Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Ípsilon

**Ípsilon** (υ en minuscula, Υ en majuscula) es la vintena letra de l'alfabet grèc.

|  |
| --- |
| **Alfabet grèc** |
| Α α alfa | Β β bèta | Γ γ gamma | Δ δ dèlta |
| Ε ε èpsilon | Ζ ζ zèta | Η η èta | Θ θ tèta |
| Ι ι iòta | Κ κ capa | Λ λ lambda | Μ μ mi |
| Ν ν ni | Ξ ξ xi | Ο ο omicron | Π π pi |
| Ρ ρ rò | Σ σ sigma | Τ τ tau | Υ υ ipsilon |
| Φ φ fi | Χ χ qui | Ψ ψ psi | Ω ω omèga |
| **letras arcaïcas e numeralas** |
| Ϛ ϛ stigma | Ϙ/Ϟ ϙ/ϟ koppa | Ͳ/Ϡ ͳ/ϡ sampi |
| **letras obsolètas** |
| Ϝ/Ͷ ϝ/ͷ digamma | Ͱ ͱ eta | Ϻ ϻ san | Ϸ ϸ shò |
# Lecce

| *Lecce* |
| --- |
| Lecce  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  Bandièra de Lecce | Fichièr:LecceStemma.png Armas de Lecce |

 |
|  |
| Administracion |
| Estat |  Itàlia |
| Region |  Polha |
| Província |  Lecce |
| Geografia |
|  |
| Superfícia | 238 km² |
| Altitud | 49 m |
| Demografia |
| Populacion | 94 178 (2007) |
| Densitat | 396 ab./km² |
| Comunas limitròfas | Arnesano, Cavallino, Lequile, Lizzanello, Monteroni di Lecce, San Cesario di Lecce, San Pietro in Lama, Squinzano, Surbo, Torchiarolo, Vernole, Novoli e Trepuzzi  |
| Autras informacions |
| Còdi ISTAT | 075035 |
| Còdi postal | 73100 |
| Prefixe telefonic | 0832 |
| Fèsta patronala | 9 d'agost |
| Site web | comune.lecce.it  |

Lecce es una vila de la region italiana de Polha, capitala de la província omonima. Sa populacion èra estimada a 94 178 abitants en 2007. Sa superfícia totala es 238 km².
# Gavach

Lo tèrme **gavach** (plural **gavaches**) es epitèt pejoratiu e escais-nom que s'aplican originalament als occitans, malgrat que recentament son utilizacion se siá espandit als estrangièrs.

## Reparticion geografica

L'etnonim **gavach** definís per una populacion donada una autra populacion. D'un biais general tòca una populacion mai al nòrd o mai montanhòla o tota doas causas al còp.

**En Occitània: Per la gent Lengadòc Bas, la gent del Massís Central amb qui son en contacte regular : gent de Gavaudan, de Roergue, d'Auvèrnha.

* Per la gent del Lengadòc Naut, la gent de la *montanha* Avairon e Losera en rason de lor parlar. Dichs tanben *gaburles* o *fochtrà-fochtrà*.

* Per la gent de la bassa val de Garona, las populacions del dialècte d'oïl peitavin (Pichòta Gavachariá de Montsegur e Granda Gavachariá).

* Per la gent de Bassa Provença, jos la forma gavòt (benlèu ligada, la gent d’Auta Provença).

**Fòra d'Occitània: Pels catalans del nòrd ("gavatxos"), la gent mai al nòrd mas mai que mai la gent d’Aude.

* Pels catalans del sud ("gavatxos") e los espanhòls ("gabachos"), los franceses en general.

* Pels mexicans, ondurencs, guatemaltècs e autres pòbles de America del Sud e Latina ("gabachos"), los estatsunidencs.

## Atestacions

Dins una pèça de teatre del sègle XVII del País Bas (Lengadòc).

