# Mikis Theodorakis

|  |
| --- |
| Mikis Theodorakis |
|  |
|  |
| Fødd | 29. juli 1925 |
| Fødestad | Khíos |
| Død | 2. september 2021 (96 år) |
| Dødsstad | Aten |
| Fødenamn | Μίκης Θεοδωράκης |
| Opphav | Hellas |
| Aktiv | 1943–2009 |
| Sjanger | opera, symfoni, laïkó tragoúdi, éntekhno, vokalmusikk, Sirtaki |
| Instrument | fiolin, piano |
| Plateselskap | Folkways Records, Philips Records, EMI, United Artists Records, Polydor, RCA Victor, Sirius, Lyra |
| Verka som | komponist, politikar, filmmusikkomponist, låtskrivar, plateartist, songar, dirigent, skribent, musikar, bandleiar |
| Gift med | Myrto Altinoglou |
| Born | Giorgos Theodorakis, Margarita Theodorakis |
| Prisar | kommandør av Æreslegionen, storoffiser av den luxemburgske Fortjenstordenen, Lenins fredspris, BAFTA Award for beste filmmusikk, Lenin Komsomol-prisen, Æresdoktor ved universitetet i Tel Aviv, æresdoktor ved universitetet i Salzburg, æresdoktor ved Aristoteles-universitetet i Tessaloniki, Venskapsordenen, æresmedlem i akademiet i Aten, æresdoktor ved Universitetet i Montréal, æresdoktor ved Universitetet i Istanbul, Æresordenen, Føniksordenen, Fortjenstordenen, list of orders, decorations, and medals of Serbia |

**Mikis Theodorakis** (29. juli 1925–2. september 2021) var ein internasjonalt anerkjent gresk komponist og tidlegare politikar i Hellas. Han var først og fremst kjend som komponist og har sjølv komponert flere verk som har vore med å definera og gjera kjent gresk samtidsmusikk for heile verda. Theodorakis var samtidig også kjent for å ha dirigert mange ulike framføringer av kjente greske verk, til dømes «O Kaimos» ved Likavittou-teateret i 2001.

Musikken hans kan skildrast som lett og positiv, med tydelege fengjande rytmar. Eit sentralt instrument i mykje av musikken hans har vore det det tradisjonelle greske instrumentet bouzouki. Han debuterte i 1960 med albumet *Epitaphios*.

Eit av dei best kjente verka hans er filmmusikken til *Zorba the Greek* av Michael Kakoyianni, som er basert på romanen til Nikos Kazantzakis om bonden Alexis Zorba.

I dei seinare åra i livet heldt Theodorakis fram med å ta del i musikalske arrangement, sjølv om han ikkje gjorde det like hyppig som før.

I 1983 vart han tildelt Leninprisen av Sovjetunionen, og i 2000 vart han nominert til Nobelprisen for fredsarbeid.

### Personleg liv

Mikis Theodorakis vart fødd 29. juli 1925 på øya Khios i Egearhavet. Mora hans var frå Khios og faren frå Kreta.

I 1953 gifta han seg med Myrto Altinoglou, og saman fekk dei to barn: Georg Theodorakis, og Margarita Theodorakis.

### Politisk verksemd

Innafor politikken har han halde ein tydeleg venstreorientert ståstad. Han engasjerte seg for første gong under den andre verdenskrigen då han melde seg inn i det greske kommunistpartiet KKE, på trass av den tyske okkupasjonen. Dette viser tydeleg kor samfunnsengasjert han var, noko som kjem fram i mykje av musikken hans.

Gjennom livet har han halde eit filososialistisk synspunkt. Etter den andre verdenskrigen, då det var borgarkrig i Hellas og den borgarlege sida ende opp med å ta makta i 1949, vart Theodorakis torturert og send i eksil på øya Makronisos.

Han hadde også eit langt og vennleg forhold med Cuba sin daverande kommunistiske statsminister, Fidel Castro. Samtidig har han bytta parti fleire gonger. I 1964 vart han vald in til det greske parlamentet for det meir moderate partiet EDA. Og i 1981, etter den greske juntaen, representerte han det sosialdemokratiske partiet PASOK. Grunna ein låg oppslutnad for partia på venstresida i 1989, valde Theodoraki å bli statsråd for Nytt Demokrati sin regjering (søsterpartiet til Høgre), leia av Konstantin Mitsotakis.

## Kjelder