Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Komponist

Den danske komponisten Dietrich Buxtehude (1637–1707)
Ein **komponist** er ein som lagar musikkstykke. Ofte tenker ein på komponistar som ein som skriv musikk innanfor den vestlege kunstmusikktradisjonen («klassisk musikk»), men det finst komponistar innan alle sjangrar.

Som regel vil komponisten skriva ned komposisjonane sine i ei eller anna form for noter. Slik skil han seg frå ein utøvande musikar som lagar ny musikk gjennom improvisasjon. Innan musikkulturar som ikkje bruker noter, derimot, er ein komponist den som først speler eit stykke og lærar det vidare til andre.

## Komponist og musikar

Tradisjonelt har det vore lite skilje mellom komponistar og musikarar – komponeringa og utøvinga var sett på som like viktige. Ein la lita vekt på å spara på komposisjonar, og det var vanleg å endra dei slik ein ville før framføring. I nyare tid har arbeidet til komponisten fått større vekt, og notane han har skrive blir sett på som klare instruksjonar som skal følgjast nøyaktig.
Andsverket han lagar har ofte større vern i lovverket enn framføringa av det.

## Sjå òg

* Kategorien komponistar

## Bakgrunnsstoff

* Norsk Komponistforening
# Musikkprodusent

**Musikkprodusentar** (eller **plateprodusentar**) er menneske som jobbar i musikkbransjen med oppgåver som m.a. kontroll av innspelingsøkter, musikalsk rettleiing av artistar og overoppsyn med innspeling, miksing og mastring. Frå slutten av førre hundreår tok mange produsentar òg på seg fleire oppgåver, og i mange sjangrar er i dag ordet «produsent» synonymt med «arrangør» og ofte òg «komponist».

## Historie

I lydopptaket sin barndom var musikkprodusenten si rolle ikkje så ulik filmprodusenten sin: Han/ho organiserte innspelinga, betalte teknikarar, musikarar, arrangørar o.l., og valde i mange høve ut kva for materiale artisten skulle spela inn.

I 1950-åra var det A&R-ar som hadde denne rolla. Mellom dei mest kjende kan me nemna Mitch Miller, som jobba for Columbia Records og var komponist og musikar i tillegg til å fungera som A&R og produsent. På denne tida var det vanleg at produsentane var tilsett i plateselskapa og at alle innspelingar vart gjort i studio selskapa eigde. M.a. spelte EMI inn musikk i t.d. det vidgjetne Abbey Road studios.

Omkring midten av femtiåra dukka dei første uavhengige plateprodusentane opp. Mellom desse kan me nemna låtskrivar/produsentduoen Leiber & Stoller, The Beatles-produsenten Phil Spector og ikkje minst Joe Meek. Dette vart mogleggjort av hi-fi-magnetbandteknologien, som dukka opp på same tid og forandra både prosessane og dei økonomiske rammene for innspeling av musikk. Magnetband førte til at ei rekke uavhengige innspelingsstudio vart etablerte, studio som kven som helst kunne betala for å spela inn materiale i.

Då studioa i større grad kom ut or plateselskapa sin kontroll, tok produsentane på seg større rollar. Ofte overtok dei til dømes arrangørane, teknikarane og til og med låtskrivarane sine ansvar. I dag vert produsenttittelen oftast brukt nettopp om arrangørar og orkestratorar.
# Indre-et-Loire

| **Indre-et-Loire** |
| --- |
|  |
| Våpenskjoldet til Indre-et-Loire |
| **Plassering** |
|  |
| Administrasjon |
| Departmentnummer: | 37 |
| Region: |  Centre  |
| Préfecture: | Tours |
| Sous-préfectures: | Chinon Loches |
| Arrondissement: | 3 |
| Kantonar: | 37 |
| Kommunar: | 277 |
| Président du conseil général: | Marc Pommereau  |
| Statistikk |
| Folketal | Rangering 41. |
|  -1999 | 554 003 |
| Folketettleik: | 90/km² |
| Landareal¹: | 6 127 km² |
|  |
| ¹ Franske landdata, som ikkje tar med elvemunningar, innsjøar, vatn og isbrear større enn 1 km². |
|  |

**Indre-et-Loire** er eit departementet vest i sentrale delar av Frankrike. Departementet ligg i regionen Centre, og er kalla opp etter elvane Indre og Loire.

## Historie

Indre-et-Loire er eit av dei 83 opphavlege departementa som vart oppretta 4. mars 1790 under den franske revolusjonen. Det vart danna av den tidlegare provinsen Touraine.

Tours var eit senter for utdanning tidleg i mellomalderen.

## Geografi

Departementet er i dag ein del av regionen Centre og grensar til departementa Loir-et-Cher, Indre, Vienne, Maine-et-Loire og Sarthe.

## Turisme

Indre-et-Loire har fleire eineståande châteaux som er open for turistar. Av desse finn ein:

* Château d'Amboise
* Azay-le-Rideau
* Château de la Bourdaisière
* Château de Chenonceau
* Chinon
* Courcelles-de-Touraine
* Château de Langeais
* Marcay
* Montpoupon
* Tours
* Château de Villandry
* Château du Rivau

## Demografi

Innbyggjarane i departementet vert på fransk kalla *Tourangeaux* etter den gamle provinsen Touraine.

## Bakgrunnsstoff

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Indre-et-Loire Prefekturet si nettside
* Offisiell nettside
* Turistsside
* Kart over departementet