Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Temps solar

Sus una planeta prograda coma la Tèrra (es a dire que vira a l'entorn de son axe dins lo meteis sens qu'a l'entorn del Solelh), lo jorn solar es plus mai que le jorn sideral. A l'instant 1 lo Solelh e una estela fòrça alunhada son ambedoas en fàcia d'un punt donat de la Tèrra (lo punt roge). A l'instant 2, la planeta a fa un torn complèt a l'entorn d'ela meteissa e l'estela alunhada es de nòu en fàcia (1→2 = un jorn sideral). Mas cal un pauc mai per que, a l'instant 3, lo Solelh siá de nòu en fàcia (1→3 = un jorn solar).
Lo **temps solar** o **temps vertadièr** es una mesura du temps basada sul desplaçament aparent del solelh pendent la jornada. Lo temps solar en un luòc e a un moment donats es l'angle orari del solelh dins aquel luòc e a aquel moment. Ne ven la definicion del miègjorn solar: es lo moment ont lo Solelh atenh son punt de culminacion, en un endrech donat de la Tèrra; a aquel moment, son angle orari es egal a zero.

## Temps solar vertadièr o aparent

Lo temps solar vertadièr o aparent es fondat sul jorn solar aparent, qu'es la durada entre dos retorns successius del Solelh al meridian local. Aquela durada varia tot lo long de l'annada per doas rasons:

* L'enclinason de l'axe de la Tèrra al respècte del plan de l'ecliptica
* L'excentricitat de l'orbita de la Tèrra.

A causa d'aquelas particularitats, los jorns solars aparents son mai corts en Març e setembre qu'en junh o decembre.

Cal pas confondre lo temps solar vertadièr amb la durada d'ensolelhament que varia en foncion de la latitud e de la sason.

## Temps solar mejan

Lo temps solar mejan es fondat sus un solelh mejan fictiu que se desplaçariá a l'entorn de l'eqüator a velocitat constanta tot lo long de l'an. Aqula mejana es de 24 oras.

## Equacion del temps

La diferéncia entre lo temps solae mejan e lo temps solar aparent es nomenat l'equacion del temps. Sus Tèrra, varia entre 17 minutas en mens e 14 minutas en nai.

## Vejatz tanben

* Jorn estelar
* Analema
* Equacion del temps
* Jorn
* Miègjorn
* Temps
* Temps sideral
* Quadran solar

## Ligams extèrnes

* (fr) Legir l'ora solar [archive]
# T. S. Eliot

Medalha prèmi Nobel

| T. S. Eliot |
| --- |
| [[File:|260px|]] |
| Nom de naissença | (en) Thomas Stearns Eliot  |
| Naissença | 26 de setembre de 1888, Sant Loís, Missorí, Estats Units |
| Decès | 4 de genièr de 1965, Londres, Anglatèrra |
| Ocupacion | escrivan |
| Prèmis |
| Prèmi Nobel de Literatura en 1948 |

**T. S. Eliot** (nascut **Thomas Stearns Eliot** en 1888 als Estats Units, mòrt en 1965 a Londres) foguèt un escrivan anglés. Recebèt lo Prèmi Nobel de Literatura en 1948.

En las siás òbras destaca lo suenh formal e las referéncias culturalistas. Enquadrat dins lo *New Criticism*, pensava que l'art li caliá pas èsser l'expression d'experiéncias personalas mas lo trabalh sus simbòls universals.

### Poesia

* 1917: *Prufrock and Other Observations*
* 1920: *Poems*
* 1922: *The Waste Land*
* 1925: *The Hollow Men*
* 1927-1954: *Ariel poems*, on s'incloís lo poema *"The Journey of the Magi"*
* 1930: *Ash Wednesday*
* 1931: *Coriolan*
* 1939: *Old Possum's Book of Practical Cats*
* 1939: "*The Marching Song of the Pollicle Dogs"* e *"Billy M'Caw: The Remarkable Parrot"*, en l'òbra comun *The Queen's Book of the Red Cross*
* 1945: *Four Quartets*

### Teatre

* 1926: *Sweeney Agonistes*, representada l'an 1934
* 1934: *The Rock*
* 1935: *Murder in the Cathedral*
* 1939: *The Family Reunion*
* 1949: *The Cocktail Party*
* 1954: *The Confidential Clerk*
* 1959: *The Elder Statesman*, representada l'an 1958

### Non-ficcion

* 1920: *The Sacred Wood: Essays on Poetry and Criticism*
* 1920: *The Second-Order Mind*
* 1920: *Tradition and the individual talent*
* 1924: *Homage to John Dryden*
* 1928: *Shakespeare and the Stoicism of Seneca*
* 1928: *For Lancelot Andrewes*
* 1929: *Dante*
* 1917-1932: *Selected Essays*
* 1933: *The Use of Poetry and the Use of Criticism*
* 1934: *After Strange Gods* (1934)
* 1934: *Elizabethan Essays*
* 1936: *Essays Ancient and Modern*
* 1940: *The Idea of a Christian Society*
* 1948: *Notes Towards the Definition of Culture*
* 1951: *Poetry and Drama*
* 1954: *The Three Voices of Poetry*
* 1957: *On Poetry and Poets*

## Referéncias

* Portal de la literatura