# ପଞ୍ଜାବ, ପାକିସ୍ତାନ

| ପଞ୍ଜାବ
پنجاب |
| --- |
| Province |
| Counter-clockwise from top left:
Chenab River,
Lahore Fort,
Nankana Sahib,
Faisalabad,
Noor Mahal - Bahawalpur,
[[:|Masjid Wazir Khan - Lahore]].Counter-clockwise from top left:
Chenab River,
Lahore Fort,
Nankana Sahib,
Faisalabad,
Noor Mahal - Bahawalpur,
[[:|Masjid Wazir Khan - Lahore]]. |
| Flag |
| Location of Punjab in Pakistan |
| Map of Punjab, Pakistan |
| ଦେଶ | ପାକିସ୍ତାନ |
| Established | ୧ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୦ |
| ରାଜଧାନୀ | ଲାହୋର |
| Largest city | ଲାହୋର |
| Government |
|  • Type | Province |
|  • Body | Provincial Assembly |
|  • Governor | Latif Khosa (PPP) |
|  • Chief Minister | Shehbaz Sharif (PML (N)) |
| Area |
|  • ସମୁଦାୟ | 205344 km2 (79,284 sq mi) |
| Population (2012) |
|  • Total | ୯,୧୩,୭୯,୬୧୫ |
|  • Density | 450/km2 (1,200/sq mi) |
|   | 2012 census preliminary |
| Time zone | UTC+5 (PKT) |
| Main Language(s) | * Urdu (National)
* English (Official)
* Punjabi (Provincial)

Other languages: Saraiki, Potohari, Hindko, Jhangochi, Mewati |
| Assembly seats | 371 |
| ଜିଲ୍ଲା | ୩୬ |
| Tehsils/Towns | ୧୨୭ |
| Website | punjab.gov.pk |

**ପାକିସ୍ତାନୀ ପଞ୍ଜାବ**, ପାକିସ୍ତାନର ଏକ ସୁବୋ ବା ରାଜ୍ୟ ଅଟେ। ଏହା ୩୬ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ନେଇ ଗଠିତ ।ପଞ୍ଜାବ ଜନବସତି ଅନୁଯାୟୀ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ରାଜ୍ୟ ଅଟେ।

## ବ୍ୟୁତ୍ପତ୍ତି ତ‌ତ୍ତ୍ୱ

ଗ୍ରୀକମାନଙ୍କୁ ଏହା *ପେଣ୍ଟାପୋଟାମିଆ* ଭାବେ ଜଣା ଥିଲା, ଅର୍ଥାତ୍ ପଞ୍ଚ ନ‌ଦିର ସମାହାର । *ପଞ୍ଜାବ* ଶବ୍ଦଟି ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରଚଳନ ହୋଇଥିଲା, ପାର୍ସି ଭାଷାରେ ଯାହାର ଅର୍ଥ *panj* (*ପାଞ୍ଚ*) and *āb* (*ଜଳ*)ର ମିଳନ, ଅର୍ଥତ୍ *ପଞ୍ଚ ନ‌ଦୀ*ର ମିଳନ, ଯାହା ଗ୍ରୀକ ନାମ ସ‌ହ ଏକାର୍ଥ ଥିଲା । ଏହି ପାଞ୍ଚ ନ‌ଦୀ ଯଥାକ୍ରମେ ଚେନାବ, ଝେଲମ, ରାବି, ବେଆସ, ଓ ସତଲେଜ, ଯାହା ସିନ୍ଧୁ ନ‌ଦୀ ଦେଇ ଆରବ ସାଗରରେ ପଡ଼ିଛି । ପାଞ୍ଚୋଟି ନ‌ଦୀ ମଧ୍ୟରୁ ଚାରୋଟି ପାକିସ୍ତାନ ପଞ୍ଜାବରେ ଅଛି ।

==ଭୂଗୋଳ==1947 ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ପଞ୍ଜାବ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ଯେତେବେଳେ ଭାରତର ବିଭାଜନ ପଞ୍ଜାବର ପୂର୍ବ ରାଜ ପ୍ରଦେଶକୁ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ବିଭକ୍ତ କରିଥିଲା। ପ୍ରଦେଶର ଅଧିକାଂଶ ମୁସଲମାନ ପଶ୍ଚିମ ଭାଗ ପାକିସ୍ତାନର ପଞ୍ଜାବ ପ୍ରଦେଶରେ ପରିଣତ ହେଲା; ଅଧିକାଂଶ ଶିଖ୍ ପୂର୍ବ ଭାଗ ଭାରତର ପଞ୍ଜାବ ରାଜ୍ୟ ହୋଇଗଲା |
**ସଚ୍ଚା ସିନ୍ଧୁ** ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନାମ ଥିଲା | ବ ed ଦିକ ଗ୍ରନ୍ଥ ଅନୁଯାୟୀ ଏହା ସଚ୍ଚା ସିନ୍ଧୁ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା | ଗ୍ରୀକ୍ମାନେ ଏହାର ନାମ ପେଣ୍ଟାପୋଟାମିଆ ରଖିଲେ | ମହାଭାରତ ଏବଂ ରାମାୟଣ ସମୟରେ ଏହାକୁ ପଞ୍ଚନାଡା ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମ ଭ୍ରାତା କୁହାଯାଉଥିଲା।

## ଇତିହାସ

### ମୋଗଲ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ

ମୋଗଲମାନେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ ୧୫୨୪ରୁ ୧୭୩୯ ପର୍ଜ୍ୟନ୍ତ ଶାସନ କରିଥିଲେ ଓ ବ‌ହୁତ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଯେପରି ଲାହୋରର ଶାଲିମାର ବଗିଚା ଓ ବଡ଼ସାହି ମସଜିଦ ।ମୁସଲିମ ସୈନ୍ୟ, ବଣିକ, ନିର୍ମାତା ଓ ସୁଫିମାନେ ପରଥିବୀର ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ଇସଲାମ ସୁଲତାନ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟକୁ ଆସିଥିଲେ ।

### ଆଫଗାନ ଦୁରାନୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ

ସ୍ୱାତ ଅଞ୍ଚଳ ଯାହା ଆଫଗାନ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଅହମ୍ମଦ ଶାହ ଦୁରାନିଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୭୪୭ ମସିହାରେ ଦୁରାନୀ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ ସ‌ହ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା, ୧୭୬୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା ।

### ମରାଠା ସାମ୍ରାଜ୍ୟ

୧୭୫୮ରେ ହିନ୍ଦୁ ମରାଠା ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଗେନେରାଲ ରଘୁନାଥ ରାଓ ଲାହୋର ଓ ଆଟ୍ଟୋକ ଅଧିକାର କଲେ । ତିମୁର ଶାହ ଦୁରାନୀ ଓ ଭାଇସ୍‌ରାୟ ଅହମ୍ମଦ ଶାହ ଅବଦଲୀ ପଞ୍ଜାବରୁ ବିତାଡ଼ିତ ହେଲେ । ପେଶ‌ୱାରର ଦକ୍ଷିନ ଓ ଉତ୍ତରରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଲାହୋର, ମୁଲତାନ, ଦେରା ଘାଜି ଖାନ, କାଶ୍ମୀର ମରାଠା ଅଞ୍ଚଳ ଅଧୀନ‌କୁ ଆସିଗଲା । ପଞ୍ଜାବ ଓ କାଶ୍ମୀରରେ ମରାଠାମାନେ ମୁଖ୍ୟ ଥିଲେ । ୧୭୬୧ରେ ପାନିପତ ଯୁଦ୍ଧ ୩ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଅହମ୍ମଦ ଶାହ ଅବଦଲୀ ପଞ୍ଜାବ ଓ କାଶ୍ମୀରର ମରାଠା ଅଞ୍ଚଳ ପୁଣିଥରେ ଅଧିକାର କଲେ ।

## ଭାଷା ଓ ସଂସ୍କୃତି

## ପର୍ଯ୍ୟଟନ

* Lahore Fort, a UNESCO World Heritage Site
* Jungle in Sahiwal, Punjab
* Badshahi Mosque, Lahore
* Tomb of Jahangir, Lahore
* Lahore Museum
* Shalimar Gardens
* Asaf Khan's Mausoleum
* Faisalabad Clock Tower, built during the British RajFaisalabad Clock Tower, built during the British Raj
* Minar e Pakistan
* GPO, Lahore
* Chauburji Garden, LahoreChauburji Garden, Lahore
* CMH Mosque, Jhelum Cantt
* Taxila is a World Heritage Site
* Clock Tower at Govt College University, Lahore
* Government college for Women, Rawalpindi
* Aiwan-e-Iqbal, LahoreAiwan-e-Iqbal, Lahore
* Samadhi of Ranjit Singh
* Major Akram Memorial, Jhelum
* Wheat Fields
* A view of Murree, a famous hill station of Punjab
* Different shapes of clay pots mostly made in Gujrat
* A Fields View from North Punjab

Provincial symbols of Punjab (unofficial)| **Provincial animal** |  |  |
| **Provincial bird** |  |  |
| **Provincial tree** |  |  |
| **Provincial flower** |  |  |
| **Provincial sport** |  |  |

## ଆଧାର

## ବାହାର ତଥ୍ୟ

* Government of Punjab, Pakistan Archived 2015-05-10 at the Wayback Machine.
* ପଞ୍ଜାବ, ପାକିସ୍ତାନ at Curlie
* Guide of Punjab Archived 2017-09-19 at the Wayback Machine.