"Vaqui deja dous ans qu'aqueste bel bouscatge

a quitat e représ soun verdegeant fouillatge

e que ia lous voulams dels penibles gabats

say sou venguts dous cops per segua nostres blats

despuey que Coridon, mon majoural, mon mestre

s'en anet indacom, qu'on sabi ont pot estre"

## Origina

L'origina d'aquel nom es plan discutida. Es de còps ligada a una rasic *Gav-* que seriá presenta dins Gavaudan, *Gave* e que significariá « pèira, peirós. ».
Son espandiment fòra d'Occitània (se lo mot i es pas autoctòn) es explicat per d'unes per l'immigracion occitana massissa en Catalonha a l'epòca modèrna, immigracion mesclada de Bas-Lengadocians e de gent del Massís Central. Los catalans manlevèron l'etnonim qu'una partida dels immigrats donavan a l'autra partida e l'apliquèron a la totalitat dels immigrats.

## Utilizacion

Coma mantun mot depreciatiu cap a una comunautat, los gavaches

Lo tornèron prene d'un biais ufanós coma dins lo poèma:

«Vivo l'Oubernho e vivo les Gabachs!»

## Ligams

* Mapa de la Gavachariá amb son dialècte d'oïl peitavin e sos limits ambe l'occitan

* Lexicòt Gavach (peitavin) - Francés (estandard)
# Sèrbes

Lei **Sèrbes** (*Срби/Srbi* en sèrbe) son un pòble de la familha indoeuropèa ; fan partida dau grope deis Eslaus e de la branca deis Eslaus dau Sud. Vivon essencialament en Serbia, en Montenegro, en Bòsnia e Ercegovina, en Croàcia, e dins lo monde lei migracions sèrbas an escampat una diaspòra de 4 milions de personas. Un Sèrbe sus tres viu pas en Serbia.

*
*
*
*
# Sofia Vergara

**Sofia Vergara**| Sofia Vergara |
| Profession: | actritz de cinèma |
| País: | Colómbia |
| Data de naissença: | 10 de julhet de 1972 |
| Luòc de naissença: | Baranquilla, Colómbia |

**Sofia Vergara** (n. 1972 en Baranquilla) es una actritz colombiana de cinèma.

* Portal del cinèma
# Leet

*Wikipèdia* en *Leet*
**Leet** (escrit **31337**, **1337**, **L337**, **13370rz** o **l33t**), o **Leetspeak**, es un sistèma d'escritura usat principalament a Internet, qu'emplega diverses combinasons de caractèrs ASCII per substituir l'alfabet latin.

Inicialament lo mot *leet* s'utilitzava coma adjectiu, per derscriure lo comportament de personas de la comunitat. Amb la proliferacion de l'us d'Internet dempuèi lo decenni de 1990, lo *Leet* es vengut part de la cultura d'Internet.

### Referéncias
# Takedown

Un **takedown** es un tèrme d'arts marciaus e d'espòrt de combat que designa una tecnica qu'implica lo desequilibri d'un adversari, lo fasent tombar sus lo sòu, lo combatent que practica lo takedown tombant en sús.
# Chuck Norris

Chuck Norris.
**Carlos Ray *Chuck* Norris** (10 de març de 1940, Oklahoma – 19 de març de 2026, Hawaii) èra un celèbre actor american de cinema e television.

## Filmografia

* *The Wrecking Crew* (1969)
* *Way of the Dragon* (1972)
* *The Student Teachers* (1973)
* *Slaughter in San Francisco* (1974)
* *The Warrior Within* (1976)
* *Bruce Lee, the Legend* (1977)
* *Breaker! Breaker!* (1977)
* *Good Guys Wear Black* (1978)
* *A Force of One* (1979)
* *The Octagon* (1980)
* *An Eye for an Eye* (1981)
* *Silent Rage* (1982)
* *Forced Vengeance* (1982)
* *Lone Wolf McQuade* (1983)
* *Missing in Action* (1984)
* *Missing in Action 2: The Beginning* (1985)
* *Code of Silence* (1985)
* *Invasion U.S.A.* (1985)
* *Fire Walker* (1986)
* *The Delta Force* (1986)
* *The Karate Kommandos* (1986)
* *Braddock: Missing in Action III* (1988)
* *Hero and the Terror* (1988)
* *Delta Force 2: The Colombian Connection* (1990)
* *Delta Force 3: The Killing Game* (1991)
* *The Hitman* (1991)
* *Sidekicks* (1992)
* *Hellbound* (1994)
* *Top Dog* (1995)
* *Forest Warrior* (1996)
* *The President's Man* (2000)
* *The President's Man 2: A Line in the Sand* (2002)
* *Bells of Innocence* (2003)
* *Dodgeball: A True Underdog Story* (2004)
* *The Cutter* (2005)
* *Walker, Texas Ranger*: (2005)
# Jòcs Olimpics d'ivèrn de 1952

