈ ਜਾਂ ਦੂਰੀ ਸਮਾਨਾਰਥਕ ਸ਼ਬਦ ਹਨ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਲੰਬਾਈ ਜਾਂ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੈਮਾਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਾਪਣ ਦੀਆਂ ਇਕਾਈਆਂ ਸ਼ਰੀਰਕ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਕਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਮੂਲ ਇਕਾਈ ਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਅਤੇ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਇਕਾਈਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇੰਚ, ਫੁੱਟ, ਗੱਜ ਆਦਿ ਇਕਾਈਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
# ਗ਼ਲੀਚਾ

ਅਰਦੈਬਲ ਗ਼ਲੀਚਾ
ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਗ਼ਲੀਚਾ
**ਗ਼ਲੀਚਾ** ਇੱਕ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਫਲੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਰਸ਼ ਦੀ ਉਪਰਲੀ ਪਰਤ ਨੂੰ ਢੱਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ ਦੇ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। 20 ਸਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਫ਼ਾਇਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਪੋਲੀ ਪਰੋਪਈਲੇਨ ਨਾਈਲੋਨ ਜਾਂ ਪੋਲਿਸਟਰ ਅਕਸਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਇਬਰ, ਉਨ ਨਾਲੋ ਸਸਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਰੋੜਿਆ ਗੁੱਛੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਰਮਾਇਸ਼ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਸਾਰੇ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ ਗੁਡਵੇਵ ਲੇਬਲਿੰਗ ਯੋਜਨਾ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ: ਅਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਲੇਬਲ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਦੇ ਵਰਤੋਂ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਨ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ

* ਗ਼ਲੀਚਾ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ ਜੈਪੁਰ, ਭਾਰਤ
* ਆਧੁਨਿਕ ਗ਼ਲੀਚੇ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਇੱਕ ਊਠ ਦੇ ਕਾਫ਼ਲੇ ' ਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਰੋਡ
* ਇੱਕ ਟੌਰੰਜ ਮੈਡਲ, ਫਾਰਸੀ ਗ਼ਲੀਚੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਮ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
* ਗੁੱਛੇਦਾਰ ਗ਼ਲੀਚੇ ਦੇ ਨਮੂਨੇ
* ਮੋਲਦੋਵਾਨ ਦੀ ਟਿਕਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ਼ਲੀਚਾ ਹੈ
* ਇੱਕ ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਗ਼ਲੀਚਾ
* ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਗ਼ਲੀਚਾ
* ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਗ਼ਲੀਚਾ
* ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਗ਼ਲੀਚਾ
* ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਲਾਲ ਗ਼ਲੀਚਾ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

## ਹਵਾਲੇ
# ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਨੁਪਾਤ

ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਰੇਖਾ ਖੰਡ
 ਸੁਨਹਿਰੀ ਚਤੁਰਭੁਜ (ਗੁਲਾਬੀ ਰੰਗੀ) ਦੀ ਲੰਬੀ ਭੁਜਾ a ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਭੁਜਾ b ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇਸਨੂੰ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਭੁਜਾ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਵਰਗ ਦੇ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈa, ਇੱਕ ਸਮਰੂਪ ਸੁਨਹਿਰੀ ਚਤੁਰਭੁਜ ਬਣਾਏਗੀ ਜਿਸਦੀ ਲੰਬੀ ਭੁਜਾa + bਅਤੇ ਛੋਟੀ ਭੁਜਾa ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਬੰਧ  WIKINIUM\_MATH\_PH\_0 ਦਾ ਚਿੱਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਸਾਬ ਵਿਚ**ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਨੁਪਾਤ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: golden ratio ( WIKINIUM\_MATH\_PH\_2 ) ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਨੰਬਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ 1.618 ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲੀ ਦੇ ਅੱਖਰ φ (ਫਾਈ) ਨਾਲ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਗੋਲਡਨ ਸੈਕਸ਼ਨ (ਲਾਤੀਨੀ: sectio aurea) ਜਾਂ ਗੋਲਡਨ ਮੀਨ (ਸੁਨਹਿਰੀ ਔਸਤ) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਸਾਰਨਾਥ

**ਸਾਰਨਾਥ** (ਜਿਸ ਨੂੰ **ਹਿਰਨਾਂ ਦਾ ਜੰਗਲ਼**, **ਸਾਰੰਗਨਾਥ**, **ਇਸੀਸਪਤਨਾ**, **ਰਿਸ਼ੀਪਤਨ**, **ਮਿਗਦਯਾ**, ਜਾਂ **ਮ੍ਰਿਗਦਵ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਨਗਰ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ ਅੱਠ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਵਰੁਣਾ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।*ਲਲਿਤਵਿਸਤਾਰ* ਸੂਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਨੇ ਗਯਾ ਵਿਖੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਥਾਨ ਲਈ, *"ਰਿਸ਼ੀਪਤਨ ਦੀ ਪਹਾੜੀ ਕੋਲ਼ ਹਿਰਨ ਵਣ"* ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਬੋਧੀਆਂ ਲਈ ਅੱਠ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ ਬਣਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਾਰਨਾਥ ਉਹ ਸਥਾਨ ਵੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ, ਬੁੱਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜ ਚੇਲਿਆਂ ਕਾਉਂਡਿਨਿਆ, ਅਸਾਜੀ, ਭਾਦੀਆ, ਵੱਪਾ ਅਤੇ ਮਹਾਨਮਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਪਹਿਲੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਬੋਧੀ *ਸੰਘ* ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ *ਧਰਮ ਦੇ ਪਹੀਏ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਗੇੜਾ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਲਗਭਗ 528 ਈਸਵੀ ਪੂਰਵ ਉਦੋਂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਬੁੱਧ ਲਗਭਗ 35 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਸੀ।

ਕਈ ਸਰੋਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਰਨਾਥ ਨਾਮ *ਸਾਰੰਗਨਾਥ* ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ "ਹਿਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ" ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੋਧੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਥਾਨਕ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ, ਇੱਕ ਹਿਰਨ ਨੇ ਇੱਕ ਹਿਰਨੀ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਿਸਨੂੰ ਰਾਜਾ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਫਿਰ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਵਣ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਹਿਰਨ ਵਣ ਹੋਵੇਗਾ।

## ਹਵਾਲੇ
# ਹਰਸ਼

| ਹਰਸ਼ ਦਾ ਰਾਜਹਰਸ਼ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ |
| --- |
| 606–647 |
| ਹਰਸ਼ ਦਾ ਰਾਜ ਵਿਸਥਾਰ |
| ਰਾਜਧਾਨੀ | ਕਨੌਜ |
| ਸਰਕਾਰ | Monarchy |
|  |
| • 606–647  | ਚਿੱਤਰ |
|  |
| ਇਤਿਹਾਸ |   |
|  |
| • Established  | 606 |
| • Disestablished  | 647 |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ** | **ਤੋਂ ਬਾਅਦ** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | ਗੁਪਤ ਸਮਰਾਟ |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| ਗੁਰਜਾਰਾ-ਪ੍ਰਤਿਹਾਰਾ |  |

 |

 |

**ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ** (590–647ਈ.) ਜਿਸਨੂੰ ਹਰਸ਼ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਸਮਰਾਟ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਪੂਰੇ ਉਤਰੀ ਭਾਰਤ ਉਤੇ 606 ਤੋਂ 647 ਈ. ਤਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸੋਲਾਂ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਉਮਰ ਸਮੇਂ 606 ਵਿੱਚ ਗੱਦੀ ਤੇ ਬੈਠਾ। ਓਹ ਪ੍ਰਭਾਕਰਵਰਧਨ ਦਾ ਪੁਤਰ ਸੀ। ਹਰਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਨੌਜ ਬਣਾਈ। ਇਸ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਸਨ 647 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਇਸਦੇ ਦਰਬਾਰ ਦੇ ਉੱਤਮ ਕਵੀ ਬਾਣਭੱਟ ਨੇ ਹਰਸ਼ਚਰਿਤ ਕਾਵਿ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ।