Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Avril Lavigne

|  |
| --- |
| Avril Lavigne |
|  |
|  |
| Fødd | 27. september 1984 (41 år) |
| Fødestad | Belleville |
| Fødenamn | Avril Ramona Lavigne |
| Opphav | Canada, Frankrike |
| Aktiv | 1999– |
| Sjanger | alternativ rock, pop-pønk, poprock, post-grunge, softrock |
| Instrument | gitar, vokal, piano, trommesett |
| Stemmetype | lys lyrisk sopran |
| Plateselskap | Arista Records, Epic Records, Elektra Records, DTA Records, BMG Rights Management, RCA Records, Bertelsmann Music Group |
| Verka som | songar-låtskrivar, songar, skodespelar, komponist, velgjerar, filmskodespelar, stemmeskodespelar, motedesigner, plateartist, musikar |
| Mor | Judith Rosanne Loshaw |
| Far | Jean-Claude Lavigne |
| Gift med | Deryck Whibley, Chad Kroeger |
| Sambuar med | Mod Sun |
| Prisar | Juno Fan Choice, Juno Fan Choice, Premios Oye!, medlem av Order of Canada |

**Avril Ramona Lavigne** (fødd 27. september 1984) er ein kanadisk songar, låtskrivar og skodespelar. Ho har hatt ei viktig rolle i utviklinga av pop-punk, der ho bana veg for punk-påverka popmusikk med kvinnelege frontfigurar tidleg på 2000-talet. Lavign har hatt hittar med songane «Sk8er Boi», «Girlfriend», «Complicated» og «Nobody's Home».

## Liv og virke

Avril Lavigne vart fødd i Belleville i Ontario, men voks opp i småbyen Napanee i same provinsen. Ho viste tidleg musikalsk talent, og skreiv platekontrakt med Arista Records då ho var 16 år gamal. Ho gav ut debutplata si, *Let Go* i 2002, då ho var 17. Singlane «Sk8er Boi» og «Complicated» vart store hittar, og plata selde i svært mange eksemplar over heile verda. Dette resulterte i både den kanadiske Juno-prisen, Grammy-prisen frå USA med meir.

Oppfylgjarplata *Under My Skin* kom i 2004. Fleire singlar vart laga frå denne også, som «Don't Tell Me» og «Nobody's Home». Det tredje studioalbumet hennar, *The Best Damn Thing* (2007), nådde fyrsteplassen på albumlistene i sju land. Hovudsingelen frå albumet, «Girlfriend», vart den fyrste singelen hennar til å nå toppen av *Billboard* Hot 100 i USA. Dei neste to albuma hennar, *Goodbye Lullaby* (2011) og *Avril Lavigne* (2013), hadde også kommersiell suksess, og selte begge til gull i Canada, USA og andre område. Etter nokre års pause slapp ho det sjette studioalbumet sitt *Head Above Water* i 2019, før ho vende attende til punkrøtene sine med *Love Sux* i 2022.

Avril Lavigne har hatt fleire skodespelarroller, m.a. ei stemme i animasjonsfilmen *Over hekken* og i filmen *Fast Food Nation*, basert på boka *Fast Food Nation: The Dark Side of the All-American Meal* (2006).

## Privatliv

Lavigne var saman med Deryck Whibley, vokalisten i rockebandet Sum 41, frå ho var 19 år gammal. Dei gifta seg i 2006, men skilde lag nokre år seinare.

## Diskografi

* *Let Go* (2002)
* *Under My Skin* (2004)
* *The Best Damn Thing* (2007)
* *Goodbye Lullaby* (2011)
* *Avril Lavigne* (2013)
* *Head Above Water* (2019)
* *Love Sux* (2022)

## Kjelder

* *Denne artikkelen byggjer på «Avril Lavigne» frå Wikipedia på engelsk, den 8. februar 2012.*
# Recorded Music NZ

**Recorded Music NZ** (tidlegare **Recording Industry Association of New Zealand** (**RIANZ**)) er ein organisasjon som består av plateprodusentar, utgjevarar, og musikarar i New Zealand. Alle plateselskap i New Zealand kan verta medlemmar.

RIANZ fekk mykje kritikk for stillinga si i saka om piratverksemd i New Zealand. Dei støtta implementeringa av seksjon 92a i piratlova. Denne seksjonen krev at alle ISP-ar stenger internettsambandet for dei som er *skulda* for piratverksemd.

I 2013 vart det slått saman med PPNZ Music Licensing for å verta Recorded Music NZ (RMNZ).

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Recorded Music NZ» frå Wikipedia på bokmål, den 14. juni 2020.*

## Bakgrunnsstoff

* Offisiell nettstad
* Offisiell New Zealand Music Chart nettstad
* New Zealand Music Awards nettstad
* Offisiell PPNZ Nettstad
* International Federation of Phonographic Industries nettside
# Hongkong

|  |
| --- |
| Hongkong |
| 香港 |
| spesiell administrativ region |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  Flagg  |  Symbol  |

 |
| **Forkorting:** Hong Kong SAR  /  HKSAR |
| Land |  Folkerepublikken Kina |
| Hovudstad |  Hongkong  |
| Areal | 1 105,69 km² |
| Folketal |  7 413 070 (2021) |
| Språk | engelsk, kantonesisk |
| Tidssone | UTC +8 |
| Retningsnummer | +852 |
| Domene | .hk |
|  Hongkong ﻿ / ﻿ |
|  Kart som viser Hongkong.

 Kart som viser Hongkong.

 |
| **Wikimedia Commons:**  Hong Kong |

**Hongkong** (pinyin *Xiānggǎng* eller Yale romanisering av kantonesisk *Hēunggóng*) er ein spesiell administrativ region sør i Fastlands-Kina, omkrinsa av provinsen Guangdong. Hongkong ligg på ei halvøy kalla «dei nye territoria» og på øya Hong Kong. Hongkong har om lag 7,5 millionar ibuarar. Bruttonasjonalproduktet i regionen er på over 200 milliardar US-dollar, noko som gjer Hongkong til ein viktig del av verdsøkonomien.

## Historie

Under den første opiumskrigen i 1841 okkuperte britane øya, og Kina oppgav ho året etter. Ho vart deretter ein britisk koloni og eit viktig handelssentrum. Under den andre opiumskrigen fekk britane kontroll over hele Kowloon. I 1898 fekk britane ei leigeavtale for dei *nye territoria* for 99 år. Etter at kommunistane tok makta, kom ein million flyktningar til Hongkong, som voks og vart ein viktig industriby i verda. Folkerepublikken Kina vegra seg mot å krevje området attende, men Folkerepublikken Kina og Storbritannia vart i 1997 samde om at heile Hong Kong-området skulle overtakast av Folkerepublikken, og bli ein spesiell administrativ region. Den 1. juli overtok Folkerepublikken suvereniteten, men avtala slo fast at Hong Kong fekk rett til å halde fram med kapitalistisk økonomi og demokratisk styre i minst 50 år. Regjeringa i Beijing har i ettertid likevel forsøkt å vedta lover som reduserer Hong Kongs sjølvstyre, noko som har ført til massive protestar og demonstrasjonar.

## Utdanning

Universitet er mellom anna Hongkongs polytekniske universitet (også kalla PolyU), Lingnan-universitetet, The Education University of Hong Kong og Chinese University of Hong Kong.

## Galleri

* Hongkong om natta.

## Merknader

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Hongkong Offisiell nettstad
# Universal Music Group

|  |
| --- |
| Universal Music Group |
|  |
|  |
|  |
| Grunnlagd | september 1934  |
| Grunnleggar | Music Corporation of America |
| Status | Aktiv |
| Land | USA, Nederland |
| Stad | Santa Monica, Broadway, California, New York |
| Offisiell nettside |   |

**Universal Music Group** er eit plateselskap med eiga avdeling i Noreg. Selskapet var i førstninga eit dotterselskap av Universal Pictures, men har i ettertid blitt fusjonert med PolyGram, og er i dag eid av det franske mediakonsernet Vivendi. Universal Music reknast som ein av dei fire største plateselskapa i verda, med ein del av marknaden på 25,5%.

Universal Music gjer ut plater med mellom anna Fall Out Boy, Aerosmith, The Killers, Mariah Carey, Janet Jackson, Nirvana, Enrique Iglesias, Bon Jovi, Elton John, Eminem, The Eagles, Dr. Dre, 50 Cent, Marilyn Manson, Akon, Andrea Bocelli, Chamillionaire, Nas, U2, Peter Gabriel, Black Eyed Peas, Nelly Furtado, ABBA, Lil Wayne, Wu-Tang Clan, Gwen Stefani, Maroon 5, Rihanna, Kanye West, Sum 41, New Kids on the Block, Aaliyah, Guns N' Roses og Blink-182.

Den norske avdelinga har artistar som a-ha, Morten Harket, Espen Lind, Sissel Kyrkjebø, deLillos, Odd Nordstoga, Silje Nergaard og Nils Petter Molvær.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Universal Music Group Offisiell nettstad
# Sjokoladefondy

Sjokoladefondy med fruktbitar ein kan dyppa i han.
**Sjokoladefondy** er ei form for fondy der ein dypper mat, til dømes frukt, i smelta sjokolade i staden for den tradisjonelle fondyen der ein smeltar ost.

Ei sjokoladefontene blir ofte brukt til sjokoladefondy.
Sjokoladen kan smeltast i ei fondygryte eller i ei sjokoladefontene. Sjokoladen kan vera tilsett litt alkohol, som kirsch eller rom. Ein kan dyppa bær (som jordbær, fruktbitar, kakestykke eller marshmallow i den smelta sjokoladen. Deretter et ein dei straks.

## Sjå òg

* Sjokoladefondant
# Amfibium

|  |
| --- |
| **Amfibium** |
|  Ei padde |
| **Systematikk** |
| **Rike:** | Dyr Animalia |
| **Rekkje:** | Ryggstrengdyr Chordata |
| **Underrekkje:** | Virveldyr Vertebrata |
| **Infrarekkje:** | Kjevemunnar Gnathostomata |
| **Megaklasse:** | Beinfiskar Osteichthyes |
| **Overklasse:** | Tetrapodar Tetrapoda |
| **Klasse:** | Amfibium Amphibia |
| **Infraklasse:** | †**Amfibium** Elpistostegalia Gray, 1825 |

**Amfibium** eller **padder** er firbeinte eller sekundærte beinlause dyr som lever både på land og i vatn og manglar amniotiske egg. Dei er vekselvarme, det vil seie at kroppstemperaturen er avhengig av omgjevnadane, og er i stand til å pusta over kroppsflata. Det er beskrive rundt 6000 nolevande artar, mange sterkt truga av utrydjing. Amfibia omfattar froskar, padder, salamandrar og ormeamfibium.

## Utvikling

Orden Anura, Hylidae, Agalychnis callidryas
Dei første store amfibiegruppene utvikla seg i devontida frå ferskvasslevande kvastfinnefisk (eller lungefisk?) med finnar omdanna til bein. Fleire artar på denne tida kunne bli fleire meter lange, noko berre særs få japanske salamandrar gjer dei etter i dag. Me reknar me at desse dyra erobra landjorda for å unngå å bli jakta på, men dei møtte òg eit par utfordringar der oppe: Dei hadde korkje vasstett skinn eller vasstette egg, og hovudføda deira var framleis i vatnet.

I karbontida flytta amfibia seg opp i næringskjeda og fekk ei rolle som tilsvarar den krokodillane har i dag. Dei åt både store insekt, som levde på land, og fisk som levde i vatn. Gjennom permtida og tidleg trias vart dei derimot utkonkurrerte av proto-krokodiller; krypdyr som overtok nisjene deira. Dette førte til at amfibia migrerte til kaldare strøk (sidan dei i motsetnad til urkrokodillane kunne gå i dvale) eller vart mindre.

## Systematikk

* Underklasse *Labyrinthodontia* (utdøydd)
	+ orden *Ichtyostegalia* (utdøydd)
	+ orden *Temnospondyli* (utdøydd)
	+ orden *Anthracosauria* (utdøydd)
* Underklasse *Lepospondyli* (utdøydd)
	+ Orden *Adelospondyli* (utdøydd)
	+ Orden *Aïstopoda* (utdøydd)
	+ Orden *Nectridea* (utdøydd)
	+ Orden *Tuditanomorpha* (utdøydd)
	+ Orden *Lysorophia* (utdøydd)
* Underklasse *Lissamphibia*
	+ Orden *Anura* (froskar og padder)
	+ Orden *Caudata* (salamandrar)
	+ Orden *Gymnophiona* (ormeamfibium)

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Amfibium**
# Karma

*Sjå òg Karma (fleirtyding)*.
Karma illustrert gjennom gjeving av gåver.
**Karma** (sanskrit कर्म, karma; av rota *kri*, 'å gjera', 'gjerning') er ein term i fleire austlege religionar. Karma er eit åndeleg prinsipp om årsak og verknad som viser til at eit individ sine forsett og handlingar påverkar framtida til dette individet. Gode forsett og gode gjerningar bidreg til god karma og framtidig lukke, medan dårlege forsett og dårlege handlingar bidreg til dårleg karma og framtidig liding. Karma er tett knytt til ideen om reinkarnasjon i mange indiske religionar. I desse tradisjonane kan karma frå notida påverka framtida i eins noverande liv, men også kvaliteten av framtidige liv - samsara.

Karma har opphav i det gamle India, og er eit sentralt omgrep i hinduismen, sikhismen, buddhismen, djainismen og taoismen.
Som omgrep kan karma sporast attende til dei tidlege Upanisjadane. Ein tidleg og dramatisk illustrasjon av karma finn ein i hinduverket *Mahabharata*. Ideen om karma vart popularisert i Vesten gjennom arbeidet til det teosofiske selskapet, og er vanleg i New Age-religionar.

## Kjelder
# Tsuyoshi Kitazawa

Tsuyoshi Kitazawa|  |
| Personleg informasjon |
| Fødd |
10. august 1968 (57 år) |
| Fødestad |
Tokyo |
| Posisjon |
Midtbanespelar |
| Seniorkarriere\* |
| År | **Lag** | **Kampar** | **(Mål)** |
| 1987-1991 1991-2002 | Honda Tokyo Verdy |  |  |
| Landslag |
| 1991-1999 | Japan |
58 (3) |  |
|
\* Seniorklubbkampar og mål berre telt for nasjonal liga |

**Tsuyoshi Kitazawa** (fødd 10. august 1968) er ein tidlegare japansk fotballspelar.

## Statistikk

| Japan |
| --- |
| År | Kampar | mål |
| 1991 | 2 | 0 |
| 1992 | 11 | 1 |
| 1993 | 4 | 0 |
| 1994 | 7 | 1 |
| 1995 | 14 | 1 |
| 1996 | 5 | 0 |
| 1997 | 11 | 0 |
| 1998 | 3 | 0 |
| 1999 | 1 | 0 |
| Totalt | 58 | 3 |

## Kjelder

* National Football Teams
* Japan National Football Team Database
* J.League Data Site
# Hestehale

Hestehale på ein mannleg indianarleiar.
**Hestehale** er ein frisyre der ein samlar det meste eller alt av langt hår i bakhovudet med ein hårstrikk eller liknande. Avhengig av mote kan det òg vere vanleg å sette opp hestehalen med hårklemmer eller å ha hestehalen hengande på den eine sida av hovudet ved å samle håret ved øyret. Hestehale er ein vanleg frisyre for jenter og for gutar med langt hår. Han har fått namnet sitt etter likskapen med halen på ein hest.

Hestehale sett bakfrå.
For stramme hestehaler kan føre til hårtap, i nokre høve også hovudverk.

## Hestehale på kvinner

Ungjente med hestehale som held håret unna ansiktet når ho ser nedover.
Kvinner (i motsetning til jenter) som følgde europeisk mote i tida fram til 1900-talet vart sjeldan sett ute med håret i ein uformell stil som ein hestehale.

I dag har kvinner vanlegvis håret i ein hestehale i uformelle anledningar som jobb eller trening. Dei har gjerne meir detaljerte frisyrar (t.d. med fletter og tilbehør) ved meir formelle anledningar. Ein hestehale er eit praktisk val som held håret vekke frå auga. Det held òg håret vekke frå halsen. Det er også populært hos jenter i skulealder. Det er lett å setje håret i hestehale og ta han ut igjen sjølv som ein ønsker.

## Hestehale på menn

George Washington måla av Ellen Sharples.
Den amerikanske presidenten hadde håret i hale.
Ulike former for hestehale har vore vanleg i kulturar der menn ber langt hår. Fram til 1800-talet var det til dømes vanleg blant vestlege menn å ha langt hår eller langhåra parykkar som dei kunne samla i nakken. På midten av 1900-talet blei langt hår blant menn, og dermed også hestehalen, eit symbol for ungdomsopprør og motkultur. Etter dette blei hestehale meir akseptert i visse miljø, til dømes blant musikarar og motorsykkelentusiastar, medan han har vore bannlyst eller vekka oppsikt i andre, som i politiet og ein del politisk liv og forretningverksemd.

## Galleri

* Jente med hestehale.
* Lita jente med noko av håret i hale.
* Langt hår i hestehale.
* Ecuadoriansk kvinne med håret samla med eit band.
* Skøyteløparen Miki Ando med hestehale.
* Hestehale med fiskeflette inst.

## Sjå òg

* Flette
* Musefletter
* Musehalar
* Hårknute
* Hårpisk
* Hårtopp

## Kjelder

---

* *Delar av denne artikkelen bygger på «Ponytail» frå Wikipedia på engelsk, den 6. januar 2013.*

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Hestehale**
# Bønekrans

Ei bønesnor og ein rosenkrans
**Bønekrans** er ei perlekjede, snor eller liknande som kan brukast som minnereiskap i samband med bøn.

I den katolske kyrkja blir det brukt ein rosenkrans med ei bønesnor med 59 kuler av tre, glas eller meir kostbart materiale i tillegg til ein kross.

I den ortodokse kyrkja blir det nytta ei bedesnor kalla komboskini, som er ei snor med 100 knutar, der det òg er fletta inn ein kross. Snora kan vera enkel eller dekorert på ulikt vis. Jesusbøna lyder «Her Jesus Kristus Guds Son, forbarm deg over meg syndar» og blir gjenteken mange gonger, imellom avbrote av «Ære vera Faderen og Sonen og den Heilage anden» og av «Fadervår».

I islam blir det på liknande vis brukt ei perlekjede kalla misbah med 99 perler, tilsvarande namna til Gud i islam. Desse blir brukt til å seia korte lovprisingar av Gud: «Subhan Allah» ('Ære vere Gud') 33 gonger, «Al-hamdu lilah» ('prisa vere Gud') 33 gonger og «Allahu Akbar» (Gud er den største) 33 gonger.

I buddhismen og hinduismen blir det nytta ein japamala med 108 perler for å telja mantra eller bøner.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Bedekrans» frå Wikipedia på bokmål, den 22. september 2021.*

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Bønekrans**
# Rullebrett

Stor fart og høge hopp på rullebrett i særskilde tillaga baner.
Ein rullebrettkøyrar.
**Rullebrett**, **skeitebrett** eller **skateboard** er eit smalt, avlangt brett med to par små hjul, nytta til å stå på i fart for å kome seg fram eller gjere ulike triks og hopp. Farta får rullebrettkøyraren ved å stå på brettet med eine foten og sparke frå med den andre, eller å køyre utfor bakkar av ulike slag. Det finst òg eigne baner for rullebrettkøyring, og det vert halde konkurransar, mellom anna noregsmeisterskap.

Kjende kommunale innandørshallar for rullebrettkøyring finst i Bergen (Fysak ved Slettebakken haldeplass på Bybanen), i Drammen (Nøstedhallen på vegen mot Svelvik), i Bærum (Arena på Bekkestua) og i Oslo (Oslo Skatehall, Stavangergata 28
på Voldsløkka). Store friluftsanlegg finst på Månejordet i Larvik, på Koigen i Hamar, rett attmed jarnbanestasjonen i Gjøvik og Dyveke bru i Gamlebyen i Oslo. Frå 2016 er det òg ein innandørshall i eit tidlegare hamneskur, Skur 13, på Filipstad i Oslo. Elles finst det mange større og mindre anlegg og innandørsbaner fleire stader ikring i landet.

* Eit moderne rullebrett nytta til triksing. Oversida er dekt med eit sandpapirliknande lag, ein *gripteip*.
* Hjula på eit rullebrett er festa til ei aksling på eit elastisk vis, slik at hjula svingar og brettet let seg styre ved at at køyraren legg kroppstyngda over til ein av sidene.
* Korleis eit rullebrett styrast.
* Rullebrett frå 1970-åra.
* I *Skur 13* på Filipstad i Oslo er det innandørshall for rullebrettkøyring.

## Forbodet i Noreg mot rullebrett

Det var totalforbod mot rullebrett i Noreg frå 7. september 1978 til 9. mai 1989. Forbodet var grunna i dei farane for å verte skada som rullebrettkøyrarar utsette seg for. I desse åra var Noreg det einaste landet i verda som hadde forbod mot å selje, kjøpe eller stå på rullebrett. Men det har synt seg at det ikkje er fleire alvorlege skader ved bruk av rullebrett enn det er i dei fleste andre idrettar.

## Bakgrunnsstoff

* Norsk Organisasjon for Rullebrett Arkivert 2015-02-09 ved Wayback Machine.
# Valthorn

|  |
| --- |
| Valthorn |
|  |
|  |
| Klassifisering | klaffehorn |
| Hornbostel-Sachs klassifisering | 423.232 |

**Valthorn** (etter tysk *Waldhorn*, *skogshorn*) eller berre **horn** er eit musikkinstrument i massingblåsarfamilien som er utvikla frå ventillause signal- og posthorn. Valthornet har konisk boring, traktforma munnstykkje, stort sjallstykkje og tre ventilar. Attåt ventilane kan hornisten òg skifta tone ved å føra handi inn i sjallstykkjet. Valthornet har oftast grunntonen F. Ein nyare konstruksjon, dobbelthorn, har ein ekstra ventil som stytter instrumentrøyret, so at hornet høgjer grunntone til B.

Valthornet høyrer til vanleg med i symfoniorkester og janitsjarkorps.
# Warner Music Group

|  |
| --- |
| Warner Music Group |
|  |
|  |
| Bransje | Musikkindustri |
| Skipa | 6. april 1958 |
| Eigar | Tencent, Leonard Blavatnik |
| Dotterselskap | EMI Music Poland Sp. z o.o., Sire Records Co., Atco Records, Fueled by Ramen, Warner Music Taiwan, Warner Music Hong Kong, Warner Music Latina, RuffNation Records, Elektra Records, Rykodisc, Reprise Records, Rhino Entertainment Company, Warner Strategic Marketing, Cordless Recordings, Asylum Records, Nonesuch, EMI, Warner Chappell Music, Inc., Warner Music Canada, Kontor Records, Big Beat Records, Warner Music France, Atlantic Records Group, Parlophone Label Group, Warner Records, Warner Music Japan, Warner Music Russia, Gala Records, Warner Music Germany, X5 Music Group, Roulette Records, Inc., Warner Music Indonesia, Warner Music Malaysia |
| Eigenandel i | Warner Music Japan, London Records, DiscReet, Nonesuch, Asylum Records, Universal Records, Warner Music France, Warner Chappell Music Italiana S.r.l., Polton, Warner Music Taiwan, Warner Music Hong Kong, Rhino Entertainment Company, Rykodisc, Atlantic Records, Parlophone, Fueled by Ramen |
| Hovudkontor | New York by |
| Land | USA |
| Grunnleggjar(ar) | Warner Bros. |
| Adm.dir. | Stephen Cooper |
| Salsinntekter | 790 000 000 USA-dollar (2023) |
| Omsetnad | 790 000 000 USA-dollar (2023) |
| Resultat | 430 000 000 USA-dollar (2023) |
| Nettstad |  (engelsk) |

**Warner Music Group** er eit internasjonalt plateselskap med eiga avdeling i Noreg. Den norske avdelinga gjev ut plater med m.a. Vidar Busk, Anne Grete Preus, Hellbillies og Gåte.

I 2004 vart Warner Music selt av moderkonsernet Time Warner til ei gruppe investorar.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

* Warner Music Group
* Warner Music Norway
# Universitet

**Universitet** (frå latin *universitas*, heilskap) er eit ord på ein høgare utdanningsinstitusjon som gjev undervisning og driv forsking på ymse vitskaplege område.

Dei første universiteta vart grunnlagde i Bologna, Oxford og Paris omkring 1100-talet. Det eldste i Nord-Europa er universitetet i Rostock, grunnlagt 1419. Dei eldste skandinaviske universiteta er universitetet i Uppsala, grunnlagt 1477, og Københavns Universitet, grunnlagt 1479. I Noreg vart Universitetet i Oslo det første då det i 1811 vart grunnlagt som *Det Kgl. Frederiks Universitet*.

I løpet av seinmellomalderen vart universitet sett på som prestisjeprosjekt iverksett av fyrstar for å auke statusen til landet sitt.

I Noreg er universitet eit lovverna namn.

## Norske universitet

* Norges teknisk-naturvitenskapelige universitet
* Universitetet for miljø- og biovitenskap
* Universitetet i Bergen
* Universitetet i Oslo
* Universitetet i Stavanger
* Universitetet i Tromsø
* Universitetet i Agder
* Universitetet i Nordland

## Europeiske universitet

* Universitetet i Bologna (eit av Europas eldste).
# Billboard

|  |
| --- |
| Billboard |
|  |
|  |
| Oppretta | 1894 |
| Grunnleggjar | William Donaldson og James Hennegan |
| Språk | angloamerikansk |
| Nettstad |  |

**Billboard** er eit USA-amerikansk musikkmagasin grunnlagt i 1894. Det er mest kjent for sine lister over dei mest selde platene i USA. Dei mest prestisjefylte listene er Billboard Hot 100 (for singlar) og Billboard 200 (for album). I tillegg har magasinet ei rekkje lister innan forskjellige musikksjangrar, både for singlar og album, og lister for songar som har fått mest speletid på radio.

## Historie

Fyrsteutgåva av *Billboard* (1894)
Fyrste utgåva av *Billboard* blei gjeven ut i Cincinnati i Ohio av William Donaldson og James Hennegan den 1. november 1894. Bladet tok for seg reklame og plakatindustrien, og hadde tittelen Billboard Advertising. På denne tida var plakatar, annonsar i aviser og reklametavler eller engelsk *billboards* på offentlege stader dei viktigaste formene for reklame. Tittelen blei endra til *The Billboard* i 1897.

## Lister

* Billboard Hot 100. Sidan 5. desember 1998 har lista også hatt songar som ikkje er singlar.
* Hot Country Songs. Lista er mellom anna basert på tal på strøyming, tal på sal av digitale nedlastingar, og tal på avspeling av songar på radiostasjonar i USA. Slik har det vore sidan lista frå 20. oktober 2012.

* Country Airplay. Lista har hatt namnet sidan 20. oktober 2012, men Billboard hadde tilsvarande liste berre for radioavspelingar i periodar av dei 23 føregåande åra.

* Top Country Albums
* Hot R&B/Hip-Hop Songs
* Hot Latin Songs
* *Billboard* Global 200

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Billboard» frå Wikipedia på bokmål, den 22. mars 2009.*

## Bakgrunnsstoff

* Billboard.com