# ਟਵਿਟਰ

ਟਵਿਟਰ| ਸਾਬਕਾ ਬਰਡ ਲੋਗੋ (ਖੱਬੇ) ਨੂੰ ਵਰਤਮਾਨ X ਲੋਗੋ (ਸੱਜੇ) ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਪੜਾਅਵਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। |
| ਟਵਿਟਰ ਦਾ ਸਕ੍ਰੀਨਸ਼ੌਟ, ਜੁਲਾਈ 2023 ਤੱਕ, ਲੌਗ ਆਊਟ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵਿਜ਼ਿਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ X ਲੋਗੋ ਨਾਲ ਮੁੜ ਬ੍ਰਾਂਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। |
| ਸਾਈਟ ਦੀ ਕਿਸਮ | ਸਮਾਜਿਕ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਸੇਵਾ |
| ਉਪਲੱਬਧਤਾ | ਬਹੁਭਾਸ਼ਾਈ |
| ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ | ਮਾਰਚ 21, 2006 (2006-03-21), ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ |
| ਸੇਵਾ ਦਾ ਖੇਤਰ | ਵਿਸ਼ਵਭਰ |
| ਮਾਲਕ | * ਓਡੀਓ (2006)
* ਓਬੀਅਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (2006–2007)
* ਟਵਿਟਰ, ਇੰਕ. (2007–2023)
* ਐਕਸ ਕਾਰਪ. (2023–ਵਰਤਮਾਨ)
 |
| ਸੰਸਥਾਪਕ | * ਜੈਕ ਡੋਰਸੀ
* ਨੂਹ ਗਲਾਸ
* ਬਿਜ਼ ਸਟੋਨ
* ਈਵਾਨ ਵਿਲੀਅਮਜ਼
 |
| ਚੇਅਰਮੈਨ | ਐਲੋਨ ਮਸਕ |
| ਸੀਈਓ | ਲਿੰਡਾ ਯਾਕਾਰਿਨੋ |
| ਵੈੱਬਸਾਈਟ | x.com |
| ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ | ਲੋੜੀਂਦੀ |
| ਵਰਤੋਂਕਾਰ |  535 ਮਿਲੀਅਨ MAU (ਜੂਨ 2023) |
| ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਮਿਤੀ | ਜੁਲਾਈ 15, 2006 (2006-07-15) |
| ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਤ | ਸਰਗਰਮ |
| Native client(s) on | * ਆਈਓਐਸ
* ਆਈਪੈਡਓਐਸ
* ਐਂਡਰਾਇਡ
* ਵਿੰਡੋਜ਼
* ਮੈਕਓਐਸ
 |
| ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਭਾਸ਼ਾ | * ਜਾਵਾ
* ਰੂਬੀ
* ਸਕਾਲਾ
* ਜਾਵਾ ਸਕ੍ਰਿਪਟ
 |
|  |

**ਟਵਿਟਰ**, ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ **X** (**(𝕏)**) ਜਾਂ ਐਕਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਂਡ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਨੈਟਵਰਕਿੰਗ ਸੇਵਾ ਹੈ ਜੋ ਅਮਰੀਕੀ ਕੰਪਨੀ ਐਕਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਟਵਿੱਟਰ, ਇੰਕ. ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ) ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਿਤ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਟਵਿੱਟਰ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਇਰਲੈਂਡ-ਅਧਾਰਤ ਟਵਿੱਟਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੀਮਤ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਇਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਡੇਟਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ, ਉਪਭੋਗਤਾ ਟੈਕਸਟ, ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ "ਟਵੀਟਸ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰਜਿਸਟਰਡ ਉਪਭੋਗਤਾ ਟਵੀਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ, "ਰੀਟਵੀਟ" ਟਵੀਟ, ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟ ਮੈਸੇਜ (DM) ਹੋਰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਉਪਭੋਗਤਾ। ਉਪਭੋਗਤਾ ਟਵਿੱਟਰ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਜਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫਰੰਟਐਂਡ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਦੁਆਰਾ, ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਇੰਟਰਫੇਸ (APIs) ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮੇਟਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਟਵਿੱਟਰ ਨੂੰ ਜੈਕ ਡੋਰਸੀ, ਨੂਹ ਗਲਾਸ, ਬਿਜ਼ ਸਟੋਨ, ਅਤੇ ਇਵਾਨ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਚ 2006 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੂਲ ਕੰਪਨੀ, ਟਵਿੱਟਰ, ਇੰਕ., ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਸੀ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ 25 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਫਤਰ ਸਨ। 2012 ਤੱਕ, 100 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 340 ਮਿਲੀਅਨ ਟਵੀਟ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਔਸਤਨ 1.6 ਬਿਲੀਅਨ ਖੋਜ ਸਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ। 2013 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੇਖੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਸ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ "ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦਾ SMS" ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 2019 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੱਕ, ਟਵਿੱਟਰ ਦੇ 330 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਸਿਕ ਸਰਗਰਮ ਉਪਭੋਗਤਾ ਸਨ। ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟਵੀਟ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੁਆਰਾ ਟਵੀਟ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 2020 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਲਗਭਗ 48 ਮਿਲੀਅਨ ਖਾਤੇ (ਸਾਰੇ ਖਾਤਿਆਂ ਦਾ 15%) ਜਾਅਲੀ ਸਨ।