Los Jòcs Olimpics d'ivèrn de 1952 (Jòcs de la 7ena Olimpiada) se debanèron a Òslo Norvègia ( 14 - 25 de febrièr de 1952 ).

## Genèsi

## Delegacions

*30 equipas* e 694 atlètas prenguèron part a aicestes primièrs jocs ivernencs escandinaus.

## Debanar

## Espets e endevenenças

## Programa

### Espòrts e espròvas

#### Bobsleigh

#### Esqui alpenc

#### Esqui nordic ( Combinat nordic / Esqui de fons / Saut amb esquis )

#### Oquei gèl

#### Patinatge artistic

#### Patinatge de velocitat

## Medalhièr general

| **...** | Comitat Nacional Olimpic |  |  |  | Total |
|  | Norvègia | 7 | 3 | *6* | **16** |
|  |  Estats Units | 4 | 6 | *1* | **11** |
|  | Finlàndia | 3 | 4 | *2* | **9** |
|  | Alemanha | 3 | 2 | *2* | **7** |
|  | Àustria | 2 | 4 | *2* | **8** |
|  |  Canadà | 1 | 0 | *1* | **2** |
|  |  Itàlia | 1 | 0 | *1* | **2** |
|  | Reialme Unit | 1 | 0 | *0* | **1** |
|  | Païses Basses | 0 | 3 | *0* | **3** |
| **...10** |  Suècia | 0 | 0 | *4* | **4** |
|  | Soïssa | 0 | 0 | *2* | **2** |
|  |  França | 0 | 0 | *1* | **1** |
|  | Ongria | 0 | 0 | *1* | **1** |
| Total | 22 | 22 | 23 | 67 |

## Bibliografia

## Vejatz tanben

*

* Jòcs Olimpics
* Comitat Internacional Olimpic

## Ligams extèrnes

## Ligams videografics

*

* [archive]

* + sus **YouTube**... mai de *61* documents subre **Òslo 1952** en picar coma clau *Winter Olympic Games 1952*

## Nòtas e referéncias

<references>
# YouTube

**YouTube** es un sit de publicacion e de partatge de vidèos. Foguèt creat en febrièr de 2005 per tres ancians emplegats de la firma PayPal. Foguèt aquesit per Google Inc. en octobre de 2006 per 1.650 milions de dolars.

## Vejatz tanben

### Ligams intèrnes

* Lista de las vidèos de cançons occitanas mai visionadas sus YouTube

*
# William Thomson, Lord Kelvin

Retrach de lord Kelvin.
**William Thomson** (1824-1907), lord Kelvin, foguèt un fisician britanic que participèt a l'aparicion de la termodinamica au sègle XIX. Capitèt d'esplechar lei resultats de Sadi Carnot (1796-1832), de Julius Robert von Mayer (1814-1878) e de James Prescott Joule (1818-1889) per estructurar ço qu'èra una sciéncia novèla gràcias a la definicion dau zèro absolut en 1848 e dau premier principi e dau segond principi de la termodinamica en 1852.

L'unitat principala de la temperatura absoluda, lo kelvin, foguèt nomat en son onor.

## Liames intèrnes

* Termodinamica.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
# Ducat de Lorena

Escut de Lorena
Lo **Ducat de Lorena** (en francés : *Duché de Lorraine*) es una anciana província de França e un ancian estat qu'existiá dau sègle X au sègle XVIII. Foguèt annexat per lo reiaume de França el 1766. La soa capitau qu'ei Nancí.