27 ਅਕਤੂਬਰ, 2022 ਨੂੰ, ਵਪਾਰਕ ਦਿੱਗਜ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਨੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, 44 ਬਿਲੀਅਨ US ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਟਵਿੱਟਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਫ਼ਰਤ ਭਰੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਮਸਕ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ 20 ਦਸੰਬਰ, 2022 ਨੂੰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦੇ CEO ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦੇਵੇਗਾ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਬਦਲੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ 'ਤੇ, ਅਜਿਹੀ ਬਦਲੀ ਦੇ ਨਾਲ, NBCuniversal ਲਈ ਵਿਗਿਆਪਨ ਵਿਕਰੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਲਿੰਡਾ ਯਾਕਾਰਿਨੋ, ਜੋ 5 ਜੂਨ, 2023 ਨੂੰ ਮਸਕ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੀ.ਈ.ਓ. ਜੁਲਾਈ 2023 ਵਿੱਚ, ਮਸਕ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਟਵਿੱਟਰ ਨੂੰ X ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਬ੍ਰਾਂਡ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਬਰਡ ਲੋਗੋ ਨੂੰ ਪੜਾਅਵਾਰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

## ਵਰਤੋਂ

ਟਵਿਟਰ ਦੀ ਵਰਤੋ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਪਭੋਗਤਾ ਨੂੰ ਟਵਿਟਰ ਦਾ ਖਾਤਾ ਬਣਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਤਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੇਬ ਬਰਾਉਜਰ ਟਵਿਟਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੇਜ਼ ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਈਮੇਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਿਦਆਂ ਜਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਖਾਤੇ ਨੂੰ ਟਵਿਟਰ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਆਪਣਾ ਖਾਤਾ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕ ਇੱਕ ਹੀ ਘੰਟੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਆਪਣਾ ਟਵਿਟਰ ਖਾਂਦਾ ਅਦਿਅਤਨ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਿਵਾਦ ਵੀ ਉੱਠੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਲੋਕ ਇਸ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਯੋਜਕਤਾ (*ਓਵਰਕਨੇਕਟਿਵਿਟੀ*) ਨੂੰ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਾ ਸੂਚਨਾ ਦਿੰਦੇ ਰਹਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਬੋਝ ਸੱਮਝਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵਲੋਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਈ ਵਿਅਵਸਾਔਂ ਵਿੱਚ ਟਵਿਟਰ ਸੇਵਾ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਗਾਹਕੋ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਅਦਿਅਤਨ ਕਰਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਲਗਾ ਹੈ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਵੀ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸਦਾ ਅੱਛਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਟਵਿਟਰ ਸਮੂਹ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਆਯੋਜਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਣ ਲਗਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 2008 ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੁਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਨਾਂ ਦਲਾਂ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਤੱਕ ਇਸਦੇ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹੁਂਚ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਮਾਇਕਰੋਬਲਾਗਿੰਗ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਸਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲੁਭਾਅ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸੀਲਿਏ ਬਲਾਗ ਅੱਡਿਆ ਨੇ ਅਮੀਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੇ ਬਲਾਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਖਾਸ ਤੌਰ'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਮਾਇਕਰੋਬਲਾਗਿੰਗ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਬੀਬੀਸੀ ਅਤੇ ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਚਾਰ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਲੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਦ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਆਸ਼ੀ ਬਰਾਕ ਓਬਾਮਾ ਵੀ ਟਵਿਟਰ ਉੱਤੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਹਾਲ ਦੇ ਖਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ਿ ਥਰੂਰ, ਰਿਤੀਕ ਰੋਸ਼ਨ, ਸਚਿਨ ਤੇਂਦੁਲਕਰ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਬੱਚਨ, ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ, ਆਦਿ ਵੀ ਸਾਇਟੋਂ ਉੱਤੇ ਵਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਹੁਣੇ ਤੱਕ ਇਹ ਸੇਵਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਪਲੱਬਧ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਈ ਬੋਲੀਆਂ ਵੀ ਉਪਲੱਬਧ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸਪੇਨਿਸ਼, ਜਾਪਾਨੀ, ਜਰਮਨ, ਫਰੇਂਚ ਅਤੇ ਇਤਾਲਵੀ ਬੋਲੀਆਂ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ।

## ਰੈਂਕਿੰਗਸ

ਸੈਨਤ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨਿਆ ਵਿੱਚ 795, ਫਾਲਸਮ ਸਟਰੀਟ ਸਥਿਤ ਟਵਿਟਰ ਮੁੱਖਆਲਾ ਭਵਨ
ਟਵਿਟਰ, ਅਲੇਕਸਾ ਇੰਟਰਨੇਟ ਦੇ ਵੇਬ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਵੇਬਸਾਈਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 26ਵੀਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਉੱਤੇ ਆਈ ਹੈ। ਉਂਜ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਦੈਨਿਕਉਪਯੋਕਤਾਵਾਂਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਦਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਸਰਗਰਮ ਖਾਤੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫਰਵਰੀ 2009 ਕਾਮ੍ਪ੍ਲੀਤ.ਡਾਟ.ਕਾਮ ਬਲਾਗ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ਟਵਿਟਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਸਿਕ ਨਵੇਂ ਆਗੰਤੁਕੋਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ 60 ਲੱਖ ਅਤੇ ਮਾਸਿਕ ਜਾਂਚ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 5 ਕਰੋੜ 50 ਲੱਖ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੇਵਲ 40% ਉਪਯੋਗਕਰਤਾ ਹੀ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਰਚ 2009 ਵਿੱਚ Nielsen.com ਬਲਾਗ ਨੇ ਟਵਿਟਰ ਨੂੰ ਮੈਂਬਰ ਸਮੁਦਾਏ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਫਰਵਰੀ 2009 ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜੀ ਵਲੋਂ ਉਭਰਦੀ ਹੋਈ ਸਾਇਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਰਮਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਟਵਿਟਰ ਦੀ ਮਾਸਿਕ ਵਾਧਾ 1382%, ਜ਼ਿਮ੍ਬਿਓ ਦੀ 240%, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਫੇਸਬੁਕ ਦੀ ਵਾਧਾ 228% ਹੈ।

## ਸੁਰੱਖਿਆ

ਹਾਲ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਟਵਿਟਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਕੁੱਝ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਟਵਿਟਰ ਇੱਕ ਹਫਤੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਸਕੈਮ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਟਵਿਟਰ ਦੁਆਰਾਉਪਯੋਕਤਾਵਾਂਨੂੰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਉਹ ਡਾਇਰੇਕਟ ਮੇਸੇਜ ਉੱਤੇ ਆਏ ਕਿਸੇ ਸ਼ੱਕੀ ਲਿੰਕ ਨੂੰ ਕਲਿਕ ਨਹੀਂ ਕਰੋ। ਸਾਇਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਉਪਯੋਕਤਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਝਾਂਸਾ ਦੇਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਪਯੋਕਤਾ ਨਾਮ ਅਤੇ ਪਾਸਵਰਡ ਆਦਿ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ਉਪਯੋਕਤਾ ਨੂੰ ਟਵਿਟਰ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਵਲੋਂ ਡਾਇਰੇਕਟ ਮੇਸੇਜ ਦੇ ਅੰਦਰ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਲਿੰਕ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਕਲਿਕ ਕਰਦੇ ਹੀ ਉਪਯੋਕਤਾ ਇੱਕ ਫਰਜੀ ਵੇਬਸਾਈਟ ਉੱਤੇ ਪਹੁਂਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਠੀਕ ਟਵਿਟਰ ਦੇ ਹੋਮ ਪੇਜ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਉੱਤੇ ਉਪਯੋਕਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਾਗ-ਇਸ ਬਯੋਰੇ ਏੰਟਰ ਕਰਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਠੀਕ ਉਂਜ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਟਵਿਟਰ ਦੇ ਮੂਲ ਵਰਕੇ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਇਹ ਬਯੋਰੇ ਚੁਰਾ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਉਪਯੋਕਤਾ, ਡੇਵਿਡ ਕੈਮਰਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿਟਰ ਉੱਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਏੰਟਰ ਦੀ ਕੁੰਜੀ ਦਬਾਈ, ਉਹ ਖ਼ਰਾਬ ਸੁਨੇਹਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟਵਿਟਰ ਮਿੱਤਰ-ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਾਰੇਉਪਯੋਕਤਾਵਾਂਤੱਕ ਪਹੁਂਚ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਕੈਮ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਇੰਟਰਨੇਟ ਤੱਕ ਪਹੁਂਚ ਗਿਆ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗਿਆਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਇਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਚੁਰਾਈ ਗਈ ਸਤਰਾਰੰਭ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਬਾਕੀ ਖਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੈਕ ਕਰਣ ਵਿੱਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਇਸ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਦੂਰ ਦੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚ ਸਹੇਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਹੈਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਨ ਹੇਤੁਉਪਯੋਕਤਾਵਾਂਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖਾਂਦੇ ਦਾ ਪਾਸਵਰਡ ਕੋਈ ਔਖਾ ਸ਼ਬਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹਿਏ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗ੍ਹਾ ਇੱਕ ਹੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨਹੀਂ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਵਿਟਰ ਖਾਂਦੇ ਵਲੋਂ ਸ਼ੱਕੀ ਸੁਨੇਹਾ ਭੇਜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪਾਸਵਰਡ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬਦਲ ਲਵੇਂ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਟਵਿਟਰ ਖਾਂਦੇ ਦੀ ਸੇਂਟਿੰਗਸ ਜਾਂ ਕਨੇਕਸ਼ਨ ਏਰਿਆ ਵੀ ਜਾਂਚਾਂ। ਜੇਕਰ ਉੱਥੇ ਕਿਸੇ ਥਰਡ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਐਪਲਿਕੇਸ਼ਨ ਸ਼ੱਕੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਖਾਂਦੇ ਨੂੰ ਏਕਸੇਸ ਕਰਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿਓ।

ਟਵਿਟਰ ਨੇ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੜੀ ਕਰਣ ਹੇਤੁ ਪਾਸਵਰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੋਣ ਵਾਲੇ 370 ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾ ਪਾਸਵਰਡ
ਦੇ ਇਸ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਣਾ ਸਰਲ ਹੈ। ਦ ਟੇਲੀਗਰਾਫ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਟਵਿਟਰ ਨੇ 12345 ਅਤੇ *Password* ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਪਾਸਵਰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾ ਅਤਿਅੰਤ ਸਰਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰਉਪਯੋਕਤਾਵਾਂਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਾਸਵਰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਾਰਸ਼ੇ ਅਤੇ ਫੇਰਾਰੀ ਵਰਗੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਚੇਲਸੀ ਅਤੇ ਆਰਸਨੇਲ ਵਰਗੀ ਫੁਟਬਾਲ ਟੀਮਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵੀ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਵਿਗਿਆਨ ਕਲਪਨਾ (ਸਾਇੰਸ ਫਿਕਸ਼ਨ) ਦੇ ਕੁੱਝ ਸ਼ਬਦਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਰੋਕ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਨੋਟ

## ਹਵਾਲੇ

## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ

* Fitton, Laura; Gruen, Michael E.; Poston, Leslie; foreword by Jack Dorsey (2009). *Twitter for Dummies*. Hoboken, NJ: Wiley Publishing. ISBN 9780470479919.
* Tufekci, Zeynep. 2017. *Twitter and Tear Gas: The Power and Fragility of Networked Protest*. Yale University Press.

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

* ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* twitter3e4tixl4xyajtrzo62zg5vztmjuricljdp2c5kshju4avyoid.onion (Accessing link help)